Cơn Sập Máy Chủ Lúc Rạng Sáng

Bốn giờ sáng, tiếng chuông điện thoại bàn reo dồn dập cắt ngang giấc ngủ chập chờn của Khang trên chiếc chiếu cói rách mép trải giữa nền nhà trọ.

Âm thanh kim loại lanh lảnh, khô khốc va đập liên hồi vào bốn bức tường ẩm mốc loang lổ vôi vữa, dội thẳng vào màng nhĩ như một nhát búa tạ giáng xuống khoảng không đặc quánh mùi ẩm thấp. Khang giật mình choàng tỉnh, cả cơ thể cứng đờ sau chuỗi ngày dài thức trắng nẹp chân bàn, gõ từng dòng mã và vẽ những biểu đồ dòng tiền ảo tưởng. Đầu anh nặng trĩu như chứa chì, thái dương giật thon thót theo từng hồi chuông réo. Gió luồn qua khe cửa gỗ nứt toác mang theo hơi lạnh buốt giá của cơn mưa rào trái mùa xối xả trút xuống mái tôn rỉ sét trên đường Nguyễn Kiệm, biến căn phòng trọ chưa đầy mười lăm mét vuông thành một cái hầm tù ngột ngạt và lạnh lẽo.

Khang lảo đảo gạt chiếc chăn mỏng, quờ tay chụp lấy chiếc ống nghe bằng nhựa đen cáu bẩn gắn trên vách tường loang lổ vết nước mưa ngấm từ tầng trên. Đầu dây bên kia không hề có một lời chào hỏi, chỉ có tiếng ồn đinh tai nhức óc của động cơ công nghiệp, tiếng gầm rú chát chúa của xe nâng đang lùi chuông báo động, tiếng xích tải kim loại va vào nhau chan chát, và rồi một giọng phụ nữ đanh thép, gằn từng tiếng lạnh buốt đến tận xương tủy:

“Nguyễn Minh Khang! Cậu dậy ngay cho tôi! Cái hệ thống rác rưởi của các cậu chết đứng từ ba giờ rưỡi sáng rồi! Ba trạm dập của tôi không thể nào quét mã xuất phôi! Toàn bộ mười sáu công nhân ca một đang khoanh tay đứng nhìn máy Kobe chạy không tải, máy nén khí xả van xì xì cả tiếng đồng hồ! Cậu có biết mỗi giờ dây chuyền của An Tín đứng bánh là tôi mất bao nhiêu tiền không? Bảy giờ sáng mà các cậu không giải quyết xong, tôi tống khứ toàn bộ đống thiết bị của các cậu ra bãi phế liệu!”

Tiếng tút dài vô hồn vang lên đanh gọn như một nhát chém.

Khang chết trân tại chỗ. Bàn tay siết chặt chiếc ống nghe bằng nhựa đen run rẩy bần bật, khớp ngón tay trắng bệch. Dưới sàn nhà, bên cạnh chiếc bàn làm việc ọp ẹp ghép từ những mảnh gỗ tạp kê sát vách nứt, Lê Quốc Huy đã bật dậy từ lúc nào. Dưới ánh sáng xanh lét, ma quái hắt ra từ màn hình chiếc máy tính xách tay cũ kỹ đời 2012, gương mặt Huy xám ngoét như người mất máu, đôi mắt trũng sâu đỏ ngầu những sợi chỉ máu li ti như hai hòn than sắp lụi. Những ngón tay dài, khẳng khiu và xương xẩu của anh đập điên cuồng, loạn xạ lên bàn phím, tiếng gõ phím cành cạch hòa lẫn với tiếng quạt tản nhiệt của chiếc máy tính đang gầm rú lên từng cơn tuyệt vọng, phả ra luồng khí nóng hôi hổi mùi nhựa cháy.

“Huy... chuyện gì thế? Bên bà Duyên nói hệ thống quét mã tê liệt hoàn toàn rồi!” Khang lao tới, đầu gối va mạnh vào cạnh bàn đau điếng, giọng anh lạc hẳn đi trong một cơn hoảng loạn nghẹn ứ nơi cuống họng.

“Chuyện gì à? Cậu còn mặt mũi hỏi tôi chuyện gì sao?” Huy không thèm quay đầu lại, cổ họng anh phát ra những âm thanh the the, nghẹn lại trong một cơn thịnh nộ bị đè nén đến mức cực điểm. “Nhìn lên màn hình đi! Mở to mắt ra mà nhìn cái bảng giám sát tài nguyên mà cậu bảo 'cứ yên tâm, máy chủ ba trăm ngàn một tháng của bên nhà cung cấp sinh viên vẫn chạy mượt' đi!”

Khang cúi gập người, dán mắt vào biểu đồ tài nguyên trên màn hình terminal.

Đường biểu diễn CPU màu đỏ rực đã vọt lên chạm trần một trăm phần trăm từ một tiếng rưỡi trước và nằm bẹp dí ở đó thành một vệt ngang thẳng tắp, lạnh lùng như đường điện tim của một tử thi. Bộ nhớ RAM vỏn vẹn hai gigabyte của gói máy chủ đám mây giá rẻ đã bị nuốt chửng không còn lấy một kilobyte dư thừa. Vùng nhớ ảo swap trên ổ cứng thể rắn giá rẻ đang bị hệ thống cào cấu điên cuồng, tốc độ đọc ghi IOPS chạm ngưỡng quá tải khiến toàn bộ hệ thống bị nghẽn lại như một dòng bùn đặc quánh. Hàng ngàn tiến trình con đang xếp hàng vô tận trong trạng thái chờ giải phóng bộ nhớ, chen lấn, giẫm đạp lên nhau mà không thể nhả tài nguyên.

Tai họa công nghệ không bao giờ đến đơn độc, mà luôn chực chờ những mắt xích yếu nhất để xé toạc toàn bộ hệ thống.

Đúng bốn giờ sáng cuối tháng, Phân xưởng Đúc Nhựa Gia Hưng bên cạnh – đối tác mà Khang vừa đơn phương đặt bút ký biên bản ghi nhớ thử nghiệm cách đây hai tuần để làm đẹp báo cáo tiến độ gửi nhà đầu tư – bắt đầu đưa bốn mươi lăm máy ép phun tự động vào đợt đồng bộ dữ liệu tập trung. Đợt đồng bộ này nhằm rà soát lượng hao hụt hạt nhựa nguyên sinh ABS và PP sau mỗi chu kỳ sản xuất ba mươi ngày. Hàng vạn bản ghi về nhiệt độ nòng ép, áp suất phun và trọng lượng phôi nhựa từ các cảm biến ngoại vi đồng loạt bắn về cổng tiếp nhận dữ liệu.

Cùng đúng thời điểm định mệnh đó, Công ty Cơ khí An Tín thực hiện đợt kiểm kê đột xuất toàn bộ nguyên phụ liệu, phôi thô và bán thành phẩm để chuẩn bị đóng công-ten-nơ xuất khẩu lô hàng chi tiết máy đi cảng Kobe vào cuối tuần.

Hai luồng dữ liệu khổng lồ từ hai nhà máy cơ khí nặng cùng lúc ồ ạt đổ dồn về chiếc máy chủ còi cọc đặt tại một trung tâm dữ liệu tư nhân giá rẻ ở ngoại ô. Lượng truy vấn dữ liệu từ hai phân xưởng tăng vọt gấp ba lần bình thường chỉ trong vòng chưa đầy hai mươi phút ngắn ngủi. Mỗi lệnh quét mã vạch từ máy quét cầm tay công nghiệp chuẩn IP65 dưới sàn xưởng không chỉ đơn thuần gửi đi ba trường dữ liệu phẳng như Khang ngây thơ hình dung; nó kích hoạt một chuỗi liên hoàn các hàm kiểm tra logic tồn kho phức tạp: đối chiếu mác thép hợp kim S45C và SKD11, kiểm tra trọng lượng thực tế theo dung sai cho phép, tính toán lượng hao mòn dao cắt lý thuyết, và cố gắng cập nhật bảng ghi lịch sử giao dịch vào tệp cơ sở dữ liệu chung.

Băng thông mạng máy chủ đám mây giá rẻ lập tức bị nghẽn nghiêm trọng. Băng thông đường truyền nội địa tụt dốc không phanh. Các gói tin mạng giao thức TCP bị từ chối hàng loạt, rơi vãi khắp nơi trên đường truyền. Độ trễ mạng vọt từ mức ba mươi mili-giây thông thường lên hơn bốn mươi ngàn mili-giây trước khi toàn bộ cổng kết nối bị đóng băng cứng đờ, ngắt kết nối hoàn toàn với thế giới bên ngoài.

“Tắt đồng bộ bên Gia Hưng đi! Huy, ngắt kết nối xưởng nhựa ngay lập tức, dồn toàn bộ tài nguyên cứu An Tín trước!” Khang gầm lên, hai bàn tay bấu chặt vào lưng chiếc ghế gỗ ọp ẹp đến mức móng tay gãy vụn.

“Vô ích rồi! Cậu tưởng muốn ngắt là ngắt được sao?” Huy đập mạnh lòng bàn tay xuống mặt bàn khiến chiếc cốc nước lọc bằng nhựa sóng sánh đổ tràn ra mép những tờ tài liệu in dở. “Điểm lỗi đơn bị kích hoạt rồi! Chính là cái điểm lỗi đơn chết tiệt mà tôi đã quỳ lạy van xin cậu cho tôi ba tuần để viết lại đấy! Cậu có nhớ cậu nói gì không? Cậu bảo 'cứ đẩy lên cho khách hàng chạy thử đã, tuần sau gọi vốn xong rồi nâng cấp cấu trúc sau'! Nhìn thấy hậu quả chưa?”

Trên màn hình dòng lệnh màu đen thăm thẳm, hàng loạt dòng chữ màu đỏ chết chóc cuộn lên liên tục với tốc độ chóng mặt, trôi đi vun vút không có điểm dừng:

`CRITICAL: Database is locked.` `FATAL: Deadlock detected while acquiring exclusive lock on table 'inventory_transactions'.` `Process 4102 waiting for Process 4088, Process 4088 waiting for Process 4102.` `Connection reset by peer: Worker thread exhausted.`

Điểm lỗi đơn trong luồng đối soát mà Huy từng nhiều lần cảnh báo ngay từ những ngày đầu đặt chân vào khảo sát xưởng sắt nay đã chính thức phát nổ.

Vì để ép thời gian phản hồi của thiết bị quét mã xuống dưới mười giây theo yêu cầu khắt khe trong bản phụ lục hợp đồng của bà Duyên, Huy đã buộc phải cắt bỏ hàng đợi phân tán tin cậy và gỡ bỏ hoàn toàn cơ chế khóa an toàn giao dịch nhiều tầng. Anh đã chọn giải pháp ghi thẳng vào tệp cơ sở dữ liệu để đạt tốc độ cao nhất trong điều kiện hạ tầng nghèo nàn. Giờ đây, khi hàng chục thiết bị quét mã từ hai xưởng đồng loạt gửi yêu cầu ghi dữ liệu xen kẽ vào một tệp cơ sở dữ liệu SQLite duy nhất mà không có bất kỳ cơ chế phân luồng cách ly hay hàng đợi đệm nào, hệ thống đã rơi thẳng vào vòng lặp khóa chết vĩnh viễn.

Một tiến trình từ xưởng An Tín đang giữ khóa đọc bảng phôi thép để xác nhận mã lô và chờ lệnh ghi nhận số lượng thanh cắt; cùng lúc đó, một tiến trình khác từ xưởng nhựa Gia Hưng đang giữ khóa ghi bảng biến động kho và chờ đối soát số lượng tồn kho tổng thể. Hai tiến trình ghì chặt lấy nhau như hai gã khổng lồ siết cổ nhau dưới đáy vực sâu, không bên nào chịu nhượng bộ, không bên nào chịu giải phóng khóa. Hậu quả là toàn bộ cơ sở dữ liệu đóng băng cứng đờ, biến thành một khối đá trơ lì trước mọi yêu cầu truy xuất.

Giao diện ứng dụng trên tất cả các máy quét mã vạch cầm tay dưới sàn xưởng An Tín lập tức bị tê liệt hoàn toàn. Thay vì hiển thị thông tin mác thép và số lượng cần cắt, màn hình tinh thể lỏng chỉ còn lại một màu xám xịt vô hồn với vòng tròn xoay tròn bất tận, kèm theo dòng thông báo lỗi kết nối màu đỏ rực nhấp nháy liên hồi. Mọi thao tác xuất phôi, bấm thẻ định danh, ghi nhận mác thép chuyển sang trạm dập đều trở thành con số không tròn trĩnh.

Cánh cửa gỗ mục nát của phòng trọ bất ngờ bật mở toang, đập mạnh vào vách tường kêu rầm một tiếng.

Võ Thành Đạt bước vào, người ướt sũng như vừa vớt dưới sông lên. Nước mưa từ mái tóc bết bát chảy ròng ròng xuống đôi gò má thô ráp, chiếc áo khoác gió sờn rách dán chặt vào lồng ngực đang thở dốc từng cơn nặng nhọc. Đạt vừa phóng xe máy bạt mạng từ phòng trọ của mình ở Thủ Đức sang sau khi nhận được cuộc gọi cháy máy từ thợ cả Hùng dưới xưởng.

“Anh Khang! Anh Huy! Dưới An Tín vỡ trận hoàn toàn rồi!” Đạt hét lên, hai tay quệt ngang mặt để gạt đi lớp nước mưa lẫn bụi đường xót buốt mắt. “Thủ kho Chín với ông Hùng đang chửi bới um xùm ở cổng xưởng hai! Công nhân ca đêm không thể giao ban vì số liệu lệch hàng tấn phôi, công nhân ca sáng đứng chật kín sân xưởng không có phôi để dập! Xe nâng phôi thép đứng xếp hàng dài dằng dặc từ cửa kho nguyên liệu ra tận bãi đất trống ngoài cổng bảo vệ! Bà Duyên đang đích thân đứng ở trạm dập số một, mặt bà ấy tím tái lại rồi, gân cổ nổi rõ mồn một!”

Khang thấy trời đất chung quanh như đổ sụp, sàn nhà trọ chao đảo dưới chân.

Trước mắt anh, từng con số, từng câu chữ trong bản hợp đồng thử nghiệm bốn mươi hai ngày hiện lên rõ mồn một như một bản án tử hình đã được tuyên:

*Điều khoản 8.2: Bên B chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại gián đoạn sản xuất với mức phạt năm triệu đồng cho mỗi giờ dừng máy vượt quá mười lăm phút kể từ thời điểm phát sinh sự cố hệ thống. Trường hợp tổng mức phạt chạm trần ba mươi triệu đồng, Bên A có toàn quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng ngay lập tức, tịch thu toàn bộ thiết bị đối ứng đã lắp đặt để cấn trừ chi phí, đồng thời yêu cầu bồi thường toàn bộ thiệt hại phôi dập hỏng do gián đoạn nhiệt.*

Ba mươi triệu đồng!

Con số ấy như một lưỡi dao sắc lẹm cứa sâu vào tâm trí Khang. Trong tài khoản ngân hàng của công ty lúc này chỉ còn vỏn vẹn bốn trăm tám mươi hai ngàn năm trăm đồng – số tiền thậm chí không đủ để đổ xăng cho ba chiếc xe máy đi lại trong một tuần. Đó là chưa kể khoản nợ hai mươi lăm triệu sáu trăm ngàn đồng tiền mua linh kiện và khung giá đỡ từ xưởng cơ khí của chú Lâm Văn Tín ở Chợ sắt Bình Điền, một khoản nợ cá nhân mà Khang đã ký giấy nợ viết tay, chỉ còn đúng bốn ngày nữa là đến hạn thanh toán sinh tử. Nếu bà Duyên chấm dứt hợp đồng và tịch thu thiết bị, chú Tín chắc chắn sẽ cho xe tải tới siết sạch máy móc, và cái gọi là "Nhóm Số Không" sẽ chính thức bị xóa sổ khỏi bản đồ công nghệ trong sự nhục nhã ê chề, trở thành trò cười cho toàn bộ giới khởi nghiệp phần mềm công nghiệp.

Chiếc điện thoại bàn trên vách tường lại réo lên từng hồi điên loạn, tiếng chuông như cào xé màng nhĩ.

Lần này, Khang run rẩy nhấc máy. Anh áp ống nghe vào tai, cổ họng nghẹn đắng, không thể thốt ra nổi một tiếng "A-lô".

“Nguyễn Minh Khang! Cậu nghe cho rõ từng từ từng chữ của tôi đây!” Giọng Trương Mỹ Duyên như sấm sét rền vang qua loa thoại, át cả tiếng gió rít và tiếng mưa rơi ầm ầm bên ngoài cửa sổ. “Dây chuyền cắt gọt và trạm dập thủy lực Kobe của tôi đã phải dừng hoạt động hơn ba tiếng đồng hồ rồi! Hơn ba tiếng máy móc trị giá hàng triệu đô la nằm chết dí vì cái hệ thống rác rưởi của các cậu không xuất nổi một cái phiếu cấp vật tư bằng bàn tay! Khách hàng Nhật Bản vừa gọi điện trực tiếp cho tôi từ Tokyo, họ chất vấn tiến độ công-ten-nơ xuất khẩu cuối tuần! Tôi không cần biết các cậu dùng cái thứ công nghệ nửa mùa gì, nhưng nếu trước bảy giờ ba mươi sáng mà phôi không vào được máy cắt, tôi tuyên bố hủy hợp đồng ngay lập tức!”

Bà Duyên dừng lại một nhịp để thở dốc, rồi tiếp tục nghiến răng qua ống nghe:

“Tôi sẽ cho bảo vệ ném toàn bộ máy quét, máy tính nhúng của các cậu ra bãi phế liệu ngoài đường, và đừng mong lấy lại một đồng tiền cọc nào! Tôi cảnh cáo cậu, buổi chiều nay tôi sẽ gọi điện thẳng cho bên Đại Việt Solutions, kích hoạt gói phần mềm miễn phí dự phòng của bọn họ để thế chỗ các cậu ngay lập tức!”

“Bộp!”

Tiếng dập máy dứt khoát và khô khốc vang lên như một phát đạn bắn thẳng vào gáy Khang. Ống nghe rơi thõng xuống, đung đưa trên sợi dây xoắn ngoằn ngoèo, phát ra tiếng tút dài vô tận.

Lời đe dọa của bà Duyên về việc gọi cho Đại Việt Solutions làm sống lưng Khang lạnh buốt.

Hình ảnh chiếc xe hơi sang trọng của Bùi Gia Phúc lướt qua cổng xưởng An Tín với nụ cười nham hiểm và cái vẫy tay đầy vẻ trịch thượng cách đây vài ngày lại hiện về, bóp nghẹt lồng ngực anh. Phúc đã đợi sẵn khoảnh khắc này từ lâu. Bản hợp đồng tài trợ miễn phí một trăm phần trăm trong sáu tháng đầu tiên, kèm theo cam kết đưa một tổ kỹ sư mười người túc trực hai mươi tư trên bảy dưới sàn xưởng nằm sẵn trong ngăn kéo bàn làm việc của bà Duyên. Bản hợp đồng ấy chỉ chờ một cái gật đầu của người đàn bà thép để nuốt chửng toàn bộ công sức, mồ hôi và những giọt nước mắt mà Nhóm Số Không đã đổ ra suốt sáu tháng qua giữa dầu mỡ và khói bụi công nghiệp.

Khang quay phắt lại nhìn Huy, mắt anh long lên sòng sọc, bàn tay siết chặt bả vai người đồng đội:

“Huy! Cậu có thể khởi động lại dịch vụ máy chủ được không? Xóa dữ liệu khóa chết đi! Ép tiến trình dừng lại! Làm bất cứ cách nào để máy quét dưới xưởng nhận lại mã phôi đi!”

“Khởi động lại thì được, nhưng tệp cơ sở dữ liệu đã bị gãy hoàn toàn cấu trúc cây chỉ mục B-tree rồi!” Huy ôm chặt lấy đầu, hai bàn tay luồn sâu vào mái tóc rối bù, giọng anh khàn đặc trong nỗi tuyệt vọng tột cùng. “Tệp cơ sở dữ liệu bị hệ điều hành khóa cứng ở tầng kernel. Bây giờ mà dùng lệnh ép tắt máy chủ rồi khởi động lại thô bạo, nguy cơ mất trắng toàn bộ dữ liệu tồn kho mười sáu tấn phôi hợp kim SKD11 đã quét và dán nhãn từ tuần trước là chín mươi phần trăm! Tôi cần ít nhất mười hai đến hai mươi tư tiếng đồng hồ để viết tập lệnh nhặt lại từng mảnh dữ liệu bị phân mảnh và tái tạo lại các bảng ghi! Chúng ta không thể nào mở lại hệ thống trong sáng nay được đâu!”

Mười hai đến hai mươi tư giờ.

Đó là bản án tử hình không thể hoãn thi hành. Bà Duyên sẽ không bao giờ kiên nhẫn chờ đợi dù chỉ thêm một giờ. Sau ba tiếng dừng máy, án phạt đã lên tới mười lăm triệu đồng, và chỉ cần thêm đúng ba tiếng nữa, trần phạt ba mươi triệu sẽ chạm ngưỡng, hợp đồng sẽ bị xé nát ngay tại chỗ.

“Không thể ngồi đây chờ chết được nữa!” Khang giật phắt chiếc áo khoác bạt cũ kỹ treo trên móc tường, trùm vội lên người. Đôi mắt anh ánh lên một tia nhìn liều lĩnh, cuồng loạn của kẻ đã bị dồn đến chân tường không còn đường lui. “Huy, rút dây nguồn, ôm laptop theo! Đạt, gom hết toàn bộ sổ tay kẻ ngang, kẹp giấy than ba liên và bút bi trong ngăn kéo phòng lại cho tôi!”

“Làm... làm gì hả anh?” Đạt ngơ ngác hỏi, hàm răng va vào nhau lập cập vì lạnh và sợ hãi.

“Xuống xưởng Sóng Thần ngay bây giờ!” Khang hét lên, giọng anh đanh thép, vang dội át cả tiếng mưa gió bên ngoài. “Hệ thống máy tính chết thì con người phải sống! Máy móc không quét được thì dùng tay, dùng mắt, dùng bút mực! Bằng mọi giá phải cấp được phôi cho trạm dập hoạt động trước khi bà Duyên đặt bút ký giấy thanh lý hợp đồng!”

Năm giờ mười lăm phút sáng.

Ba chiếc xe máy cà tàng gầm rú lao ra khỏi con hẻm nhỏ ngoằn ngoèo ngập nước trên đường Nguyễn Kiệm, xé toạc màn mưa trắng xóa xối xả, phóng như điên dại về hướng Khu công nghiệp Sóng Thần.

Trời mưa như trút nước. Gió giật từng cơn quất rát bỏng vào mặt, vào mắt cay xè. Những vũng nước đen ngòm, hôi hám trên Quốc lộ 13 bắn tung tóe lên ống quần, bết dính vào từng thớ thịt lạnh ngắt. Khang cúi rạp người trên ghi-đông chiếc xe Wave cũ kỹ không có chắn bùn trước, xích xe rão kêu lách cách từng hồi, bánh xe trượt nhẹ trên những vệt dầu loang trơn trượt của cánh xe tải, nhưng bàn tay anh vẫn siết chặt tay ga, không dám giảm tốc độ dù chỉ một nhịp. Bên cạnh anh, Huy ôm chặt chiếc ba lô chống nước chứa chiếc máy tính xách tay trước ngực như ôm một khối thuốc nổ sắp phát hỏa, đầu cúi gầm xuống trốn tránh những luồng nước táp thẳng vào ngực. Đạt chạy sau cùng trên chiếc xe máy chở hàng tàn tạ, hai hàm răng nghiến chặt, đôi mắt dán chặt vào bóng lưng của hai người dẫn đầu.

Sáu giờ kém mười lăm phút, ba chiếc xe máy lao qua cổng bảo vệ Phân xưởng hai của Công ty Cơ khí An Tín, phanh cháy bánh trên nền bê tông ướt sũng.

Cảnh tượng bên trong nhà xưởng còn hỗn loạn, ngột ngạt và căng thẳng hơn gấp mười lần những gì Khang đã hình dung trong đầu. Mùi dầu cắt gọt kim loại bốc lên khét lẹt hòa lẫn với khói thuốc lá của cánh thợ bốc vác đang ngồi la liệt trên những kiện thép cây. Dưới ánh đèn cao áp vàng vọt phản chiếu trên nền xi măng loang lổ dầu nhớt, ba chiếc máy dập thủy lực khổng lồ nhãn hiệu Kobe nằm im lìm, không một tiếng động, như những con quái thú bằng sắt thép đã bị rút cạn sinh lực.

Hàng chục công nhân mặc đồng phục màu xanh xám dính đầy dầu mỡ đen sì đang vây kín lấy khu vực cửa kho nguyên liệu. Tiếng chửi thề, tiếng cãi vã, tiếng đập bàn sắt vang lên inh ỏi, chát chúa lấn át cả tiếng mưa rào đang gầm rú trên những tấm tôn sóng vuông.

“Mẹ kiếp! Mấy thằng nhóc sinh viên vắt mũi chưa sạch bày đặt làm phần mềm rác rưởi!” Một thợ tiện vạm vỡ, hai bắp tay xăm trổ dính đầy phoi sắt vụn ném tàn thuốc xuống nền xi măng, nhổ toẹt một bãi nước bọt rồi gầm lên: “Bày đặt quét mã QR với chả số hóa nhà máy! Cuốn sổ giấy than của ông Chín dùng hai mươi năm nay có bao giờ làm bố mày phải đứng chờ phôi nửa bước không? Bây giờ máy đứng bánh, sản lượng ca một bị tụt thảm hại, tổ dập bị trừ hết tiền chuyên cần, đứa nào đền cho tụi tao?”

“Cút hết về cái văn phòng máy lạnh của tụi mày đi! Để yên cho xưởng người ta làm ăn!” Tiếng la ó, huýt sáo kích động của cánh tài xế xe nâng phụ họa theo. Từng ánh mắt hằn học, đỏ ngầu vì thiếu ngủ và tức giận như muốn xé xác ba gã thanh niên vừa bước vào cửa xưởng.

Ông Chín thủ kho đứng sau chiếc bàn giao nhận bằng gỗ lim cũ kỹ, mặt đỏ gay gắt vì huyết áp tăng cao, hai bàn tay gân guốc đập liên tiếp xuống mặt bàn:

“Tôi đã cảnh báo từ đầu rồi mà bà Duyên có chịu nghe đâu! Cứ tin vào mấy cái trò bấm chọt trên điện thoại thông minh! Giờ thì sáng mắt ra chưa? Mười sáu tấn phôi nhập về xuất cho đơn hàng Kobe nằm cứng đơ như khúc gỗ mục trong kia kìa! Máy dập số một không có lấy một khúc thép để cắn gọt!”

Từ phía cầu thang sắt dẫn lên phòng điều hành trên gác lửng, tiếng đế guốc cao su nện cồm cộp xuống từng bậc thang kim loại vang lên dồn dập, sắc lạnh.

Trương Mỹ Duyên bước xuống.

Hôm nay bà không mặc bộ áo vest công sở chỉn chu như những ngày tiếp khách đối tác. Người đàn bà thép khoác chiếc áo bảo hộ lao động màu xám bạc phếch dính đầy bụi kim loại, mái tóc búi vội để lộ những lọn tóc con lòa xòa trước trán và những sợi bạc lấm tấm nơi thái dương. Khuôn mặt bà lạnh tanh không một gợn cảm xúc, đôi mắt sắc lẹm như lưỡi dao tiện nhìn thẳng vào Khang, xuyên qua ba chàng trai đang đứng ướt sũng giữa làn gió lạnh thấu xương lùa qua cửa xưởng:

“Cậu Khang. Đúng sáu giờ rồi đấy. Ba tiếng mười lăm phút dừng toàn bộ dây chuyền dập. Mười lăm triệu tiền phạt hợp đồng của các cậu, tôi đã chỉ đạo kế toán lập biên bản đóng dấu đỏ treo trên bàn kia rồi. Cậu nhìn ra sàn xưởng xem, công nhân của tôi đang làm gì? Mười sáu con người đang ngồi chơi xơi nước, tán gẫu và chửi thẳng vào mặt tôi kia kìa!”

Khang cởi chiếc áo khoác bạt ướt sũng ném xuống chân, để lộ chiếc áo sơ mi bạc màu ướt đẫm mồ hôi và nước mưa dán chặt vào da thịt. Anh hít một hơi thật sâu, nén chặt cơn run rẩy trong lồng ngực, bước thẳng tới trước mặt bà Duyên.

Trước ánh mắt soi mói của hàng chục công nhân và thợ máy, Khang gập người một góc chín mươi độ, cúi đầu thật sâu, giữ nguyên tư thế ấy suốt ba giây rồi ngẩng lên, giọng nói dõng dạc, rành rọt át cả tiếng ồn ào:

“Chị Duyên! Lỗi hoàn toàn thuộc về hệ thống của chúng em. Em xin nhận toàn bộ trách nhiệm và chấp nhận mức phạt mười lăm triệu đồng ghi vào biên bản không một lời khiếu nại! Nhưng xin chị hãy cho dây chuyền chạy lại ngay lúc này! Chúng em sẽ cấp phôi bằng tay, kiểm tra thủ công từng thanh thép, ghi chép từng mã số, cam đoan bằng danh dự không để sai sót một mác thép nào!”

Bà Duyên cười khẩy. Một nụ cười cay đắng, khinh miệt và hằn sâu sự mệt mỏi:

“Cấp bằng tay? Một nghìn hai trăm mã vật tư với đủ kích thước đường kính, các cậu định cấp bằng niềm tin của mấy đứa sinh viên à? Ai sẽ chịu trách nhiệm nếu các cậu cấp nhầm thép kết cấu carbon S45C thành thép làm khuôn dập nguội SKD11 như cái sự cố chết tiệt tuần trước? Một nhát dập nhầm mác thép là vỡ toang cả bộ khuôn dập dập nóng trị giá sáu trăm triệu của tôi đấy!”

“Cháu chịu trách nhiệm!”

Đạt bước lên một bước dài. Đôi giày vải rách mõm của anh nện mạnh xuống nền xi măng dính dầu. Giọng Đạt vang dội, thô ráp và rắn rỏi như tiếng hai thanh sắt va vào nhau:

“Cháu đã bốc vác ở Chợ sắt Bình Điền năm năm ròng rã! Đã ăn dầm nằm dề kiểm kê ở cái kho này cả tháng trời nay! Từng cây thép SKD11 nhập khẩu có vệt sơn màu xanh lam ở đầu phôi và gờ vát cạnh bốn mươi lăm độ, từng thanh S45C nội địa có gờ tiện thô và vệt sơn đỏ, cháu nhắm mắt lại dùng tay sờ cũng phân biệt được chính xác! Cháu cùng anh Khang và anh Huy sẽ trực tiếp đứng chốt ở ba cửa cấp liệu của ba trạm dập. Tự tay chúng cháu đối chiếu từng số xê-ri dập chìm trên đầu phôi và ký tay chịu trách nhiệm vào phiếu ba liên! Sai một thanh phôi, cháu lấy tính mạng và toàn bộ tài sản của cháu ra đền cho xưởng!”

Ánh mắt rực lửa, trần trụi và không một chút do dự của Đạt khiến đám thợ chung quanh thoáng im bặt. Tiếng xì xào tắt dần.

Bà Duyên nhìn chăm chú vào gương mặt sạm đen vì nắng gió và đôi bàn tay chai sạn đầy vết sẹo kim loại của Đạt, rồi liếc sang Khang và Huy. Trong đôi mắt sắc sảo của người đàn bà từng lăn lộn ba mươi năm gây dựng cơ nghiệp từ một bãi phế liệu chiến tranh, sự thịnh nộ tột cùng dần nhường chỗ cho sự thực dụng đến lạnh lùng của một nhà quản lý sản xuất. Bà hiểu rất rõ: nếu không cấp phôi ngay lúc này, công-ten-nơ hàng đi Kobe chắc chắn sẽ trễ chuyến tàu biển vào sáng thứ Hai tuần tới, và tiền phạt của đối tác Nhật Bản sẽ là tiền tỷ.

Bà Duyên giơ cổ tay lên, nhìn vào mặt chiếc đồng hồ kim loại xước xát, giọng đanh như thép nguội:

“Sáu giờ mười lăm phút. Tôi cho các cậu đúng mười lăm phút chuẩn bị. Nếu sáu giờ ba mươi mà thanh phôi đầu tiên chưa được nạp vào bàn gá của máy cắt trạm dập số một, bảo vệ sẽ tống cổ cả ba cậu ra khỏi cổng ngay lập tức! Và tôi nhắc lại một lần cuối, chiều nay tôi sẽ đích thân ký hợp đồng chuyển đổi sang Đại Việt Solutions!”

Dứt lời, bà quay lưng, bước từng bước dứt khoát ngược lên cầu thang sắt, không thèm ngoái đầu nhìn lại dù chỉ một lần.

“Đạt, Huy! Triển khai ngay lập tức!” Khang hét lên, xé toạc bầu không khí ngột ngạt.

Một cuộc chiến sinh tử bằng bút mực, giấy than và sức người cơ bắp chính thức bùng nổ ngay giữa lòng phân xưởng cơ khí nặng hiện đại.

Ba người lập tức tản ra ba vị trí then chốt theo phương án ứng biến nhanh mà họ vừa thống nhất trong tích tắc:

Đạt nhảy phắt lên sàn kho nguyên liệu cao ngất ngưởng, nơi chứa hàng trăm bó thép cây nằm ngổn ngang. Cùng với ông Chín thủ kho và thợ cả Hùng, Đạt lội thẳng vào giữa những khối thép nặng hàng tấn còn ướt nước mưa và nhờn nhẫm dầu bảo quản. Cậu cầm chiếc đèn pin công nghiệp công suất lớn, rọi thẳng vào từng đầu thanh thép, dùng bàn chải sắt đánh bay lớp gỉ sét và dầu mỡ để soi rõ từng vệt sơn định danh, cất giọng gầm vang đọc từng thông số kỹ thuật.

Ở trạm trung chuyển giữa phân xưởng, Khang đứng chôn chân bên cạnh chiếc cân đồng hồ năm tấn. Tay anh kẹp chặt tập giấy than ba liên lên chiếc bảng kẹp tài liệu bằng nhôm mỏng, tay phải cầm chặt chiếc bút bi gai góc. Ngòi bút lia thoăn thoắt trên mặt giấy, ép mạnh qua hai lớp giấy than tím ngắt để ghi lại từng mã phôi, đường kính, chiều dài cắt yêu cầu và số cân thực tế. Mỗi tờ phiếu được Khang ký nháy một nét dứt khoát rồi xé toạc ra giao ngay cho công nhân lái xe nâng đang đứng chờ bên cạnh với nét mặt hằm hằn sốt ruột.

Ở góc khuất ẩm thấp nhất xưởng, ngay sát cạnh tủ điện tổng ba pha đang rên lên từng hồi ù ù, Huy ngồi bệt xuống sàn xi măng lạnh ngắt. Anh kê chiếc máy tính xách tay cũ kỹ lên hai đùi, cắm dây cáp trực tiếp vào chiếc máy quét cầm tay dự phòng. Huy không thể mở cơ sở dữ liệu chính, nhưng anh điên cuồng gõ từng dòng lệnh dòng lệnh thô sơ trên terminal Linux để trích xuất tệp sao lưu dữ liệu ngoại tuyến cục bộ mà máy quét đã lưu vào bộ nhớ đệm từ chiều hôm trước. Mắt Huy dán chặt vào từng chuỗi ký tự mã hóa lướt qua màn hình, tai căng ra bắt từng tiếng thét của Đạt từ kho nguyên liệu, miệng liên tục gào lên để xác nhận tính hợp lệ của từng lô thép.

“Mã SKD11! Phi sáu mươi! Chiều dài bốn trăm hai mươi lăm mi-li-mét! Số xê-ri dập chìm: 8842!” Tiếng Đạt gầm vang từ sâu trong kho thép, át cả tiếng xích cẩu trục đang rít lên từng hồi ken két trên dầm thép chữ I áp mái tôn.

“SKD11-60-425! Số xê-ri 8842! Đúng mã phôi gia công chi tiết trục truyền động Kobe!” Huy dán mắt vào màn hình chập chờn, hét trả lại với âm lượng chói gắt.

“Xuất trạm dập số một! Cắt ba khúc! Chiều dài mỗi khúc một trăm bốn mươi mi-li-mét! Trừ hao ngót lưỡi cưa năm mi-li-mét!” Khang ấn mạnh ngòi bút bi xuống mặt giấy than ba liên, tiếng giấy rách xoẹt sắc lẹm. Anh giật phắt liên hai màu hồng đưa cho người thợ máy đang đứng chờ: “Đưa vào máy cắt số một ngay!”

Người thợ máy cầm lấy tờ giấy còn dính vệt mực tím và dấu vân tay đen ngòm dầu mỡ của Khang, liếc mắt nhìn con số rồi quay ngoắt người chạy về phía bàn máy.

Mồ hôi hòa lẫn nước mưa và dầu mỡ đen sì chảy ròng ròng trên mặt, trên trán ba chàng trai trẻ, rỏ tong tòng xuống nền đất. Mùi gỉ sắt tanh tưởi, mùi dầu nhớt công nghiệp bốc lên ngột ngạt xộc thẳng vào mũi, vào cuống họng buốt nhức. Cứ mỗi lần một mã phôi được kiểm tra thủ công bằng mắt và thước kẹp là một lần cánh công nhân bốc vác lại buông ra những lời xỉa xói, chửi rủa vì tốc độ ghi chép bằng tay không thể nào bắt kịp tốc độ bấm “bíp” của chiếc máy quét tự động mọi ngày.

Nhưng không một ai trong ba người dám dừng lại dù chỉ một phần mười giây.

Tay Khang bắt đầu co rút, run rẩy dữ dội vì phải viết liên tục hàng trăm con số phức tạp trên nền giấy đã ẩm ướt vì hơi nước. Ngón tay trỏ của anh bị một sợi dây kẽm buộc thép cào rách toác từ đêm qua nay lại cọ xát vào cạnh sắc của chiếc kẹp tài liệu, máu tươi rỉ ra hòa vào mực tím, nhuộm đỏ cả mép tờ giấy than. Anh cắn chặt môi dưới đến bật máu để lấy lại sự tỉnh táo, không cho phép ngòi bút của mình ghi sai dù chỉ một chữ số trong dãy mã định danh vật liệu.

Đúng sáu giờ hai mươi lăm phút.

Một tiếng rít chói tai vang lên từ góc trạm dập số một.

Động cơ điện ba pha công suất năm mươi mã lực của chiếc máy cắt phôi rùng mình chuyển động, kéo theo tiếng gầm rú rung chuyển cả sàn bê tông. Chiếc lưỡi cưa đĩa hợp kim khổng lồ quay tít với tốc độ hàng ngàn vòng một phút, hạ dần xuống và cắn phập vào thanh phôi thép SKD11 vừa được cố định trên bàn gá. Một luồng tia lửa điện màu cam sáng rực bắn tung tóe khắp góc xưởng, kèm theo tiếng kim loại bị nghiền nát chói óc và mùi khét lẹt đặc trưng của dầu làm mát bốc hơi tức thì.

Thanh phôi đầu tiên đứt lìa, rơi xuống máng trượt kim loại kêu một tiếng “keng” giòn giã.

Tay thợ dập lập tức dùng kẹp thủy lực gắp khúc phôi nóng rẫy đặt thẳng vào lòng khuôn dập của cỗ máy Kobe khổng lồ. Cần gạt hạ xuống. Tiếng búa dập thủy lực nặng hàng chục tấn nện thẳng xuống khối thép:

“ẦM!”

Một nhát dập dứt khoát, hoàn hảo. Chi tiết máy định hình sắc nét, không một vết nứt, không một ba-via thừa.

Dây chuyền sản xuất của Nhà máy Cơ khí An Tín đã chính thức hoạt động trở lại sau gần bốn tiếng đồng hồ tê liệt hoàn toàn.

Khang thở phào một hơi dài buốt nhức lồng ngực. Cả cơ thể anh như rũ xuống, mềm nhũn ra. Anh lùi lại hai bước, tựa toàn bộ lưng vào một cột thép tiền chế lạnh ngắt, hai đầu gối run lên bần bật không còn chút sức lực.

Bên ngoài cửa xưởng, cơn mưa rào trái mùa xối xả cuối cùng cũng bắt đầu ngớt hạt, để lại bầu trời xám xịt, ảm đạm và nặng trĩu mây đen của một buổi sáng muộn. Nhưng sự bình yên tạm bợ ấy không thể che giấu nổi một thực tế tàn khốc và trần trụi: dây chuyền đã chạy lại nhờ sức lực cơ bắp, nhờ đôi mắt trần và những tờ giấy than thủ công từ thời tiền sử, nhưng hệ thống công nghệ mang tên Nhóm Số Không thì đã hoàn toàn chết đứng. Toàn bộ quy trình số hóa hiện đại, toàn bộ những thuật toán quản trị thời gian thực mà Khang từng thao thao bất tuyệt thuyết trình đầy kiêu hãnh trước các nhà đầu tư đã bị đánh sập hoàn toàn chỉ sau một đợt tăng tải của hai xưởng cơ khí tầm trung.

Mười giờ ba mươi phút trưa.

Khi mẻ phôi thép cuối cùng phục vụ cho ca sản xuất buổi sáng được cấp phát xong xuôi vào các khay chứa vật tư, tiếng hò hét dưới sàn xưởng dần lắng xuống, nhường chỗ cho tiếng máy móc vận hành đều đặn, đơn điệu.

Khang lê từng bước chân nặng nề như đeo chì trở lại góc tủ điện tổng.

Đạt đang ngồi bệt trên một bành thép cuộn dính đầy dầu mỡ sát vách tường. Hai bàn tay cậu đen đúa, dính đầy mạt sắt, các khớp ngón tay sưng húp và phồng rộp vì bê vác hàng chục tấn thép trong suốt bốn tiếng đồng hồ. Đạt gục đầu vào hai đầu gối, thiếp đi trong một cơn kiệt sức tột cùng, hơi thở nặng nhọc phập phồng sau lớp áo rách bươm.

Ở góc tường ẩm thấp, chiếc máy tính xách tay của Huy vẫn đang cắm sạc, quạt tản nhiệt của nó phát ra những tiếng rên rỉ mệt mỏi, ngắt quãng như tiếng thở hắt ra của một kẻ sắp lâm chung. Màn hình dòng lệnh terminal đen ngòm chi chít những dòng mã thông báo lỗi bộ nhớ không thể phục hồi.

Huy ngồi bất động trên sàn xi măng lạnh ngắt, hai vai so lại, chiếc áo thun ướt sũng dính chặt vào tấm lưng gầy gò nhô rõ từng đốt xương sống. Anh không cử động, không lau mồ hôi, chỉ ngồi trơ ra đó như một bức tượng đá vụn vỡ.

Khang bước chậm rãi tới gần, đứng lặng người nhìn người bạn thân thiết, người kiến trúc sư trưởng của cả hệ thống. Anh khẽ khom lưng, run rẩy đặt bàn tay dính đầy dầu mỡ, mực tím và vệt máu khô lên bả vai gầy gò của Huy. Cổ họng Khang nghẹn đắng, từng từ thốt ra nghe chua chát như ngậm phải tro tàn:

“Huy... máy chủ... thực sự không còn cách nào cứu vãn trong hôm nay sao?”

Nghe thấy tiếng Khang, Huy không hề ngẩng đầu lên.

Dưới lớp áo thun mỏng manh, đôi vai anh bắt đầu run rẩy dữ dội. Một cơn run rẩy không phải vì cái lạnh của sàn xi măng hay gió mưa ngoài trời, mà là sự run rẩy của nỗi uất ức và sự bất lực đến tận cùng tủy sống.

Rồi rất chậm rãi, nặng nề, Huy buông thõng hai bàn tay buốt giá xuống đùi. Cả cơ thể anh đổ gục về phía trước. Huy ép chặt toàn bộ gương mặt hốc hác của mình vào bàn phím chiếc máy tính xách tay, trán dán chặt vào màn hình đang nhấp nháy dòng chữ báo lỗi hệ thống vô hồn.

Hai hàng nước mắt uất nghẹn trào ra từ khóe mắt đỏ ngầu, lăn dài qua đôi gò má xám ngoét dính đầy bụi than, rơi lã chã, ướt đẫm những phím bấm cáu bẩn.

Trong tiếng máy dập Kobe đang nện ầm ầm xuống nền xưởng như từng nhát búa tạ đóng đinh vào cỗ quan tài của công ty, Huy nghẹn ngào thốt lên từng tiếng đứt quãng, thừa nhận với Khang:

“Tôi đã bảo với cậu là nó không thể chịu nổi rồi mà!”