Ảo ảnh của những con số tăng tốc
Tấm băng rôn bằng vải bạt hiflex đỏ rực mang dòng khẩu hiệu in chữ hoa không chân màu vàng chanh: “THỬ THÁCH 7 NGÀY BỨT PHÁ – NĂNG SUẤT VƯỢT NGƯỠNG” được căng ngang qua hàng hiên rêu phong của Thư viện Bình Minh. Dưới cái nắng chớm hạ oi nồng bắt đầu bốc lên từ khoảng sân gạch vỡ mép, dải lụa đỏ căng phồng lên theo từng cơn gió quẩn, giật lắc bần bật nơi những mối dây dù buộc vội vào chấn song sắt gỉ sét của tầng hai.
Một lượng người hiếu kỳ đông chưa từng thấy đang chen lấn trước bậc tam cấp dẫn vào sảnh chính. Tiếng còi xe máy bấm giục giã ngoài cổng ngõ hẹp, tiếng đế tông lào loẹt xoẹt miết trên nền gạch tàu, tiếng loa phóng thanh cầm tay của các điều phối viên phát ra từng tràng rè rè dồn dập khiến không gian vốn quen thuộc với tiếng lật sách khẽ khàng và tiếng lá bàng rụng nay bị xé toạc ra thành những mảnh ồn ã hỗn độn. Họ đứng ken đặc lấy nhau: những cô cậu sinh viên năm nhất năm hai từ các trường đại học lân cận với ba lô trĩu nặng trên vai; những học sinh lớp mười hai mặt mày xanh xao, hốc hác vì những đợt thi thử liên miên ở trường phổ thông; và cả một vài người lao động tầm tuổi trung niên mặc áo chống nắng sờn vai, tò mò dừng xe lại bên lề đường khi trông thấy hai chữ “miễn phí” được gạch chân thật đậm phía góc dưới bảng thông báo.
Nguyễn Minh An đứng nép mình bên cạnh cột trụ bê tông loang lổ vết sơn tróc của bậc tam cấp, hai bàn tay luồn vào túi chiếc áo khoác mỏng, vô thức siết chặt quai xách chiếc túi vải bố đã bạc màu. Mùi mực in dung môi công nghiệp hăng hắc, cay nồng bốc lên từ hàng chục chồng tài liệu đóng gáy lò xo bóng bẩy xếp ngay ngắn trên những chiếc bàn gấp dã chiến. Mỗi cuốn tài liệu đều mang logo hình tia sét lồng trong đồng hồ cát của “Nhóm Học Nhanh” – một biểu tượng đồ họa hiện đại, sắc lẹm, trông hoàn toàn xa lạ và như một vết cắt lạc lõng đặt giữa khung cảnh tường vôi vàng úa, ẩm mốc của ngôi nhà cộng đồng được xây dựng từ cuối thập niên tám mươi.
Tối hậu thư từ Ủy ban nhân dân phường tuần trước vẫn còn nguyên sức nặng đè trĩu lên từng đốt xương sống của An. Bản thông báo hành chính vỏn vẹn hai trang giấy A4 nhưng mang tính quyết định số phận: thời hạn rà soát hiệu quả sử dụng cơ sở vật chất đối với hai mươi mét vuông phòng sinh hoạt cộng đồng phía sau thư viện đã bị rút ngắn ngặt nghèo xuống chỉ còn mười hai tuần. Phường cần một bản báo cáo đầy đặn với những chỉ số cụ thể, có thể đo lường và định lượng được ngay trên biểu đồ: lượt người ra vào thực tế mỗi ngày, tỉ lệ duy trì người dùng thường xuyên, số lượng các sự kiện phong trào có sức lan tỏa trong thanh thiếu niên địa phương. Nếu không chứng minh được công năng phục vụ dân sinh và sức sống của không gian này, toàn bộ diện tích sẽ bị thu hồi để bàn giao cho dự án mở rộng điểm trông giữ xe công cộng của khu phố.
Đứng trước miệng vực của việc bị xóa sổ, An và chị Đỗ Hải Yến đã không còn nhiều đường lui. Khi Tạ Hoàng Long – người đứng đầu Nhóm Học Nhanh, đồng thời là cựu diễn giả của chương trình phương pháp học mà An từng tham gia hồi đại học – chủ động tìm đến và đề xuất tổ chức một “Tuần lễ thử nghiệm kích hoạt năng suất liên tịch”, An đã phải mất ba đêm trắng đấu tranh tư tưởng trước khi gật đầu. Cô tự trấn an mình bằng những suy nghĩ thực tế và có phần tự lừa dối: đây là một phép thử trên diện rộng. Nếu các kỹ thuật tối ưu hóa thời gian và thúc đẩy kỷ luật tập thể của Long thực sự có thể giúp những đứa trẻ quanh khu xóm này học bài hiệu quả hơn, bớt chật vật hơn trong các kỳ thi thì sao? Hoặc giả như phương pháp đó chỉ mang tính phong trào, thì chí ít, đợt tăng vọt số liệu tiếp cận trong vòng bảy ngày cũng sẽ mang lại một bảng thống kê đẹp đẽ, một hồ sơ dày dặn để chị Yến kẹp vào bản giải trình gửi lên các cán bộ phụ trách văn hóa của phường.
Thế nhưng, ngay lúc này, khi đứng nhìn những tấm standee dựng đứng dọc hành lang – nơi in hình một chiếc đồng hồ bấm giờ rực lửa kèm dòng khẩu hiệu: *“Mỗi giây chần chừ là một bước thụt lùi vào hố sâu thất bại”* – một cơn ớn lạnh vô hình bắt đầu len lỏi, bò trườn dọc theo sống lưng An. Cảm giác này giống hệt sự bất an mơ hồ mà cô từng nếm trải mười tám tháng trước, ngay trước khi toàn bộ số tiền tiết kiệm ít ỏi mười lăm triệu đồng của cô biến thành tro bụi sau một khóa học trực tuyến hứa hẹn “lột xác tư duy thần tốc”.
***
Ba ngày đầu tiên của tuần lễ thử thách diễn ra đúng như một cơn sốt tập thể quét qua một vùng trũng tĩnh lặng.
Bầu không khí bên trong Thư viện Bình Minh bị đẩy lên một cường độ náo nhiệt và dồn dập chưa từng có tiền lệ. Căn phòng đọc sách cũ kỹ với những dãy bàn gỗ thịt xỉn màu và ánh đèn tuýp vàng vọt bỗng chốc biến mất. Đội ngũ truyền thông trẻ trung của Long đã mang đến những chân đèn LED công suất lớn, ánh sáng trắng xanh lạnh lẽo chiếu rọi chan hòa vào từng ngóc ngách, biến mỗi góc học tập thành một trường quay thu nhỏ, sẵn sàng cho những bức ảnh chụp nhanh sắc nét không tì vết.
Chiếc bảng tin bọc vải nỉ xơ xác ở góc sảnh chính bị phủ kín hoàn toàn bởi hàng trăm tờ giấy ghi chú hình vuông đủ màu dạ quang: xanh nõn chuối, hồng cánh sen, cam cháy. Trên đó, những nét chữ nắn nót, run rẩy hoặc nguệch ngoạc ghi lại những bản “cam kết sinh tử”: *“Quyết tâm giải trọn vẹn 500 câu trắc nghiệm Toán và Lý mỗi ngày!”* *“Đọc và tóm tắt xong 3 cuốn giáo trình kinh tế dày cộp trong 48 giờ!”* *“Bật dậy lúc 4:30 sáng – Không chạm nút báo thức lại – Đập tan sự hèn nhát của bản thân!”*
Trên không gian mạng, các trang mạng xã hội và nhóm cộng đồng trực tuyến của thư viện liên tục rung lên bần bật bởi những thông báo đẩy dồn dập. Thuật toán của ứng dụng điểm danh do Nhóm Học Nhanh thiết kế liên tục thúc ép người tham gia cập nhật trạng thái. Cứ mỗi năm phút lại có một bài đăng mới gắn thẻ thư viện kèm những hình ảnh chụp màn hình điện thoại ghi nhận chuỗi hoạt động lúc tờ mờ sáng: một cốc cà phê đen đặc không đường bên cạnh xấp đề thi in sẵn, những dòng trạng thái hừng hực tinh thần chiến binh, các đoạn video ngắn quay cảnh màn hình máy tính sáng le lói trong phòng ngủ tối om, lồng ghép những đoạn nhạc điện tử dồn dập với tiết tấu trống đập thình thình như giục giã một cuộc xung trận.
Bảng điều khiển số liệu trên màn hình giám sát đặt tại sảnh thư viện ghi nhận những con số đẹp như mơ. Lượng người ra vào quét mã QR chạm mốc một trăm năm mươi lăm người mỗi ngày, gấp bốn lần mức trung bình của tháng trước. Một con số kỷ lục, tròn trĩnh và rực rỡ, đủ sức làm hài lòng bất kỳ cuộc thanh tra hành chính nào từ phía ủy ban.
Tạ Hoàng Long xuất hiện vào mỗi buổi chiều muộn, khi cái nắng hanh hao đã nhạt bớt trên những tán lá bàng. Anh ta luôn diện những bộ âu phục cắt may tinh tế, vạt áo sơ mi phẳng phiu không một nếp gấp, toát ra mùi nước hoa nam trầm ấm, đắt tiền và đầy phong thái của một người quản lý hiện đại làm chủ cuộc chơi. Long đi dọc theo các dãy bàn, nụ cười thường trực trên môi, vỗ vai từng cô cậu sinh viên đang cắm cúi viết, tận tay gắn những chiếc huy hiệu bằng đồng mạ hình tia sét lên ve áo của những ai tích lũy đủ chuỗi điểm danh ba ngày liên tục mà không trễ một phút nào.
“Cô thấy thế nào, An?” Long đứng tựa lưng vào lan can sắt của hành lang tầng hai, tay khẽ lắc nhẹ chiếc cốc giữ nhiệt chứa cà phê đen đậm đặc, ánh mắt sắc sảo lướt qua đám đông đang cắm đầu xuống trang sách ở sân dưới như một vị tướng lĩnh đang quan sát một đạo quân được huấn luyện bài bản. “Con người ta vốn dĩ sinh ra đã mang sẵn bản tính lười biếng, ưa an nhàn và trì trệ. Nếu cô cho họ sự thong thả, họ sẽ chọn ngủ nướng thêm hai tiếng. Nếu cô cho họ không gian tự do, họ sẽ biến nó thành nơi tán gẫu và bấm điện thoại. Nhưng chỉ cần ném vào giữa họ một chiếc đồng hồ đếm ngược từng giây, một bảng xếp hạng công khai ai hơn ai, và một chút áp lực đồng trang lứa, năng suất của họ sẽ tự khắc bộc phát gấp bốn, gấp năm lần ngày thường. Đó là khoa học hành vi thực chiến, là tâm lý học ứng dụng, chứ không phải mớ lý thuyết ru ngủ, nhân từ viển vông.”
An im lặng, ánh mắt cô không hướng về bảng xếp hạng rực rỡ đang hiển thị trên màn hình tivi lớn ở sảnh, mà dừng lại ở một góc bàn cuối phòng tự học.
Bùi Gia Huy đang ngồi đó, đôi vai gầy nhô cao dưới lớp áo thun đồng phục học sinh đã sờn cổ. Thằng bé mới mười bảy tuổi, đang học lớp mười một của một trường bổ túc trong quận, nhưng hai hốc mắt đã trũng sâu xuống, quầng thâm đen kịt nổi rõ trên làn da vàng bợt bạt vì thiếu nắng. Hai con ngươi của Huy giãn to, long lanh một thứ ánh sáng hưng phấn bất thường – thứ hưng phấn gượng gạo, giật cục của một cơ thể đang bị vắt kiệt bằng caffeine và đường hóa học.
Sau khi được trợ lý của Long tuyển làm cộng tác viên kỹ thuật hỗ trợ quản trị hệ thống mạng trong tuần lễ thử thách, kèm theo lời hứa hẹn sẽ được đặc cách giới thiệu vào một cuộc thi lập trình ứng dụng dành cho học sinh THPT với giải thưởng hai mươi triệu đồng, Huy đã lao vào guồng quay như một con thiêu thân mất phương hướng.
Thấy An bước ngang qua, Huy vội vã chìa chiếc màn hình điện thoại đã nứt góc ra trước mặt cô. Ngón tay run rẩy của cậu bé quẹt liên tục trên mặt kính dính đầy mồ hôi:
“Chị An nhìn này! Em vừa cán mốc chuỗi 72 giờ không đứt quãng đấy! Cả ba đêm vừa rồi em thức trắng, chỉ chợp mắt đúng ba mươi phút mỗi rạng sáng, em đã dựng xong toàn bộ khung cơ sở dữ liệu mẫu cho hệ thống quản lý thư viện mới rồi. Anh trợ lý của anh Long vừa khen em có tư duy cấu trúc cực kỳ sắc bén. Anh ấy bảo nếu em giữ vững nhịp độ này đến hết ngày thứ Bảy, bài nộp của em chắc chắn sẽ lọt vào vòng chung kết cuộc thi lập trình. Hai mươi triệu đấy chị ạ, đủ để em đóng tiền học kỳ tới và mua cho mẹ chiếc máy lọc nước mới!”
Giọng của Huy the thé, ngắt quãng, hơi thở phả ra nóng ran và hôi hùi mùi nước tăng lực đóng lon. An nhìn sâu vào ánh mắt dại đi vì kiệt sức của cậu bé, một cảm giác thắt nghẹn đột ngột bóp nghẹt lồng ngực cô.
“Huy này,” An ngồi xuống chiếc ghế đối diện, hạ thấp giọng xuống mức êm ái nhất có thể, bàn tay cô đặt nhẹ lên mu bàn tay đang run rẩy của thằng bé. “Em có biết là em đang nói rất nhanh và thở rất dốc không? Ba ngày qua, thực sự em đã ngủ được tổng cộng mấy tiếng đồng hồ?”
Huy giật tay lại, nở một nụ cười méo mó, nhưng rồi cái cười chưa kịp trọn vẹn đã biến thành một cơn ho khan kéo dài, từng cơn rũ rượi khiến lồng ngực gầy guộc của cậu rung lên bần bật:
“Ngủ làm gì nhiều hả chị? Thời gian bây giờ là vàng là bạc! Sau này thi xong, kiếm được việc làm ổn định rồi muốn ngủ bao nhiêu chẳng được! Anh Long nói trên bục giảng chuẩn lắm chị ạ: tuổi trẻ sinh ra là để vắt kiệt mình cho những mục tiêu lớn, ai dừng lại nghỉ ngơi là kẻ hèn nhát, chậm một bước thôi là xã hội ngoài kia người ta giẫm đạp lên mình ngay lập tức!”
Dứt lời, Huy không thèm đợi nghe An trả lời. Cậu bé vơ vội lấy cuốn sổ tay chi chít những dòng mã code nguệch ngoạc, xốc lại chiếc ba lô rách khóa rồi vội vã lao vụt vào phòng máy tính phía trong để kịp quét khuôn mặt cho phiên điểm danh trực tuyến lúc mười hai giờ trưa.
An đứng chôn chân giữa hành lang ngập nắng. Không khí trong sảnh thư viện lúc này hâm hấp một mùi vị khó tả: mùi mồ hôi chua nồng của hàng chục con người bị nhốt chung trong một không gian kín, mùi nhựa thông từ các ổ cắm điện làm việc quá tải, và một áp lực vô hình, căng như một sợi dây đàn sắp đứt, đang chực chờ nuốt chửng lấy sự tĩnh lặng mong manh cuối cùng của nơi này.
***
Đến ngày thứ năm của cuộc thử thách, mặt trái của sự tăng tốc cơ học không còn là một mối lo âu vô hình trong suy nghĩ của An nữa. Nó đã đổ ụp xuống thực tế, hiện hình thành những vết nứt toác và những chấn thương thể xác rõ mồn một.
Chiều thứ Sáu, An xin phép rời văn phòng công ty Sao Bắc sớm ba mươi phút. Cô lái xe máy vượt qua những ngã tư ken đặc khói bụi giờ tan tầm, lòng cồn cào như có lửa đốt, chạy thẳng về con ngõ dẫn vào Thư viện Bình Minh. Khi cô vừa bước chân qua ngưỡng cửa phòng tự học nhỏ phía sau hành lang – một căn phòng vốn dùng làm nơi để sách tồn kho và tài liệu lưu trữ – An sững người khi bắt gặp bóng dáng quen thuộc của bà Liên.
Bà Liên đang ngồi bất động bên chiếc bàn gỗ thấp kê sát khung cửa sổ con tò vò hướng ra vườn chuối.
Bà vẫn mặc nguyên bộ quần áo bảo hộ công nhân màu xanh xám của xưởng may dệt may Thành Đạt. Vạt áo và hai bên ống tay sờn bạc còn dính đầy những sợi xơ vải trắng li ti và bụi bông công nghiệp. Đầu bà cúi gục xuống gần sát mặt bàn, hai bàn tay thô ráp, nứt nẻ vì nhiều năm ngâm nước tẩy vải đặt chơ vơ trên tấm bìa mục tiêu tuần in logo Nhóm Học Nhanh.
Khi An khẽ khàng bước lại gần, cô bàng hoàng nhận thấy mười đầu ngón tay gầy guộc, chai sần của bà Liên đang run rẩy từng chặp dữ dội. Chúng run đến mức khi bà cố gắng dùng ngón trỏ và ngón cái để nhặt chiếc bút chì gỗ rơi trên mặt bàn, chiếc bút cứ trượt ra, lăn lóc cọc cạch trên mặt gỗ.
“Bác Liên...” An quỳ một bên gối xuống cạnh chiếc ghế đẩu, hai bàn tay cô nhẹ nhàng ôm lấy cánh tay run lẩy bẩy của người phụ nữ lớn tuổi. “Bác làm sao thế này? Bác thấy trong người mệt ở đâu à?”
Bà Liên giật thót mình như một kẻ vừa bị bắt quả tang đang làm điều gì sai trái. Bà ngẩng khuôn mặt gầy guộc lên. Đôi mắt kèm nhèm sau cặp kính lão rẻ tiền mua ở quầy thuốc tây đỏ ngầu những tia máu chằng chịt, khóe miệng giần giật một cách mất kiểm soát. Trên ngón tay trỏ và mu bàn tay trái của bà, những vết kim châm li ti từ máy may công nghiệp còn hằn lên những chấm máu đỏ thẫm đã khô, xung quanh là những vệt xước trắng xóa do sợi cước miết vào da thịt.
“An đấy à cháu...” Giọng bà khào khào, run rẩy và hụt hơi như một người vừa chạy bộ một quãng đường dài trong cơn kiệt sức. “Bác... bác hỏng thật rồi cháu ơi. Chiều nay trên chuyền may... tay bác nó cứ run lên bần bật thế này này, không sao kìm lại được. Bác đưa tấm vải nẹp cổ vào cữ may mà mắt hoa lên, nhìn một đường vải ra hai đường... Bác may lệch liên tiếp gần hai chục cái cổ áo khoác gió hàng xuất khẩu đi châu Âu. Quản đốc xưởng họ xuống tận bàn chửi bác thậm tệ trước mặt cả chuyền... Họ lập biên bản, trừ đứt nửa tháng lương chuyên cần của bác rồi cháu ơi...”
“Nhưng tại sao tay bác lại run dữ dội đến mức này? Bác có tiền sử bị huyết áp hay tim mạch gì không?” An vội vàng lấy chai nước lọc trong túi xách của mình, mở nắp đưa tận tay bà.
Bà Liên dùng bàn tay còn lại bóp chặt lấy cổ tay đang run rẩy của mình, cố giữ cho nó nằm yên trên mặt bàn, nhưng những thớ gân xanh nổi cộm dưới lớp da mỏng vẫn giật giật từng nhịp đau đớn. Những giọt nước mắt đùng đục bắt đầu rỉ ra từ khóe mắt nhăn nheo, rơi lã chã xuống trang giấy in sẵn khẩu hiệu:
“Tại... tại cái chuông báo thức điểm danh lúc năm giờ sáng của đội các cháu đấy... Cháu biết đấy, bác làm công nhân may theo ca kíp. Tuần này xưởng bác vào vụ hàng gấp, bác phải nhận làm ca ba, bốn giờ sáng mới tan ca rời xưởng, đạp xe đạp lọc cọc về đến căn phòng trọ ở bãi Phúc Xá thì trời đã tảng sáng. Bác vừa ngả lưng xuống manh chiếu, chợp mắt chưa được ba chục phút thì cái điện thoại cũ của thằng con bác nó réo chuông liên hồi. Cái phần mềm của nhóm cậu Long nó cài trong máy cứ nhấp nháy, hiện lên dòng chữ đỏ bảo nếu không bật camera quét mặt điểm danh trước năm giờ mười lăm phút thì coi như bỏ cuộc, bị xóa tên khỏi bảng thi đua của xóm, bị trừ hết điểm thưởng tích lũy...”
Bà Liên nghẹn ngào, lấy vạt áo dính đầy bụi vải chấm lên khóe mắt:
“Bác thì già rồi, học hành được chữ nào mừng chữ ấy. Bác ráng tham gia là vì cái nhóm hứa ai hoàn thành đủ chuỗi bảy ngày sẽ được tặng một bộ bàn học mini và năm thếp vở cho thằng út năm nay lên lớp sáu. Bác cũng sợ... sợ người ta nhìn vào bảng xếp hạng thấy tên mình đỏ lòm, người ta lại chê bà già này lười biếng, làm tụt điểm thi đua của cả cái phòng học này... Thế là năm ngày nay, ngày nào về đến nhà bác cũng không dám ngủ. Bác ráng mở to mắt, nhìn vào cái màn hình điện thoại chớp chớp để nó quét mặt. Cả ngày bác chỉ ngủ chập chờn được hơn hai tiếng đồng hồ. Đến chiều nay ngồi vào máy may công nghiệp, tiếng động cơ nó gầm rú bên tai, mắt bác sụp xuống, chân đạp bàn ga mà đầu óc bay biến đi đâu mất... Mũi kim thép sắc lẹm nó cắm phập xuống cách ngón tay cái của bác đúng một sợi chỉ... Suýt nữa thì nó đâm nát ngón tay bác rồi cháu ơi...”
Bà gục đầu xuống cánh tay An, bờ vai gầy guộc rung lên theo từng tiếng nấc nghẹn ngào tủi hờn. Những giọt nước mắt mặn chát của một người đàn bà nửa đời lam lũ thấm đẫm vào trang giấy in sẵn dòng chữ: *“Kỷ luật thép là chìa khóa bứt phá mọi giới hạn cá nhân”*.
An ôm chặt lấy bờ vai khẳng khiu của bà Liên, lồng ngực cô thắt lại trong một cơn phẫn uất cay đắng đến tột cùng.
Đây chính là cái giá thực tế đằng sau những biểu đồ tăng trưởng xanh mướt! Những khẩu hiệu hào nhoáng về “năng suất vượt ngưỡng”, về “chiến thắng bản thân” được nhào nặn ra bởi những kẻ ngồi trong phòng máy lạnh thơm tho, ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng và có toàn quyền kiểm soát quỹ thời gian của mình. Khi thứ lý thuyết lạnh lùng và tàn nhẫn ấy bị ụp lên đầu một người phụ nữ làm công nhân may xoay ca mười hai tiếng mỗi đêm, nó không còn là giáo dục hay sự tiến bộ nữa. Nó biến thành một thứ công cụ bạo lực vô hình, một cỗ máy nghiền nát những con người vốn đã bị vắt kiệt sức lực đến tận cùng đáy xã hội.
Chưa kịp đỡ bà Liên sang chiếc ghế mây dài trong phòng nghỉ của thủ thư, thì từ phía phòng máy tính đặt ngoài sảnh chính bỗng vang lên một tiếng động chát chúa: tiếng bàn ghế gỗ bị xô ngã, tiếng màn hình va đập vào vách tường, kèm theo những tiếng la hét thất thanh xé toạc không khí oi nồng của buổi chiều.
“Cấp cứu! Có người ngất xỉu rồi! Mau gọi cấp cứu đi!”
An giật bắn người, buông vội tay áo bà Liên rồi lao thục mạng ra phía cửa.
Căn phòng máy tính ngột ngạt mùi khét của đồ điện tử lúc này đang hỗn loạn tột độ. Đám đông sinh viên dạt sang hai bên tường, gương mặt ai nấy đều tái mét.
Ở khoảng trống giữa hai dãy bàn, Bùi Gia Huy đang nằm vật ra nền gạch hoa xám xịt. Cả thân hình gầy còm của cậu thiếu niên co giật từng cơn gián đoạn, hai hàm răng nghiến chặt vào nhau phát ra những tiếng ken két khô khốc, rợn người. Bọt mép sủi ra nơi khóe miệng, hai mắt trợn ngược chỉ còn lại lòng trắng đục ngầu.
Ngay trên chiếc bàn gỗ phía trên đầu cậu, màn hình máy tính vẫn đang nhấp nháy những dòng kiểm thử thuật toán dở dang với hàng loạt thông báo lỗi màu đỏ rực. Dưới gầm bàn, ba vỏ lon nước tăng lực rỗng không nằm lăn lóc cạnh một cốc cà phê hòa tan đặc quánh đã nguội ngắt từ bao giờ.
“Huy! Huy ơi! Tỉnh lại đi con!” Chị Yến từ bàn làm việc hớt hải chạy vào, tay run lẩy bẩy bưng theo một bát nước ấm nhưng nước đã sánh đổ ra ngoài quá nửa.
“Đừng cho uống nước! Lùi hết ra cho thoáng khí!”
An hét lên một tiếng đanh gọn, phá tan sự hoảng loạn xung quanh. Cô quỳ sụp xuống mặt sàn gạch lạnh buốt ngay bên cạnh Huy. Bằng tất cả những kiến thức sơ cứu chấn thương mà Trần Thu Hà – người bạn kỹ thuật viên vật lý trị liệu của cô – từng chỉ dẫn tỉ mỉ trong các buổi tập huấn cộng đồng, An nhanh tay gạt phăng mớ dây điện máy tính lòng thòng xung quanh ra xa. Cô nhẹ nhàng nhưng dứt khoát luồn tay xuống gáy Huy, nghiêng đầu cậu bé sang một bên để tránh đường thở bị tắc nghẽn do chất nôn hoặc bọt mép.
Bàn tay An chạm vào trán và cổ của Huy. Thân nhiệt của cậu bé nóng bỏng rẫy như một hòn than nung, nhưng lớp áo thun mỏng manh thì lại ướt đầm đìa thứ mồ hôi nhờn nhợt và lạnh ngắt. Một cơn sốt cao co giật do kiệt sức toàn diện. Cơ thể của một đứa trẻ mười bảy tuổi đang tuổi ăn tuổi lớn, bị bỏ đói dinh dưỡng, bị tước đoạt giấc ngủ suốt ba ngày đêm liên tiếp và bị nhồi nhét caffeine liều cao đã hoàn toàn đình công, đổ sụp xuống ngay trước ngưỡng cửa của cái gọi là “vượt ngưỡng”.
“Chị Yến, gọi ngay cho trạm y tế phường hoặc cấp cứu 115! Bảo họ mang theo bình oxy và thuốc hạ sốt khẩn cấp!” An vừa giữ chặt đầu Huy vừa quay lại hét lớn.
Những cô cậu sinh viên trẻ tuổi đứng vây quanh cửa phòng máy, những người mà chỉ mười lăm phút trước còn hăng hái giơ điện thoại lên quay video bắt nhịp xu hướng học tập hiệu suất cao, lúc này đều lúng túng, bàng hoàng hạ dần những cánh tay cầm điện thoại xuống. Không một ai dám bấm máy quay thêm một thước phim nào nữa. Căn phòng chìm vào một sự im lặng tê buốt, chỉ còn lại tiếng thở dốc nặng nhọc của Huy và tiếng quạt gió máy tính rít lên từng hồi đơn điệu.
***
Mười giờ sáng ngày thứ Bảy.
Bầu không khí bên trong căn phòng sinh hoạt chung của Thư viện Bình Minh ngập tràn một thứ không khí giả tạo đến ngột ngạt. Lễ tổng kết tuần lễ thử nghiệm và trao giải thưởng cá nhân xuất sắc chuẩn bị bắt đầu.
Huy đã qua cơn nguy kịch sau khi được các y bác sĩ trạm y tế truyền hai chai dịch hạ sốt và chống mất nước. Hiện tại, cậu bé đang nằm thiếp đi li bì tại căn phòng trọ chật chội dưới sự trông nom của một người bạn cùng xóm. Bà Liên thì xin nghỉ ca chiều, nằm bẹp trên giường vì cơn đau nửa đầu dữ dội sau nhiều đêm mất ngủ triền miên.
Thế nhưng, ở nơi này, giữa sảnh chính của thư viện, tiếng nhạc nền sôi động với tiết tấu dồn dập lại bắt đầu vang lên từ hệ thống loa thùng công suất lớn do đội ngũ truyền thông của Long lắp đặt. Hai người trợ lý trẻ tuổi của Tạ Hoàng Long đang tất bật dùng băng dính hai mặt gắn lên tấm bảng tin trung tâm một biểu đồ in màu khổ A0 rực rỡ: *“KẾT QUẢ THỬ THÁCH 7 NGÀY: 90% THÀNH VIÊN HOÀN THÀNH XUẤT SẮC – ĐỘT PHÁ NĂNG SUẤT TOÀN DIỆN”*.
Đỗ Hải Yến đứng tựa người vào khung cửa phòng làm việc, sắc mặt xám xịt như tro tàn, đôi mắt thâm quầng nhìn chằm chằm vào bản báo cáo in màu bóng bẩy mà trợ lý của Long vừa đặt lên bàn của cô để chuẩn bị ký chuyển giao cho đại diện ủy ban nhân dân phường.
Ở chiếc bàn điều phối góc hội trường, An ngồi bất động trước màn hình máy tính xách tay của mình. Mười đầu ngón tay cô lướt thoăn thoắt trên bàn phím.
Xuất thân từ một người làm công tác kiểm toán dữ liệu tại tập đoàn Sao Bắc, lại từng có nhiều tháng trời ngồi đối soát từng dòng mã và bảng biểu chi tiết cùng kỹ sư Lê Quang Duy trong các dự án của Nhóm Bản Đồ Mở, An không bao giờ có thói quen tin vào những con số phần trăm tròn trĩnh được vẽ vời lộng lẫy trên các slide thuyết trình. Trước khi bước vào buổi lễ này, cô đã dùng tư cách là người đồng điều phối cơ sở vật chất để yêu cầu trợ lý kỹ thuật của Long phải trích xuất toàn bộ tệp dữ liệu thô (raw data) ghi nhận lịch sử ra vào, thời gian điểm danh và trạng thái tài khoản của tất cả những người tham gia kể từ sáng thứ Hai.
Cậu trợ lý ban đầu vòng vo thoái thác, viện lý do “quy định bảo mật thuật toán nội bộ của công ty đối tác”, nhưng trước ánh mắt kiên định, sắc lạnh như thép và thái độ không khoan nhượng của An – người đang nắm chìa khóa phòng máy và quyền xác nhận biên bản liên tịch – anh ta buộc phải bấm chia sẻ quyền truy cập bảng tính dữ liệu gốc trên nền tảng đám mây.
Khi tệp bảng tính mở ra và An bắt đầu áp các hàm đếm cơ bản để đối soát, đồng tử của cô co rút lại.
Tổng số lượng người đăng ký hợp lệ ghi nhận trong danh sách gốc vào sáng thứ Hai là một trăm hai mươi tư người. Nhưng trong bảng danh sách nghiệm thu cuối cùng dùng để vẽ nên con số “90% hoàn thành xuất sắc”, tổng mẫu số chỉ còn lại đúng năm mươi lăm người.
Sáu mươi chín con người đã hoàn toàn bốc hơi khỏi hệ thống dữ liệu.
Một sự biến mất không để lại một dấu vết nào trên bảng kết quả tổng kết.
An lập tức chuyển sang trang nhật ký lịch sử chỉnh sửa (audit logs) của trang tính trực tuyến. Từng dòng lệnh xóa hiện lên mồn một trên màn hình theo từng mốc thời gian chi tiết. Chúng được thực hiện dồn dập, liên tục từ lúc 23:45 đến 00:15 đêm hôm qua, bằng chính tài khoản định danh của người trợ lý trưởng: *“Row 42 deleted”* *“User Lien_Nguyen_DTH removed from active tracker”* *“User Huy_Bui_17 excluded from statistical sample”* *“Status changed to Inactive / Data purged”*.
Họ đã lén lút thanh lọc toàn bộ hồ sơ của hơn 43% số người tham gia ban đầu.
Những người công nhân làm việc theo ca kíp bị trễ giờ quét mặt buổi sáng; những đứa trẻ kiệt sức vì thức trắng đêm rồi bỏ cuộc giữa chừng; những học sinh nghèo không có điện thoại kết nối mạng 4G liên tục để duy trì trạng thái trực tuyến; và cả tên của bà Liên, của Bùi Gia Huy – tất cả những ai vấp ngã, kiệt quệ hoặc không thể thích nghi với cái guồng quay điên cuồng ấy đều bị âm thầm gạt phăng ra khỏi mẫu số thống kê.
Bằng cách loại bỏ hoàn toàn những người thất bại ra khỏi phương trình toán học, Nhóm Học Nhanh đã tạo ra một con số “90% thành công rực rỡ” – một con số sạch sẽ, trơn tru, không tì vết, hoàn hảo đến mức giả tạo để nộp cho chính quyền địa phương và làm mồi nhử cho chiến dịch tiếp thị các khóa học thu phí hàng chục triệu đồng sắp tới.
Một ngọn lửa giận dữ bùng cháy dữ dội trong lồng ngực An, thiêu đốt mọi sự nhẫn nhịn cuối cùng.
Mười lăm triệu đồng tiền mồ hôi nước mắt của cô mười tám tháng trước, những đêm dài cô từng cắn răng khóc nghẹn vì tự trách mình ngu muội, nỗi tủi hổ của bà Liên bên chiếc máy may khi bị trừ lương chuyên cần, và thân thể co giật tím tái của thằng bé Huy trên nền gạch hoa trưa qua... tất cả những thứ đó không phải là sự yếu kém hay thất bại của từng cá nhân! Đó là hệ quả tất yếu của một cỗ máy nghiền nát con người, vắt kiệt họ, rồi nhanh tay lau sạch vết máu của những kẻ gục ngã để tiếp tục bán đi tấm vé ảo tưởng cho những nạn nhân tiếp theo.
An rút chiếc thẻ nhớ USB cắm vào cổng máy tính, sao chép toàn bộ tệp nhật ký đối soát cùng các bản chụp màn hình lịch sử chỉnh sửa, rồi đứng bật dậy. Đôi mắt cô rực sáng một sự kiên định lạnh lùng.
***
Trong hội trường nhỏ, Tạ Hoàng Long đang đứng trên bục gỗ danh dự, tay cầm chiếc micro không dây mạ bạc, phong thái ngời sáng, tự tin dưới ánh đèn flash của hai thợ quay phim chuyên nghiệp. Ở hàng ghế đầu, vị đại diện Đoàn thanh niên phường và hai cán bộ ban văn hóa khu phố đang ngồi chăm chú theo dõi, thỉnh thoảng khẽ gật gù tán thưởng.
“...Và thưa quý vị đại biểu, thưa toàn thể các bạn trẻ có mặt ngày hôm nay,” tiếng của Long vang lên qua hệ thống loa, trầm ấm, truyền cảm, từng âm tiết đều được nhấn nhá vô cùng điêu luyện, “con số 90% hoàn thành xuất sắc thử thách trong bảy ngày vừa qua không chỉ đơn thuần là một kỷ lục mới của Thư viện Bình Minh. Nó là một minh chứng sắt đá cho một chân lý: con người chúng ta không hề có giới hạn, mà chỉ có những niềm tin tự giới hạn bản thân mà thôi! Bằng phương pháp kỷ luật tăng tốc và công nghệ quản trị hành vi tiên tiến của Nhóm Học Nhanh, chúng tôi đã chứng minh rằng một không gian từng bị xem là tĩnh lặng, già cỗi và trì trệ hoàn toàn có thể lột xác thành một trung tâm năng suất đỉnh cao. Đây chính là tiền đề vững chắc nhất để chúng tôi chính thức công bố gói tài trợ mười bộ máy tính cấu hình cao cùng chuỗi đào tạo kỹ năng số chuyên sâu trong ba tháng tới...”
Tiếng vỗ tay rộ lên rải rác từ phía hàng ghế khách mời và đám đông sinh viên ngồi phía sau.
Đúng lúc đó, tiếng gót giày nện dứt khoát trên nền gạch hoa vang lên, cắt ngang bầu không khí trang trọng đang được dàn dựng công phu.
An bước thẳng lên bục giảng.
Cô không cầm theo bản kịch bản bế mạc được in sẵn trên giấy bóng, mà trên tay cô là xấp tài liệu đối soát dữ liệu vừa được in vội trên những tờ giấy A4 tái sử dụng một mặt, mép giấy còn hơi quăn lại vì mực in nhiệt.
“Xin lỗi vì đã ngắt lời anh Long,” An nói.
Cô không lên gân, không gắt gỏng, nhưng âm lượng phát ra từ chiếc micro để bàn vang lên đanh gọn, sắc lẹm và dứt khoát đến mức khiến cả hội trường đang ồn ào bỗng chốc im bặt. Mọi ánh mắt ngơ ngác đồng loạt đổ dồn về phía người phụ nữ trẻ đang đứng cạnh bảng điều khiển trung tâm.
“Nhưng bản báo cáo thành tích lộng lẫy này dường như còn thiếu mất một nửa dữ liệu quan trọng nhất. Và trớ trêu thay, một nửa dữ liệu bị cố tình giấu kín đó lại chính là sinh mạng, là thực tế trần trụi của không gian cộng đồng này.”
Long khẽ nhíu mày, nụ cười lịch lãm trên môi anh ta hơi sững lại trong một phần mười giây. Anh ta bước lại gần An, nghiêng người, hạ thấp giọng xuống mức thì thầm chỉ đủ cho hai người nghe, trong ánh mắt thoáng qua một tia đe dọa lạnh ngắt:
“An, cô đang làm cái trò điên rồ gì thế? Có lãnh đạo phường và khu phố đang ngồi ngay phía dưới kia kìa. Đừng có bốc đồng mà tự tay đập vỡ chén cơm của mình và của chị Yến.”
An không lùi lại nửa bước. Ánh mắt cô nhìn thẳng vào đồng tử của Long, không một chút dao động.
Cô cắm chiếc USB vào đầu đọc của máy chiếu trung tâm, ngón tay bấm phím chuyển đổi tín hiệu màn hình một cách dứt khoát. Tấm biểu đồ đồ họa rực rỡ với dòng chữ “90% hoàn thành xuất sắc” trên màn chiếu lớn lập tức biến mất. Thay vào đó là một bảng tính dữ liệu hai màu đối lập hiện lên rõ mồn một từng chi tiết: cột bên trái màu xanh nhạt vỏn vẹn năm mươi lăm cái tên, và cột bên phải phủ kín một màu đỏ gắt với danh sách của sáu mươi chín con người đã bị xóa bỏ.
Tiếng xì xào bắt đầu rộ lên từ các hàng ghế phía dưới. Vị cán bộ phụ trách văn hóa của phường nhổm người dậy, chỉnh lại cặp kính lão, nheo mắt nhìn lên màn hình lớn.
“Đây mới là con số thực tế của tuần lễ vừa qua,” An dõng dạc, giọng nói của cô vang vọng khắp gian phòng, truyền đi từng âm tiết rõ ràng. “Để tạo ra con số 90% đẹp đẽ để trình chiếu cho các vị lãnh đạo xem, hệ thống quản trị của Nhóm Học Nhanh đã lén lút xóa bỏ hồ sơ của hơn 43% số người tham gia ngay trong đêm hôm qua. Họ là ai? Họ là bà Liên, một nữ công nhân dệt may năm mươi hai tuổi, làm ca đêm từ mười giờ tối đến bốn giờ sáng, vì cố bò dậy lúc năm giờ để bấm chuông điểm danh cho kịp chuỗi thi đua mà kiệt sức, run tay làm hỏng hai mươi sản phẩm trên chuyền may và bị trừ nửa tháng tiền chuyên cần. Họ là Bùi Gia Huy, một cậu học sinh mười bảy tuổi thức trắng ba đêm liền nạp kiến thức dồn dập và uống nước tăng lực thay cơm, để rồi trưa hôm qua đã đổ gục xuống sàn gạch này trong một cơn sốt co giật tím tái phải đưa đi cấp cứu!”
Sắc mặt của Tạ Hoàng Long biến đổi từ ngỡ ngàng sang tím bầm vì tức giận. Anh ta vung tay ra hiệu cho nhân viên kỹ thuật đứng góc phòng lập tức ngắt nguồn điện máy chiếu. Nhưng chị Đỗ Hải Yến đã nhanh chân bước tới, đứng chắn ngay trước ổ cắm điện âm tường, hai bàn tay khoanh trước ngực, ánh mắt kiên định nhìn về phía An như một lời khẳng định tuyệt đối.
“Họ còn là những người già trong khu phố muốn học cách dùng điện thoại thông minh, những đứa trẻ không có máy tính cấu hình cao, những người lao động tự do không thể nào ép lịch sinh tồn của mình vào một chiếc đồng hồ bấm giờ máy móc,” An tiếp tục, giọng cô có một thoáng run lên vì nỗi xót xa nghẹn ứ, nhưng từng lập luận đưa ra đều sắc bén và không thể chối cãi. “Một phương pháp giáo dục mà việc nâng cao tỷ lệ thành công dựa trên việc âm thầm loại bỏ những người yếu thế, những người bị tụt lại phía sau, thì đó không phải là năng suất, càng không bao giờ là giáo dục chân chính! Đó là sự ngụy tạo dữ liệu vô trách nhiệm và tàn nhẫn!”
Cả hội trường lặng ngắt như tờ. Không một tiếng xì xào nào còn dám cất lên. Vài bạn trẻ ngồi ở hàng ghế giữa cúi gằm mặt xuống, bàn tay vô thức chạm vào chiếc huy hiệu hình tia sét mạ đồng gắn trên ngực áo mình. Không gian ngột ngạt đến mức người ta có thể nghe thấy rõ mồn một tiếng cót két của chiếc quạt trần cũ kỹ đang quay chậm chạp phía trên trần nhà.
“Nhóm Bản Đồ Mở tại Thư viện Bình Minh được lập ra,” An nhìn thẳng vào mắt vị đại diện phường, rồi nhìn sang đám đông người trẻ đang ngồi im phăng phắc, “không phải để trở thành một cái phễu lọc thu hút khách hàng hay một sân khấu hào nhoáng cho những kỷ lục ảo tưởng. Chúng tôi chấp nhận dữ liệu không đẹp. Chúng tôi chấp nhận rằng người học có quyền đi chậm, có quyền vấp ngã, và có quyền tạm dừng lại để thở khi cơ thể họ đã chạm đến giới hạn của sự chịu đựng. Nếu cái giá của việc nhận mười bộ máy tính tài trợ và giữ lại căn phòng này là phải xóa sổ những người như bác Liên, như em Huy ra khỏi tầm nhìn, thì Thư viện Bình Minh kiên quyết từ chối cái giá đó!”
Long bước giật lên một bước, giật phăng chiếc micro trên mặt bàn từ tay An. Sự điềm đạm, hào nhoáng thường ngày biến mất hoàn toàn, thay vào đó là một vẻ mặt đanh thép, lạnh lùng và hằn học:
“Cô An, cô đang nói về trách nhiệm học tập, hay cô đang lãng mạn hóa sự thất bại và dung dưỡng cho thói lười biếng ươn hèn? Thế giới vận hành ngoài kia là một cuộc đào thải khốc liệt từng giây từng phút! Không có một doanh nghiệp nào, không có một thị trường lao động nào mở hầu bao ra để trả tiền cho sự mệt mỏi, cho những lời than vãn hay những giọt nước mắt yếu đuối cả! Kỷ luật thép và quy luật chọn lọc tự nhiên là con đường duy nhất để những kẻ nghèo khổ bứt phá vươn lên. Cô giữ lại những người không theo kịp guồng quay để làm cái gì? Để biến cái thư viện này thành một nhà dưỡng lão, một trạm cứu tế cho những kẻ an phận thủ thường à?”
“Họ không an phận!” An bước lên một bước, đối diện trực tiếp với ánh mắt nảy lửa của Long, không một chút nao núng. “Họ đang vật lộn từng ngày từng giờ để tồn tại bằng mồ hôi và sức lao động chân chính của mình! Và thiên chức của việc học là trao cho họ công cụ, trao cho họ tri thức để họ sống một cuộc đời đỡ nhọc nhằn hơn, chứ không phải là bóp nghẹt chút sức tàn cuối cùng của họ chỉ để làm đẹp cho một bản báo cáo tiếp thị khóa học của anh!”
Long siết chặt chiếc micro trong tay đến mức các khớp ngón tay trắng bệch ra. Anh ta đưa mắt nhìn quanh hội trường: nhìn thấy vẻ mặt ái ngại, bối rối của vị cán bộ phường; nhìn thấy sự lặng đi đầy hổ thẹn của những học viên tham dự; và nhìn thấy ánh mắt kiên định như một bức tường thành của An và chị Yến.
Một nụ cười khẩy đầy cay độc và khinh miệt nở ra trên môi Long.
“Được lắm. Rất có khí phách.”
Long buông tay. Chiếc micro rơi thẳng xuống mặt bàn gỗ vang lên một tiếng cộp chát chúa, dội qua hệ thống loa thành một tràng rít chói tai.
“Nếu cô và cái thư viện này đã tự cho mình là thanh cao, là đạo đức hơn người, thì hãy tự đi mà tìm cách trả lời với Ủy ban nhân dân phường khi thời hạn mười hai tuần kết thúc. Tôi chính thức tuyên bố: Nhóm Học Nhanh rút toàn bộ ý định tài trợ, thu hồi toàn bộ hệ thống máy tính thử nghiệm và hủy bỏ toàn bộ kinh phí cuộc thi lập trình ngay từ giây phút này. Chúc các người may mắn với đống triết lý ru ngủ và căn phòng mục nát của mình!”
Nói đoạn, Long xoay người bước phăm phăm xuống bục giảng, vung tay ra hiệu cho toàn bộ đoàn trợ lý và thợ quay phim thu dọn đồ đạc.
Không khí bỗng chốc trở nên hỗn loạn trong tiếng thu dọn vội vã. Những tấm standee in hình đồng hồ bấm giờ rực lửa bị gập gãy khung sắt, tiếng băng rôn bị giật phăng khỏi chấn song cửa sổ kêu roạt một tiếng khô khốc, những thùng tài liệu bóng bẩy bị đóng nắp dán băng dính sột soạt. Đội ngũ của Long rời đi nhanh chóng như một cơn lốc, để lại những tiếng bước chân dẫm đạp vội vã vang vọng dọc hành lang rồi tan biến ra ngoài cổng ngõ.
Cánh cửa sắt của sảnh thư viện va vào nhau đánh sầm một tiếng nặng nề.
Không gian bên trong hội trường rơi vào một sự trơ trọi, bẽ bàng và rệu rã đến cùng cực.
Những mảnh giấy nhớ màu dạ quang rơi rụng lả tả trên nền gạch hoa bám bụi. Vài chiếc vỏ lon nước tăng lực và chai nhựa rỗng nằm lăn lóc dưới chân ghế. Mười chiếc bàn dài ở góc phòng máy tính lúc này trống hoác, lạnh lẽo, chỉ còn trơ lại những vệt bụi mờ in hình khối chữ nhật – dấu vết của những chiếc màn hình máy tính hiện đại vừa bị gỡ đi trong chớp mắt.
Vị đại diện của Đoàn thanh niên phường đứng dậy, khẽ liếc nhìn An rồi quay sang nhìn chị Yến. Ông ta thở dài một tiếng nặng nhọc, lắc đầu ngao ngán, kẹp tập hồ sơ vào nách rồi lẳng lặng rời khỏi phòng mà không để lại bất kỳ một lời nhận xét hay một lời hẹn làm việc tiếp theo nào.
Án phạt thu hồi mặt bằng của phường lúc này như một bản án treo lơ lửng, chỉ chực chờ giáng xuống.
An đứng chôn chân trên bục giảng gỗ, hai bờ vai cô khẽ run rẩy. Khi cơn adrenaline giận dữ bắt đầu hạ nhiệt và rút dần khỏi các mạch máu, nó để lại trong cô một sự trống rỗng đến rợn ngợp, một cảm giác kiệt quệ xâm chiếm lấy từng thớ thịt. Cô biết mình vừa làm điều đúng đắn, cô đã bảo vệ được sự thật, bảo vệ được danh dự cho bác Liên và sự an toàn cho Huy. Nhưng thực tế nghiệt ngã vẫn sờ sờ ra đó: dự án Bản Đồ Mở lại trắng tay, không thiết bị, không nguồn tài trợ, và chỉ còn chưa đầy mười một tuần nữa trước khi cánh cửa căn phòng này bị niêm phong vĩnh viễn.
Một bàn tay ấm áp, thô ráp khẽ đặt lên bờ vai đang run nhẹ của An, siết lấy thật êm ái.
An quay đầu lại. Chị Yến đã đứng bên cạnh cô từ lúc nào. Người phụ nữ thủ thư trung niên với mái tóc đã điểm nhiều sợi bạc không nói một lời nào trách móc. Chị chỉ mỉm cười, một nụ cười hiền hậu nhưng chất chứa một sự kiên cường thầm lặng, khẽ gật đầu với cô giữa bãi chiến trường hoang tàn vừa tàn cuộc.
Bỗng nhiên, từ sâu trong túi quần vải của An, chiếc điện thoại di động rung lên bần bật.
Nó không rung từng nhịp ngắt quãng như thông báo tin nhắn thông thường, mà rung liên hồi, dồn dập, gắt gao như một hồi chuông báo động đỏ.
Nghĩ rằng đó là cuộc gọi đòi nợ tiến độ công việc dồn ứ từ phía công ty Sao Bắc hoặc các đối tác dữ liệu, An mệt mỏi thò tay vào túi, định bụng bấm nút từ chối để tìm kiếm vài phút tĩnh lặng.
Thế nhưng, khi ngón tay cô vừa chạm vào màn hình sáng lóa, mắt cô đờ đẫn ra.
Màn hình hiển thị một danh sách dài đỏ rực: có tới sáu cuộc gọi nhỡ liên tiếp chỉ trong vòng mười lăm phút qua. Tất cả đều đến từ cùng một số máy lưu tên: “Mẹ”.
Và ngay phía dưới các cuộc gọi nhỡ, một dòng tin nhắn SMS vừa gửi đến cách đây đúng ba phút hiện lên rõ mồn một từng ký tự, găm thẳng vào võng mạc cô như một mũi dao sắc lạnh:
*“An ơi về ngay viện đa khoa tỉnh! Bố mày vừa ngã ngất xỉu cứng đờ người ở xưởng cơ khí, người ta đang bấm còi chở trên xe cấp cứu vào viện rồi con ơi!”*