Tái cấu trúc từ đống tro tàn

Dưới vòm bóng râm rậm rạp của cây xà cừ cổ thụ cạnh trạm xe buýt phố Chùa Bộc, Nguyễn Mạnh Hùng ngồi bất động trên chiếc ghế đá hoa cương đã mòn nhẵn góc cạnh. Hai bàn tay hộ pháp của cậu bấu chặt lấy mớ tóc rễ tre bù xù, mười đầu ngón tay cắm sâu vào da đầu như muốn ấn vỡ tung những suy nghĩ đang cuồng loạn giằng xé bên trong. Chiếc điện thoại nắp trượt nằm trơ trọi trên mặt bàn gỗ xập xệ, nửa tựa vào gạt tàn bằng nhôm đúc cáu bẩn tàn thuốc lá, nửa đè lên bao thuốc Thăng Long dẹt dúm chỉ còn trơ lại vỏ bạc rách nát.

Trận mưa rào trút xuống lúc rạng sáng đã rút hết vào những cống rãnh nghẽn rác, nhưng trên mặt đường nhựa Chùa Bộc vẫn loang lổ hàng chục vũng nước đục ngầu sắc phù sa lẫn váng dầu xe máy. Nắng trưa đầu hạ đổ xuống gắt gỏng, hầm hập bốc lên thứ mùi khét lẹt đặc trưng của nhựa đường bị nung chín hòa lẫn khói xăng. Tiếng gầm rú đinh tai nhức óc của những chiếc xe buýt vàng đỏ xả khói đen mù mịt vào không gian, tiếng rít ken két của phanh xe máy Dream, Wave tàu lạng lách trên dải phân cách, tiếng rao lạc giọng từ chiếc loa bán bánh mì nóng giòn của một người đàn ông đạp xe cà tàng… tất cả dội vào tai Hùng như những mũi kim nhọn hoắt. Cậu dường như tê liệt trước thế giới chung quanh. Tấm lưng to bè bọc trong chiếc áo phông xám bạc màu đã ướt sũng mồ hôi, dính bết vào da thịt, run lên từng chặp theo từng nhịp thở ngắt quãng, nặng nề.

Bà chủ quán trà chén ngoài ngũ tuần ngồi trên chiếc ghế đẩu con con, tay phe phẩy chiếc quạt nan rách mép để xua đàn ruồi vo ve bâu quanh đĩa kẹo lạc và kẹo dồi phủ bột trắng. Cứ vài phút, bà lại liếc mắt nhìn cậu sinh viên to con với vẻ vừa tò mò, vừa e dè ái ngại. Trước mặt Hùng, bát nước chè xanh năm trăm đồng đã nguội ngắt tự bao giờ, mặt nước đóng lại một lớp váng sẫm màu lốm đốm cạnh mấy mẩu đóm thuốc lào gãy vụn và một que diêm cháy dở. Cậu đã ngồi chôn chân ở góc này suốt từ chín giờ sáng, không nhúc nhích, không uống một ngụm nước, tựa như một pho tượng đá bị bỏ quên giữa cái nóng nung người của tháng Năm năm 2008.

Một tiếng rít chói tai xé toạc không gian vỉa hè. Chiếc xe buýt tuyến 26 chạy lộ trình Mai Động – Sân vận động Quốc gia trờ tới sát lề đường, xịt ra một luồng hơi nén phì phì kèm theo làn khói xám đặc quánh. Cánh cửa xếp gỉ sét bật mở với tiếng lách cách kim loại quen thuộc. Giữa dòng người hối hả chen lấn bước xuống bậc lên xuống gỉ ngoèn, hai bóng người vội vã lách qua đám đông, bước chân gấp gáp rảo trên vỉa hè gồ ghề đầy những viên gạch lát mấp mô.

"Hùng!"

Tiếng gọi giật giọng của Phạm Đức Anh vang lên trên nền tạp âm phố xá.

Ngay sát gót anh là Trần Kiều Trang. Vạt áo sơ mi trắng đồng phục của cô lấm tấm vài giọt nước mưa rớt xuống từ tán cây ven đường, đôi gò má ửng đỏ vì nắng nóng và mệt mỏi, nhưng đôi mắt đen láy sau làn tóc mai bay lòa xòa lại ngập tràn vẻ bồn chồn, lo âu khôn xiết. Chiếc túi vải thô đựng tài liệu học tập được cô ghì chặt bên sườn, các ngón tay trắng nõn siết chặt quai túi đến đỏ ửng.

Nghe thấy tiếng gọi thân quen xé qua màng nhĩ, bả vai Hùng giật nảy lên bần bật như bị điện giật. Cậu từ từ ngẩng đầu lên. Gương mặt to bè vốn luôn ồn ào, tươi tỉnh của chàng trai xuất thân từ vùng đồng chiêm Ý Yên giờ đây xám ngoét không còn một giọt máu. Đôi mắt cậu đỏ hoe, sưng húp lên thành hai vầng thâm quầng tím tái, dấu vết của một đêm trắng không chợp mắt hòa lẫn những cơn khóc nghẹn trong bóng tối rợn người của nhà trọ. Nhìn thấy bóng dáng đĩnh đạc của Đức Anh và ánh mắt xót xa của Kiều Trang đang tiến lại gần, cả thân hình hộ pháp gần tám mươi cân của Hùng co rúm lại một cách tội nghiệp. Theo phản xạ tự nhiên của một kẻ vừa phạm phải trọng tội, cậu thu chân, lùi sâu hơn vào góc khuất sau thân cây xà cừ, cúi gằm mặt xuống như muốn tan biến vào lớp gạch vụn dưới chân.

"Đức Anh... Trang..." Giọng Hùng khàn đặc, khô khốc và vỡ vụn như tiếng cành cây mục gãy rắc dưới gót giày nặng nề. "Hết... hết thật rồi chúng mày ơi. Tao... tao mất sạch rồi... Không còn một xu dính túi nữa rồi..."

Đức Anh không vội vã tra hỏi, cũng không để lộ bất kỳ sự thất vọng nào trên nét mặt. Anh hít một hơi thật sâu, nén lại nhịp thở dồn dập sau chặng đường dài chen chúc trên xe buýt ngột ngạt. Bước chân anh vững chãi tiến lại gần, bàn tay khô ráo và ấm áp đặt dứt khoát lên bờ vai đang run bần bật của người bạn nối khố. Hơi ấm từ lòng bàn tay Đức Anh truyền qua lớp vải áo phông sũng nước mồ hôi dính nhớp, như một điểm tựa neo giữ tâm trí đang tròng trành giữa bờ vực hoảng loạn của Hùng.

Đức Anh kéo một chiếc ghế nhựa màu xanh đã nứt một đường ở góc ngồi xuống đối diện, hướng ánh mắt về phía bà chủ quán:

"Bác cho cháu xin chén trà nóng với một chai nước khoáng nắp kín ạ."

Trang lặng lẽ ngồi xuống chiếc ghế nhựa bên cạnh. Bàn tay cô khẽ mở ngăn kéo phụ của chiếc túi vải, rút ra một gói khăn giấy vuông vắn hiệu Pulppy còn nguyên vẹn, nhẹ nhàng đặt lên mặt bàn trước mặt Hùng. Cô không cất lời quở trách, không tra vấn, chỉ có ánh nhìn thấu suốt và điềm tĩnh dõi theo từng cử động co thắt trên gương mặt bạn mình.

Hùng run rẩy vươn bàn tay mập mạp, thô ráp ra chộp lấy chiếc điện thoại Nokia 6500 Slide vỏ thép xước dăm đang nằm chỏng chơ trên bàn. Khớp ngón tay cậu run bắn lên khi dùng ngón cái đẩy mạnh nắp trượt lên phía trên. Tiếng "tách" cơ học khô khốc vang lên. Trên màn hình 2.2 inch với độ phân giải khiêm tốn của chiếc máy đắt tiền bậc nhất thời bấy giờ, trình duyệt Opera Mini phiên bản Java vẫn còn đang lưu lại trang chủ của mạng lưới Global-Wealth-Click. Giữa nền giao diện đỏ quạch như máu pha loãng, một khung cảnh báo viền đen sắc nhọn đập thẳng vào mắt người nhìn với dòng chữ tiếng Anh vô hồn: *“Account Suspended. Permanent Violation of Multi-Accounting and Financial Compliance. System Maintenance 99%”*.

"Đêm qua... sau khi bọn mày rời khỏi hội trường Nhà văn hóa... tao không cam lòng, Đức Anh ạ," giọng Hùng nghẹn lại giữa chừng, ngực cậu phập phồng dữ dội như sắp vỡ tung vì thiếu dưỡng khí. "Tao không chịu tin những lời mày phân tích. Tao nghĩ mày đa nghi quá mức, mày chỉ nhìn đời bằng con mắt tiêu cực. Tao lén quay lại hội trường, nhưng lúc ấy bên trong đã vãn người. Tao chạy một mạch ra quán net bên ngõ Tự Do, cắm thẻ ATM vào kiểm tra tài khoản, rồi run rẩy đăng nhập vào hệ thống để thử làm lệnh rút tiền như lời mày thách thức hôm trước. Mười đô la... Tao chỉ xin rút đúng mười đô la tiền lãi ảo mà hệ thống hiển thị trên màn hình thôi..."

Những ngón tay của Hùng bóp chặt vào mép bàn gỗ ọp ẹp đến mức móng tay chuyển sang màu trắng bệch, gân xanh trên mu bàn tay nổi cộm lên:

"Lệnh rút tiền vừa gửi đi chưa đầy ba mươi giây thì màn hình đỏ rực lên, báo lỗi cổng thanh toán nội bộ. Tao hoảng quá, tim tao đập thình thịch như muốn nhảy ra khỏi lồng ngực. Tao bấm số gọi ngay cho anh Hưng... Tao năn nỉ, tao bảo anh ơi em không muốn nâng lên gói VIP gì nữa đâu, em xin anh cho em rút lại ba triệu tiền gốc của em với một triệu tám mà em vừa thu của hai đứa sinh viên khóa dưới hôm qua... Tao nói bố em dưới quê đang gãy chân nằm viện, em cần tiền gấp lắm..."

Hai giọt nước mắt to tướng từ khóe mắt đỏ ngầu của Hùng tràn ra, lăn dài qua gò má xám ngoét rồi rớt lộp độp xuống mặt bàn gỗ bạc màu:

"Mày biết anh ta trả lời tao thế nào không? Anh ta quát ầm lên trong máy, bảo tao là đồ nhà quê thiển cận, ăn nói hàm hồ làm kinh động đến linh khí và bảo mật của toàn bộ hệ thống đại lý miền Bắc! Hắn dọa nếu tao còn gọi điện quấy rầy, hắn sẽ báo cáo lên ban quản trị khóa vĩnh viễn tài khoản của tao vì tội lan truyền tin đồn thất thiệt. Rồi... rồi đúng mười lăm phút sau, màn hình máy tính của tao tự động văng ra ngoài. Tao cố đăng nhập lại thì nó hiện lên cái dòng chữ chết tiệt này đây! Sáng nay, bảy giờ sáng tao đã đạp xe quay lại Nhà văn hóa... Cánh cổng sắt to đùng đã bị khóa bằng hai sợi xích to bằng ngón chân cái. Tấm băng rôn hội thảo bị xé rách tả tơi vứt trong thùng rác. Số điện thoại của Hưng tắt ngấm, chỉ có tiếng tổng đài báo thuê bao không liên lạc được. Tao chạy thục mạng sang phòng trọ của hắn ở tận ngõ Trại Tóc... Bà chủ nhà trọ bảo hắn cùng hai thằng trợ lý đã dọn đồ lên xe tải chuồn từ lúc hai giờ sáng rồi!"

Tiếng nấc uất nghẹn xé toạc cổ họng chàng trai trẻ. Hùng gục hẳn đầu xuống hai đầu gối, hai bả vai rung giật liên hồi trong những cơn co thắt đớn đau:

"Tao mất sạch rồi Đức Anh ơi... Bốn triệu tám trăm nghìn đồng! Một số tiền lớn khủng khiếp... Tao lấy đâu ra tiền để trả lại cho hai đứa đàn em khóa dưới khoa Ngoại thương bây giờ? Chiều nay lúc hai giờ chúng nó hẹn tao ở căng-tin trường để lấy biên lai xác nhận thành viên VIP... Còn bố tao ở quê nữa... Bố tao đang nằm chờ tiền thuốc men gửi về... Tao là thằng súc sinh, tao là thằng phá gia chi tử, tao không bằng một con súc vật!"

Những vị khách uống trà đá xung quanh bắt đầu hướng ánh nhìn soi mói về phía bàn ba người. Một vài người đàn ông trung niên xì xào to nhỏ, trong mắt họ lộ rõ vẻ thương hại pha lẫn nét khinh nhờn quen thuộc dành cho những đứa sinh viên tỉnh lẻ đua đòi, dính vào cờ bạc, cá độ bóng đá hay nợ môn ngập đầu giữa thời kỳ kinh tế đang biến động hỗn loạn.

Đức Anh ngồi lặng đi trong giây lát, ánh mắt đăm đăm nhìn người bạn lớn lên cùng mình từ bờ tre gốc rạ ở miền quê nghèo khó. Trong khoảnh khắc ấy, dòng ký ức từ kiếp trước—năm 2026—bỗng chốc cuộn trào về trong tâm khảm anh như một cơn lũ dữ. Anh nhớ lại những ngày tháng đen tối nhất của cuộc đời mình trước khi trùng sinh: những đêm dài trốn chui trốn lủi trong căn gác xép ẩm mốc ở ngoại thành, tiếng đập cửa rầm rầm của những tay đòi nợ thuê, cảm giác tuyệt vọng tột cùng khi nhìn thấy người thân tiều tụy vì những sai lầm mù quáng của bản thân. Anh đã từng trải qua chính xác cảm giác này—cái cảm giác mặt đất dưới chân sụp đổ hoàn toàn, bốn bề là vực thẳm đen ngòm và không có lấy một cành cây khô để bấu víu. Khi đó, điều anh thèm khát nhất không phải là sự thương hại, càng không phải là những lời mắng mỏ đao to búa lớn của những kẻ đứng ngoài cuộc, mà là một cánh tay chìa ra kéo anh đứng thẳng dậy, vạch cho anh thấy một lối thoát khả thi giữa mớ bòng bong tăm tối.

Đức Anh không buông một lời trách cứ. Tuyệt nhiên không có một câu "Tao đã cảnh báo mày từ trước rồi" hay "Đáng đời cái tội tham lam".

Anh vươn hai tay ra, nắm chặt lấy hai bắp tay to bè của Hùng, dùng sức kéo mạnh người bạn ngồi thẳng dậy. Giọng nói của Đức Anh trầm xuống, dứt khoát và đanh thép như một mệnh lệnh thép:

"Ngẩng mặt lên, Hùng Béo! Kéo ghế ngồi ngay ngắn lại, nhìn thẳng vào mắt tao!"

Ánh mắt Hùng đờ đẫn ngước lên, đôi đồng tử giãn to ngơ ngác, bắt gặp cái nhìn bình thản, cương nghị đến kỳ lạ của Đức Anh. Cái nhìn ấy tựa như một ngọn hải đăng vững chãi sừng sững giữa cơn giông bão, lập tức chặn đứng sự tan rã trong tinh thần của cậu.

"Nghe cho rõ từng lời tao nói đây," Đức Anh kéo chiếc ba lô vải dù sờn mép đặt lên đùi, kéo khóa kéo lấy ra cuốn sổ tay bìa cứng màu xanh thẫm cùng chiếc bút bi Thiên Long vỏ nhựa quen thuộc. Anh lật mở một trang giấy trắng tinh, dùng ngón tay miết phẳng nếp gấp rồi đặt bút kẻ một đường thẳng đứng chia đôi trang giấy thành hai cột rành mạch. "Tiền một khi đã lọt vào tay một đường dây lừa đảo chuyên nghiệp có tổ chức như bọn Đặng Quốc Khánh và Đỗ Viết Hưng thì vĩnh viễn không bao giờ có chuyện lấy lại được. Việc mày ngồi đây đập đầu vào ghế đá, khóc lóc gào thét hay thậm chí có nhảy xuống sông Tô Lịch tự vẫn cũng không làm cho bốn triệu tám trăm nghìn ấy tự mọc chân bò về túi mày. Điều duy nhất cần làm ngay lúc này là kiểm soát triệt để thiệt hại, khoanh vùng rủi ro và giải quyết từng vấn đề một cách có trật tự. Không trốn tránh, không hoảng loạn."

Trần Kiều Trang ngồi bên cạnh khẽ nghiêng người, đôi mắt sáng chăm chú quan sát từng nét bút dứt khoát của Đức Anh. Một nét ngạc nhiên thoáng hiện qua khóe mắt cô rồi nhanh chóng chuyển thành sự thán phục kín đáo. Cô hiểu rất rõ tâm lý học đường: trong cơn khủng hoảng cực độ, những lời an ủi cảm tính chỉ như gió thoảng qua tai, thậm chí còn khiến người trong cuộc thêm phần ủy mị và tuyệt vọng. Thứ duy nhất có thể kéo một bộ não đang hoảng loạn trở lại trạng thái tỉnh táo chính là sự lạnh lùng, chính xác và có tổ chức của những con số logic.

"Khoản thứ nhất," đầu bút bi của Đức Anh ấn mạnh xuống góc trên cùng của cột bên trái, viết nắn nót từng chữ hoa: *NỢ SINH VIÊN NGOẠI THƯƠNG: 1.800.000 ĐỒNG*.

"Chiều nay, đúng một giờ ba mươi, tao và mày sẽ cùng nhau có mặt ở căng-tin trường Đại học Ngoại thương để gặp trực tiếp hai đứa nó. Không được phép tắt máy, không được phép viện cớ trốn tránh," giọng Đức Anh chắc nịch. "Mày sẽ là người trực tiếp đứng ra nói chuyện, thừa nhận toàn bộ sự thật rằng hệ thống trung gian đã sụp đổ và mày đã bị lừa. Mày không được đổ lỗi cho hoàn cảnh, nhưng phải đưa ra một phương án khắc phục có kỳ hạn cụ thể. Chúng ta sẽ lập văn bản cam kết rõ ràng: hoàn trả trước cho mỗi đứa năm trăm nghìn đồng vào ngày mùng năm tháng Sáu tới, và thanh toán dứt điểm toàn bộ số tiền còn lại vào ngày cuối cùng của tháng Sáu. Tiền có thể mất, nhưng tư cách và danh dự của mày trước mặt bạn bè, đàn em tuyệt đối không được để vấy bẩn."

Hùng run rẩy nhìn dòng chữ mực xanh trên trang giấy, lồng ngực thắt lại: "Nhưng... nhưng Đức Anh ơi, lấy đâu ra một triệu tám mà trả cho chúng nó? Rồi còn ba triệu tiền mặt tao vét sạch đáy túi đóng vào... rồi tiền gửi về quê cho bố tao mua thuốc..."

"Tiền từ năng lực thật và sức lao động thật của nhóm chúng ta," Đức Anh không ngập ngừng, lật ngòi bút sang cột bên phải, viết hoa thật đậm: *DOANH THU DỰ KIẾN THÁNG SÁU*.

Anh ngẩng đầu lên, ánh mắt nhìn thẳng vào Hùng đầy vẻ sắc sảo:

"Hôm qua, ngay sau khi bàn giao hoàn tất hệ thống trang web danh mục cho cửa hàng linh kiện Tuấn Khoa trên phố Lê Thanh Nghị, anh Tuấn đã cực kỳ ấn tượng với tốc độ tải trang chỉ 0,7 giây mà Nam xử lý. Sáng nay, vào lúc tám giờ, trước khi đi tìm mày, anh Tuấn đã chủ động gọi điện cho tao. Anh ấy giới thiệu tao với người anh họ của anh ấy—bác Thắng, chủ một kho tổng chuyên phân phối hàng điện gia dụng và thiết bị làm mát quy mô cực lớn ở khu vực chợ Đồng Xuân."

Đôi mắt sưng húp của Hùng khẽ mở to ra một chút: "Kho tổng... chợ Đồng Xuân?"

"Chính xác," Đức Anh gõ nhẹ đầu bút bi xuống mặt giấy, âm thanh phát ra khô giòn. "Bác Thắng đang đau đầu vì lượng hàng tồn kho quạt mát, máy bơm nước và đồ điện tử mùa hè năm nay ứ đọng quá lớn do các đại lý ở các tỉnh miền Trung và đồng bằng sông Hồng cắt giảm mạnh lượng nhập hàng vì lạm phát. Bác ấy đang cần gấp một đơn vị có thể dựng một trang danh mục sản phẩm trực tuyến bài bản, chụp ảnh, biên tập thông tin chi tiết và quan trọng nhất là triển khai dịch vụ viết bài quảng bá, phủ sóng thông tin trên toàn bộ các diễn đàn công nghệ, diễn đàn thương mại điện tử sơ khai và các trang rao vặt lớn nhất hiện nay như TTVNOL, Muare, WebTreTho và 5Giay."

Đức Anh dừng lại một nhịp, nhìn Hùng đang nín thở lắng nghe từng từ:

"Quy mô dự án này lớn hơn tiệm Tuấn Khoa gấp ba lần. Tao đã tính toán chi tiết khung ngân sách sơ bộ: gói dịch vụ bao gồm xây dựng hệ thống danh mục sản phẩm, tối ưu mã nguồn chuẩn SEO thời kỳ đầu và quản trị nội dung trong vòng hai tháng có giá trị hợp đồng trọn gói không dưới 4.500.000 đồng. Về mặt phân bổ chi phí nội bộ: phần thù lao kỹ thuật của Nam và công vẽ đồ họa banner của Phương chiếm 1.800.000 đồng. Quỹ dự phòng rủi ro 30% theo nguyên tắc quản trị bắt buộc phải trích lập là 1.350.000 đồng. Toàn bộ phần lợi nhuận hoạt động còn lại và hoa hồng khai thác dự án, tao sẽ làm thủ tục cho mày tạm ứng trước toàn bộ để giải quyết dứt điểm món nợ một triệu tám và gửi một khoản về quê phụ giúp gia đình."

Cả người Hùng chết lặng. Cậu nhìn chằm chằm vào những con số rành mạch, cân đối đến hoàn hảo trên trang giấy, rồi ngước lên nhìn Đức Anh như thể không tin vào tai mình. Giọng cậu lạc hẳn đi:

"Cho... cho tao tạm ứng trước toàn bộ lợi nhuận? Đức Anh... mày... mày định lấy tiền của cả nhóm cho tao vay sao? Không được... Không thể làm thế được! Mới hôm qua thôi, tao còn làm ầm ĩ lên ở phòng trọ, tao nghi ngờ mày giấu tiền, tao mắng chửi mày bảo thủ, tao còn đòi rút khỏi nhóm để theo bọn thằng Khánh... Tao là một thằng tồi tệ, tao lấy tư cách gì mà đụng vào tiền của mọi người..."

"Mày nghe cho rõ đây: đây tuyệt đối không phải là tiền từ trên trời rơi xuống để bố thí cho mày, và tao cũng không bao giờ cho phép ai đụng vào 750.000 đồng tiền Quỹ dự phòng rủi ro mà Trang đang nắm giữ," Đức Anh cắt ngang bằng một tông giọng nghiêm nghị, từng lời nói đanh lại như thép nguội. "Đó là tiền công mồ hôi nước mắt mà mày sẽ phải cày cuốc ngày đêm để làm ra! Mày sẽ phải làm việc với cường độ gấp đôi, thậm chí gấp ba lần bình thường để chứng minh mày xứng đáng với từng hào, từng cắc đó. Tao không bao giờ cứu một kẻ lười biếng, một kẻ ăn bám hay một con bạc chỉ biết trông chờ người khác gánh nợ thay cho mình. Tao chỉ trao cho mày một chiếc xẻng sắt sắc bén, còn việc có chịu cúi lưng xúc từng xẻng đất để lấp bằng cái hố sâu mà chính mày vừa tự đào ra hay không, hoàn toàn phụ thuộc vào bản lĩnh của mày. Mày có làm được không?"

Hùng Béo nhìn sâu vào đôi mắt sâu thẳm, kiên định của người bạn thuở thiếu thời. Trong đôi mắt ấy không hề có một tia coi thường, không có sự trịch thượng của kẻ bề trên, mà chỉ có niềm tin sắt đá và một tấm chân tình mộc mạc của tình anh em hoạn nạn.

Một con đường sống mở toang ra trước mắt cậu, không phải bằng những lời hứa hẹn viển vông ngàn đô của lũ lừa đảo đa cấp, mà bằng những phép tính sòng phẳng, thực tế và đẫm mồ hôi của lao động chân chính.

Mọi bức tường phòng ngự, mọi sự tự ái vụn vặt và nỗi sợ hãi nghẹn ứ suốt bao ngày qua bỗng chốc vỡ òa ra trong lồng ngực Hùng Béo như một con đê bị xé toạc giữa cơn lũ. Chàng trai hộ pháp nặng gần tám mươi cân đưa cả hai bàn tay thô kệch lên bưng chặt lấy mặt, gục đầu xuống cạnh bàn. Những tiếng nấc bật ra nghẹn ngào, dữ dội, nước mắt cùng mồ hôi tuôn xối xả qua từng kẽ ngón tay, rơi lách tách làm ướt đẫm cả mặt bàn gỗ bạc phếch và góc trang sổ tay của Đức Anh.

"Đức Anh ơi... Trang ơi... Tao sai rồi... Tao hèn hạ quá..." Hùng nấc lên từng chặp, âm thanh vỡ vụn khiến bà chủ quán trà chén cũng phải ngậm ngùi buông chiếc quạt nan xuống đùi, khẽ thở dài một tiếng xót xa. "Chúng mày ở thành phố... chúng mày không hiểu được đâu... Nhà tao ở Ý Yên nghèo kiệt quệ... Bố tao đi làm thuê cho xưởng xẻ gỗ tư nhân của người ta, lưỡi cưa máy gãy văng trúng làm dập nát cả ống chân... Người ta chỉ đền cho đúng năm trăm nghìn đồng rồi phủi tay đuổi bố tao về... Mẹ tao phải đi vay mượn từng bơ gạo, chắt bóp từng đồng lẻ để mua bông băng, thuốc đỏ rửa vết thương cho bố... Mấy hôm trước, chủ đại lý phân bón chú Sáu ngoài ngã ba đường huyện dẫn người vào tận sân nhà tao đòi nợ hai triệu mốt tiền phân bón vụ chiêm... Họ đập bàn đập ghế, họ dọa nếu trước rằm tháng này không trả đủ, họ sẽ mang máy xúc đến xúc sạch mảnh vườn sau chuồng lợn của bố mẹ tao..."

Hùng vừa quệt nước mắt nước mũi vừa dốc hết những cay đắng, nhục nhã mà bấy lâu nay cậu luôn cố tình giấu kín đằng sau cái vẻ béo tốt, ồn ào và những câu chuyện cười vô thưởng vô phạt:

"Tao sợ lắm... Tao mang theo bao nhiêu kỳ vọng của cả dòng họ lên Hà Nội học đại học. Nhưng tao thấy tao bất tài vô dụng quá! Tao đứng cạnh mày, tao thấy mày đĩnh đạc, thông minh, mày nói chuyện với các thầy cô trong khoa như những người đồng cấp, mày nhìn đâu cũng ra cơ hội kinh doanh. Tao đứng cạnh Trang, Trang thì học giỏi nhất khóa, ghi chép sổ sách kế toán đâu ra đấy, tính toán một xu không bao giờ nhầm lẫn. Thằng Nam thì hiểu sâu về thuật toán, viết code nhoay nhoáy suốt đêm; cái Phương thì hoa tay đầy mình, vẽ cái banner nào là lung linh cái đấy... Còn tao? Tao là cái thá gì trong cái nhóm này? Tao chỉ là một thằng béo ục ịch, suốt ngày chỉ biết chạy việc lăng xăng, cúi lưng bê vác mấy thùng tài liệu, đi mua từng hộp cơm bình dân với mấy cốc trà đá cho chúng mày! Tao thấy mình thấp hèn... Tao thấy mình giống như một cục nợ ăn bám vào tài năng của bọn mày..."

Cậu nắm chặt nắm đấm, nện một cú thật mạnh xuống mặt đùi mình đau điếng:

"Nên khi thằng Hưng ngon ngọt rủ rê, nó khen tao có tài ăn nói, nó bảo tao có khiếu giao tiếp lôi cuốn, chỉ cần vào hệ thống nhấp chuột vài cái rồi đi thuyết phục người khác tham gia là mỗi ngày kiếm được vài trăm nghìn... Tao đã mờ mắt! Tao tưởng tao tìm thấy con đường tắt để đổi đời, tao tưởng tao sắp kiếm được một khoản tiền lớn gửi về quê trả nợ cứu bố mẹ, để chứng minh cho chúng mày thấy thằng Hùng Béo này cũng là một thằng đàn ông có ích, cũng biết làm ra tiền... Ai ngờ tao ngu dại! Tao bị chúng nó xỏ mũi dắt đi như một con trâu mộng! Tao làm hại cả hai đứa em khóa dưới tin tưởng tao... Tao nhục nhã quá chúng mày ơi!"

Trần Kiều Trang lặng lẽ lắng nghe từng lời ruột gan của Hùng. Đôi mắt trong veo của cô gái Hà Nội dâng lên một làn sương mỏng, ánh lên sự đồng cảm sâu sắc. Cô rút chiếc bút bi Thiên Long kẹp ở bìa sổ của mình ra, khẽ nghiêng người, vươn bàn tay thon thả đặt nhẹ lên mu bàn tay thô ráp, chai sần của Hùng:

"Hùng này, cậu đã tự đánh giá quá thấp bản thân mình, và cậu cũng đã nhìn nhận sai hoàn toàn về vị trí của mình trong lòng mọi người rồi."

Hùng ngơ ngác ngẩng đầu lên, đôi mắt kèm nhèm ướt đẫm nhìn cô bạn lớp phó học tập vốn luôn nổi tiếng là nghiêm khắc và nguyên tắc.

"Cậu tự nhận mình chỉ là chân chạy vặt vô dụng, vậy để tôi hỏi cậu một câu nhé," giọng Kiều Trang cất lên êm dịu nhưng rành mạch, từng chữ từng câu ghim sâu vào tâm trí Hùng. "Ai là người đã lặn lội suốt hai ngày trời dưới cái nắng gần bốn mươi độ khắp các khu chợ Khương Thượng, Cầu Giấy, gõ cửa từng sạp thịt, từng gánh rau để trò chuyện, thu thập số liệu biến động giá cả thực tế cho bài tiểu luận kinh tế vi mô đạt điểm 9 của Đức Anh? Ai là người chỉ mất đúng mười lăm phút ngồi hút điếu thuốc lào ở quán nước đầu phố mà lấy được số điện thoại cá nhân cùng sự tin tưởng của anh Tuấn chủ cửa hàng máy tính Lê Thanh Nghị? Ai là người nắm rõ như lòng bàn tay quanh khu Chùa Bộc, Bách Khoa có bao nhiêu phòng net, cấu hình máy móc ra sao, giá cả thuê bao thế nào để tư vấn cho nhóm khi lên phương án kỹ thuật? Cậu nghĩ những việc đó là chạy vặt tầm thường, không cần năng lực sao?"

Trang nhìn thẳng vào Hùng, ánh mắt ngập tràn sự kiên định:

"Mã nguồn của Nam có xuất sắc đến đâu, hình ảnh của Phương có đẹp mắt đến mấy, hay sổ sách kế toán của tôi có chặt chẽ đến từng đồng cắc, thì nếu không có một người mang sản phẩm ấy đi gõ cửa từng khách hàng, không có một người biết cách tạo dựng niềm tin và sự gần gũi với giới tiểu thương bình dân như cậu, toàn bộ hệ thống đó cũng chỉ là những dòng lệnh chết nằm im lìm trong ổ cứng máy tính mà thôi! Mỗi người sinh ra đều có một giá trị và thế mạnh riêng biệt. Cậu không phải là cái bóng hay kẻ ăn bám của ai cả. Sai lầm lớn nhất từ trước đến nay là nhóm chúng ta chưa từng ngồi lại một cách nghiêm túc để định danh rõ ràng vị trí và vai trò chiến lược của cậu mà thôi."

Những lời nói ấm áp nhưng đầy sức nặng của Kiều Trang như một dòng nước mát lành tưới thẳng vào tâm can đang khô héo, nứt nẻ của Hùng. Cậu ngơ ngác nhìn Trang, rồi lại quay sang nhìn Đức Anh.

Đức Anh khẽ gật đầu, ánh mắt ánh lên sự thấu hiểu tuyệt đối:

"Trang nói hoàn toàn đúng. Và lỗi một phần rất lớn trong chuyện này thuộc về tao. Tao đã quen làm việc theo thói quen của riêng mình, quen đưa ra quyết định dựa trên tính toán cá nhân mà không giải thích cặn kẽ, không thấu hiểu hết những áp lực tài chính nặng nề mà mày đang phải gánh vác nơi hậu phương. Nhưng chuyện cũ hãy khép lại ở đây. Bây giờ, dùng khăn giấy lau sạch mặt mũi đi, đứng dậy! Chúng ta lập tức quay về phòng trọ Khương Thượng. Đã đến lúc cả nhóm phải ngồi lại với nhau trong một cuộc họp tái cấu trúc quan trọng nhất từ trước đến nay."

***

Giữa trưa hôm ấy, căn phòng trọ số 3 nằm sâu trong ngõ Khương Thượng như một lò bát quái thu nhỏ. Cái nóng đầu hè hầm hập phả xuống từ mái tôn fibro-xi-măng đã cũ, biến không khí trong phòng trở nên ngột ngạt, đặc quánh. Chiếc quạt tai voi màu xanh lá cây đặt trên nóc chiếc tủ gỗ ép ọp ẹp quay qua quay lại từng chặp, phát ra tiếng kêu "rè... rè..." khô khốc, chỉ đủ sức phả ra những luồng gió nóng ran như từ trong lò sưởi thổi ra.

Trên chiếc chiếu cói trải giữa sàn nhà xi măng xám xịt, năm con người đã tề tựu đông đủ: Phạm Đức Anh, Trần Kiều Trang, Nguyễn Mạnh Hùng, Bùi Hoàng Nam và Mai Thu Phương.

Bầu không khí trong phòng ban đầu nhuốm một vẻ ngượng ngùng, nặng trĩu. Bùi Hoàng Nam ngồi khoanh chân bên cạnh thùng máy tính đang mở toang nắp hông, tay cầm chiếc tuốc-nơ-vít bốn cạnh, thỉnh thoảng lại vặn vặn một con ốc lỏng trên bo mạch chủ để che giấu sự bối rối. Mai Thu Phương ngồi tựa lưng vào mép chiếc giường đơn phủ ga hoa đã bạc màu, mái tóc ngắn cá tính hơi rối bời, đôi mắt to tròn long lanh chốc chốc lại lén nhìn về phía Hùng Béo đang ngồi co ro ở góc chiếu, hai mắt vẫn còn sưng múp và đỏ hoe.

Đức Anh ngồi ở vị trí đầu chiếu, nơi đặt cuốn sổ cái kế toán bìa cứng của Trang, một tập giấy A4 trắng tinh và chiếc màn hình CRT 15 inch dày cộp đang hiển thị các tập tin văn bản Word sơ lược.

"Hôm nay tao gọi đầy đủ cả năm đứa về đây vì hai lý do mang tính sống còn đối với nhóm," Đức Anh cất tiếng phá tan bầu không khí tĩnh mịch. Giọng nói của anh trầm tĩnh, dõng dạc và đĩnh đạc lạ thường, toát lên một uy quyền tự nhiên của một người thủ lĩnh thực thụ. "Lý do thứ nhất: chuyện Hùng vướng vào mô hình Ponzi lừa đảo trực tuyến của nhóm Đặng Quốc Khánh đêm qua, tao tin là Nam và Phương cũng đã nắm được thông tin sơ bộ. Hùng đã mất trắng toàn bộ số tiền ba triệu đồng gom góp bấy lâu nay, đồng thời đang phải gánh một khoản nợ một triệu tám trăm nghìn đồng của hai sinh viên khóa dưới trường Ngoại thương."

Phương giật thót mình, khẽ "a" lên một tiếng đầy xót xa. Cô gái cá tính của nhóm siết chặt hai bàn tay nhỏ nhắn, nghiến răng căm phẫn:

"Lại là cái tên Đặng Quốc Khánh khốn nạn ấy! Tháng trước hắn thuê em vẽ ba cái mẫu áp phích quảng bá cho câu lạc bộ khởi nghiệp của hắn, xong việc hắn lặn mất tăm, quỵt luôn ba trăm nghìn tiền công vẽ của em! Giờ hắn lại còn dám mang mấy cái trò lừa đảo xuyên quốc gia này về trường để hút máu sinh viên! Sao trên đời lại có loại người giả danh trí thức mà tởm lợm đến thế cơ chứ!"

Nam đẩy nhẹ gọng kính cận dày cộp lên sống mũi, giọng trầm ngâm đầy vẻ am hiểu công nghệ:

"Sáng nay em vừa lướt mục Nhịp sống số trên báo Tuổi Trẻ và diễn đàn Dân Trí, thấy các chuyên gia an ninh mạng bắt đầu cảnh báo dữ dội về các hệ thống thanh toán quốc tế chui như E-Gold, Liberty Reserve đang bị cơ quan chức năng quốc tế điều tra vì nghi án rửa tiền và lừa đảo dạng kim tự tháp. Em đã nói từ trước rồi, cái trò trả tiền theo lượt nhấp chuột PTC bản chất kỹ thuật của nó chỉ là một vòng lặp ảo, lấy tiền của người vào sau trả cho người vào trước chứ làm gì có giá trị thặng dư thương mại thực tế nào..." Nam ngập ngừng, nhìn sang Hùng với ánh mắt dịu dàng: "Nhưng mà... người không sao là may mắn lắm rồi anh Hùng ạ. Tiền bạc mất đi thì anh em mình xúm vào cày cuốc kiếm lại."

Hùng khẽ ngước lên, bờ môi nứt nẻ mấp máy: "Tao... tao xin lỗi hai đứa... Tao suýt nữa thì làm hỏng hết mọi chuyện của nhóm..."

"Chuyện xin lỗi dừng lại ở đây," Đức Anh gõ nhẹ đầu ngón tay xuống mặt bàn trà gỗ, cắt ngang dòng cảm xúc. "Sai lầm nào trong cuộc đời cũng đều phải trả bằng một cái giá cụ thể, và Hùng sẽ phải trả cái giá đó bằng chính sức lao động thực tế của mình trong những tuần tới. Nhưng bài học đắt giá nhất mà sự cố lần này phơi bày ra trước mắt chúng ta, chính là nhóm dịch vụ số của chúng ta đang vận hành theo kiểu chắp vá, hoàn toàn dựa trên cảm tính và tình anh em vụn vặt, thiếu đi một cấu trúc tổ chức và cơ chế vận hành minh bạch. Dự án linh kiện Tuấn Khoa vừa rồi tuy thành công vang dội về mặt kỹ thuật, nhưng tài chính suýt chút nữa rơi vào khủng hoảng dòng tiền, quyền hạn và trách nhiệm của từng cá nhân bị chồng chéo, mập mờ, khiến cho Hùng cảm thấy mình bị gạt ra ngoài rìa và rơi vào tâm lý tự ti, mặc cảm. Nếu chúng ta không quyết liệt thay đổi ngay từ giây phút này, nhóm sẽ sớm tan rã thành từng mảnh vụn trước khi kịp chạm tay vào bất kỳ mục tiêu lớn nào."

Cả căn phòng trọ im phăng phắc, chỉ còn tiếng quạt tai voi rên rỉ từng hồi. Kiều Trang khẽ mỉm cười đồng tình, cô với tay kéo cuốn sổ cái kế toán màu đỏ đặt ngay ngắn vào chính giữa manh chiếu.

Đức Anh cầm chiếc bút bi, lật sang trang giấy trắng A4 mới, nhanh thoăn thoắt phác thảo một sơ đồ tổ chức dạng cây gồm bốn nhánh độc lập, phân định rành mạch từng khối chức năng:

"Kể từ ngày hôm nay, tao chính thức tuyên bố tái cấu trúc toàn diện nhóm dịch vụ số của chúng ta thành bốn mảng hoạt động độc lập, trao quyền tuyệt đối tương ứng với sở trường thực tế của từng thành viên:

Mảng thứ nhất: Kỹ thuật và Hạ tầng hệ thống do Bùi Hoàng Nam phụ trách toàn quyền. Nam chịu trách nhiệm tuyệt đối về mã nguồn, cấu hình máy chủ hosting, tối ưu hóa tốc độ tải trang, an ninh dữ liệu và phòng chống tấn công mạng. Mọi vấn đề kỹ thuật phát sinh trong quá trình triển khai dự án, Nam có quyền đưa ra quyết định chuyên môn cuối cùng mà không ai được quyền can thiệp trái chuyên môn."

Nam gật mạnh đầu, đôi mắt sau tròng kính cận ánh lên vẻ tự tin và trách nhiệm rõ rệt.

"Mảng thứ hai: Mỹ thuật, Đồ họa và Trải nghiệm người dùng do Mai Thu Phương phụ trách toàn quyền. Phương chịu trách nhiệm toàn bộ về mặt nhận diện thương hiệu, thiết kế biểu trưng, đồ họa banner, bố cục giao diện và tính thẩm mỹ thị giác của các trang web. Không một ai trong nhóm—kể cả tao—được phép can thiệp thô bạo vào các quyết định thẩm mỹ của Phương, trừ phi thiết kế đó vi phạm các tiêu chuẩn kỹ thuật về dung lượng tải trang mà Nam đã quy định."

Phương mỉm cười rạng rỡ, chiếc cằm thanh tú khẽ nâng lên đầy kiêu hãnh khi thấy năng lực sáng tạo của mình được tôn trọng và đặt ở một vị trí trang trọng trong bộ máy.

"Mảng thứ ba: Tài chính, Ngân sách và Kiểm soát rủi ro do Trần Kiều Trang phụ trách hoàn toàn độc lập. Toàn bộ dòng tiền ra vào của nhóm, từ tiền đặt cọc của khách hàng, chi phí mua tên miền quốc tế, tiền thuê hosting cho đến việc tạm ứng thù lao công việc đều phải có chữ ký phê duyệt của Trang trên sổ cái kế toán. Nguyên tắc trích lập 30% doanh thu thuần của mỗi hợp đồng vào Quỹ dự phòng rủi ro là điều khoản bất khả xâm phạm. Quỹ này chỉ được phép giải ngân khi có sự đồng thuận bằng văn bản của ít nhất ba thành viên trong nhóm, và chỉ được sử dụng duy nhất cho các trường hợp khắc phục sự cố kỹ thuật khẩn cấp hoặc rủi ro pháp lý ngoài ý muốn của dự án, tuyệt đối không được dùng cho bất kỳ mục đích cá nhân nào."

Kiều Trang đưa mắt nhìn Đức Anh, ánh mắt lấp lánh sự thấu hiểu và nụ cười nhẹ nhõm nở trên môi.

Đức Anh dừng lại một nhịp thở, ánh mắt anh chuyển dời, dừng lại vững chãi trên gương mặt to bè của Hùng:

"Và mảng thứ tư—một mảng giữ vai trò sinh mệnh sống còn đối với sự tồn tại của cả nhóm: Mảng Phát triển Khách hàng và Quan hệ Đối ngoại, tao đề xuất giao toàn quyền điều hành cho Nguyễn Mạnh Hùng."

Hùng Béo giật nảy mình như vừa chạm tay vào thanh sắt nung, cậu lắp bắp, hai bàn tay xua lia lịa:

"Tao... tao phụ trách đối ngoại á? Đức Anh, mày đùa tao đấy à? Tao... tao vừa làm ra một đống chuyện nhục nhã tày đình như thế này..."

"Chính vì mày vừa ngã một cú đau đớn đến thấu xương tủy, mày mới là người thấm thía sâu sắc nhất giá trị của sự thật, của niềm tin và chữ tín trong buôn bán!" Giọng Đức Anh đanh thép, vang vọng trong gian phòng trọ chật hẹp. "Thế mạnh trời phú của mày chính là khả năng kết nối con người, sự xởi lởi, nhiệt tình và khả năng nắm bắt tâm lý cực kỳ nhạy bén của giới tiểu thương bình dân ngoài thực tế. Từ nay về sau, mày không phải là người chạy vặt cho bất kỳ ai! Mày là đại diện thương mại của nhóm, là người trực tiếp bước ra tuyến đầu để khảo sát nhu cầu, đàm phán hợp đồng, chốt các điều khoản dịch vụ và duy trì mối quan hệ chăm sóc khách hàng sau bàn giao."

Đức Anh không để cho Hùng kịp hoang mang, anh đặt bút viết tiếp một bảng cơ chế phân bổ tài chính cực kỳ chi tiết xuống phía dưới sơ đồ:

"Để bảo đảm sự công bằng tuyệt đối và tạo động lực tối đa cho từng vị trí, cơ chế phân chia lợi nhuận từ nay sẽ được thể chế hóa bằng văn bản: Trên mỗi hợp đồng dịch vụ ký kết mới và được nghiệm thu thanh toán đủ tiền: - Chi phí kỹ thuật cho Nam và chi phí thiết kế đồ họa cho Phương được tính cố định theo khối lượng công việc cụ thể của từng dự án. - 30% lợi nhuận gộp bắt buộc trích thẳng vào Quỹ dự phòng rủi ro do Trang niêm phong quản lý. - Mảng Đối ngoại của Hùng sẽ được hưởng mức hoa hồng trực tiếp là 15% trên tổng giá trị hợp đồng nếu tiếp nhận khách hàng từ đầu mối chung. Trong trường hợp Hùng tự mình tìm kiếm, khai thác và chốt hợp đồng thành công với khách hàng mới hoàn toàn mà không qua sự giới thiệu của tao, mức hoa hồng mày được hưởng sẽ là 20% tổng giá trị hợp đồng. Phần còn lại thuộc về chi phí vận hành chung và thù lao điều phối dự án của tao."

Căn phòng trọ lại một lần nữa chìm vào sự tĩnh lặng tuyệt đối.

Một cơ chế vận hành quá đỗi chặt chẽ, chuyên nghiệp và vượt xa tầm nhìn vụn vặt của những sinh viên năm thứ hai đại học giữa năm 2008. Không còn cảnh làm việc tùy hứng, không còn sự tị nạnh ngấm ngầm vì kẻ làm nhiều người hưởng ít, và trên hết, mỗi thành viên đều nhìn thấy rõ mồn một vị trí, giá trị cốt lõi cũng như quyền lợi thiết thân của mình trong bức tranh phát triển chung.

"Hợp đồng kho tổng hàng gia dụng chợ Đồng Xuân của bác Thắng sáng mai có tổng giá trị dự toán khoảng 4,5 triệu đồng," Đức Anh nhìn thẳng vào mắt Hùng, nở một nụ cười khích lệ. "Nếu sáng mai mày cùng tao đến gặp bác Thắng, đàm phán thành công và nhóm chúng ta hoàn thành xuất sắc dự án, riêng khoản hoa hồng 15% của mày đã là 675.000 đồng. Cộng thêm phần tiền công mày trực tiếp đi khảo sát, đo đạc, biên tập danh mục chi tiết sản phẩm, mày sẽ cầm chắc trong tay hơn một triệu đồng tiền công hoàn toàn sạch sẽ bằng mồ hôi nước mắt của chính mình. Mày thấy phương án này có đủ sức kéo mày đứng dậy hay không?"

Đôi mắt Hùng Béo lại đỏ hoe, nhưng lần này không còn là những giọt nước mắt của sự yếu hèn, tuyệt vọng, mà là ngọn lửa của lòng kiêu hãnh và ý chí tự trọng vừa được hồi sinh mạnh mẽ từ đống tro tàn. Cậu siết chặt hai bàn tay hộ pháp, gật đầu như bổ củi:

"Tao làm! Tao xin thề trước mặt chúng mày, tao sẽ lội nát từng ngóc ngách của cái chợ Đồng Xuân để đo từng cái cánh quạt, ghi chép từng thông số nồi cơm điện! Tao sẽ không để cho bất kỳ ai trong nhóm phải bận lòng hay thất vọng về tao một lần nào nữa!"

"Em hoàn toàn ủng hộ cấu trúc này," Nam đưa bàn tay còn dính vệt dầu mỡ máy tính lên, cười tươi rói. "Rõ ràng, sòng phẳng thế này thì cứ việc ai nấy làm hết công suất, khỏi lo chuyện tị nạnh hay ngờ vực lẫn nhau."

"Em duyệt cả hai tay hai chân luôn!" Phương giơ cao hai cánh tay nhỏ nhắn, đôi mắt tròn xoe lấp lánh nhìn sang Hùng trêu chọc: "Nhưng mà anh Hùng Béo nhớ đấy nhé, kiếm được hoa hồng tiền triệu rồi thì cuối tuần nhớ bao trà sữa trân châu cho cả nhóm, cấm có được trốn đấy!"

"Bao luôn! Tao bao cả tháng luôn chứ thèm vào trốn!" Hùng đưa tay quệt ngang sống mũi, bật cười vang trong sự ngượng ngùng.

Trần Kiều Trang mở nắp chiếc bút kim tuyến, nắn nót ghi lại toàn bộ bốn nguyên tắc tổ chức và cơ chế tài chính vào trang đầu tiên của cuốn sổ cái kế toán mới toanh. Cô ngẩng mặt lên, ánh mắt ngập tràn niềm kiêu hãnh nhìn Đức Anh và cả nhóm:

"Vậy từ hôm nay, nhóm dịch vụ số của chúng ta sẽ vận hành theo ba tôn chỉ: Minh bạch tuyệt đối về tài chính, tôn trọng tối đa chuyên môn của nhau, và mọi khó khăn của từng thành viên phải được đưa ra thảo luận công khai trên bàn họp, nghiêm cấm việc âm thầm tự giải quyết một mình. Bây giờ, ai đồng ý thì ký tên xác nhận vào đây."

Cuốn sổ cái lần lượt được chuyền tay qua từng góc chiếu. Từng nét chữ ký nắn nót hiện lên trang giấy trắng phau. Khi ngòi bút bi của Hùng Béo run rẩy đặt nét mực cuối cùng khép lại trang cam kết, một tiếng thở phào nhẹ nhõm như đồng thanh bật ra từ lồng ngực của năm con người trẻ tuổi.

Trong lúc Hùng và Nam đang hào hứng ghé đầu vào nhau xem lại danh mục các dòng quạt tản gió và máy bơm nước dự kiến khảo sát sáng mai, Phương bỗng nhiên nghiêng người về phía Đức Anh, nét mặt cô gái trẻ chùng xuống, giọng nói hạ thấp đầy vẻ nghiêm trọng:

"Anh Đức Anh này... lúc nãy nhắc đến Đặng Quốc Khánh, em mới sực nhớ ra một chuyện cực kỳ quan trọng."

Đức Anh khẽ nhíu mày, hướng ánh nhìn sắc sảo về phía cô: "Chuyện gì thế Phương?"

"Sáng nay lúc em qua con ngõ xưởng in gần trường Đại học Kiến trúc để lấy mấy mẫu decal cắt thử nghiệm," Phương hạ giọng thì thầm, ánh mắt lộ rõ vẻ bất an. "Em tình cờ nhìn thấy thằng cha Long 'khoác'—tay chân thân tín chuyên lo mảng nội dung và truyền thông bẩn cho nhóm của Khánh. Em đứng nép sau tấm bạt xưởng in và nghe lỏm được hắn đang nói chuyện điện thoại với ai đó. Hắn khoe khoang rằng nhóm của hắn đang chuẩn bị tung ra một gói dịch vụ mới toanh mang tên 'Số hóa bán lẻ toàn diện cho các cửa hàng linh kiện và thời trang'. Hắn còn bảo bọn hắn đã dùng phần mềm chụp lại toàn bộ cấu trúc giao diện, cách thức bố trí danh mục và hệ thống từ khóa của trang web *linhkientuankhoa.com* mà nhóm mình vừa bàn giao hôm trước, để sao chép y nguyên mã nguồn mang đi chào giá rẻ mạt—chỉ bằng một nửa giá nhóm mình—cho hàng loạt cửa hàng linh kiện máy tính khác trên trục đường Lê Thanh Nghị!"

Nụ cười trên môi Bùi Hoàng Nam vụt tắt ngấm. Cậu siết chặt chiếc tuốc-nơ-vít trong tay, mặt đỏ bừng lên vì phẫn nộ:

"Cái gì? Bọn chúng dám trơ tráo ăn cắp chất xám trắng trợn như thế à? Cả tuần trời em thức trắng đêm để viết từng dòng mã PHP, tối ưu hóa cơ sở dữ liệu MySQL, thế mà chúng nó dám ngang nhiên bê nguyên xi cái giao diện đi bán phá giá phá đám bọn mình sao?"

Đức Anh im lặng trong vài giây. Trong đáy mắt anh, một tia lạnh lẽo quen thuộc khẽ lướt qua. Ký ức về Đặng Quốc Khánh của kiếp trước—một gã doanh nhân lọc lõi, chuyên sử dụng chiêu bài sao chép sản phẩm, phá giá thị trường rồi dùng tiềm lực tài chính và truyền thông bẩn để bóp chết các đối thủ khởi nghiệp non trẻ—lại hiện về rõ mồn một. Con sói đầu đàn ấy quả nhiên có khứu giác cực kỳ nhạy bén, đã ngửi thấy mùi máu tươi và tiềm năng béo bở của thị trường số hóa kinh doanh sơ khai năm 2008.

Tuy nhiên, thay vì hoang mang lo sợ, Đức Anh chỉ khẽ nhếch mép nở một nụ cười điềm đạm. Anh vỗ nhẹ vào bả vai đang căng cứng của Nam:

"Nam, bình tĩnh lại. Cứ để mặc cho bọn chúng sao chép cái giao diện bề ngoài."

Cả nhóm ngơ ngác nhìn Đức Anh.

"Giao diện HTML hay mấy tấm ảnh banner mà chúng nó chụp lại được, thực chất chỉ là cái vỏ rỗng không hồn," Đức Anh phân tích bằng giọng điệu thấu triệt của một người đã từng trải qua hàng trăm cuộc chiến thương trường khốc liệt. "Thuật toán nén bộ nhớ đệm tĩnh để trang web tải nhanh như chớp 0,7 giây, cấu trúc dữ liệu mượt mà, và quan trọng nhất là sự tận tụy, tỉ mỉ ngồi phân loại từng con ốc vít, từng sợi cáp cho khách hàng... đó là những giá trị cốt lõi mà một kẻ chỉ thích đốt tiền, tăng trưởng nóng và làm ăn chụp giật như Đặng Quốc Khánh không bao giờ sao chép nổi! Họ chọn con đường hớt váng, làm bừa để thu tiền nhanh, còn chúng ta chọn con đường cắm rễ thật sâu vào giá trị thực của khách hàng. Khách hàng thời bão giá có thể ham rẻ nhất thời, nhưng khi hệ thống của bọn chúng lỗi, sập và không có người hỗ trợ, người ta sẽ tự khắc hiểu đâu mới là đối tác đáng tin cậy. Cứ để thị trường tự trả lời."

Sự điềm tĩnh đến kinh ngạc và bản lĩnh thép của Đức Anh như một liều thuốc an thần cực mạnh, lập tức dập tắt ngọn lửa giận dữ và hoang mang trong lòng Nam và Phương.

Đức Anh đứng dậy, vươn vai một cái rồi bước sang góc phòng, vác chiếc ba lô dù đã rách một bên quai của Hùng Béo lên:

"Nào, việc cấp bách nhất bây giờ: Hùng, lập tức sang ngay phòng trọ thằng Tuấn bên ngõ Tự Do dọn sạch đồ đạc cá nhân về đây trưa nay. Chiếc giường tầng của mày ở đây cả tuần nay đóng bụi mờ mịt rồi, không ai rảnh rỗi quét dọn hộ đâu nhé!"

Hùng Béo gãi đầu bối rối, hai vành tai đỏ ửng lên vì ngượng ngùng và xúc động: "Ừ... tí tao sang xách nốt cái hòm tôn với đống sách vở về. Ở bên ngõ Tự Do chật chội ngột ngạt, đêm nào cũng nghe tiếng mấy tay đòi nợ cá độ gõ cửa chửi bới ầm ĩ, tao phát khiếp lên được."

Trần Kiều Trang thoăn thoắt đứng dậy, khẽ mỉm cười rồi bước nhanh ra khỏi phòng trọ. Chỉ năm phút sau, cô quay trở lại, trên tay xách một chiếc túi ni-lông đẫm nước đá lạnh, bên trong chứa năm lon nước ngọt xá xị Chương Dương vỏ nhôm mát lạnh. Những giọt nước li ti ngưng tụ ngoài vỏ lon thiếc lấp lánh dưới ánh nắng hè xiên qua ô cửa sổ thông gió.

Trang nhanh nhẹn bật nắp từng lon nước ngọt. Tiếng "xì... tách..." giòn tan vang lên rộn rã trong gian phòng nhỏ, mang theo hương thơm ngòn ngọt, the the và ngai ngái quen thuộc của thức uống giải khát bình dân gắn liền với đời sống sinh viên nghèo Hà thành những năm tháng ấy. Cô chia từng lon nước cho mọi người:

"Nào, cùng nâng lon chúc mừng nhóm chúng ta chính thức tái sinh từ tro tàn! Và chúc cho chuyến đàm phán hợp đồng chợ Đồng Xuân của Đức Anh và Hùng sáng mai thành công rực rỡ!"

"Cạn lon!"

Năm lon nước thiếc chạm vào nhau chan chát giữa gian phòng trọ đơn sơ. Vị ngọt lịm kèm theo hơi ga sảng khoái mát lạnh lan tỏa nơi đầu lưỡi, xua tan đi cái ngột ngạt bức bối của buổi trưa hè bão giá, cuốn trôi đi những giọt nước mắt hãi hùng và tuyệt vọng của đêm đen vừa qua. Trên gương mặt từng người, ánh lên một niềm tin sắt đá và sự gắn kết đã được tôi luyện qua biến cố, vững bền hơn bất kỳ bản hợp đồng giấy tờ nào.

Sau khi Nam và Phương chào tạm biệt để mang tài liệu lên giảng đường chuẩn bị cho buổi học chuyên ngành buổi chiều, căn phòng trọ Khương Thượng chỉ còn lại ba người. Hùng Béo vui vẻ xắn cao tay áo, cầm chiếc chổi đót quét lia lịa từ trong góc gầm giường ra ngoài cửa, vừa lau mạng nhện bám trên vách tường vôi tróc lở vừa huýt sáo một giai điệu đầy hào sảng của ca khúc *Đường đến ngày vinh quang*.

Kiều Trang ngồi nán lại bên chiếc bàn học mộc mạc, cẩn thận sắp xếp lại từng tập tài liệu khảo sát thị trường chuẩn bị cho buổi làm việc chuyên đề với thầy Đỗ Quang Minh vào sáng thứ Hai tới. Bỗng nhiên, những ngón tay thon thả của cô dừng lại giữa chừng. Trang khẽ kéo ngăn khóa kéo ngoài cùng của chiếc túi vải thô, vẻ mặt trầm tư hẳn đi.

"Đức Anh này..." Trang ngẩng đầu lên, ánh mắt cô thoáng qua một nét do dự hiếm thấy.

"Sao thế Trang?" Đức Anh đang cặm cụi phác thảo khung báo giá chi tiết trên màn hình máy tính, quay đầu lại hỏi.

Trang rút ra một chiếc phong bì thư màu vàng nâu thô ráp bằng giấy xi măng xiêu vẹo, bên góc phải có dán một con tem bưu điện mệnh giá năm trăm đồng đã được đóng dấu tròn mực đỏ của bưu điện huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định. Nét chữ viết tay bằng mực màu tím trên mặt phong bì hơi run rẩy, nguệch ngoạc nhưng ngay ngắn đến nao lòng: *Kính gửi cháu Trần Kiều Trang - Sinh viên K48 ĐH Thương mại Hà Nội*.

"Hồi sáng, lúc tao tranh thủ tạt qua bưu cục Chùa Bộc để nhận giấy báo tiền học bổng khuyến khích của trường," giọng Trang chùng xuống, đượm một nỗi buồn sâu thẳm khi cô đưa chiếc phong bì sang cho Đức Anh. "Bác bưu tá quen mặt đã giữ tao lại để trao tận tay lá thư này. Là thư tay của dì Hòa... người dì ruột của tao đang buôn bán ở chợ huyện Ý Yên gửi hỏa tốc lên tối hôm qua."

Đức Anh đón lấy chiếc phong bì thô ráp, lòng anh chợt thắt lại. Trong tâm trí anh, hình ảnh người phụ nữ tiểu thương đứng tuổi với đôi bàn tay chai sần, ánh mắt khắc khổ nhìn sạp hàng gia dụng ế ẩm giữa cơn bão giá trong chuyến về thăm quê cách đây không lâu lại hiện về rõ nét như vừa mới hôm qua.

"Dì Hòa viết gì trong thư thế Trang?" Đức Anh nhẹ giọng hỏi, những ngón tay khẽ miết lên mép giấy phong bì còn phảng phất mùi ẩm mốc của vùng đất chiêm trũng quê nhà.

Trang thở dài một tiếng thật khẽ, ánh mắt cô hướng ra khoảng sân rực nắng ngoài khung cửa sổ sổ gió, nơi những tán lá bàng non đang khẽ đung đưa:

"Dì bảo... tình hình dưới chợ huyện bây giờ bế tắc đến cùng cực rồi. Cơn bão giá quét qua làm bà con nông dân thắt lưng buộc bụng đến mức tối đa, chẳng còn ai dám ngó ngàng đến những món đồ dùng đắt tiền nữa. Toàn bộ số vốn liếng gom góp cả đời của vợ chồng dì, cộng thêm một khoản tiền vay nóng lãi ngày của mấy tay cho vay nặng lãi ngoài ngã ba huyện để ôm trọn một lô chảo chống dính cao cấp với nồi áp suất đa năng ngoại nhập... hiện đang nằm chết dí trong kho sạp hàng, không bán nổi một chiếc. Mấy hôm nay, chủ nợ đã bắt đầu kéo người đến đứng chửi bới, dọa siết nhà, siết sạp... Dì viết thư cầu cứu tao, nhờ tao bằng mọi giá tìm cách dò hỏi trên Hà Nội xem có mối buôn hay giải pháp nào thanh lý tháo kho gấp toàn bộ lô hàng gia dụng ấy trước ngày rằm tháng này hay không... Nếu không bán được để trả nợ gốc... dì chỉ còn nước bỏ trốn khỏi quê hương bản quán thôi..."