Hợp Đồng Bán Lẻ Đầu Tiên

Cơn mưa rào trút nước xối xả xuống mái tôn xi-măng của căn phòng trọ khi Linh bước vào với bộ quần áo ướt sũng, nhưng hai bàn tay cô bọc kín lấy một phong bì dày cộp dán chặt mép.

Tiếng nước đập vào lớp fibro-xi-măng mục góc trên tầng ba tạo nên một thứ âm thanh đặc quánh, rền rĩ và nhức óc, tựa như hàng vạn mũi đinh gỉ đang rớt thẳng từ tầng mây xám xịt xuống nóc nhà. Gió lùa qua khe nứt của khung cửa kính chưa kịp chèn giẻ, cuốn theo từng chùm bụi nước lạnh ngắt phả thẳng vào chiếc bàn gấp học sinh kê sát góc tường vôi loang lổ rêu xanh. Nơi đó, Khang và Huy đang cắm cúi trước hai chiếc máy tính xách tay cũ mòn góc; quạt tản nhiệt của chúng gầm lên từng chặp rè rè khô khốc như tiếng côn trùng mùa hạ bị bóp nghẹt.

Linh tựa lưng vào khung cửa sắt hoen gỉ, ngực phập phồng sau chặng đường dài vượt qua vùng ngập úng. Đôi giày vải bata của cô bết dính lớp bùn đỏ quánh đặc trưng của những bãi đất san lấp dở dang mạn Bình Chánh, nước bẩn ngấm qua lớp vải mục làm đầu ngón chân tê cóng. Vạt áo sơ mi công sở đã bạc màu sũng nước dán chặt vào da thịt lạnh ngắt, mái tóc buộc đuôi ngựa nhỏ từng giọt ròng ròng xuống sàn gạch men ố vàng. Thế nhưng, giữa sự tàn tạ của một buổi chiều dầm mưa, đôi mắt Linh sáng rực, và nụ cười rạng rỡ nở bừng trên đôi môi thâm tím vì ngấm lạnh khiến toàn bộ không gian ngột ngạt, ẩm thấp của căn gác trọ như sáng bừng lên một nhịp sống mới.

Cô cẩn thận giơ cao bọc đồ đang cầm trên tay. Đó là chiếc phong bì giấy xi-măng màu nâu thô ráp, được bao bọc kỹ lưỡng bên trong hai lớp túi ni-lông bóng kính dẻo dai, nút thắt được buộc ba vòng chặt chẽ để ngăn từng phân tử hơi nước lọt vào.

"Mọi người ơi..." Giọng Linh hơi khàn đi vì lạnh và khói bụi dặm trường, nhưng âm vang của nó vang lên đầy kiêu hãnh, sắc sảo đến mức át hẳn tiếng sấm ì ầm ngoài mái hiên. "Chúng ta có tiền rồi!"

Khang bật dậy nhanh đến nỗi chiếc ghế nhựa trượt bánh về phía sau, chân ghế rít lên một vệt dài trên mặt gạch rồi va mạnh vào mép chiếc bảng trắng đầy những sơ đồ dữ liệu chưa bôi xóa. Huy giật mình ngước mắt khỏi những khối mã nguồn SQLite đang viết dở, cặp kính cận dày cộp tụt xuống tận chóp mũi, vẻ mặt đờ đẫn của một gã lập trình viên vừa bị giật ngược từ thế giới trừu tượng về với thực tại trần trụi. Ở góc phòng đối diện, Vy đang cặm cụi gõ lách cách từng con số tính toán tiền điện trên chiếc máy tính bỏ túi Casio cũng lập tức dừng ngón tay giữa không trung, ánh mắt sắc lẹm găm thẳng vào chiếc bọc ni-lông trên tay Linh.

"Hợp đồng thật sao Linh?" Khang bước vội ba bước dài qua đống dây điện chằng chịt dưới sàn, hai bàn tay anh run rẩy đưa ra phía trước nhưng lại ngập ngừng khựng lại, không dám chạm những ngón tay dính mồ hôi của mình vào lớp ni-lông ướt sũng. "Đại lý Năm Phát bên ngã năm Vĩnh Lộc... họ chịu ký rồi à? Tiền tươi thóc thật chứ không phải công nợ gối đầu chứ?"

"Ký rồi! Đóng dấu mộc vuông đỏ chót của hộ kinh doanh cá thể đàng hoàng!"

Linh thở dốc một hơi dài, lồng ngực gầy guộc run rẩy. Cô vụng về dùng hàm răng cắn đứt mối gút ni-lông dai nhách, cẩn thận lột từng lớp vỏ bọc sũng nước mưa vứt sang một bên, rồi rút chiếc phong bì giấy xi-măng khô ráo bên trong ra.

"Bốn ngày ròng rã em ngồi lì ở cửa hàng của họ từ sáu giờ sáng đến tám giờ tối," Linh nói, từng lời nói đều mang theo cái nhọc nhằn của những ngày phơi mặt ngoài bãi vật liệu. "Em không chỉ ngồi thuyết trình bằng miệng. Em xắn tay áo bốc từng bao xi-măng Hà Tiên để hiểu cách họ xếp kho, dùng thước dây phụ đo từng bó thép phi mười hai của cánh tài xế xe tải chở tới, rồi ngồi bệt xuống bậc thềm gạch, nhập tay từng tờ biên lai nhàu nát, nhòe nhoẹt bụi đá của đám thợ thầu vào bản dùng thử trên điện thoại. Chiều nay, hệ thống lọc ra được một khoản sai lệch đối soát hơn hai mươi mốt triệu đồng mà ông kế toán cũ ghi đè số lượng giấy than để giấu suốt ba tháng trời. Bà chủ Năm Phát trố mắt nhìn bảng số liệu đối chiếu trên màn hình, mặt cắt không còn hột máu, rồi lập tức móc cọc tiền này ra trả phí dịch vụ tháng đầu tiên ngay tại quầy thu ngân!"

Linh tiến đến, đặt chiếc phong bì lên mặt bàn làm việc chung. Khang nhìn chăm chăm vào lớp giấy xi-măng màu nâu sẫm, hơi thở anh dồn dập, trái tim trong lồng ngực đập dồn như gõ trống.

Đó không phải là một biên bản ghi nhớ nguyên tắc vô thưởng vô phạt. Đó không phải là lời hứa tài trợ từ những buổi pitching bóng bẩy của các quỹ đầu tư mạo hiểm ở Quận 1, nơi người ta thường ném ra những thuật ngữ đao to búa lớn về "chuyển đổi số" hay "kỳ lân công nghệ". Đó là tiền thật. Đồng tiền đầu tiên được rút ra từ ngăn kéo bọc nhôm của một chủ hộ kinh doanh vùng ven, người cả đời chỉ tin vào tiền mặt và sổ tay ghi nợ bằng bút bi Bic, nay chịu chi trả cho giá trị phần mềm mà Nhóm Số Không tạo ra từ những đêm trắng đói lả.

"Vy, kiểm tra giúp mình," Linh quay sang nhìn Vy, nụ cười vẫn chưa tắt trên gương mặt lấm tấm những vệt nước mưa và bụi đường. "Em mang về nguyên vẹn từ tay bà Năm, chưa dám xé niêm phong mép keo."

Vy đứng dậy, không gian xung quanh cô dường như luôn có một khoảng lặng tách biệt. Không giống như sự phấn khích bộc phát tột cùng của Khang hay nét bàng hoàng nhẹ nhõm đang dần hé trên gương mặt Huy, Vy giữ một vẻ điềm tĩnh đến sắt đá. Cô lấy một chiếc khăn vải khô trong ngăn kéo, lau sạch mặt bàn xung quanh chiếc phong bì, rồi cẩn thận lau khô từng ngón tay mình trước khi cầm chiếc kéo nhỏ cắt dứt khoát một đường sát mép giấy.

Bên trong là một cọc tiền polymer mệnh giá hai trăm ngàn và năm trăm ngàn đồng. Chúng hơi ẩm mùi mồ hôi tay của giới buôn bán vật liệu xây dựng, nhưng được xếp rất phẳng phiu.

Vy nhấp ngón tay trỏ vào một miếng mút ẩm, bắt đầu đếm từng tờ một. Tiếng sột soạt đanh gọn của những tờ polymer vang lên giữa căn phòng tĩnh lặng, xen lẫn tiếng quạt gió laptop và tiếng mưa rơi rả rích trên nóc nhà.

"Năm trăm... một triệu... một triệu rưỡi... hai triệu... đúng ba triệu năm trăm ngàn đồng chẵn," Vy lẩm bẩm, mắt rà soát từng góc cạnh, kiểm tra từng hình chìm và dải bảo an để bảo đảm tuyệt đối không có tờ tiền nào bị rách mép hay dính tiền giả.

Cô xếp cọc tiền lại ngay ngắn thành một khối vuông vức, lấy sợi dây thun bản to buộc vòng qua hai lượt rồi ngước lên nhìn ba người còn lại. Khang không kìm được nữa, anh nở nụ cười rộng ngoác, đập mạnh lòng bàn tay xuống mặt bàn gỗ ép:

"Thấy chưa! Tôi đã nói từ đầu rồi mà! Thị trường ngách này cực kỳ khát giải pháp đối soát kho bãi và công nợ thực tế. Một đại lý vật tư quy mô hộ gia đình ở vùng ven hẻo lánh như Vĩnh Lộc còn sẵn sàng chi ba triệu rưỡi tiền tươi thóc thật ngay trong tháng đầu tiên thử nghiệm, thì những xưởng gia công cơ khí, những tổng kho phụ tùng ở Sóng Thần, Bình Điền hay Tân Tạo sẽ sẵn sàng trả gấp năm, gấp mười lần con số này! Chúng ta đã đi đúng hướng. Sản phẩm của chúng ta có lực kéo thực tế!"

"Khoan đã Khang," Vy cắt ngang dòng hưng phấn đang sục sôi của anh. Giọng cô đều, lạnh và khô khốc như tiếng kim loại chạm vào mặt đá. Cô kéo chiếc ghế gỗ mộng lung lay, ngồi xuống trước màn hình chiếc laptop ThinkPad cũ kỹ bàn phím đã mòn bóng chữ, mở tệp tin bảng tính mang tên `Cashflow_Runway_V1.xlsx`.

Bàn tay Vy gõ thoăn thoắt trên bàn phím số bên phải. Cô nhập con số 3.500.000 vào ô Doanh thu thực nhận của tháng hiện tại. Một loạt các hàm số tự động nhảy dòng, các biểu đồ cột màu xanh và đỏ co giãn nhẹ trên màn hình LED.

"Khoản tiền này là một cột mốc tinh thần vô cùng lớn cho tất cả chúng ta, và Linh đã làm một việc xuất sắc," Vy nói, ngước mắt nhìn thẳng vào khuôn mặt đang hưng phấn của Khang mà không hề có ý nhượng bộ. "Nhưng với tư cách là người nắm giữ sổ sách tài chính, tôi có trách nhiệm kéo các anh về lại với mặt đất. Hãy nhìn vào những con số thực tế này."

Vy xoay nhẹ màn hình máy tính về phía Khang và Huy:

"Chi phí cố định tối thiểu mỗi tháng của căn phòng trọ này và bộ máy hiện tại là hai mươi mốt triệu năm trăm ngàn đồng. Nó bao gồm tiền thuê nhà sáu triệu, tiền điện nước và đường truyền internet cáp quang phục vụ máy chủ nội bộ hai triệu rưỡi, chi phí duy trì cụm máy chủ đám mây thử nghiệm và dịch vụ tên miền bảo mật năm triệu, và bốn triệu rưỡi phụ cấp vận hành hiện trường của Đạt mà Khang vừa ký duyệt chiều hôm qua."

Vy gõ đầu ngón tay mảnh khảnh vào ô hiển thị số ngày sinh tồn còn lại được tô màu vàng cảnh báo:

"Mỗi ngày chúng ta mở mắt ra, bước chân xuống giường, căn phòng này tiêu tốn bảy trăm mười sáu ngàn đồng tiền mặt, chưa tính đến một đồng lương sinh hoạt tối thiểu nào cho bốn người sáng lập chúng ta. Ba triệu rưỡi này, sau khi trừ tiền xăng xe bốn ngày qua của Linh, tiền mua bánh mì ăn trưa tại bãi vật liệu và chi phí in ấn tài liệu hướng dẫn sử dụng, thực chất chỉ giúp chúng ta kéo dài thêm sự sống được đúng bốn ngày rưỡi tiền trọ. Chúng ta đang từ mốc một trăm mười bảy ngày sinh tồn nhích lên một trăm hai mươi mốt ngày rưỡi. Chỉ có thế thôi. Đây là một giọt nước trên sa mạc, tuyệt đối không phải lúc để mở tiệc hay nghĩ rằng chúng ta đã thoát khỏi vùng nguy hiểm."

Lời nhắc nhở của Vy rơi xuống căn phòng như một gáo nước buốt tạt thẳng vào ngọn lửa vừa bùng lên. Không khí chùng hẳn xuống. Khang hơi sượng sùng, nụ cười trên khóe môi anh co cứng lại rồi thu về thành một cái gật đầu chậm rãi, gượng gạo. Anh đút hai tay vào túi quần, nhìn chằm chằm vào con số một trăm hai mươi mốt ngày hiển thị trên màn hình.

Huy khẽ thở dài, đẩy gọng kính cận lên sát sống mũi rồi nhìn Linh bằng ánh mắt đầy ái ngại xen lẫn niềm cảm phục kín đáo.

"Dù sao đi nữa," Huy lên tiếng, chất giọng trầm ấm và có phần rụt rè của anh phá vỡ khoảng lặng nặng nề, "đây là dòng tiền dương đầu tiên chảy vào tài khoản nhóm từ khi chúng ta rời công ty cũ. Ít nhất thì tối nay, chúng ta có một lý do hoàn toàn chính đáng để không phải nuốt mì tôm gói chan nước sôi."

***

Bữa cơm ăn mừng diễn ra ngay trên chiếc chiếu cói bạc màu trải giữa sàn gạch men lúc chín giờ tối, khi cơn mưa rào dai dẳng ngoài trời đã tan dần thành những hạt mưa bụi li ti dính bết vào khung cửa kính mờ sương.

Đó là bữa ăn tươm tất nhất của nhóm kể từ cái ngày bốn người dọn đồ đạc từ Quận 1 về căn phòng trọ chật chội này trên đường Nguyễn Kiệm: một nồi cơm trắng đầy ắp nấu bằng chiếc nồi điện cũ đã móp méo phần nắp nhôm, một đĩa trứng chiên hành vàng ruộm thơm nức mũi, một tô canh rau muống luộc dầm me chua ngắt thanh mát, và một đĩa cá nục kho tiêu nhiều ớt mua vội ở quán cơm bình dân quen thuộc dưới đầu hẻm.

Bốn người ngồi xếp bằng quây quần quanh chiếc mâm nhôm đã sứt sẹo mép viền. Đạt không có mặt; cậu vừa gửi một tin nhắn ngắn báo phải ở lại trông bãi xe trung chuyển nông sản tại chợ đầu mối Bình Điền để trực tiếp giám sát quy trình bốc dỡ của chuyến hàng đêm theo cam kết nhận việc phụ cấp. Căn phòng thiếu đi sự ồn ào, bộc trực thường ngày của cậu kỹ sư hiện trường, nhưng lại đặc quánh mùi thơm của hành phi và tiêu đen, xua bớt đi cái mùi ẩm mốc dai dẳng bám trên những bức tường vôi mục.

Khang xới cơm cho từng người, đôi bàn tay thoăn thoắt đầy vẻ ân cần. Vừa xới, anh vừa hào hứng vẽ ra lộ trình:

"Từ mô hình Năm Phát, chúng ta có thể đóng gói quy trình này thành một bản cẩm nang triển khai nhanh. Tuần tới, Linh chỉ cần cầm đúng bản báo cáo sai lệch hai mươi mốt triệu đó đi rà soát một vòng quanh trục quốc lộ 1A mạn Bình Chánh và Hóc Môn. Chủ thầu nào nhìn thấy con số thất thoát đó mà không giật mình? Chúng ta sẽ đánh vào nỗi sợ mất tiền của họ..."

Thế nhưng, Linh không hề chạm đũa vào bát cơm trắng bốc khói trước mặt.

Cô đã tắm rửa qua loa bằng gàu nước lạnh dưới tầng trệt, thay một bộ đồ thun mặc nhà màu xám tro đã sờn chỉ ở cổ áo, mái tóc dài còn hơi ẩm được thả buông xõa ngang vai. Đôi bàn tay nhỏ nhắn của cô đặt ngay ngắn trên hai đầu gối, các ngón tay đan chặt vào nhau đến mức các đốt ngón trắng bệch ra dưới ánh đèn tuýp huỳnh quang nhấp nháy.

Khi Khang vừa đặt bát cơm của mình xuống chiếu và chuẩn bị với tay nâng ly trà đá lên để xướng lời chúc mừng, Linh hít một hơi thật sâu. Lồng ngực cô phập phồng mạnh mẽ dưới lớp áo mỏng.

"Anh Khang, chị Vy, anh Huy," Linh cất tiếng.

Giọng cô không hề lớn, nhưng sự dứt khoát và đanh gọn khác thường trong từng âm sắc khiến Khang khựng lại giữa chừng. Chiếc ly thủy tinh đựng trà đá lơ lửng giữa khoảng không trước khi anh chậm rãi hạ nó xuống mặt chiếu cói.

"Có chuyện gì vậy Linh? Thủ tục bàn giao bên Năm Phát có vướng mắc gì về mặt hóa đơn à?" Khang chớp mắt, cố giữ vẻ tự nhiên.

"Không, phía Năm Phát không có bất kỳ vướng mắc nào cả. Thứ Hai tới họ sẽ kích hoạt tài khoản chính thức cho mười người dùng bao gồm cả quản lý kho và nhân viên bán hàng," Linh nhìn thẳng vào mắt Khang, ánh nhìn kiên định, không hề có sự lảng tránh hay e dè thường thấy của một người phụ trách kinh doanh trước người đứng đầu dự án. "Chuyện em muốn nói là chuyện nội bộ của bốn người chúng ta. Về cơ chế phân định cổ phần sáng lập và quyền chọn mua cổ phần—ESOP—cho những người đang dấn thân từ ngày đầu như em và Đạt."

Không khí trong căn phòng lập tức đông cứng lại.

Tiếng quạt máy treo tường quay kẽo kẹt ở góc trần bỗng chốc trở nên chói tai đến kỳ lạ, từng tiếng *cạch... cạch...* khô khốc của trục bạc mòn vang lên rõ mồn một. Vy dừng hẳn đôi đũa đang gắp ngọn rau muống, đôi mắt thông minh và sắc sảo khẽ liếc qua nét mặt của Khang rồi chuyển sang quan sát từng cử chỉ nhỏ nhất của Linh. Huy ngồi bất động, lưng hơi còng xuống, hai bàn tay nắm chặt đôi đũa tre trên đùi như một phản xạ tự vệ.

Linh tiếp tục, giọng nói của cô được nén chặt lại bằng sự điềm tĩnh mà chỉ những người đã trải qua nhiều đêm dài mất ngủ mới có được:

"Ngày bốn người chúng ta quyết định nộp đơn xin nghỉ việc tại Đại Việt Solutions để bước chân vào căn phòng trọ này, chúng ta gom góp lại được tổng cộng sáu mươi lăm triệu đồng tiền mặt để duy trì sự sống. Anh Khang góp ba mươi lăm triệu, anh Huy góp mười lăm triệu, chị Vy góp tám triệu, và bản thân em đã vét sạch toàn bộ số tiền tiết kiệm tích cóp suốt gần hai năm đi làm là bảy triệu đồng. Nhưng cho đến tận ngày hôm nay, ngoài mấy dòng ghi chép thu chi bằng bút mực trong cuốn sổ tay bìa da của chị Vy, nhóm chúng ta chưa hề có một văn bản thỏa thuận đồng sáng lập nào có giá trị pháp lý, chưa có bất kỳ một tỷ lệ cổ phần cụ thể nào được cam kết trên giấy tờ."

Linh dừng lại một nhịp, ánh mắt cô lướt qua góc phòng—nơi chiếc ba-lô dù sờn rách dính đầy bụi đường của Đạt đang được treo tạm trên một chiếc đinh sắt đóng vào tường:

"Chưa kể đến trường hợp của Đạt. Đạt chấp nhận rời bỏ một vị trí kỹ thuật có lương ổn định để về đây nhận mức phụ cấp bốn triệu rưỡi mỗi tháng. Giữa đất Sài Gòn đắt đỏ này, bốn triệu rưỡi thậm chí không đủ trả tiền một phòng trọ tử tế và ăn ngày ba bữa, nói gì đến chi phí ốm đau hay phụng dưỡng gia đình. Đạt chấp nhận dầm mưa dãi nắng, lội bùn ở các bãi xe trung chuyển, thức trắng đêm bên những đống sắt thép gỉ sét vì anh Khang đã vẽ ra cho cậu ấy một tương lai đồng hành dài hạn. Nếu chúng ta cứ tiếp tục dùng những lời hứa hẹn tinh thần suông sẻ, những buổi nói chuyện truyền lửa mà không có một khung pháp lý rõ ràng về lộ trình cấp quyền chọn cổ phần cho những nhân sự cống hiến cốt lõi, em thấy điều đó vô cùng bất công và thiếu an toàn cho những người đi đầu như tụi em."

Khang ngồi đối diện, cơ mặt anh hơi co giật. Nét lúng túng thoáng qua trong mắt anh rồi nhanh chóng bị thay thế bởi sự phòng thủ bản năng của một người sáng lập luôn muốn nắm quyền kiểm soát tuyệt đối. Anh với tay lấy ly trà đá, nhấp một ngụm nhỏ để kéo dài thời gian sắp xếp lại lý lẽ, ánh mắt đảo nhanh từ Linh sang Vy rồi dừng lại ở Huy như tìm kiếm một sự đồng thuận ngầm.

Thế nhưng Huy chỉ cúi đầu nhìn trừng trừng vào bát cơm trắng, im lặng một cách nặng nề.

"Linh này," Khang mở lời, cố nặn ra một nụ cười hòa giải mang phong thái điềm đạm quen thuộc của một chuyên gia bán hàng B2B. "Anh hoàn toàn hiểu tâm tư của em. Những gì em và Đạt đã hy sinh, đã cống hiến suốt những tuần lễ vừa qua, anh và mọi người ở đây đều nhìn thấy rất rõ. Bốn ngày em lặn lội ngoài Vĩnh Lộc, quần quật từ sáng sớm đến đêm muộn để mang về ba triệu rưỡi đầu tiên này là một kỳ tích, là một cú hích tinh thần vô giá cho cả nhóm. Không một ai trong căn phòng này dám phủ nhận điều đó."

"Em không cần thêm những lời khen ngợi tinh thần hay sự ghi nhận bằng miệng, anh Khang," Linh cắt ngang lời anh, giọng cô vẫn giữ được sự chừng mực nhưng ánh thép bên trong thì không hề suy suyển. "Em cần một khung pháp lý minh bạch. Em cần biết vị trí và quyền lợi của mình nằm ở đâu trong cấu trúc sở hữu của công ty này."

Khang thở dài một hơi, buông ly nước xuống chiếu, hai bàn tay anh chống lên đầu gối, lưng thẳng dậy, vẻ mặt chuyển hẳn sang trạng thái tranh luận nghiêm túc:

"Nhưng em phải nhìn nhận vấn đề trên tư cách của một người làm kinh doanh bài bản. Chúng ta đã đăng ký thành lập doanh nghiệp hoàn chỉnh đâu? Bản mẫu MVP của Huy vẫn còn đang chạy thử nghiệm cục bộ trên máy trạm cá nhân, chưa từng được kiểm thử chịu tải ở quy mô công nghiệp. Một dòng tiền ba triệu rưỡi từ một hộ kinh doanh cá thể chưa thể gọi là doanh thu định kỳ bền vững. Công ty hiện tại chưa có tài sản hữu hình, chưa có sở hữu trí tuệ được đăng ký bảo hộ, chưa có giá trị định giá độc lập. Nếu bây giờ chúng ta ngồi xuống chia chác cổ phần trên giấy, chia năm xẻ bảy theo cảm tính của từng cá nhân đóng góp vài ba triệu đồng ban đầu, chúng ta sẽ định giá công ty này là bao nhiêu? Một trăm triệu? Hay hai trăm triệu?"

Khang chồm người về phía trước mâm cơm, ngữ điệu của anh trở nên đanh thép hơn, mang theo sức nặng của những lý thuyết quản trị mà anh đã nằm lòng:

"Nếu chúng ta chốt cứng cấu trúc cổ phần ngay từ giai đoạn trứng nước này, đến khi chúng ta cần gọi vốn hạt giống từ các nhà đầu tư mạo hiểm chuyên nghiệp—như quỹ Thiên Hà của anh Đặng Quang Vinh—hoặc cần phát hành cổ phần ưu đãi để lôi kéo các đối tác chiến lược trong ngành công nghiệp nặng, bảng vốn hóa của chúng ta sẽ bị vỡ vụn ngay lập tức! Các quỹ đầu tư mạo hiểm cực kỳ dị ứng với những công ty khởi nghiệp có bảng cơ cấu cổ đông bị phân mảnh vụn vặt cho nhân sự cấp dưới ngay từ lúc sản phẩm chưa hoàn thiện. Họ sẽ coi đó là một quả bom nổ chậm về mặt quản trị và sẽ từ chối giải ngân ngay từ vòng thẩm định đầu tiên!"

"Em và Đạt không phải là nhân sự cấp dưới đến nộp hồ sơ xin việc để hưởng lương, anh Khang," Linh nhìn thẳng vào đôi mắt đang mở to của anh, giọng cô run lên vì một tia tổn thương sâu sắc bắt đầu nhói lên trong lồng ngực. "Tụi em là những người cùng các anh bỏ việc, cùng các anh chịu đói, cùng chia sẻ từng gói mì tôm và từng đồng bạc cắc từ những ngày đầu tiên khi căn phòng này còn chưa có nổi một chiếc bàn làm việc ra hồn!"

"Anh biết, và anh chưa từng coi em hay Đạt là người làm thuê!" Khang vội vã xua tay, sự sốt ruột lộ rõ trên từng nếp nhăn nơi vầng trán. "Ý anh là, chúng ta phải có thứ tự ưu tiên chiến lược. Bây giờ ngồi cãi nhau về việc ai nắm bao nhiêu phần trăm trên một cái vỏ rỗng không có giá trị thương mại chỉ làm phân tâm nội bộ và triệt tiêu động lực làm việc. Anh cam kết với em, đây là lời cam kết danh dự của một người đàn ông: chỉ cần chúng ta chốt được một hợp đồng nhà máy cơ khí quy mô lớn—như nhà máy của chị Duyên bên Cơ khí An Tín mà Đỗ Hải Nam đang kết nối—khi đó chúng ta có dòng tiền hàng chục triệu mỗi tháng, có hợp đồng dịch vụ dài hạn một năm, mô hình kinh doanh được thị trường lớn chứng minh, anh sẽ chủ động mời luật sư kinh tế về ngồi lại với tất cả mọi người. Chúng ta sẽ lập văn bản chia tỷ lệ cổ phần sáng lập rõ ràng, thành lập quỹ ESOP minh bạch từ mười đến mười lăm phần trăm cho nhân sự cốt lõi. Được chưa?"

Không gian lại một lần nữa rơi vào khoảng lặng ngột ngạt.

Khang nói rất trôi chảy, lập luận của một gã từng làm quản lý kinh doanh dày dạn kinh nghiệm nghe qua vô cùng hợp lý, logic và mang tính vĩ mô. Nhưng Linh không phải là một cô sinh viên mới tốt nghiệp bước vào đời với đôi mắt màu hồng. Cô từng làm việc ở Đại Việt Solutions, từng chứng kiến tận mắt những vị giám đốc dùng những chiếc "bánh vẽ tương lai" và những lời hứa hẹn về quyền chọn mua cổ phiếu ưu đãi để vắt kiệt thanh xuân của cấp dưới, rồi phủi tay sạch trơn khi doanh nghiệp bắt đầu có lợi nhuận thực tế hoặc khi gọi được các vòng vốn lớn.

Linh quay sang nhìn Vy.

Vy chỉ lặng lẽ cúi đầu múc một thìa canh rau muống dầm me, gương mặt cô phẳng lặng như mặt hồ không một gợn sóng, đôi mắt cụp xuống không hề phát ra một tín hiệu bênh vực nào. Vy là người quản lý dòng tiền, và trong thế giới của các con số khô khốc, lập luận bảo vệ bảng cấu trúc vốn tinh gọn của Khang không hề sai về mặt lý thuyết tài chính, cho dù nó tàn nhẫn và lạnh lùng với những giọt mồ hôi hiện tại.

Linh lại nhìn sang Huy.

Đôi bàn tay gầy gò nổi gân xanh của chàng kỹ sư công nghệ đang siết chặt đôi đũa tre đến mức các khớp ngón tay trắng bệch ra. Ánh mắt Huy nhìn Linh chứa đầy sự day dứt, xót xa và dằn vặt nội tâm dữ dội. Nhưng bản tính lầm lì, vụng về trong giao tiếp và sự tự ti cố hữu của một gã lập trình viên chỉ biết làm bạn với những dòng lệnh khiến anh không thể tìm ra từ ngữ nào để đối đầu trực diện với sự hùng biện sắc bén của Khang ngay trên mâm cơm này.

Một nụ cười nhạt, đượm vẻ cay đắng khẽ thoáng qua trên khóe môi Linh. Cô hít sâu một hơi, nén toàn bộ uất ức ngược vào trong lòng.

"Em hiểu rồi," cô nói khẽ, giọng bình thản đến mức lạnh người. "Đợi hợp đồng nhà máy lớn."

Linh không tranh cãi thêm một câu nào nữa. Cô cầm đũa lên, gắp một miếng trứng chiên đã nguội ngắt bỏ vào bát, rồi chậm rãi nhai từng hạt cơm khô cứng như nhai sạn. Bữa cơm ăn mừng dòng tiền đầu tiên trôi qua trong một bầu không khí nặng nề, gượng gạo tột cùng. Những dự định hào hứng ban đầu hoàn toàn biến mất, chỉ còn lại tiếng mưa bụi rả rích ngoài ban-công và tiếng bát đĩa va chạm lẻng xẻng rời rạc.

Khi miếng cơm cuối cùng vừa nuốt xuống, Linh lập tức đặt đũa. Cô lẳng lặng đứng dậy, không nói một lời, cẩn thận thu dọn từng chiếc bát, đôi đũa và chiếc đĩa dính mỡ xếp gọn gàng vào lòng chiếc mâm nhôm.

"Để đó đi Linh, để lát nữa chị rửa cho," Vy ngước lên, trong giọng nói hiếm hoi có một thoáng áy náy mờ nhạt.

"Không sao đâu chị Vy, việc này nhỏ mà. Để em mang xuống bồn rửa chung dưới chân cầu thang rửa cho tiện, trên tầng này đường ống nước yếu lắm, rửa lâu mất công mọi người sinh hoạt," Linh đáp cụt ngủn, hai bàn tay bưng chiếc mâm nhôm nặng trĩu bước thoăn thoắt ra khỏi cửa, khép hờ cánh cửa sắt lại sau lưng để ngăn gió lùa.

Khang ngồi lại trên chiếu cói, khẽ thở hắt ra một hơi dài nặng nhọc, đưa hai bàn tay lên xoa mạnh vào hai bên thái dương đang giật liên hồi.

Huy nhìn chằm chằm vào khoảng trống nơi bóng lưng Linh vừa khuất sau cánh cửa sắt. Anh không nhìn Khang, cũng không nhìn Vy. Một cảm giác ngột ngạt, bức bối dâng lên ứ nghẹn nơi cổ họng anh. Lặng lẽ buông bát đũa, Huy đứng dậy, bước từng bước êm ái ra khỏi phòng, cẩn thận kéo hẳn cánh cửa sắt đóng khít lại rồi rảo bước theo lối cầu thang dốc dẫn xuống tầng dưới.

***

Khu vực chân cầu thang của dãy trọ tối tăm và nồng nặc mùi xú khí.

Chỉ có duy nhất một bóng đèn dây tóc công suất nhỏ màu vàng đục phát ra ánh sáng leo lét ở chiếu nghỉ tầng hai, hắt những vệt bóng méo mó lên bức tường vôi lở loét rêu phong. Không khí nơi đây ngưng tụ thứ mùi ẩm mốc đặc trưng của những góc khuất không bao giờ đón được ánh mặt trời, quyện lẫn với mùi nước cống rãnh và mùi bọt xà phòng giặt đồ rẻ tiền từ các phòng trọ bên dưới bốc lên nồng nặc.

Dưới góc chân cầu thang ẩm ướt, Linh đang ngồi thu mình trên một chiếc ghế đòn nhựa mục bên cạnh chiếc chậu giặt cũ nát. Chiếc vòi nước bằng đồng hoen gỉ rỉ ra từng giọt ngắt quãng, rồi bỗng thốc mạnh thành dòng nước đục ngầu xối thẳng vào đống bát đĩa dính mỡ. Linh cúi gục đầu, đôi vai gầy guộc của cô khẽ run rẩy theo từng nhịp thở ngắt quãng. Cô không dám khóc thành tiếng vì sợ vọng lên các tầng trên, nhưng những giọt nước mắt nóng hổi, mặn chát cứ thế lặng lẽ trào ra từ khóe mi, lăn dài trên đôi gò má lấm tấm bụi bặm rồi rơi lã chã xuống hòa tan vào lớp bọt xà phòng trắng xóa dưới đáy chậu.

Huy bước xuống bậc thang xi-măng cuối cùng, tiếng dép lê của anh khẽ cọ vào mặt sàn ướt nước.

Linh giật mình thót người. Cô vội vã đưa mu bàn tay dính đầy bọt xà phòng quẹt ngang mắt, quay mặt vào góc tường tối, cố gắng điều chỉnh hơi thở để giọng nói nghe có vẻ bình thường nhất có thể:

"Ai đó ạ? Em rửa xong ngay đây, không chiếm vòi nước lâu đâu..."

"Là anh đây," Huy khẽ nói.

Anh không đứng trên cao nhìn xuống, cũng không buông những lời an ủi sáo rỗng. Huy bước tới, ngồi thụp xuống bậc thềm xi-măng ướt sũng sát ngay cạnh chiếc ghế đòn của cô, mặc kệ ống quần bò bạc phếch quẹt vào vũng nước đọng cáu bẩn dưới sàn. Anh vươn tay ra, nhẹ nhàng đón lấy chiếc giẻ lưới rửa bát thô ráp từ những ngón tay đang run rẩy của Linh.

"Để anh rửa phụ một tay," giọng Huy trầm, khàn và đặc quánh lại vì những cảm xúc bị dồn nén suốt cả buổi tối.

Linh sững sờ, ngước nhìn anh qua ánh sáng vàng vọt, tù mù của bóng đèn dây tóc. Gương mặt chất phác của người kỹ sư công nghệ lộ rõ vẻ căng thẳng tột độ, đôi chân mày rậm nhíu chặt lại phía sau cặp kính cận dính đầy hơi ẩm.

"Anh xuống đây làm gì?" Linh khẽ càu nhàu, nhưng giọng cô đã run rẩy không còn giữ nổi sự phòng thủ nữa. "Lên trên kia mà bàn đại sự với anh Khang đi. Dưới này toàn nước bẩn với dầu mỡ thôi, dính vào hỏng hết tay gõ code bây giờ."

"Anh không có tâm trạng nào để bàn đại sự cả," Huy nói thẳng thắn, giọng anh dứt khoát đến bất ngờ. Bàn tay thô ráp của anh vụng về chà chiếc giẻ lưới lên bề mặt chiếc đĩa nhôm dính mỡ, động tác thô kệch nhưng cẩn thận từng chút một. "Linh này... chuyện lúc nãy trên mâm cơm, Khang nói năng như một gã quan liêu xa rời thực tế. Anh ngồi nghe mà thấy bực mình nghẹn họng."

Nghe câu nói mộc mạc, không chút đãi bôi ấy, toàn bộ phòng tuyến kiềm chế mà Linh cố công dựng lên suốt cả buổi tối bỗng chốc sụp đổ hoàn toàn. Cô buông rơi chiếc bát con đang cầm trên tay xuống đáy chậu phát ra một tiếng "keng" khô khốc, rồi gục đầu vào hai lòng bàn tay, bật khóc nức nở.

"Em có đòi hỏi gì quá đáng đâu anh Huy..." Linh nghẹn ngào trong tiếng nấc, những giọt nước mắt uất ức tuôn trào không thể kìm nén. "Em biết công ty đang trong giai đoạn khó khăn sống còn, em đâu có đòi chia tiền mặt, đâu có đòi lĩnh lương cao! Nhưng bảy triệu đồng đó là toàn bộ vốn liếng tích cóp sau hai năm trời em làm việc cật lực ở Đại Việt Solutions. Em dám bỏ công việc lương mười mấy triệu mỗi tháng, bỏ cả tiền thưởng cuối năm để về đây chui rúc trong căn phòng trọ này ăn mì tôm chan nước sôi. Bốn ngày nay em đội mưa đội nắng đi năn nỉ từng người một, quần áo rách cả gấu vì vướng đinh thép, đầu gối bầm tím vì vác hàng mẫu... Vậy mà anh Khang coi chuyện em đòi hỏi một văn bản cam kết cổ phần như thể em đang phá hoại tương lai của công ty, như thể em là một kẻ cơ hội tranh công!"

Huy nhìn đôi bàn tay nhỏ nhắn của cô đang đỏ ửng lên, da thịt nhăn nheo vì ngâm trong nước lạnh và hóa chất tẩy rửa rẻ tiền, lòng anh thắt lại một nỗi xót xa nhức nhối.

Anh ngập ngừng mất vài giây, sự ngượng ngùng và rụt rè cố hữu của một gã trai kỹ thuật chỉ biết sống với máy móc trỗi dậy. Nhưng rồi, vượt qua mọi sự e dè, Huy đưa bàn tay ấm áp của mình tới, nắm chặt lấy cổ tay đang run rẩy của Linh.

Bàn tay anh thô ráp, chai sần vì bấm phím và hàn vi mạch, nhưng lại truyền qua da thịt cô một luồng nhiệt lượng ấm áp lạ lùng.

Linh khẽ giật mình, nhưng cô không rút tay về. Cô để yên bàn tay lạnh ngắt của mình trong sự che chở vụng về của Huy, tựa như một người sắp chết đuối vừa bám được vào một thanh gỗ kiên cố giữa dòng nước lũ.

"Anh hiểu," Huy nhìn thẳng vào đôi mắt ướt nhòe của Linh, giọng anh trầm xuống nhưng từng từ từng chữ thốt ra đều chắc nịch như đóng đinh vào cột gỗ. "Anh hiểu tường tận từng việc em đã làm cho cái nhóm này. Khang có góc nhìn của một gã làm kinh doanh luôn bị ám ảnh bởi quy mô triệu đô và những thuật ngữ đao to búa lớn của các quỹ đầu tư mạo hiểm. Cậu ấy luôn mải mê nhìn vào bức tranh viển vông của một năm sau mà quên mất ai là người đang cúi đầu gánh vác sự sống của ngày hôm nay. Nhưng anh thì khác. Anh là dân kỹ thuật, anh chỉ nhìn vào giá trị thực tế."

Huy siết nhẹ những ngón tay mình quanh bàn tay lạnh buốt của cô:

"Đối với anh, nếu không có em lặn lội xuống từng đại lý, không có Đạt dầm mình ngoài bãi xe đêm, thì toàn bộ cái hệ sinh thái phần mềm mà anh và Khang vẽ ra chỉ là một mớ mã nguồn vô tri nằm chết dí trong ổ cứng máy tính xách tay. Nó chẳng có giá trị quái gì cho cuộc đời này cả."

Huy hít sâu một hơi, ánh mắt sau tròng kính cận lóe lên một sự kiên định chưa từng thấy:

"Linh, em đừng nản lòng, và tuyệt đối đừng cảm thấy cô độc. Anh đứng về phía em. Bản thân anh nắm mười lăm triệu vốn góp ban đầu và quan trọng nhất: anh nắm toàn bộ quyền kiểm soát mã nguồn cùng kiến trúc hệ thống. Khang có thể giỏi ăn nói, giỏi thuyết trình trước nhà đầu tư, nhưng nếu không có công nghệ lõi này, Khang chẳng có gì trong tay để bán cả. Nếu sau khi chốt được hợp đồng nhà máy lớn mà Khang vẫn tiếp tục dùng những lời hứa suông để trì hoãn việc ký kết văn bản cổ phần chính thức cho em và Đạt, anh sẽ dùng chính vị thế đồng sáng lập công nghệ của mình để ép Khang phải làm điều đó một cách sòng phẳng. Anh hứa danh dự với em."

Linh nhìn vào ánh mắt chân thành, không một chút toan tính của Huy. Giữa góc cầu thang ẩm thấp, hôi hám của khu nhà trọ nghèo nàn, những lời nói mộc mạc ấy mang lại cho cô một điểm tựa tinh thần vững chắc hơn bất kỳ bản hợp đồng pháp lý hoa mỹ nào. Sự ấm áp từ bàn tay Huy xua tan đi cảm giác cay đắng, cô độc đang bóp nghẹt lồng ngực cô suốt từ chiều.

Linh khẽ mỉm cười qua làn nước mắt, một nụ cười yếu ớt nhưng rạng rỡ và nhẹ nhõm hơn rất nhiều:

"Cảm ơn anh, Huy... Thật sự, chỉ cần trong nhóm có người hiểu và công nhận công sức của tụi em là em thấy mình không uổng phí rồi."

Huy lúng túng rút tay về, vành tai anh hơi ửng đỏ trong bóng tối mờ ảo của góc chiếu nghỉ. Để che giấu sự bối rối của chính mình, anh vội vã cúi xuống vốc nước xối mạnh lên chiếc bát con, tiếp tục kỳ cọ cẩn thận từng mép đĩa. Cả hai người im lặng cùng nhau hoàn thành việc rửa dọn trong tiếng nước chảy róc rách. Giữa họ, một sợi dây liên kết vô hình nhưng vô cùng bền chặt đã được thiết lập—một khối liên minh của những con người làm việc thực tế, đối trọng lại với sự bay bổng vị kỷ của những lời hứa hẹn kinh doanh.

Khi Linh vừa lau khô chiếc đĩa sứ cuối cùng và xếp ngay ngắn vào lòng chiếc mâm nhôm, từ trên đỉnh cầu thang tầng ba bỗng vang lên tiếng bước chân dồn dập.

*Thình... thình... thình!*

Tiếng bước chân vội vã đập mạnh vào các bậc xi-măng vang dội khắp khoảng không gian chật hẹp của giếng trời khu trọ.

Khang lao xuống cầu thang nhanh như một cơn lốc, chiếc điện thoại thông minh trên tay anh vẫn đang sáng rực màn hình, hiển thị một cuộc gọi vừa kết thúc. Gương mặt Khang hoàn toàn biến đổi; không còn một chút dấu vết nào của sự mệt mỏi, căng thẳng hay lúng túng trong cuộc tranh luận lúc nãy trên mâm cơm. Thay vào đó là một vẻ kích động tột độ, hai mắt anh trợn to, lồng ngực phập phồng dữ dội, hơi thở hổn hển như vừa chạy việt dã:

"Huy! Linh! Hai người mau lên đây ngay lập tức!"

Huy đứng thẳng người dậy, bàn tay vẫn còn dính bọt xà phòng, đôi lông mày nhíu chặt lại đầy vẻ cảnh giác: "Có chuyện gì mà anh cuống lên thế? Lại có lỗi dữ liệu hay xung đột đồng bộ bên Năm Phát à?"

"Không! Không phải Năm Phát!" Khang đập mạnh lòng bàn tay vào lan can sắt hoen gỉ, thanh kim loại rung lên bần bật, giọng anh run rẩy vì một cơn chấn động tâm lý quá lớn. "Đỗ Hải Nam vừa gọi điện tới! Gã vừa chốt xong cuộc hẹn với bên Khu công nghiệp Sóng Thần rồi!"

Linh sững sờ, chiếc mâm nhôm trên tay cô hơi chao nghiêng suýt làm rơi chồng bát đĩa: "Nam nói sao? Chị Duyên đồng ý rồi à?"

Khang nuốt nước bọt cái 'ực', hai mắt anh sáng rực lên như hai đốm lửa giữa bóng tối mờ ảo của chân cầu thang:

"Bà Trương Mỹ Duyên—Giám đốc Công ty Cơ khí An Tín—đã chính thức đồng ý tiếp chúng ta! Bà ấy cho Nhóm Số Không đúng mười lăm phút để trình bày giải pháp tại phòng họp xưởng cắt gọt vào lúc tám giờ ba mươi sáng mai!"