Buổi phát sóng ở sạp Ba Mùa

Góc sạp Ba Mùa rực rỡ dưới ánh đèn tuýp vàng ấm, nơi hàng chục cuộn vải lụa, vải lanh và đũi tơ tằm được xếp lớp như một thác nước sắc màu. Từng sấp vải được người thợ dệt cuộn tròn quanh lõi gỗ ép, mép vải bọc lớp giấy bóng kính mỏng đã ngả màu bụi thời gian, nhưng chỉ cần để lộ ra vài phân mép tơ trần trụi là đã đủ khiến cả một khoảng không gian ẩm ướt sát mé sông Hoài bừng lên vẻ óng ả. Mùi hồ vải mới quyện chặt với mùi tơ tằm thô ngai ngái, phảng phất chút hương vỏ bưởi khô mà cô Ba nhét trong từng kẽ hộc tủ để đuổi gián, tạo nên một thứ phong vị rất riêng của những gian hàng tơ lụa phố cổ đã tồn tại qua nhiều thập niên thăng trầm.

Quân cặm cụi dựng chiếc chân máy ảnh cùi bắp ba chạc bằng nhôm đã xước sơn nham nhở, một bên ốc khóa chân bị nhờn ren khiến anh phải chêm tạm mẩu bìa các-tông gập tư vào khe khớp nối. Bên trên đầu bi xoay, anh gắn chiếc kẹp sắt giữ điện thoại thông minh, đồng thời móc thêm một chiếc đèn vòng trợ sáng loại rẻ tiền mua ở chợ trời Đà Nẵng, bóng đèn led tròn phát ra thứ ánh sáng trắng hơi ngả vàng, thỉnh thoảng lại nháy nhẹ mỗi khi nguồn điện từ cục sạc dự phòng bị lỏng chân cắm. Đôi bàn tay Quân thoăn thoắt, các khớp ngón tay linh hoạt xoay trở từng nút siết, khóe miệng anh không giấu được nụ cười hào hứng, đôi mắt sáng rực vẻ lanh lợi của một gã trai lớn lên từ vỉa hè phố Hội, người luôn tin rằng mọi ngóc ngách của đời sống đều có thể biến thành một cơ hội làm ăn nếu biết cách nắm bắt đúng nhịp thở của thời cuộc.

Anh quay sang nhìn Hân, giọng cười khục khặc trong cổ họng:

"Hân này, cậu đừng có mắc cái bệnh nghề nghiệp kinh niên của mấy ông kỹ sư phần mềm ngoài Hà Nội nữa. Cứ mở miệng ra là quy trình, đóng miệng lại là kiến trúc giải pháp. Đợi cậu viết xong cái hạ tầng máy chủ gì gì đó, cấu hình xong mấy cái luồng phát trực tiếp rồi dựng xong ứng dụng riêng của tụi mình thì khu chợ này người ta dẹp tiệm ăn Tết năm sau mất rồi. Cậu nhìn thực tế giùm tớ đi: trang cộng đồng Hội An Góc Nhỏ tớ gầy dựng từ hồi sinh viên tới giờ đã có sẵn hơn chục ngàn người theo dõi thực thụ, toàn dân mê đồ thủ công mỹ nghệ với khách du lịch từng ghé phố Hội. Bật luồng phát sóng trực tiếp lên một cái là tiếp cận ngay người xem thật. Khách ở đâu thì mình kéo về đó, thử nghiệm thực tế xem người ta có mặn mà với vải vóc chợ mình hay không đã. Dự án khởi nghiệp muốn sống sót thì phải chạy thử trên đất bùn trước khi mơ tới đường băng trải nhựa, hiểu chưa cô kỹ sư?"

Hân đứng nép bên cạnh vách ngăn bằng gỗ thông xẻ tạp, ngón tay cái vô thức mân mê mép bìa da nâu của cuốn sổ lò xo khổ A5. Cuốn sổ đã quăn góc, kẹp sẵn cây bút bi bấm hiệu Thiên Long màu xanh quen thuộc. Cô liếc nhìn màn hình chiếc điện thoại thông minh đang cắm chung cổng chia sạc dự phòng với chiếc đèn vòng trợ sáng. Giao diện trang mạng xã hội đã mở sẵn, nút phát sóng tròn màu đỏ rực nổi bật giữa khung hình đen ngòm chưa bắt tín hiệu, chực chờ như một lời thách thức đầy cám dỗ nhưng cũng ngập tràn cạm bẫy.

Sau thất bại ê chề ở một công ty khởi nghiệp công nghệ tại Hà Nội—nơi cô từng tin rằng những thuật toán tối ưu và những dòng mã nguồn trau chuốt có thể giải quyết được mọi bài toán phân phối trên đời—Hân đã mang theo sự hoài nghi sâu sắc trở về quê hương. Rồi cú vấp đầu tiên với chuyện chênh lệch tồn kho thực tế ở quầy tạp hóa An Lành của mẹ, cùng bài học nhớ đời từ tay tài xế xe tải tên Lộc chạy tuyến chợ lẻ, đã dạy cho cô một chân lý lạnh lùng: thế giới vận hành phía sau những màn hình cảm ứng không hề bằng phẳng và chuẩn xác như những hàm lệnh logic. Nó đầy những góc khuất, những quán tính thói quen và sự tùy tiện của con người. Nhưng cái bản tính cố hữu của một người từng làm sản phẩm số vẫn luôn âm ỉ thôi thúc cô: muốn biết tính năng có chạy được hay không, cách duy nhất là phải quẳng nó ra môi trường thực địa để kiểm tra sức chịu tải.

"Nhưng tụi mình chưa hề có hệ thống quét mã tự động, cũng chưa kịp chuẩn hóa danh mục sản phẩm," Hân nhắc nhở, giọng cô nhỏ nhưng rành rọt, cố kìm nén sự sốt ruột đang dâng lên trong lồng ngực. Ánh mắt cô dừng lại ở những xấp vải lụa tơ tằm dệt hoa văn chìm đang tỏa ra thứ ánh sáng mềm mại dưới ánh đèn tuýp. "Mỗi cuộn vải ở đây dài ngắn ra sao, màu sắc gọi tên theo quy chuẩn nào, giá sỉ giá lẻ tính thế nào cho từng loại khách... tụi mình đều chưa lập bảng dữ liệu đối soát. Và quan trọng nhất là phải xin phép đàng hoàng. Đây là sạp buôn của người ta, lối đi lại là của cả dãy chợ, không thể cứ thế dựng chân máy rồi chĩa ống kính bừa bãi vào mặt người khác được đâu Quân."

"Cái đó thì cậu cứ yên tâm tuyệt đối, tớ đâu phải tay mơ mới chân ướt chân ráo bước vào cái chợ Đèn Lồng này," Quân nháy mắt, gạt mạnh chiếc lẫy khóa chân máy một cách dứt khoát rồi đứng thẳng người dậy.

Anh quay sang phía người đàn bà đẫy đà đang cặm cụi dùng chiếc chổi lông gà quét những hạt bụi li ti vương trên các xấp vải bố thô đặt ở kệ cao sát mép bạt. Cô Ba mặc chiếc áo bà ba màu mỡ gà bằng vải đũi mát rượi, vạt áo buông rộng phủ qua chiếc quần lụa đen bóng loáng. Tóc cô búi gọn gàng sau gáy bằng một chiếc kẹp đồi mồi hình cánh bướm đã mòn nhẵn góc, để lộ phần gáy tròn trịa lấm tấm mồ hôi sau một ngày dài dọn hàng dưới cái nồm ẩm của vùng cửa sông. Nghe tiếng bước chân lẹp xẹp của đôi dép quai hậu mà Quân đang mang, cô Ba hơi nghiêng đầu, đôi mắt sắc sảo viền nếp chân chim khẽ nheo lại, ánh lên vẻ tò mò xen lẫn chút e ngại cảnh giác vốn có của dân buôn bán lâu năm.

"Cô Ba ơi," Quân chắp hai tay trước bụng, người hơi khom xuống, cất giọng ngọt xớt pha chút dí dỏm quen thuộc của một đứa cháu lớn lên từ xóm chợ. "Cháu với Hân tính mượn sạp của cô Ba làm một buổi giới thiệu vải vóc cho bà con xa gần coi trực tiếp trên mạng. Khung hình cháu canh chuẩn tới từng mi-li-mét rồi cô, cái ống kính này cháu chỉnh góc chết, chỉ chĩa thẳng vào kệ vải lụa với chỗ cô đứng bán thôi, tuyệt đối không lia trúng quầy của ai khác xung quanh hết. Nhưng trước khi bấm máy, cháu muốn hỏi ý cô Ba một tiếng cho phải phép, cô có ưng để tụi cháu ghi hình gian hàng Ba Mùa của mình không ạ?"

Cô Ba ngừng tay quét bụi, chiếc chổi lông gà hạ xuống tạo thành một luồng gió nhẹ thoảng qua mùi hồ sợi, bà bật cười giòn tan, tiếng cười sang sảng làm rung rinh cả mấy dải ruy-băng treo lủng lẳng trên xà gỗ:

"Tổ cha anh Quân nghen! Rõ khéo mồm khéo miệng. Bữa trước qua sạp tao ăn dầm dề bánh mì chả của mẹ mày chưa đã nợ, nay còn định đưa cái mặt già nua đầy tàn nhang này lên cái thứ vô tuyến trong điện thoại hả? Nhưng mà... tao nói trước nghen, lên trển rồi người ta dòm vô có thấy mấy chỗ vải đũi dệt thủ công bị xơ mép chỉ không đó? Vải Ba Mùa của tao xưa nay bán cho mối quen khắp Hội An, Đà Nẵng mấy chục năm trời, chất lượng sợi tơ thì khỏi phải bàn cãi, chỉ sợ cái máy quay của mày dỏm quá làm màu nó xỉn đi, người ta tưởng tao bán vải dạt hàng ế thì mang tiếng chết!"

"Cô cứ khéo lo xa," Quân vừa nói vừa cúi thấp người, dùng hai ngón tay điều chỉnh lại góc nghiêng của chiếc đèn trợ sáng để quầng sáng vàng ấm hắt vừa tầm vào vạt áo cô Ba, tôn lên những đường vân dệt nổi li ti của chất đũi tơ tằm. "Cháu dùng ống kính chụp chân dung quang học đàng hoàng, ánh sáng hắt chuẩn ba mươi độ xiên góc, lên hình da dẻ chỉ có mịn màng như gái đôi mươi, vải vóc thì óng ả mượt như nhung trở lên thôi cô. Với lại, nếu cô thấy ngượng trước cái chấm camera, cô cứ việc đứng vuốt vải, kiểm tra canh sợi như ngày thường, cháu với Hân sẽ đứng một bên nói phụ họa, giới thiệu nguồn gốc từng sấp vải giùm cô."

"Thôi đi ông tướng, đừng có bốc rời bốc đất!" Cô Ba xua xua tay, nét mặt bỗng rạng rỡ hẳn lên, ánh mắt lấp lánh sự tự hào không giấu giếm. "Tao mà biết ngượng thì ba mươi năm trước đã không đứng giữa cái chợ Chợ Đèn Lồng này gào khan cả cổ để kéo khách từ đầu cầu An Hội rẽ vô sạp rồi! Mày cứ quay, nhưng nhớ lựa cái góc nào nhìn tao đỡ mập nghe chưa, lia từ trên xuống một chút cho cái cằm nó gọn lại!"

Quân cười toe toét, gật đầu lia lịa: "Dạ cháu nhớ rồi, góc nghiêng thần thánh, bảo đảm cô Ba lên hình là duyên hết phần thiên hạ!"

Tuy miệng nói giỡn nhưng Quân không hề vội vàng bấm nút phát sóng ngay. Tính cẩn thận và thói quen sinh tồn giữa chốn chợ búa đã dạy anh bài học về sự gắn kết láng giềng. Bước chân anh nhanh nhẹn luồn qua lối đi hẹp lát đá phiến xanh chỉ vừa đủ hai người lách nghiêng người, ghé sang sạp bán đồ mây tre đan thủ công của chú Bảy nằm sát vách bên trái và sạp đồ gia dụng bằng nhôm nhựa tổng hợp của chị Diệp nằm ngay đối diện bên kia con hẻm nhỏ.

"Chú Bảy ơi, chị Diệp ơi," Quân đứng nép sát vào vách sạp của cô Ba, cất giọng sang sảng nhưng âm lượng được nén lại vừa đủ mềm mỏng để không gây cảm giác đường đột hay trịch thượng. "Tụi em bên sạp cô Ba xin phép phát sóng trực tiếp trên mạng để giới thiệu hàng vải độ một tiếng đồng hồ nghen. Ống kính máy ảnh em đã khóa chặt góc chết, chỉ chiếu trúng lòng sạp Ba Mùa thôi, bảo đảm tuyệt đối không quay dính sang quầy đan lát của chú Bảy hay mấy kệ xoong chảo của chị Diệp đâu ạ. Em báo trước một tiếng để cô chú với chị đỡ ngại, lỡ lát nữa có dọn hàng, kiểm kho hay đi lại ngang qua lối này thì cũng không sợ bị lọt mặt vô khung hình trên mạng xã hội."

Chú Bảy đang ngồi trên chiếc ghế mây con, tay thoăn thoắt vót từng thanh nan tre mỏng dính cho chiếc lồng đèn kéo quân, nghe vậy liền ngẩng đầu lên, để lộ hàm răng ám khói thuốc lào cười khà khà:

"Mấy đứa bay cứ vẽ chuyện rườm rà! Tao già cả từng này tuổi đầu, mặt mũi nhăn nheo như quả táo tàu khô, có lọt vô cái màn hình vô tuyến đó thì trần đời cũng chẳng ma nào thèm ngó đâu mà sợ. Cứ làm tự nhiên đi con, miễn sao bán được nhiều hàng cho con Ba nó vui, dạo này chợ chiều vắng hoe vắng hoắt phát rầu!"

Ngược lại với sự xởi lởi của chú Bảy, ở sạp đồ gia dụng đối diện, chị Trương Ngọc Diệp đang ngồi lọt thỏm giữa những chồng thau nhôm, rổ nhựa xanh đỏ xếp cao ngất ngưởng. Tay chị cầm cuốn sổ ghi nợ bìa xanh gấp mép, đôi mắt sắc lẹm đảo qua chiếc chân máy bằng nhôm của Quân rồi dừng lại rất lâu trên gương mặt lộ rõ vẻ căng thẳng của Hân. Chị Diệp kéo chiếc khăn rằn vắt ngang vai quệt mạnh mồ hôi trên trán, cất giọng the thé, âm điệu the thé đặc trưng của dân buôn hàng xén vùng ven, đầy vẻ xét nét và phòng thủ:

"Mấy đứa tụi bây làm cái trò gì trên mạng thì làm, nhưng tuyệt đối đừng có rọi cái thứ đèn pha chói lóa mắt đó qua quầy tao là được. Ánh đèn đó hắt vô làm mấy cái thau nhựa cao cấp của tao nhìn bạc phếch như hàng bãi rác thì ai mà mua? Với lại tao nói trước nghen, buôn có bạn bán có phường, lối đi này là lối đi chung của cả dãy ba. Đừng có bày biện dây nhợ lòng thòng rồi người ngợm bu đông bu đỏ chắn hết đường đi lối lại của khách vô sạp tao. Bữa nay tao đang ế ẩm từ chiều tới giờ, chưa mở hàng được cái chảo nào ra hồn, lạng quạng là tao méo mặt với Ban điều phối trật tự chợ đó nghe chưa!"

"Dạ, em cam đoan với chị Diệp trăm phần trăm, dây điện em đã dán băng keo đen ép sát chân cột gỗ lim rồi ạ, không vướng một bước chân nào của khách đi ngang đâu chị," Quân nhanh nhảu đáp, nụ cười trên môi vẫn giữ trọn vẻ nhã nhặn, không một chút biểu hiện của sự tự ái hay khó chịu.

Hân đứng bên mép sạp vải, chứng kiến toàn bộ cách Quân nhẫn nại đi từng quầy xin phép, điều đình và phân định ranh giới không gian mà thầm nể phục. Khi còn làm việc trong tòa nhà kính chọc trời ở Hà Nội, mỗi lần đội ngũ kỹ thuật của cô triển khai thử nghiệm ngoài thực địa, mọi người chỉ chăm chăm vào việc đo lường băng thông mạng, chỉ số tải dữ liệu, độ trễ khung hình mà hoàn toàn quên mất rằng thế giới thực không phải là một môi trường vô trùng. Nó được cấu thành từ những con người bằng xương bằng thịt, sống bám vào từng mét vuông mặt bằng, nơi mỗi tấc đất, mỗi luồng ánh sáng hay khoảng không gian trước sạp đều là miếng cơm manh áo của một gia đình. Sự nhạy cảm xã hội và khả năng thấu cảm đời sống chợ búa của Quân đã bù đắp hoàn hảo cho cái nhìn duy lý, cơ học thuần túy của một kỹ sư công nghệ như cô.

"Sẵn sàng chưa Hân?" Quân bước thoăn thoắt trở lại vị trí chân máy, một tay giữ lấy chiếc kẹp điện thoại phụ để Hân tiện theo dõi luồng bình luận trực tiếp. "Kiểm tra pin dự phòng lần cuối đi. Ba, hai, một... Lên sóng!"

Ngón tay Quân ấn mạnh vào màn hình. Vòng tròn đỏ nhấp nháy liên hồi trong ba giây ngắn ngủi rồi chuyển sang trạng thái hiển thị dòng chữ: "Đang phát trực tiếp".

Những giây đầu tiên, không gian xung quanh dường như chùng xuống, im ắng đến nghẹt thở. Tiếng côn trùng rỉ rả từ phía bờ sông Hoài vọng lại, hòa lẫn với tiếng xào xạc của những tán dừa nước phía cồn cát đối ngạn. Con số ở góc trên bên phải màn hình điện thoại hiển thị vẻn vẹn: 2 mắt xem. Vài giây sau, nó nhảy lên 4, rồi lại tụt xuống 3. Hân nhìn lướt qua danh sách tài khoản đang kết nối, cô nhận ra một người chính là tài khoản của quán cà phê Bờ Hiên do anh Phúc bật lên để ủng hộ đàn em, người còn lại có lẽ là mẹ Lành đang lén dùng chiếc điện thoại cảm ứng cũ kỹ ở quầy tạp hóa An Lành cách đó hai dãy sạp để trông chừng con gái.

Cô Ba đứng sững trước ống kính, hai bàn tay đan chặt vào nhau đặt trước bụng, các khớp ngón tay hơi run nhẹ. Dưới ánh sáng vàng chói gắt của chiếc đèn vòng trợ sáng loại rẻ tiền, khuôn mặt thường ngày vốn dạn dĩ sương gió, quen với cảnh đon đả chào mời khách thập phương bỗng chốc cứng đờ như tượng sáp. Đôi mắt cô chớp chớp liên tục, nhìn trừng trừng vào chấm đen tròn xoe của camera điện thoại như thể đang phải đối diện với một quan tòa vô hình đầy nghiêm khắc. Cô hắng giọng liên tiếp hai ba lần, cổ họng nghẹn ứ, bờ môi run rẩy mấp máy những âm thanh rời rạc:

"Ờ... xin chào bà con... xin chào cô bác gần xa..." Cô Ba mở lời, âm lượng nhỏ giọt và giọng điệu đều đều như một đứa trẻ tiểu học đang sợ sệt đứng trả bài cũ trước lớp. "Hôm nay... sạp Ba Mùa có bán vải... Ai mua vải lụa tơ tằm thì... thì ghé sạp Ba Mùa ủng hộ giùm tôi..."

Con số người xem trên màn hình lập tức tụt xuống, chỉ còn trơ trọi đúng 2 người. Một cơn gió ẩm từ phía mặt sông thốc mạnh qua con hẻm nhỏ, làm lay động những dải lụa treo lơ lửng trên xà nhà, tạo nên những tiếng sột soạt đơn điệu, não nề. Hân cảm thấy lồng ngực mình thắt nghẽn lại, từng mạch máu nơi thái dương giật nhẹ từng cơn. Một cảm giác quen thuộc đến rợn ngời của những buổi thuyết trình sản phẩm thất bại cay đắng trước các quỹ đầu tư mạo hiểm ở Hà Nội lại ùa về xâm chiếm tâm trí cô. Khi sản phẩm không chạm được vào cảm xúc người dùng ngay từ những giây đầu tiên, khoảng lặng ngượng ngùng sẽ nhanh chóng biến buổi phát sóng thành một thảm họa im lặng, đẩy toàn bộ công sức chuẩn bị xuống vực thẳm.

Nhưng đúng vào khoảnh khắc ngột ngạt tưởng chừng không thể cứu vãn ấy, ánh mắt cô Ba vô tình chạm vào xấp vải lụa tơ tằm dệt hoa cúc chìm màu vàng mỡ gà đang nằm ngay ngắn trên mặt bàn gỗ xẻ. Theo một thói quen cơ thể đã ăn sâu vào tiềm thức suốt ba mươi năm mưu sinh nơi đầu sóng ngọn gió chợ đêm, bàn tay thô ráp của người đàn bà buôn vải luồn nhẹ vào nếp gấp của khúc tơ. Giây phút những sợi tơ tằm mịn màng, man mát trượt qua từng kẽ ngón tay nứt nẻ, một luồng sinh khí kỳ lạ bỗng bừng sáng trong đáy mắt cô Ba. Toàn bộ sự lúng túng, sợ hãi trước chiếc máy quay cơ học tan biến sạch sẽ, nhường chỗ cho bản năng rực lửa của một người phụ nữ cả đời sống chết với sợi chỉ, đường kim của đất lụa Quảng Nam.

"Gớm chưa kìa!" Cô Ba bất thần thốt lên một tiếng thật lớn, âm vực chuyển ngoắt sang tông giọng Quảng Nam trầm ấm, hào sảng, luyến láy đầy ma lực mê hoặc. "Bà con cô bác ngó giùm tôi cái khúc tơ tằm này một cái coi! Nhìn qua cái màn hình điện thoại bé tí tẹo đó chắc nhiều người đang nghĩ thầm trong bụng: gớm, lại ba cái thứ vải phi bóng công nghiệp dệt bằng sợi ni-lông ngoài chợ sỉ chứ gì? Không có đâu nghen! Tôi bán buôn ở cái chợ Đèn Lồng này từ hồi cái cầu An Hội còn là mấy cây cầu khỉ lắc lẻo, uy tín của Ba Mùa đáng giá cả cơ nghiệp chớ đâu phải mớ rau cọng hành! Cái này là lụa tơ tằm dệt tay chính gốc của làng lụa xứ Quảng mình đó chớ! Cầm cái xấp vải này trên tay mà nó mát rười rượi, mềm rũ, trơn tuột hệt như sương đêm sông Thu Bồn tháng Chạp vậy đó!"

Vừa dứt lời, cô Ba không ngần ngại rút phắt xấp vải vàng óng ra khỏi kệ gỗ. Bằng một động tác thuần thục, điêu luyện đến mức kinh ngạc, cô vung tay tung nhẹ dải lụa lên không trung. Tấm vải lượn một vòng mềm mại giữa làn ánh sáng vàng ấm rồi rơi chuẩn xác xuống vai trái của cô. Đôi bàn tay thoăn thoắt kéo chéo dải lụa qua eo, quấn một vòng quanh người rồi khẽ gập mép vải lại ngang hông, biến dải lụa thô mộc thành một chiếc áo dài cách tân lộng lẫy ôm trọn lấy vóc dáng đẫy đà của mình ngay tại chỗ. Tấm lụa rủ xuống từng nếp gấp tự nhiên, phản chiếu ánh sáng lấp lánh như một dòng nước vàng óng ả.

"Mấy chị, mấy cô ngó kỹ giùm tôi nè," cô Ba vừa xoay nhẹ một vòng quanh thân mình, vừa lấy mu bàn tay vuốt phẳng phiu từng nếp gấp trên ngực áo, khuôn mặt rạng ngời nụ cười đôn hậu, duyên dáng đến lạ kỳ. "Cái chất lụa này mà đem đi may áo dài truyền thống mặc đi đám cưới họ hàng, hay may cái áo bà ba chui đầu mặc tết thì nói thiệt một câu ruột gan, người ta chỉ cần đi ngang qua, ngửi thấy cái mùi tơ mộc thoang thoảng thôi là đã biết ngay gái nhà lành đoan trang, thùy mị rồi! Đừng có dại dột ham mấy thứ vải phi bóng cứng đơ đơ, mặc vô giữa trưa hè mồ hôi mồ kê nó tịn ra nhễ nhại như tắm mỡ gà, bức bí tới tận óc. Mua cái lụa này của Ba Mùa về, mặc nhẹ bẫng như không mặc gì trên người, một ngọn gió mồ côi thổi qua bờ sông thôi là mát rượi tới tận chân lông kẽ tóc!"

Màn hình chiếc điện thoại trên tay Hân bỗng chớp nháy liên hồi.

Con số hiển thị người xem trực tiếp bắt đầu nhảy múa một cách điên cuồng: từ 15 người vọt lên 80, rồi phóng thẳng một mạch lên 350 người chỉ trong vòng chưa đầy năm phút đồng hồ. Những lượt chia sẻ vào các hội nhóm yêu cổ phục, hội phụ nữ yêu áo dài truyền thống, hội đồng hương Quảng Nam xa quê và các diễn đàn may mặc bắt đầu lan tỏa như một mồi lửa gặp gió hanh khô.

"Trời đất ơi, cô bán hàng nói chuyện duyên dáng xỉu luôn á!", một tài khoản có tên Lan Chi để lại bình luận đầu tiên. "Cô quấn vải nhìn sang dã man, chất này lên phom áo dài tà suông là chuẩn bài không cần chỉnh luôn nè!", một tài khoản khác có tên Mai Nguyen viết tiếp. "Bao nhiêu tiền một mét vậy cô ơi? Nhìn cái cách cô vuốt mép vải là biết tơ tằm dệt tay chuẩn xịn rồi, không lẫn đi đâu được!"

Con số người xem tiếp tục leo thang chóng mặt: 600... 850... và khi cô Ba giơ khúc lụa màu xanh ngọc bích lên, khẽ áp sát vào gò má rám nắng của mình để chứng minh độ mềm mịn tuyệt đối không gây dặm ngứa cho làn da nhạy cảm, con số mắt xem trên màn hình chính thức vượt ngưỡng 1.200 người cùng lúc.

Hân đứng sững sờ, hai mắt mở to nhìn chăm trăn vào màn hình điện thoại. Những dòng bình luận trôi đi vun vút với tốc độ kinh hoàng, mắt thường gần như không thể đọc kịp từng câu chữ. Đây hoàn toàn không phải là những thủ thuật quảng cáo số chạy bằng ngân sách khủng, không phải là những thuật toán giữ chân người dùng phức tạp mà cô từng cắm đầu thâu đêm suốt sáng để tối ưu hóa tại các dự án công nghệ ở thủ đô. Đây là sức mạnh nguyên bản, mộc mạc của sự chân thật, một thứ nghệ thuật bán hàng dân gian được chưng cất qua hàng chục năm thấu hiểu tâm lý khách hàng nơi chợ đời, biến một góc sạp xơ xác, tối tăm thành một sân khấu trình diễn sống động đầy ma lực.

Cô Ba càng nói càng say sưa, từng câu từng chữ như rút ruột rút gan:

"Tôi nói thiệt với bà con gần xa, người ta làm ra được một tấc lụa tơ tằm này nó cực khổ trăm bề, trầy da tróc vảy chứ đâu phải như mấy cái máy dệt công nghiệp bấm cái cạch là vải tuôn ra ào ào như nước lũ. Con tằm ăn lá dâu non trên những bãi bồi phù sa ven sông Thu Bồn, nhả từng sợi tơ mảnh mai như sợi tóc của người con gái mười sáu. Rồi mấy bà thợ dệt làng Mã Châu phải thức dậy từ bốn giờ sáng tinh sương, ngồi bên khung cửi canh từng con thoi gỗ chạy lách cách lách cách để sợi vải không bị lỗi nhịp, lỗi canh. Khúc lụa này nhuộm hoàn toàn bằng lá cây rừng với mủ cây bàng nước lợ đó nghen, giặt bằng nước giếng Bá Lễ thì mười năm, hai mươi năm sau sắc màu vẫn cứ đượm đà, thắm thiết như cái thuở ban đầu mới dệt!"

Những câu chuyện mộc mạc thấm đẫm hơi thở phù sa, sự nồng hậu và lòng tự hào nghề nghiệp sâu sắc của một người đàn bà buôn chợ truyền thống đã đánh gục hoàn toàn người xem ở khắp mọi miền đất nước. Đối với những thị dân đang ngột ngạt trong các khối bê tông cao tầng chật chội, những người đã quá mệt mỏi với những màn bán hàng gào thét, chèo kéo giả tạo trên các sàn thương mại điện tử hiện đại, giọng rao trầm bổng cùng từng cử chỉ nâng niu sợi vải của cô Ba như một làn gió mát lành thổi từ phố cổ Hội An len lỏi vào tận sâu thẳm tâm hồn họ.

Và rồi, cơn mưa tương tác bắt đầu chuyển hóa thành một cơn bão giao dịch thực thụ.

"Chốt mã vàng!", "Chốt lụa tơ tằm vàng 2 mét!", "Cô ơi chốt cho em khúc lụa ngọc bích may áo dài 3 mét!", "Chốt lụa hoa cúc!", "Chốt mã sen!", "Chốt! Chốt! Cho em xin số tài khoản ngân hàng để chuyển cọc ngay và luôn kẻo hết!"

Bình luận đổ về như thác đổ, cuộn trào vun vút trên màn hình chiếc điện thoại của Hân.

"Hân! Ghi đơn mau lên con gái! Kẻo người ta đợi tội nghiệp!" Cô Ba vừa phấn khích vung tay quấn thêm một xấp lụa màu cánh sen phớt lên người, vừa liếc xéo về phía Hân, nụ cười rạng rỡ không giấu nổi vẻ hãnh diện tột cùng. "Khúc lụa hoa cúc này tao bán một mét trăm tám mươi ngàn, ai lấy trọn ba mét tao bớt cho mười ngàn tiền sợi chỉ may! Ghi tên người ta vô lẹ lẹ giùm tao!"

Hân giật mình hoảng hốt, vội vàng lật cuốn sổ lò xo, ngòi bút bi run rẩy đặt lên mặt giấy trắng tinh.

Nhưng ngay tại khoảnh khắc ấy, sự thiếu hụt nghiêm trọng về mặt quy trình vận hành và cấu trúc dữ liệu đã lập tức biến niềm hân hoan thành một cơn ác mộng thực tế đầy kinh hoàng.

Trong kế hoạch vội vã lúc đầu, Quân chỉ nghĩ đơn giản là phát sóng để thử nghiệm mức độ quan tâm của cộng đồng mạng, còn Hân thì mải mê suy tính về những giải pháp phần mềm vĩ mô trong tương lai mà hoàn toàn bỏ quên khâu chuẩn bị mã định danh sản phẩm (SKU) tại chính sạp hàng này. Trên kệ của sạp Ba Mùa, hàng trăm cuộn vải nằm san sát nhau, chỉ được phân biệt bằng thói quen, cảm giác xúc giác và trí nhớ của cô Ba, chứ không hề có một chiếc tem nhãn, một con số mã vạch hay một ký hiệu chuẩn mực nào gắn lên mép vải.

"Tài khoản Mai Nguyen... chốt ba mét hoa cúc... Số điện thoại là không chín không..." Hân vừa lẩm bẩm vừa cắm cúi viết lia lịa, nhưng dòng bình luận mới đã đẩy trôi thông tin của người mua trước đó mất tăm. "Khoan đã cô Ba! Khúc vải trên tay cô tên chính xác là gì ạ? Mã số bao nhiêu để cháu ghi vô sổ?"

"Mã số cái con khỉ khô!" Cô Ba cười lớn, cao hứng vung vẩy dải lụa mỏng manh trước ống kính máy quay. "Nó là lụa hoa cúc vàng rượm nắng thu chớ mã số chi cho mệt xác! Mà thôi, khúc này nhìn kỹ dưới ánh đèn lại giống lụa cánh sen phớt hơn nè! Đổi lại nghen bà con cô bác, khúc này là lụa cánh sen phớt nghe chưa, ai da trắng mặc vô một cái là thành tiểu thư đài các liền!"

"Ủa cô ơi!" Màn hình lập tức nhảy lên hàng loạt dấu chấm hỏi từ người xem đang theo dõi luồng phát sóng. "Nãy cô bảo hoa cúc mà, em chốt hoa cúc sao giờ lại thành cánh sen?" "Chốt cánh sen 2 mét!" "Ủa tui chốt hoa cúc từ năm phút trước mà cô Ba, sao không thấy đọc tên tui?" "Shop làm ăn kiểu gì lạ lùng vậy, rốt cuộc là mã cúc hay mã sen để khách biết đường mà chốt đơn?"

Sự hỗn loạn bùng nổ dữ dội trên luồng bình luận. Người xem bắt đầu chốt theo trí tưởng tượng phong phú của riêng họ: người thì gõ cộc lốc "Chốt cúc", người thì gõ "Chốt sen", người lại ghi một câu mơ hồ "Chốt cái cuộn cô đang cầm trên tay trái". Hân hoa cả mắt, đầu ngón tay trỏ tê buốt vì ghì chặt cây bút bi xuống mặt giấy. Mực bút bi nhòe nhoẹt bởi những giọt mồ hôi túa ra như tắm từ trán cô, nhỏ tong tong xuống trang sổ lò xo. Cô vừa phải dùng ngón tay cái cuộn ngược màn hình cảm ứng để tìm lại số điện thoại bị trôi của người chốt trước, vừa phải ngước mắt lên nhìn xem cô Ba đang cầm cuộn nào trên tay để gán tạm một cái tên viết tắt nguệch ngoạc vào sổ.

"Hân! Ghi khúc đũi mộc hạt kê này cho con bé ở Hà Nội chưa? Nó nhắn chốt nãy giờ ba bốn lần rồi đó con!" Cô Ba lớn tiếng giục giã, hoàn toàn không hề ý thức được áp lực khổng lồ đang đè nặng lên đôi vai của cô gái trẻ phụ trách hậu cần.

"Cháu... cháu chưa tìm ra bình luận của bạn đó cô Ba ơi! Nhiều người gõ quá, màn hình nó trôi mất hút rồi!" Hân thở dốc, giọng nghẹn ứ lại vì bất lực.

Sự lệch pha trầm trọng giữa một bên là bản năng bán hàng ngẫu hứng, đầy cảm xúc bộc phát của tiểu thương truyền thống và một bên là sự hỗn loạn của dòng dữ liệu trực tuyến không được cấu trúc hóa đã bộc lộ toàn bộ điểm yếu chết người của một hệ thống chắp vá. Cô Ba cứ đinh ninh rằng bán trên mạng cũng giống hệt như bán ở sạp chợ: ai đứng ngay trước mặt chỉ tay vào khúc vải nào thì cắt bán khúc đó, tiền trao cháo múc là xong chuyện. Cô đâu thể ngờ rằng trên không gian ảo vô tận, hàng ngàn con người ở khắp mọi miền đất nước đang cùng nhìn vào một khung hình nhỏ hẹp và tranh giành cùng một sản phẩm vật lý hữu hạn.

Và bi kịch tồn kho bắt đầu giáng xuống như một đòn chí mạng.

Thực tế trớ trêu trên kệ của sạp Ba Mùa, mỗi xấp lụa tơ tằm dệt thủ công độc bản như khúc lụa hoa cúc vàng rượm chỉ có duy nhất một cây vải dài khoảng mười lăm mét, vừa đủ để may tối đa năm bộ áo dài truyền thống. Nhưng trên luồng phát sóng trực tiếp, trước sự duyên dáng khó cưỡng của cô Ba, số lượng bình luận để lại cú pháp chuẩn "chốt ba mét hoa cúc kèm số điện thoại" đã vượt qua con số bốn mươi người!

Đơn đặt hàng ảo lẫn thật đã vượt xa gấp tám lần lượng vải thực tế đang nằm trên kệ gỗ sờn của sạp Ba Mùa.

Hân nhìn những dòng bình luận chốt đơn nhảy múa liên tục không ngừng mà toàn thân ớn lạnh, sống lưng lạnh toát như có tảng băng đè nặng. Đây hoàn toàn không còn là một kỳ tích bán hàng đáng tự hào nữa, đây là một khoản nợ niềm tin khổng lồ đang phình to ra theo từng giây từng phút phát sóng. Nếu ngày mai tiến hành gom hàng đóng gói, họ sẽ lấy đâu ra ba mươi lăm bộ áo dài vải hoa cúc để giao cho khách hàng khắp các tỉnh thành? Chẳng lẽ lại chạy vạy khắp các hang cùng ngõ hẻm như đợt gom mua hộp hạt sen ở đại lý chú Tám dạo nọ? Vải lụa thủ công dệt tay Mã Châu đâu phải là thứ hàng hóa công nghiệp sản xuất hàng loạt có thể chạy ra chợ sỉ gom bừa trong một sớm một chiều!

Thế nhưng, tai họa không dừng lại ở thế giới ảo trên màn hình điện thoại.

Chính sức nóng hừng hực, tiếng vỗ tay rôm rả và giọng rao trầm bổng phát ra từ sạp Ba Mùa đã biến góc chợ vốn dĩ đìu hiu đêm nay thành một tâm điểm tò mò kỳ lạ. Những đoàn khách du lịch tản bộ dạo chợ đêm, những người dân địa phương đi dạo ngắm cảnh sông Hoài, và cả những tiểu thương từ các dãy hàng khô, hàng mã, hàng chiếu cói lân cận đều hiếu kỳ kéo đến xem "cô Ba lên vô tuyến bán vải".

Ban đầu chỉ có năm bảy người dừng chân đứng ngó nghiêng chiếc đèn tròn phát sáng. Nhưng chỉ mươi phút sau, khi thấy cô Ba vừa quấn tấm lụa xanh ngọc quanh người vừa cất giọng hò một câu dân ca xứ Quảng ngọt lịm để cảm ơn một vị khách ở tận mũi Cà Mau vừa chốt đơn, đám đông bắt đầu vỗ tay tán thưởng rào rào. Khách đi chợ hiếu kỳ xúm lại ngày một đông đặc. Người ta chen chúc nhau, người kiễng chân ngó vào màn hình điện thoại của Hân để xem dòng bình luận chạy như tên bắn, người thò tay sờ nắn thử vào những xấp vải lụa treo lơ lửng để kiểm chứng xem có đúng là "mát rười rượi như sương đêm sông Thu Bồn" như lời người đàn bà đang quảng bá hay không.

Lối đi bằng đá phiến cổ vốn dĩ chỉ rộng chưa đầy hai mét của dãy ba nhanh chóng bị bịt kín như nêm cối.

Dòng người qua lại bị chặn đứng hoàn toàn ngay trước cửa sạp Ba Mùa. Những chiếc xe đẩy bán kem ống gõ lanh canh, xe xích lô chở khách du lịch nước ngoài cồng kềnh và cả những gánh hàng rong bán bánh xoài, bánh da heo bắt đầu ùn ứ kéo dài từ đầu ngã ba đường tiểu thương. Tiếng còi xe máy lách cách bấm inh ỏi từ phía rìa đường cấm, tiếng xì xào bàn tán chỉ trỏ, tiếng bước chân giẫm đạp lên nhau trên nền gạch ẩm ướt tạo nên một cảnh tượng hỗn độn, ngột ngạt đến nghẹt thở.

"Tránh đường giùm cái coi! Mấy người làm cái trò trống gì mà đứng nghẽn hết cả lối đi thế này hả!"

Một giọng nói the thé, đanh thép và sắc như dao cạo vang lên từ sạp đồ gia dụng đối diện, xé toang bầu không khí ồn ào.

Chị Trương Ngọc Diệp đứng bật dậy khỏi chiếc ghế nhựa màu đỏ, hai tay chống nạnh, khuôn mặt đỏ bừng vì giận dữ tột cùng. Chị chỉ thẳng ngón tay đeo chiếc nhẫn vàng tây vào chiếc chân máy ảnh nhôm của Quân, rồi quét một vòng mắt nảy lửa qua đám đông đang vây kín con hẻm nhỏ:

"Mấy người tụ tập bu đông bu đỏ ở đây làm cái trò khỉ gì vậy? Sạp của tôi bán xoong nồi bát đĩa, khách người ta muốn ghé chân vô lựa cái chảo chống dính mà nhìn thấy cái cảnh chen lấn như vỡ chợ này người ta hoảng hồn bỏ chạy mất dép hết rồi kìa! Buôn bán kiểu gì mà vô duyên vô phép rứa hả? Mấy người làm trò làm vè trên mạng kiếm tiền bỏ túi rồi đạp đổ chén cơm của người khác thế này à?"

"Chị Diệp ơi, chị bớt giận, thông cảm giùm tụi em một chút xíu thôi ạ," Quân vội vàng buông lẫy máy ảnh, bước nhanh ra chắn giữa sạp của cô Ba và chị Diệp, hai tay chắp lại làm cử chỉ xoa dịu khẩn khoản. "Khách vãng lai người ta hiếu kỳ đứng lại coi một lát thôi chị, tụi em phát sóng thêm năm phút nữa là tắt máy liền ngay đây, em sẽ chủ động giải tán đám đông ngay để trả lại đường đi..."

"Thông cảm cái con khỉ mốc!" Chị Diệp không những không hạ giọng mà càng gắt gỏng hơn gấp bội, tiếng thét của chị đanh lại khiến những người đang theo dõi luồng phát trực tiếp qua điện thoại cũng phải giật mình dỏng tai lên nghe ngóng. "Từ cái lúc tụi bây vác cái đèn ma trơi đó về đây cắm nhờ ổ điện, quầy tao không bán nổi một gói tăm tre hay một cái rổ nhựa! Lối đi chung của chợ Đèn Lồng này có quy định rõ ràng bằng văn bản, cấm tuyệt đối không được cản trở lưu thông của bà con tiểu thương và du khách! Tụi bay muốn làm ngôi sao màn bạc thì kéo nhau ra ngoài quảng trường sông Hoài mà múa may quay cuồng, đừng có đem cái trò khùng điên này về đây phá đám cái dãy hàng gia dụng của tao!"

Cô Ba nghe chạm tự ái nghề nghiệp và lòng kiêu hãnh của một bậc đàn chị trong chợ, liền buông xấp vải trên tay xuống mặt bàn cái 'bộp', giọng bà cũng đanh thép gằn lại:

"Nè con Diệp! Mày mở miệng ra nói ai làm trò khùng điên đó hả? Tao đứng buôn bán đàng hoàng trong lòng sạp của tao, tao không thò nửa bước chân ra ngoài chỉ giới, khách bộ hành người ta đi ngang thấy vui tai vui mắt người ta dừng chân đứng coi chứ tao có sang giật khách giật tiền trong túi mày đâu mà mày tru tréo lên như cháy đồi rứa hả con kia?"

"Bà không thò chân ra nhưng cái máy quay với cái đèn của bà nó choán hết nửa lối đi!" Chị Diệp bước hẳn ra giữa con hẻm, ngón tay chỉ thẳng xuống mặt đất đá phiến. "Bà mở to mắt ra mà nhìn coi! Người ta đứng chắn kín mít từ sạp bà Ba Mùa qua tận mép sọt rác của sạp tao, khách bộ hành nào lách qua nổi một bước chân? Ban điều phối trật tự chợ mà đi tuần tới đây thấy cái cảnh tượng nhếch nhác này thì đừng có trách tao không báo trước nghen!"

Đúng vào lúc sự đối đầu gay gắt giữa hai sạp hàng đang leo thang đến đỉnh điểm của một cuộc cãi vã nảy lửa, đám đông hiếu kỳ phía sau bỗng nhiên tự động dạt sang hai bên mép tường, nhường ra một lối đi hẹp.

Một người đàn ông trung niên với vóc dáng gầy gò nhưng rắn rỏi, mặc chiếc áo sơ mi cộc tay màu xanh công nhân đã giặt phai màu, cài kín cúc cổ cẩn thận, sải từng bước chân dứt khoát, nặng trịch tiến vào tâm điểm vụ việc. Trên tay ông là chiếc cặp da đen sờn mép kẹp chặt một cuốn sổ biên bản khổ A4 có in logo đỏ của Ban điều phối chợ. Gương mặt xương xẩu với đôi lông mày rậm cau lại thật sâu, ánh mắt nghiêm nghị, lạnh lùng quét qua đám đông đang xúm xít, nhìn chiếc đèn vòng trợ sáng đang hắt luồng sáng vàng gắt gỏng lên những cuộn vải lụa xộc xệch, rồi dừng lại lần lượt trên từng khuôn mặt của Quân, cô Ba và cuối cùng găm chặt vào vẻ hoảng loạn tột cùng của Hân.

Ông Đặng Quốc Vinh – Trưởng ban điều phối Chợ Đèn Lồng.

Không khí ồn ào náo nhiệt quanh sạp vải Ba Mùa lập tức chùng xuống một cách đột ngột, như thể một luồng không khí lạnh buốt vừa quét qua. Tiếng thì thầm bàn tán tắt lịm. Chị Diệp thấy ông Vinh xuất hiện thì như tìm được chỗ dựa pháp lý vững chắc, nhưng cũng thức thời khép bớt miệng lại, chỉ khoanh hai tay trước ngực, hất cằm nhìn về phía đám trẻ với ánh mắt đầy vẻ đắc thắng và mỉa mai.

"Có chuyện gì mà lộn xộn, mất trật tự ở dãy ba thế này?" Tiếng ông Vinh trầm thấp, đều đều nhưng mang một sức nặng uy quyền khiến những vị khách hiếu kỳ đứng xung quanh tự giác lùi sâu lại vài bước ra phía lòng đường.

Ánh mắt sắc như dao của ông Vinh dừng lại rất lâu ở chiếc dây điện màu đen nối từ ổ cắm sâu trong sạp vải kéo ngang qua chân cột gỗ lim, nơi lớp băng keo dán gia cố đã bị gót giày của đám đông giẫm nát bươm, để lộ ra sợi dây trần nằm vắt ngang vũng nước ẩm ướt trên nền đá phiến. Sau đó, ông đưa mắt nhìn thẳng vào màn hình chiếc điện thoại đang phát sóng trực tiếp, nơi hình ảnh nghiêm nghị của chính ông vừa vô tình lọt vào một góc khung hình cùng dòng bình luận đang nhảy trối chết: *"Ủa chú cán bộ nào tới kìa?", "Có biến căng rồi shop ơi!", "Tắt live lẹ đi kẻo bị tịch thu đồ nghề bây giờ!"*

Ông Vinh lật mở cuốn sổ ghi chép bìa da đen, rút chiếc bút bi kim loại cài ở túi ngực áo ra, bấm một tiếng 'tạch' khô khốc giữa không gian im phăng phắc.

"Chị Ba Mùa, cháu Quân, cháu Hân," ông Vinh ngước mắt lên nhìn ba người, giọng nói không hề có chút gắt gỏng to tiếng nhưng từng lời từng chữ nhả ra đều sắc lạnh như một bản tuyên án trật tự. "Ban điều phối chợ Đèn Lồng đã có quy chế bằng văn bản gửi tới từng hộ kinh doanh về việc giữ gìn thông thoáng tuyệt đối toàn bộ các trục đường chính và các nhánh hẻm xương cá trong chợ đêm, nhằm đảm bảo phương án an toàn phòng cháy chữa cháy và quyền lưu thông thuận tiện của khách bộ hành. Việc các cháu tự ý mang thiết bị phát sóng, dựng chân máy, rọi đèn công suất lớn làm tụ tập đám đông gây ách tắc hoàn toàn lối đi chung của dãy ba, cản trở việc cứu hộ cứu nạn nếu xảy ra sự cố chập điện và ảnh hưởng trực tiếp đến quyền kinh doanh hợp pháp của các sạp xung quanh là hành vi vi phạm nghiêm trọng nội quy trật tự chợ."

Hân run rẩy toàn thân, cuốn sổ lò xo trong tay cô suýt rơi xuống đất. Cô vội vàng bước lên nửa bước, cúi đầu lí nhí bằng giọng run rẩy:

"Dạ... tụi cháu xin lỗi chú Vinh... Tụi cháu... tụi cháu chỉ định làm một buổi phát sóng thử nghiệm nhỏ để giới thiệu mặt hàng vải lụa truyền thống của cô Ba..."

"Thử nghiệm hay làm thật thì trước hết cũng phải tuân thủ kỷ cương, phép tắc của khu chợ này," ông Vinh cắt ngang lời trần tình của cô một cách dứt khoát, ngòi bút bi của ông bắt đầu vạch những nét chữ nắn nót, lạnh lùng lên trang biên bản theo dõi vi phạm trật tự chợ. "Tắt ngay cái máy phát hình đó đi. Thu dọn toàn bộ đèn đuốc, dây nhợ, chân máy và giải tán đám đông ngay lập tức trong vòng ba phút. Sau phiên chợ đêm nay, mời Hân và Quân có mặt tại văn phòng Ban điều phối chợ ở tầng hai nhà lồng để làm việc trực tiếp với tôi về việc sử dụng sai mục đích không gian sạp hàng và viết cam kết không tái diễn cảnh tượng lộn xộn này."

Quân khẽ nuốt một ngụm nước bọt cay đắng, bàn tay anh nhanh chóng nhấn nút kết thúc luồng phát trực tiếp trên màn hình máy ảnh và điện thoại. Chiếc đèn vòng trợ sáng phụt tắt cái rụp, trả lại cho góc sạp Ba Mùa thứ ánh sáng nhờ nhờ, ảm đạm và vàng vọt của bóng đèn tuýp mười tám oát quen thuộc. Đám đông thấy buổi diễn kịch bất đắc dĩ đã hạ màn và không còn trò vui để xem cũng bắt đầu tản mát dần ra hai đầu hẻm, để lại trên mặt sàn đá phiến một mớ lộn xộn những tàn thuốc lá giẫm bẹp, vài cọng rác nilông và những vết chân nham nhở bùn đất ướt át.

Chị Diệp nhìn Hân bằng một cái cười khẩy đầy mỉa mai, lắc đầu nguầy nguậy rồi quay lưng bước vào trong quầy gia dụng của mình, buông thõng một câu qua kẽ răng đủ để mọi người nghe thấy:

"Tưởng dân Hà Nội trí thức về đây làm được cái tích sự gì ghê gớm cho quê hương, hóa ra cũng chỉ giỏi cái trò làm loạn chợ kiếm chuyện thị phi!"

Cô Ba ngồi phịch xuống chiếc ghế đẩu bằng gỗ mít, với lấy chiếc quạt nan rách mép phe phẩy lấy phe phẩy để lên khuôn mặt đầm đìa mồ hôi đang chảy dài làm nhòe cả lớp phấn mỏng. Bà thở phào một tiếng nặng nhọc như vừa trút được một gánh nặng ngàn cân khỏi lồng ngực, nhưng đôi mắt thì thẫn thờ nhìn những xấp vải lụa tơ tằm bị xới tung, mép vải xộc xệch nằm ngổn ngang trên mặt bàn sau cơn bão cuồng nhiệt vừa quét qua.

"Mệt quá tụi bây ơi..." Cô Ba thì thầm, giọng khàn đặc như người mất giọng. "Bán được mấy mét vải trên cái màn hình ảo đó mà tao thấy nó nhọc nhằn, cay đắng hệt như vừa đánh một trận giặc sống còn vậy..."

Hân đứng trơ trọi bên cạnh chiếc bàn gỗ xẻ, hai bàn tay buông thõng dọc thân mình, cuốn sổ lò xo bị kẹp chặt dưới nách đến biến dạng mép giấy. Toàn thân cô lạnh ngắt, một sự trống rỗng tê dại bao trùm lấy tâm can. Cơn hưng phấn tột cùng khi nhìn thấy hơn một ngàn hai trăm con người theo dõi trực tuyến và hàng trăm bình luận chốt đơn tranh cướp hàng cách đây ít phút đã tan biến hoàn toàn vào thinh không, chỉ còn lại sự trần trụi của một thực tế cay đắng: cô vừa biến một ý tưởng công nghệ đầy tham vọng thành một mớ hỗn độn làm phiền lòng xóm giềng buôn bán, vi phạm nghiêm trọng quy định kỷ cương của khu chợ truyền thống, và tệ hại hơn cả, tạo ra một cuộc khủng hoảng vận hành vượt quá tầm kiểm soát mà cô chưa hề có phương án giải quyết.

Khi luồng phát sóng vừa tắt trong tiếng thở phào của cô Ba, chiếc điện thoại trên tay Hân bỗng rung lên bần bật không ngừng bởi hàng loạt tin nhắn giận dữ từ những khách hàng đầu tiên nhận ra họ bị chốt trùng mã và đơn hàng không có vải để giao.