Mái Nhà Của Mẹ

Tiếng nước nhỏ tong tòng xuống chiếc chậu nhôm đặt vội giữa xưởng may đánh thức Yến vào lúc bốn giờ sáng, trước cả khi tiếng còi xe đầu tiên trên đường Điện Biên Phủ bắt đầu vọng vào ngõ.

Âm thanh kim loại va chạm với từng giọt nước buốt lạnh vang lên đanh gọn, dội ngược vào bốn bức tường trát vôi vàng đã bong tróc từng mảng lớn. Yến trở mình trên chiếc giường cá nhân kê sát góc cầu thang, mắt mở trừng trừng nhìn lên trần nhà tối om. Không khí trong căn nhà ống ở phường Chính Gián đặc quánh mùi ẩm mốc quen thuộc của mùa mưa miền Trung: mùi vôi vữa ngấm nước lâu ngày, mùi dầu máy may công nghiệp khen khét và mùi ngai ngái của những cuộn vải thô chưa kịp giao cho khách. Gió mùa đông bắc luồn qua các khe cửa gỗ ọp ẹp, mang theo hơi lạnh buốt giá từ biển thổi thốc vào nội đô, biến không gian chật hẹp của tầng trệt thành một cái túi chứa đầy hơi ẩm ngưng tụ.

Cứ sau mỗi nhịp đếm thầm của Yến, tiếng nước rơi lại gõ vào đáy chậu một âm sắc khác nhau. Thoạt đầu là tiếng *bưng, bưng* rỗng tuếch khi lòng chậu còn khô ráp; chỉ mười phút sau, khi một lớp nước mỏng đã phủ kín đáy nhôm hoen gỉ, âm thanh đổi sang tiếng *tõm, tõm* trĩu nặng, nhớp nháp. Trên mái tôn xi-măng cũ kỹ, tiếng gió rít qua những lỗ đinh rỉ sét nghe như tiếng huýt còi rạn vỡ. Những căn nhà ống san sát nhau trong con hẻm sâu hút này tựa vào nhau mà sống qua hàng chục mùa dông bão, nhưng mỗi đợt áp thấp nhiệt đới đi qua lại bóc trần sự tàn tạ của những mái che tạm bợ.

Một tiếng *tách* khô khốc vang lên từ phía trên đầu, sắc nhọn như tiếng cành củi gãy dưới chân người dẫm. Tiếp theo sau đó là tiếng rào rào của cát sạn và vữa vụn rơi rụng xuống tấm bạt nilon xanh mà bà Cúc đã cẩn thận căng tạm tuần trước để chắn bụi cho góc để máy may.

Yến bật dậy, với tay vặn chiếc đèn bàn cũ đặt nơi đầu giường. Ánh sáng vàng đục vừa bừng lên, soi rõ những vệt nước loang lổ như rễ cây khô bò ngoằn ngoèo khắp mặt trần la-phông, thì một tiếng *rầm* nặng nề dội xuống sàn gạch bông.

Một mảng la-phông thạch cao rộng cỡ chiếc chiếu đôi, sũng nước và mục ruỗng như bã mía, đổ sụp thẳng xuống khoảng trống giữa hai chiếc bàn cắt. Bụi thạch cao màu xám đục lẫn nước mưa tù đọng trên mái tôn bắn tung tóe ra xung quanh, bốc lên mùi hôi nồng của bùn cặn và rêu rác phân hủy. Nước đen ngòm, hôi hám mùi rỉ sắt từ trần bê tông xối xuống thành dòng xối xả, tràn qua mép bàn, chỉ cách chiếc máy may công nghiệp Juki của bà Cúc chừng nửa sải tay. Trên giá gỗ ba tầng ngay sát đó, bốn sấp vải dạ may vest và lụa tơ tằm của khách đặt may đồ mùa đông đang bắt đầu hút nước ẩm từ mép bàn, những vệt nước đen sẫm lan nhanh như mực loang trên giấy thấm.

"Mẹ ơi!" Yến buột miệng gọi lớn, chân không kịp xỏ dép đã lao vội xuống nền gạch men trơn trượt.

Bà Cúc đã từ trong buồng bước ra từ lúc nào, bước chân không hề có vẻ ngái ngủ. Người đàn bà gần sáu mươi tuổi chỉ khoác vội chiếc áo bà ba cũ sờn hai bên vai, mái tóc bạc hoa râm búi lỏng sau gáy còn chưa kịp cài trâm, vài sợi bạc xõa xuống vầng trán hằn sâu những nếp nhăn lo toan. Bà không kêu lên tiếng nào, cũng không hề tỏ vẻ hoảng hốt hay bối rối trước cảnh tượng hoang tàn quen thuộc. Đôi chân gầy guộc, chằng chịt những đường gân xanh của bà bước thoăn thoắt, lướt qua những vũng nước đục ngầu đang loang rộng trên mặt sàn, hai bàn tay xương xẩu đã thoăn thoắt chộp lấy mép tấm bạt nilon dày gấp tư để sẵn bên hông tủ chỉ.

"Kéo góc bạt bên kia, Yến! Che cái đầu máy may trước, nước lọt vô mô-tơ là cháy cuộn đồng!" Giọng bà Cúc khàn đặc vì lạnh nhưng dứt khoát như một mệnh lệnh đã được lập trình qua hàng chục mùa mưa bão miền Trung.

Hai mẹ con chật vật trùm tấm bạt qua đầu chiếc máy Juki nặng trịch. Yến lấy chiếc dây thun bản to có móc sắt chằng chặt bốn góc chân bàn sắt gỉ sét, kéo căng mép nilon để nước chảy tràn ra ngoài mép sàn thay vì rỏ thẳng vào ổ máy. Nước mưa từ trên mái tôn dột qua kẽ nứt đà bê tông vẫn tiếp tục chảy xối xả, mỗi lúc một nặng hạt hơn khi trận dông đầu ngày bên ngoài bắt đầu tăng cường độ. Gió rít từng cơn qua khe thông gió trên tường cao, đẩy luồng mưa lạnh quất rát mặt hai người đàn bà đang bì bõm giữa đống vữa nát.

"Kê vải lên bàn cắt cao đi con. Nhanh tay lên, nước tràn tới chân kệ rồi."

Bà Cúc cúi rạp người xuống, ôm trọn một sấp vải kaki dầy cộp nặng cả chục ký vào lòng. Yến vội vàng đón lấy một đầu, hai cánh tay cô gồng lên, cơ bắp căng cứng dưới làn áo thun mỏng. Bụi thạch cao ẩm ướt dính bết vào ngực áo, ram ráp và lạnh buốt như sương muối. Nền nhà trũng thấp của con hẻm Chính Gián này vốn chỉ cần mưa dầm hai tiếng đồng hồ là nước cống ngoài đường Điện Biên Phủ đã mấp mé ngưỡng cửa sắt. Nếu đống vải may đo trị giá hàng chục triệu đồng này bị nước bẩn ngấm vào, bà Cúc sẽ phải đền trắng tay; gom góp cả năm may vá còng lưng từng đường kim mũi chỉ cũng không đủ bù tiền công và tiền đền vải cho người ta.

Chiếc bàn cắt bằng gỗ thông ghép, kê trên bốn chân sắt hộp hoen rỉ, là nơi cao ráo và khô ráo nhất trong gian xưởng trệt. Yến cùng mẹ khiêng từng sấp vải đặt so le lên mặt bàn, cẩn thận chèn thêm những thanh gỗ vụn bên dưới để tạo khoảng hở thông thoáng, rồi phủ thêm hai lớp nilon chống ẩm bên ngoài. Hơi thở của hai mẹ con phả ra sàn sạt trong không gian ngột ngạt mùi ẩm ướt và bụi vữa. Bàn tay của bà Cúc run lên nhè nhẹ vì nhiễm lạnh, nhưng ngón tay vẫn miết chặt từng mép bạt, cẩn trọng như đang chăm sóc một sinh mệnh mong manh.

Khi cúi xuống gầm bàn cắt để nhặt nốt mấy cuộn chỉ thêu công nghiệp bị nước bắn vào góc, tay Yến vô tình quệt phải một chiếc hộp bánh quy bằng thiếc hoen gỉ nhét sâu trong góc kẹt, sát mép tường ẩm ướt. Chiếc hộp bị hở nắp sau cú va chạm, bên trong chèn chặt những túi nilon nhỏ đựng cúc áo đủ màu, mấy chiếc kéo bấm cùn và một cuốn sổ tay bìa bọc nhựa màu xanh đã ố vàng theo năm tháng.

Dưới góc cuốn sổ, một xấp giấy gấp tư lòi ra ngoài mép nhựa, mép giấy nhăn nheo vì hơi ẩm.

Yến tò mò rút xấp giấy ra. Dưới ánh sáng vàng vọt hắt ra từ cây đèn bàn, cô nhận ra đó là một tờ giấy báo giá viết tay bằng bút mực xanh, mép giấy đã sờn rách, mang tiêu đề của một xưởng cơ khí mái tôn trên đường Thái Thị Bôi. Ngày tháng ghi trên đó là đầu tháng Ba năm nay — đúng vào thời điểm bắt đầu mùa khô ráo, khi Yến vừa mới xách chiếc va-li từ Sài Gòn bước chân về lại Đà Nẵng, mang theo kế hoạch thành lập công ty Thủy Kế đầy ắp những hoài bão về hệ thống cảnh báo ngập lụt đô thị.

Tờ giấy ghi chi tiết từng hạng mục: *Thay toàn bộ tôn fibro-xi măng cũ bằng tôn xốp lạnh Hoa Sen dày 0,45mm, gia cố xà gồ thép hộp mạ kẽm, làm máng xối inox 304, tổng cộng diện tích 48 mét vuông. Chi phí trọn gói: hai mươi tám triệu năm trăm ngàn đồng.*

Kẹp ngay dưới tờ báo giá là một biên lai nhận tiền cọc năm triệu đồng đã bị gạch chéo bằng hai nét bút bi đỏ dứt khoát. Cạnh nét gạch chéo là dòng chữ viết tay nắn nót, quen thuộc của mẹ: *“Đã xin thợ dời lại sang năm sau, lấy lại tiền cọc. Giữ ba mươi triệu gửi tiết kiệm dự phòng cho cái Yến lập nghiệp, lỡ công ty thiếu vốn thì có chỗ đỡ.”*

Yến đứng sững lại giữa xưởng may, tờ giấy trong tay cô run rẩy khẽ khàng theo từng nhịp tim đập nghẹn ứ nơi lồng ngực. Nước mưa trên mái tôn vẫn dội xuống xối xả, nhưng âm thanh ấy dường như lùi xa ra một không gian khác.

Hồi đầu mùa khô, khi nghe tiếng mái tôn rung bần bật sau một trận gió dông chuyển mùa, Yến từng hỏi mẹ sao không thuê thợ thay lại toàn bộ phần mái đã mục nát từ chục năm trước, để mỗi mùa mưa bão không phải thon thót lo âu. Khi ấy, bà Cúc chỉ vừa xỏ sợi chỉ qua trôn kim vừa gạt đi bằng một nụ cười nhẹ tênh: *“Mấy tay thợ tôn bên Thái Thị Bôi dạo này hét giá trên trời, lại hẹn lần hẹn lựa không chịu tới làm đàng hoàng. Thôi để ráng qua năm sau, mái này còn che nắng che mưa tốt chán, người ta nghèo hơn mình còn ở nhà tôn rách được nữa là.”*

Thực tế trần trụi phơi bày ngay trước mắt cô qua những dòng mực đỏ đã ngả màu ố nước. Mẹ cô không hề tiếc tiền sửa nhà, cũng chẳng phải thợ thuyền trễ nải hay ép giá. Bà đã chủ động hủy bỏ hợp đồng sửa chữa, chấp nhận sống dưới một mái nhà có thể sập la-phông bất cứ lúc nào trong mùa mưa bão, chỉ để gom góp từng đồng cắc chắt chiu từ chiếc máy may cọc cạch chuyển vào sổ tiết kiệm, làm một tấm lưới an toàn thầm lặng treo lơ lửng sau lưng con gái. Bà sợ cô ngã. Bà sợ đứa con gái cứng đầu bỏ việc nghìn đô ở thành phố lớn về quê làm chuyện viển vông sẽ có ngày đứt bữa, kiệt sức giữa dòng xoáy thương trường.

"Đứng ngây ra đó làm chi rứa con? Đưa mấy cuộn chỉ lên đây kẻo nước rỉ xuống ướt lõi giấy bây giờ."

Tiếng bà Cúc kéo Yến giật thót trở về thực tại. Bà bước tới, đôi chân gầy dẫm lên vũng nước đục, ánh mắt chạm phải tờ giấy gấp tư kẹp trong tay Yến. Nét mặt người mẹ thoáng cứng lại trong một phần mười giây, đôi lông mày nhíu chặt lại như bị bắt quả tang một bí mật thầm kín, nhưng rồi bà nhanh chóng lấy lại vẻ thản nhiên thường nhật. Bà đưa bàn tay thô ráp, chai sần vì cầm kéo cắt vải suốt ba mươi năm qua giật lấy tờ báo giá, nhét tọt lại vào chiếc hộp thiếc rồi đẩy sâu vào gầm bàn, cạnh chiếc giẻ lau chân ướt sũng.

"Soi mói đồ của người già làm chi," bà Cúc nói, giọng lạnh tanh, quay lưng đi lấy chiếc giẻ lau bắt đầu tát nước trên sàn nhà ra phía rãnh thoát nước sau bếp. "Chuyện chi qua rồi thì thôi. Lo dọn cho xong chỗ nước tù này đi, tí nữa khách quen tới lấy áo dài đi dạy học rồi. Trễ hẹn là mất mối."

Yến nuốt một ngụm nước bọt đắng ngắt nơi cổ họng. Cô không nói được lời nào, chỉ thấy hai mắt mình nóng ran. Cô ngẩng đầu nhìn lên khoảng trần nhà vừa thủng. Nước mưa vẫn men theo một thanh xà gồ gỉ sét chảy thẳng vào chiếc hộp nhựa chia điện gắn nổi trên tường gạch, ngay phía dưới lớp vữa nát. Những giọt nước lấp lánh bám đầy sợi dây điện bọc cao su đã nứt nẻ chân chim vì thời gian, treo lơ lửng ngay phía trên ổ cắm ba chấu cấp nguồn cho cả xưởng may và chiếc bàn ủi hơi nước công nghiệp.

Một mùi khét lẹt như vỏ nhựa bị nung nóng bốc lên trong không khí ẩm, xộc thẳng vào mũi.

"Mẹ ngắt cầu dao tổng chưa?" Yến hốt hoảng hỏi, bước vội về phía bảng điện.

"Chưa, ngắt rồi lấy chi mà cắm máy sấy sấy khô vải cho khách?" Bà Cúc ngẩng lên, quệt mồ hôi trán lẫn nước mưa đang chảy ròng ròng trên má. "Cứ để đó, mẹ canh chừng được mà."

"Không được, nước vô hộp chia điện rồi, nguy hiểm lắm mẹ ơi!"

Yến dứt khoát bước tới góc cầu thang, dập chiếc cần gạt aptomat màu đen xuống bằng một cái gạt tay dứt khoát. Ánh đèn bàn phụt tắt, cả xưởng may chìm vào thứ ánh sáng nhờ nhờ, xám xịt của buổi sớm mùa mưa miền Trung. Không gian lập tức tối sầm lại, chỉ còn tiếng mưa rơi lộp độp và tiếng nước chảy róc rách trong các ngóc ngách. Cô lấy chiếc điện thoại trong túi quần ra, bật đèn pin soi vào hộp điện. Nước mưa đang nhỏ tong tòng từ ống gen luồn dây điện trên trần thẳng vào bên trong lớp vỏ nhựa. Mối nối điện mẹ dùng để câu sang chiếc máy may thứ hai được bọc bằng một lớp băng dính đen đã nhão nhoẹt keo, để lộ ra cả lõi đồng sáng lóa đang sũng nước.

Tình trạng này không thể để yên thêm một khắc nào nữa. Nếu không gia cố tạm thời mái tôn và cách ly hoàn toàn hộp điện này, chỉ cần ai đó vô ý gạt cần aptomat lên là hiện tượng đoản mạch sẽ xảy ra ngay tức khắc; nhẹ thì cháy mô-tơ máy may, nặng thì tia lửa điện sẽ bén thẳng vào kho vải vụn và các sấp vải may vest giữa lúc trời đang dông gió mịt mùng.

Yến bấm số gọi cho Khang.

Tiếng chuông điện thoại đổ dồn dập năm hồi dài mới có người nhấc máy. Đầu dây bên kia ồn ào tiếng gió rít qua micro, tiếng còi xe tải hạng nặng gầm rú trên quốc lộ và tiếng kim loại va đập leng keng của những thùng đồ nghề sau xe máy.

"Alo, chị Yến hả? Có chuyện chi rứa? Em đang chạy xe lên Hòa Cầm, mưa gió mù mịt cả đường đây, nói nhanh em nghe coi!" Giọng Khang gắt gỏng, ngắt quãng qua sóng viễn thông chập chờn của khu vực ngoại ô.

"Khang, mày quay về nhà mẹ liền được không?" Yến ghé sát điện thoại vào tai, cố nói thật to để át tiếng mưa dột. "Mái tôn xưởng may bị dột nặng quá, la-phông thạch cao vừa sập một mảng lớn ngay cạnh bàn cắt. Nước chảy thẳng vô hộp điện trần nhà rồi, dây trần ẩm hết, tao phải cúp aptomat tổng. Mày mang thang nhôm với kìm sang phụ tao gia cố tạm mái tôn rồi đấu lại mối điện với. Để vầy nguy hiểm chết người đó!"

Đầu dây bên kia im lặng mất vài giây, chỉ còn lại tiếng mưa quất rát rạt vào mũ bảo hiểm của Khang và tiếng động cơ xe máy gầm rú khi anh giảm ga tấp vào lề đường. Sau đó là một tiếng thở dài bực dọc, nặng trịch phả thẳng vào ống nghe.

"Chị tưởng em rảnh lắm hả chị Yến?" Khang nói, giọng anh lạnh tanh và đanh lại như thép nguội. "Sáng nay em nhận ca thi công tủ điện điều khiển cho bên kho lạnh thủy sản Hòa Cầm. Người ta ký hợp đồng công nhật bốn trăm rưỡi một ngày, tính từng giờ từng phút. Đúng bảy giờ rưỡi em phải có mặt ở công trình để nghiệm thu vật tư với bên giám sát của chủ thầu. Giờ chị biểu em quay xe về lợp tôn với quấn băng keo cho cái nhà nớ?"

"Nhưng nhà mẹ đang nguy hiểm lắm, nước sắp ngập tới chân máy may rồi, không có điện mẹ không làm ăn chi được..."

"Nguy hiểm thì gọi thợ lợp mái chuyên nghiệp vô mà làm!" Khang cắt ngang lời chị gái, âm lượng tăng lên át cả tiếng mưa dông ràn rạt qua điện thoại. "Em nói bao nhiêu lần rồi, em là thợ điện đi làm kiếm cơm ngày nào xào ngày nấy, không phải đứa trực nhật chạy việc vặt không công cho cái nhà này! Chị mở công ty Thủy Kế, chị làm kỹ sư dữ liệu, chị kêu gọi người ta dự báo thiên tai nghe oai phong lẫm liệt lắm. Nhưng hễ trong nhà có chuyện chi hư, từ cái bóng đèn cháy tới cái mái tôn mục, là chị cứ tiện tay bốc máy gọi thằng Khang về làm không công. Tiền công em ai trả? Tiền góp bộ đồ nghề tháng này triệu hai bên tiệm ngũ kim Trường Chinh chị có đóng giùm em được đồng mô không?"

Từng lời nói của đứa em trai như những nhát búa giáng thẳng vào mặt Yến, chuẩn xác, đau điếng và không hề khoan nhượng. Cô đứng chết trân bên chiếc máy may trùm bạt nilon, bàn tay cầm điện thoại run lên nhè nhẹ, từng đốt ngón tay trắng bệch ra vì bóp quá chặt.

"Khang... tao không có ý đó..."

"Chị không có ý đó nhưng chị toàn làm rứa!" Khang nghiến răng qua điện thoại, tiếng thở dốc vì lạnh và tức giận. "Tháng trước chị kéo em đi khảo sát hẻm An Khê, biểu em trèo lên cái cột điện mục nát số không bốn để gắn cảm biến cho Thủy Kế, chị cũng nghĩ là em làm giúp chị thôi chứ gì? May mà sau đó chị còn biết viết cái giấy thỏa thuận công nhật ba trăm rưỡi, chứ không em cũng thành lao động chùa cho công ty chị rồi. Việc nhà mẹ cũng rứa, dột thì gọi đội tôn tới thay đàng hoàng. Chắp vá mãi rồi có ngày cháy nhà chết cả đám. Em không về bây giờ được đâu. Trưa nay nghỉ ăn cơm nửa tiếng, em tạt qua ngó cái mối nối rồi đi liền. Cúp máy đây, em vô trạm thu phí rồi."

Tín hiệu tút dài khô khốc vang lên bên tai. Yến từ từ hạ cánh tay xuống, màn hình điện thoại tối dần.

Bà Cúc đứng bên cạnh từ nãy đến giờ, hai tay vẫn cầm chiếc giẻ lau sũng nước, không ngẩng lên nhìn cô. Nhưng đôi vai gầy guộc của bà khẽ so lại dưới làn áo bà ba mỏng dính vì ướt lạnh.

"Nó nói đúng đó con," bà Cúc lẩm bẩm, giọng phẳng lặng như mặt nước giếng sâu không một gợn sóng. "Nó đi làm kiếm sống của nó, đổ mồ hôi sôi nước mắt ngoài đường. Đừng có hở tí là gọi nó về, người ta trừ lương trừ công nó tội nghiệp. Lấy cái thau nhựa hứng dưới chỗ dột đi, lát tạnh mưa mẹ tính sau."

Yến không đáp lời mẹ. Cổ họng cô nghẹn đắng một nỗi xót xa lẫn tủi hổ. Cô quay vào góc bếp, lấy chiếc xô nhựa lớn nhất đặt ngay ngắn dưới lỗ thủng la-phông nơi nước đang rỏ xuống thành dòng. Nước mưa rơi tõm tõm vào lòng xô, từng giọt từng giọt vang lên nhịp nhàng, đều đặn như tiếng gõ của một chiếc đồng hồ đếm ngược, nhắc nhở cô về một thực tại nghiệt ngã mà bấy lâu nay cô đã vô thức trốn tránh sau những bản kế hoạch kinh doanh và thuật toán dự báo hoa mỹ.

***

Suốt cả buổi sáng, hai mẹ con Yến cặm cụi trong xưởng may tối om, chỉ thắp một cây nến nhỏ cắm trên chiếc đĩa sành để lấy ánh sáng gom dọn đống đổ nát. Yến dùng xẻng hót rác gom từng tảng thạch cao vữa nát cho vào bao tải, rồi bê ra đầu ngõ vứt vào thùng rác công cộng. Mưa dầm miền Trung dường như không có dấu hiệu ngơi nghỉ, từng đợt mây đen xám xịt từ phía đèo Hải Vân cứ ùn ùn kéo về, trút xuống thành phố những màn nước trắng xóa.

Đúng mười một giờ bốn mươi lăm trưa, tiếng xe máy cà tàng của Khang gầm rú quen thuộc từ ngoài ngõ rồi dừng phắt trước cửa sắt xưởng may.

Khang bước vào nhà, người ướt sũng dù bên ngoài đã khoác chiếc áo mưa cánh dơi rách mép dán đầy băng dính điện. Bộ quần áo bảo hộ lao động màu xanh công nhân bết dính bùn đất công trình và dầu mỡ đen sì ở hai bên đầu gối. Anh không tháo ủng cao su, chỉ đạp mạnh hai gót chân xuống tấm giẻ chùi chân trước cửa để trút bớt bùn đất, chiếc túi đồ nghề bằng vải bạt nặng trịch đeo lệch một bên vai va vào then cửa sắt kêu một tiếng *keng* chói tai.

"Mẹ đâu rồi?" Khang hỏi cụt lủn, ánh mắt mệt mỏi đảo quanh gian xưởng bừa bộn nồng nặc mùi ẩm mốc.

"Mẹ sang nhà cô Bảy đầu ngõ mượn cái máy bơm chìm dự phòng rồi, sợ chiều nay cống trào ngược," Yến bước ra từ góc bếp, hai tay cầm chiếc khăn bông khô đưa cho em trai. "Mày lau đầu đi kẻo cảm lạnh, mưa gió dữ quá."

Khang không đón lấy chiếc khăn. Anh quệt mu bàn tay thô ráp đầy vết trầy xước ngang trán, hất những giọt nước mưa còn vương trên lông mày rậm rạp rồi bước thẳng tới góc cầu thang, nơi đặt chiếc hộp aptomat tổng bằng nhựa trắng đã ngả sang màu cháo lòng.

"Bật đèn pin điện thoại lên soi cho em, nhanh lên còn đi," Khang lạnh lùng ra lệnh, tay thoăn thoắt rút chiếc kìm cách điện cán đỏ và cây bút thử điện từ túi đồ nghề ra.

Yến ngoan ngoãn bật đèn flash điện thoại, chiếu chùm sáng trắng tập trung vào hộp điện cũ kỹ.

Khang dùng mũi tuốc-nơ-vít nạy nắp hộp nhựa. Ngay khi nắp hộp bật mở, một mùi khét lẹt nồng nặc của nhựa cháy trộn lẫn hơi ẩm bốc ra khiến cả hai người phải hơi nghiêng đầu tránh né. Khang dùng đầu bút thử điện ấn nhẹ vào cần gạt aptomat đang nằm ở vị trí ngắt. Vừa chạm nhẹ vào chốt kim loại, một tiếng *tách* sắc lẹm vang lên kèm theo một tia lửa điện màu xanh lóe sáng ở tiếp điểm phía trên; chiếc cần gạt lập tức nảy ngược trở lại vị trí ngắt với một lực rất mạnh.

"Nhảy nữa rồi thấy chưa?" Khang chỉ mũi kìm vào đầu cực nối dây, giọng bực bội. "Nước mưa từ trên đà trần chảy men theo ống gen luồn dây điện, đọng thành từng giọt to tướng ngay trong khoang vít siết đồng. Cái mối nối hồi tháng trước em quấn băng keo tạm cho mẹ đây này, hơi ẩm nó ngấm qua lớp keo làm rò điện thẳng ra vỏ hộp rồi."

Anh dùng kìm bấm dứt khoát cắt phăng đoạn dây điện bị chảy vỏ, tước bỏ lớp băng keo cách điện đã mủn ra thành một chất nhầy nhụa màu đen bám chặt vào kim loại. Dưới ánh sáng đèn pin, những sợi đồng bên trong đã bị oxy hóa nặng nề, chuyển sang màu xanh rêu xỉn màu và giòn rụm.

"Hồi tháng trước em bảo chị với mẹ phải thay nguyên cái hộp cầu dao chống rò RCBO mới, đi lại toàn bộ đường ống gen nổi bằng ống nhựa PVC chống cháy, sao không chịu làm?" Khang quay sang nhìn Yến, ánh mắt trừng trừng đầy vẻ chất vấn và thất vọng. "Cứ tiếc mấy trăm ngàn tiền vật tư, rồi giờ nó chập bung bét ra đó!"

"Mẹ bảo... chưa có tiền," Yến nói khẽ, mắt cô nhìn xuống vũng nước dưới chân, ngón tay vô thức bấu chặt vào mép áo.

"Chưa có tiền hay là để dành tiền cho chuyện khác?" Khang gằn giọng, lời nói như mũi dùi đâm trúng tim đen của Yến. Anh quay lại với hộp điện, dùng kìm bấm tỉa lại đầu dây đồng còn lành lặn, siết chặt lại đầu cốt, rồi lấy cuộn băng keo chống nước chuyên dụng 3M từ túi đồ nghề ra quấn lại từng vòng thật chặt chẽ, miết mép keo kỹ lưỡng. "Em chỉ xử lý cho cái mối này khỏi nổ trưa nay thôi. Chiếc aptomat này bị ẩm ruột rồi, từ giờ tới chiều nó sẽ còn nhảy liên tục nếu độ ẩm không khí vượt quá chín mươi phần trăm. Em cảnh cáo chị một lần nữa: tuyệt đối không được lấy dây đồng hay dây chì chêm vô cần gạt để ép nó chạy! Chị mà làm rứa, chỉ cần một tia hồ quang bắn vô đống vải may vest của mẹ là cái nhà này thành tro trong mười lăm phút, hiểu chưa?"

Khang đóng sầm nắp hộp nhựa lại, tiếng then cài kêu *cạch* khô khốc. Anh nhét chiếc kìm và bút thử điện vào túi bạt, kéo khóa lại cái *xoẹt*. Anh nhìn đồng hồ đeo tay: mười hai giờ mười lăm.

"Em phải quay lại Hòa Cầm liền. Chiều nay họ kéo cáp ngầm ba pha, vắng mặt là bị cắt trọn ngày công nhật bốn trăm rưỡi. Còn cái mái nhà này, chị dẹp ngay cái ý định nhờ vả em leo lên lợp tôn giùm đi. Tôn mục hết chân đinh rồi, bước chân lên là sụp xà gồ rớt thẳng xuống đất như chơi, em chưa muốn gãy lưng. Muốn sống an toàn qua mùa mưa thì trưa nay gọi ngay đội thợ chuyên nghiệp bên ngoài tới mà làm. Họ có dàn giáo, có dây đai an toàn, họ bóc toàn bộ tôn cũ thay tôn lạnh xốp PU mới, thay luôn hộp cầu dao tổng. Chi phí tầm ba chục triệu. Tiền đó chị tự đi mà lo, đừng có đụng vô sổ hưu hay tiền may vá của mẹ nữa."

Khang dứt lời, không thèm đợi Yến trả lời một câu nào, quay lưng sải bước dứt khoát ra cửa. Chiếc áo mưa cánh dơi phần phật trong gió cuốn theo tiếng nổ giòn tan của chiếc xe máy cũ, rồi bóng dáng anh mất hút sau khúc quanh đầu hẻm ngập nước.

Căn nhà lại rơi vào sự im lặng ngột ngạt, chỉ còn tiếng mưa rơi và tiếng giọt nước rỏ vào đáy xô nhựa tiếp tục điểm nhịp đều đặn.

Yến đứng tựa lưng vào bức tường vôi lạnh ngắt, hai bàn tay buông thõng bên hông. Hơi lạnh từ lớp tường ẩm ngấm qua làn áo mỏng, buốt nhói vào da thịt cô.

*Ba mươi triệu.*

Con số đó cứ lặp đi lặp lại trong tâm trí cô như một vết cứa nhức nhối. Đó chính xác là số tiền mẹ cô đã âm thầm hoãn sửa mái nhà từ đầu tháng Ba để dành riêng cho cô lập nghiệp. Và đó cũng là khoản tiền mà một đội thợ chuyên nghiệp cần có để biến căn nhà dột nát này thành một nơi an toàn, khô ráo cho mẹ cô tiếp tục mưu sinh qua những năm tháng tuổi già.

Yến mở điện thoại, ngón tay run run lướt trên màn hình cảm ứng để truy cập vào ứng dụng ngân hàng số.

Màn hình hiển thị số dư tài khoản của Công ty Cổ phần Công nghệ Thủy Kế: *một trăm tám mươi hai ngàn đồng*. Sau khi đã thanh toán các đợt cước viễn thông cho trạm đo và tiền thuê máy chủ thử nghiệm, quỹ công ty gần như đã cạn sạch. Khoản tạm ứng hai mươi mốt triệu sáu trăm ngàn từ dự án Đông Bờ vẫn đang bị Lương Đức Huy đóng băng theo văn bản tạm đình chỉ nghiệm thu từ chiều hôm qua, chưa biết ngày nào mới được giải ngân. Khoản nợ mười sáu triệu tám trăm ngàn tiền dịch vụ máy chủ AWS đang treo lơ lửng trên đầu, hạn chót thanh toán là năm giờ chiều thứ Sáu tới; nếu không đóng, toàn bộ dữ liệu thủy văn thu thập suốt ba tháng qua sẽ bị xóa sạch, các thuật toán dự báo sẽ sụp đổ. Quỹ vận hành của công ty đã kiệt quệ đến mức không còn đủ tiền nạp thêm dung lượng 4G cho ba trạm đo ở vùng trũng.

Yến thở dài, ngón tay chuyển sang tab tài khoản cá nhân.

Con số hiện ra trên màn hình sáng loáng: *ba mươi mốt triệu hai trăm bốn mươi ngàn đồng.*

Đây là toàn bộ số tiền tiết kiệm cá nhân cuối cùng còn sót lại sau sáu năm ròng rã cô làm kỹ sư dữ liệu hạ tầng ở các công ty công nghệ lớn tại Sài Gòn. Sau khi chi trả tiền cọc thuê gác trọ làm văn phòng, tiền mua linh kiện bo mạch cho xưởng Bền Mạch gia công cảm biến, và những lần cô phải tự bỏ tiền túi ra bồi thường thiệt hại cho các tiểu thương ở chợ An Khê khi thiết bị thử nghiệm gặp sự cố, đây là chiếc phao cứu sinh duy nhất còn lại của riêng cô.

Nếu giữ lại số tiền này, cô có thể cầm cự được tiền ăn, tiền xăng xe, tiền trả lãi thẻ tín dụng và tiền sinh hoạt tối thiểu trong vòng vài tháng tới để tiếp tục cuộc chiến pháp lý và kỹ thuật nhằm giữ lấy Thủy Kế.

Nếu rút sạch số tiền này ra ngay bây giờ... cô sẽ hoàn toàn trắng tay. Trắng tay theo đúng nghĩa đen: không còn một đồng phòng thân, không còn tiền dự phòng ốm đau thuốc men, không còn bất kỳ đường lui nào nếu Thủy Kế thất bại và sụp đổ vào tuần tới. Cô sẽ trở thành một kẻ tay trắng ở tuổi gần ba mươi, đứng trước ngưỡng cửa phá sản.

Nhưng nếu cô tiếp tục giữ lại số tiền này cho riêng mình... thì mái nhà của mẹ sẽ tiếp tục dột nát qua từng cơn bão. Chiếc máy may công nghiệp - cần câu cơm duy nhất của mẹ - sẽ tiếp tục nằm dưới nguy cơ chập cháy bất cứ lúc nào. Và ba mươi triệu bạc mà mẹ cô cất trong cuốn sổ tiết kiệm bìa xanh kia sẽ mãi mãi nằm đó như một món nợ lương tâm vô hình, nghiền nát lòng tự trọng của một đứa con đã trưởng thành nhưng vẫn để người mẹ già gần sáu mươi tuổi phải co ro hứng từng xô nước dột giữa đêm đông.

Yến nhìn chăm chú vào con số trên màn hình điện thoại trong hai phút dài đằng đẵng. Tim cô đập thình thịch, nhưng tâm trí cô dần trở nên tĩnh lặng một cách lạ thường.

Trong kinh doanh công nghệ, người ta có thể chấp nhận rủi ro dòng tiền, có thể đối mặt với việc thua lỗ, phá sản hay mất trắng hợp đồng; đó là cuộc chơi của thương trường mà cô tự nguyện bước vào. Nhưng trong ngôi nhà này, ranh giới giữa một đứa con và một người sáng lập doanh nghiệp phải được phân định sòng phẳng, rõ ràng và không được phép nhập nhằng. Cô tuyệt đối không thể nhân danh ước mơ cao siêu về việc thay đổi hạ tầng cảnh báo ngập lụt của một thành phố mà bắt mẹ mình phải trả giá bằng sự an toàn tính mạng và mái nhà che mưa che nắng mỗi ngày. Quỹ của Thủy Kế dù chỉ còn một trăm tám mươi hai ngàn đồng cũng là tiền của tổ chức, của pháp nhân; còn sự an nguy của người mẹ ruột thịt là trách nhiệm cá nhân không thể thoái thác của riêng cô.

Yến tắt ứng dụng ngân hàng, mở danh bạ điện thoại ra.

Cô tìm lại số của anh Tám, đội trưởng đội thi công cơ khí mái tôn ở đường Thái Thị Bôi — số điện thoại ghi trên tờ báo giá cũ của mẹ mà cô đã kịp ghi nhớ ban sáng.

Cô bấm nút gọi, đưa điện thoại lên tai mà không hề do dự.

"Alo, anh Tám phải không? Tôi là Yến, con gái bà Cúc thợ may ở hẻm ba trăm sáu mươi Điện Biên Phủ, đoạn phường Chính Gián..."

"À, cô Yến hả! Bác Cúc đợt đầu năm hủy cọc dời lại đấy đúng không? Sao rứa cô, có chuyện chi cần hỏi à?" Giọng người đàn ông trung niên ồm ồm vang lên qua máy, kèm theo tiếng máy cắt sắt ken két phía sau.

"Mái tôn nhà tôi vừa bị sập la-phông sáng nay do dột nặng quá. Tôi muốn đội của anh sang thi công lợp lại toàn bộ mái tôn lạnh chống dột ngay trong ngày hôm nay. Thay mới toàn bộ, dùng tôn xốp ba lớp Hoa Sen loại dày không phẩy bốn lăm mi-li-mét, thay mới máng xối inox ba linh tư và bắt vít chống bão lại toàn bộ hệ xà gồ. Bên anh có thợ làm liền được không?"

Đầu dây bên kia ngập ngừng mất vài giây, tiếng máy cắt sắt tắt ngấm: "Trời đất ơi, trời đang mưa to ráo riết ri thợ đi làm cực và nguy hiểm lắm cô ơi. Thi công ngày mưa bão ri tụi tôi phải phủ bạt cuốn chiếu từng khoang một, dỡ tấm mô lợp tấm nớ, công xá đội lên dữ dằn lắm, anh em họ ngại trèo cao trơn trượt."

"Tôi trả thêm mười lăm phần trăm phụ phí thi công mưa bão cho anh em thợ của anh," Yến nói, giọng cô đanh lại, dứt khoát và mạch lạc đến mức chính cô cũng phải ngạc nhiên trước sự bình thản của mình. "Tổng dự toán cũ hai mươi tám triệu rưỡi, tôi trả tròn ba mươi triệu đồng. Kèm theo một điều kiện tiên quyết: anh phải điều một người thợ điện chuyên nghiệp có chứng chỉ đi cùng đội, thay mới hoàn toàn hộp cầu dao tổng RCBO chống rò sáu mươi ba am-pe và đi lại ống gen cứng bảo vệ toàn bộ đường dây trần cho xưởng may tầng trệt. Tiền vật tư và công thợ điện phát sinh tôi thanh toán riêng sòng phẳng theo hóa đơn. Anh nhận làm ngay đầu giờ chiều nay không?"

Người đàn ông bên kia im lặng tính toán trong vài nhịp thở, có tiếng dép lẹp xẹp và tiếng trao đổi nhanh với ai đó ở xưởng: "Được! Nghe cô nói dứt khoát rứa tôi ưng bụng. Đúng một giờ chiều nay đội tôi sáu người kéo sang cùng hai cuộn bạt dù lớn loại mười mét. Cô chuẩn bị tiền mặt hay chuyển khoản?"

"Tôi chuyển khoản ngay khi xe chở tôn và vật tư tập kết tới cửa nhà."

"Nhất trí. Một giờ chiều anh em có mặt."

Yến cúp máy. Bàn tay cô siết chặt lấy chiếc điện thoại lạnh ngắt. Cô thở ra một hơi dài, cảm thấy như vừa trút bỏ được một khối đá tảng vô hình đã đè nặng lên lồng ngực mình suốt nhiều tháng qua. Không còn sự giằng xé giữa công việc và gia đình, không còn nỗi xấu hổ khi nhìn vào cuốn sổ tiết kiệm của mẹ.

***

Đúng một giờ mười lăm chiều, con hẻm nhỏ Chính Gián náo loạn bởi tiếng động cơ gầm rú của chiếc xe tải loại một tấn rưỡi chở đầy tôn lạnh và tiếng hô hoán chỉ huy của đội thợ cơ khí anh Tám.

Mưa bên ngoài vẫn rơi rả rích, bầu trời xám xịt như một tấm vải liệm khổng lồ trùm lên thành phố, nhưng điều đó không ngăn được không khí thi công khẩn trương bắt đầu rộn rã. Đội thợ sáu người của anh Tám làm việc vô cùng chuyên nghiệp và bài bản: họ chia làm hai nhóm, một nhóm trèo lên mái nhà bên cạnh, dùng dây thừng chuyên dụng giăng hai tấm bạt dù khổng lồ trùm kín từ nóc nhà hàng xóm sang nhà bà Cúc để tạo thành một mái vòm che mưa tạm thời. Dưới mái bạt căng gió, những người thợ đeo dây đai an toàn bắt đầu dùng máy vặn ốc bóc dỡ từng tấm tôn fibro-xi măng cũ nát đã đen kịt rêu phong, nứt toác chân đinh xuống đất.

Từng tấm tôn mới màu xanh ngọc, kẹp lớp xốp PU cách nhiệt và chống ồn dày dặn, được ròng rọc kéo dần lên mái nhà theo nhịp hô *một, hai, ba* nhịp nhàng của những người thợ lành nghề. Tiếng máy bắn vít *tạch, tạch, tạch* vang lên rộn rã, át đi tiếng mưa dông rền rĩ.

Ở tầng trệt, người thợ điện đi cùng đội thợ — một người đàn ông trạc bốn mươi tuổi mang theo chiếc hộp đồ nghề Fluke hiện đại — đang dùng máy khoan bê tông khoan những lỗ sâu vào cột tường kiên cố cạnh cầu thang. Bụi xi măng trắng bay mù mịt nhưng nhanh chóng bị chiếc quạt hút công nghiệp của thợ thổi bạt ra ngoài ngõ. Anh ta cẩn thận bắt chặt chiếc hộp điện âm tường chống nước của hãng Hager vào vị trí mới, cách ly hoàn toàn khỏi vùng trần thạch cao cũ bị dột.

Từng sợi dây đồng nhiều lõi được anh ta đo đạc, dùng kìm bấm đầu cốt mạ thiếc cẩn thận từng mối một, rồi luồn qua những ống gen cứng màu trắng ngà chống cháy có kẹp định vị gắn dọc theo chân tường gạch. Đường điện cấp nguồn cho chiếc máy may Juki và bàn ủi hơi nước được tách riêng thành hai nhánh độc lập, mỗi nhánh đều có một cầu dao tự động bảo vệ riêng biệt.

Bà Cúc lúc này đã mượn xong chiếc máy bơm chìm trở về, đứng nép mình ở bậu cửa buồng ngủ nhỏ hẹp. Đôi mắt già nua của bà mở to, ngỡ ngàng nhìn đống tôn mới toanh sáng lóa nằm choán hết nửa gian xưởng may, rồi nhìn sang Yến đang cầm bút ký vào biên bản giao nhận vật tư và an toàn lao động với anh Tám.

"Yến à..." Bà Cúc khẽ gọi, giọng run run, bước tới kéo nhẹ góc áo con gái. "Sao... sao con lại kêu thợ tới làm rùm bén lên ri? Tiền mô mà làm tôn xốp đắt đỏ rứa con? Mẹ đã bảo để năm sau..."

"Mẹ để yên cho thợ làm," Yến ngắt lời mẹ, giọng cô nhẹ nhàng nhưng kiên quyết lạ thường, ánh mắt nhìn thẳng vào mắt mẹ. "Mái nhà này mục hết rồi, không thể ráng thêm một ngày mô nữa. Con tự lo được khoản này, mẹ không phải bận tâm."

Khi người thợ điện hoàn thành việc đấu nối hộp aptomat và anh Tám đưa chiếc điện thoại có in mã QR chuyển khoản tới trước mặt, Yến không chớp mắt lấy một lần. Ngón tay cô lướt trên màn hình, quét mã và xác thực sinh trắc học một cách dứt khoát.

Ba mươi triệu đồng tiền lợp mái tôn xốp và máng xối inox, cộng thêm hai triệu bốn trăm ngàn tiền hộp điện Hager, aptomat chống rò RCBO và toàn bộ ống gen bảo vệ cùng công thợ điện.

Tổng cộng: ba mươi triệu bốn trăm ngàn đồng.

Chỉ hai giây sau, ứng dụng ngân hàng rung nhẹ trên tay Yến, báo tin nhắn biến động số dư tài khoản cá nhân: *Tài khoản cá nhân của quý khách: 31.240.000 VND - 30.400.000 VND. Số dư khả dụng còn lại: tám trăm bốn mươi ngàn đồng.*

Yến khóa màn hình điện thoại, nhét sâu vào túi quần jean bạc màu.

Một cảm giác nhẹ bẫng kỳ lạ lan tỏa khắp lồng ngực cô, xua tan đi toàn bộ sự ngột ngạt và căng thẳng đè nén suốt từ tờ mờ sáng. Dù lúc này trong tài khoản cá nhân của cô chẳng còn nổi một triệu bạc để phòng thân, dù trước mắt cô vào ngày thứ Sáu tới là khoản nợ AWS mười sáu triệu tám trăm ngàn đang chực chờ bóp nghẹt Thủy Kế, cô vẫn cảm thấy tâm hồn mình thanh thản hơn bao giờ hết.

Không còn nỗi sợ hãi mơ hồ về việc mẹ già đang phải âm thầm chịu đựng sự tồi tàn vì tương lai của mình. Không còn sự cắn rứt lương tâm mỗi khi nhìn thấy mảng la-phông mục nát hay chiếc máy may hoen gỉ vì nước dột. Khoản tiền ba mươi triệu trong sổ tiết kiệm của mẹ sẽ mãi mãi là của mẹ, để bà an hưởng tuổi già, không một ai — kể cả đứa con gái lập nghiệp này — có quyền chạm tới.

Đến đúng năm giờ chiều, tiếng máy khoan và tiếng đập búa trên mái thưa dần rồi dứt hẳn.

Toàn bộ bốn mươi tám mét vuông mái tôn mới đã được lợp xong phẳng phiu, sáng bóng và vững chãi. Từng hàng vít chống bão có đệm cao su dày được siết chặt chẽ vào xà gồ thép hộp, các đường giáp mí giữa các tấm tôn và chân tường nhà bên cạnh được bơm đầy những đường keo silicon chuyên dụng chống thấm dày dặn, miết phẳng không tì vết.

Người thợ điện gạt chiếc nắp nhựa trong suốt của hộp điện Hager lên, ngón tay ấn vào nút kiểm tra *Test* màu vàng trên chiếc aptomat RCBO mới tinh. Chiếc cần gạt nảy xuống kèm theo một tiếng *tách* dòn dã, chuẩn xác. Anh ta gạt nó trở lại vị trí *ON*.

Ánh sáng từ chiếc đèn tuýp LED dài một mét hai gắn trên tường bừng sáng rực rỡ, tỏa ánh sáng trắng tinh khiết khắp gian xưởng may, không hề có một tiếng rè rè hay tia lửa điện chập chờn nào như mọi khi. Người thợ điện cắm phích cắm của chiếc máy may Juki vào ổ cắm mới dưới chân bàn, bật công tắc nguồn. Chiếc mô-tơ máy may khởi động êm ru, tiếng trục quay đều tăm tắp, mượt mà như một nhịp thở khỏe khoắn sau cơn bạo bệnh.

"Xong xuôi hết rồi đó cô Yến, bác gái!" Anh Tám thu dọn cuộn dây thừng, cười xởi lởi lau mồ hôi trên trán. "Tôn ba lớp ni bảo đảm với bác là cách nhiệt, cách âm cực tốt, gió bão cấp mười hai cũng không giật nổi. Điện đóm thì thợ bên tôi đi ống cứng an toàn tuyệt đối rồi, có ngập tới nửa tường cũng không sợ rò điện. Tụi tôi xin phép rút về xưởng kẻo tối."

Hai mẹ con tiễn đội thợ ra đến tận đầu ngõ. Chiếc xe tải nổ máy rồi hòa vào dòng xe cộ hối hả trên đường Điện Biên Phủ khi trời bắt đầu sập tối hẳn.

Mưa bên ngoài lại bắt đầu trút xuống xối xả, dồn dập hơn. Một đợt không khí lạnh tăng cường mới tràn về khiến nhiệt độ ngoài trời giảm sâu, gió rít từng hồi u u qua các khe nhà cao tầng. Nhưng lần này, khi quay trở vào xưởng may, âm thanh dội lại không còn là tiếng nước nhỏ tong tòng rỉ rả vào chiếc chậu nhôm rỉ sét hay tiếng tôn cũ rung bần bật như muốn bung ra từng mảng nữa.

Tiếng mưa gõ trên mái tôn lạnh ba lớp mới nghe rền vang, trầm đục và chắc nịch như tiếng trống trận dội từ trên tầng cao xuống. Lớp xốp PU dày dặn đã nuốt trọn những âm thanh chát chúa của kim loại va chạm với hạt mưa lớn. Không một giọt nước nào lọt qua được hệ thống máng xối inox và các mối ghép silicon kín mít. Căn phòng trệt hoàn toàn khô ráo, thơm mùi vữa mới và mùi nhựa mới, ấm áp và sáng sủa dưới ánh đèn điện mới tinh.

Bà Cúc lẳng lặng đi xuống bếp một lúc lâu. Khi trở lên, bà bưng trên tay một chiếc mâm nhôm tròn, bên trên đặt một bữa cơm chiều giản dị nhưng nóng hổi: một đĩa cá nục kho tiêu thơm nức mùi ớt bột và hành phi, một bát canh rau ngót nấu tôm khô còn nghi ngút khói và hai bát cơm trắng xới đầy.

Bà đặt mâm cơm lên góc chiếc bàn cắt bằng gỗ thông — nơi ban sáng chất đầy vải vóc và bụi thạch cao, nay đã được Yến lau chùi sạch bóng, khô ráo tinh tươm.

Bà Cúc kéo chiếc ghế đẩu bằng gỗ lại gần bàn cắt, ngồi xuống đối diện với Yến. Bà cầm đôi đũa tre, chậm rãi gắp khúc cá nục nạc nhất, nhiều thịt và đậm đà nhất đặt vào bát cơm trắng của Yến.

Hai mẹ con ngồi đối diện nhau trong không gian yên ắng lạ thường của gian xưởng may. Tiếng mưa trên mái tôn mới vẫn rền vang trầm đục không dứt, át đi mọi tiếng ồn ào của còi xe ngoài ngõ lớn, tạo nên một khoảng không gian ấm cúng, biệt lập với sự ướt át, buốt giá bên ngoài.

Bà Cúc nhìn con gái hồi lâu. Ánh mắt người mẹ già nhìn thấu từng vết bầm tím trên cánh tay Yến do khiêng những sấp vải nặng ban sáng, nhìn thấu cả sự mệt mỏi kiệt quệ giấu sau đôi mắt thâm quầng vì thiếu ngủ của cô suốt nhiều tuần lễ qua.

Bà chậm rãi đẩy đĩa cơm về phía Yến, giọng nói trầm xuống, rành rọt từng chữ giữa tiếng mưa dội trên mái nhà:

"Ăn đi con. Mẹ nói cho con nghe này: cái nhà này dột thì mẹ tự vá được, mẹ còn hai bàn tay với cái máy may này thì mẹ chưa chết đói được đâu. Con làm việc của con ngoài xã hội thì cứ làm cho đàng hoàng, đừng có mang tiền công ty về đây mà mang nợ vào thân."