Lỗi lệch mốc thời gian

Tiếng còi xe tải vọng lên từ trục đường vành đai ngoài kia nghe rời rạc và buồn bã. Gió đêm thủ đô luồn qua khe cửa kính khép hờ, mang theo cái lạnh se sắt của đợt rét nàng Bân muộn mằn, len vào giữa không gian ngột ngạt của căn phòng khách sạn nhỏ nằm nép mình trong một con ngõ gần Trung tâm Hội nghị Quốc gia. Thứ gió ấy khô và gắt, hoàn toàn xa lạ với vị muối mằn mặn cùng hơi ẩm nồng nàn phả từ vịnh Đà Nẵng mà năm cô cậu học trò trường Trung học phổ thông Hải Vân đã hít thở suốt những tháng ngày gắn bó trên tầng thượng khu C.

Trên góc phải màn hình chiếc laptop ThinkPad T430 cũ kỹ – vỏ máy đã mòn vẹt bốn góc để lộ lớp kim loại xám xịt – đồng hồ điện tử nhấp nháy chuyển sang hai mươi ba giờ ba mươi phút. Đèn trần đã tắt từ lâu để tránh làm lóa mắt, chỉ còn luồng ánh sáng xanh nhờ nhờ từ tấm nền LED hắt lên gương mặt của năm con người đang chụm đầu quanh chiếc bàn làm việc duy nhất trong phòng.

Căn phòng hai giường đơn vốn đã chật chội nay càng thêm tù túng khi hai chiếc đệm được kéo sát lại sát vách để chừa một khoảng trống vừa đủ cho lối đi. Mặt bàn ngổn ngang những chồng tài liệu in thử trên giấy bãi bằng vàng ố, hai tập bản vẽ kỹ thuật khổ A3 ép plastic bóng loáng, một cuốn cẩm nang phổ biến thiên văn đóng gáy xoắn dày cộp, cùng hai chiếc hộp xốp chống sốc xám xịt đựng cụm thị kính Plössl và chiếc máy ảnh DSLR Canon 60D tháo kính lọc hồng ngoại – tài sản quý giá nhất mà cả câu lạc bộ gom góp, chắt chiu suốt hai học kỳ.

Cô Vũ Thanh Hà vừa rời khỏi phòng chừng hai mươi phút trước. Người giáo viên trẻ ấy đã cẩn thận kiểm tra lại từng chiếc thẻ dự thi in màu có dấu mộc đỏ của Ban Tổ chức, rà soát lại căn cước công dân của từng đứa, ép mỗi học sinh uống cạn một cốc sữa đặc pha nóng bốc khói nghi ngút để giữ ấm cổ họng, rồi nghiêm giọng nhắc nhở không một ai được phép thức quá nửa đêm. Cánh cửa gỗ dày khép lại bằng một tiếng "cạch" khô khốc, để lại năm người trẻ tuổi trơ trọi giữa bầu không khí căng như dây đàn đang rung lên bần bật.

Ngày mai, lễ khai mạc Vòng Chung kết Toàn quốc sẽ chính thức bắt đầu dưới mái vòm khổng lồ của hội trường trung tâm. Bảy mươi hai giờ tới không đơn thuần là cuộc đua tài giữa các trường chuyên lừng danh khắp ba miền, mà là khoảnh khắc phán quyết đối với mọi mồ hôi, nước mắt và cả những lời hứa danh dự mà nhóm đã đánh cược: sự tồn tại của Câu lạc bộ Thiên văn học non trẻ, danh dự của ngôi trường thường ven biển miền Trung, và trên hết là quyền được giữ lại căn gác xép lộng gió trên nóc tòa nhà ba tầng – nơi lưu giữ bầu trời đầu tiên của tuổi thanh xuân.

"Được rồi, chúng ta rà soát lại toàn bộ gói tệp trình chiếu lần cuối cùng," Hoàng Thư cất lời phá vỡ sự tĩnh mịch. Giọng cô trầm, tròn vành rõ chữ theo thói quen của một người luôn giữ vai trò điều phối, nhưng dưới đáy thanh âm ấy, sự căng thẳng đang cuộn lên thành từng đợt sóng ngầm siết chặt lấy lồng ngực. Cô ngồi ngay ngắn trên chiếc ghế tựa bọc nỉ duy nhất, lưng thẳng tắp, ngón trỏ tay phải gõ nhịp đều đặn xuống mặt bàn gỗ ép theo một tiết tấu vô thức mỗi khi não bộ phải hoạt động hết công suất. "Kiểm tra theo đúng danh mục nộp lưu chiểu: phần cứng quang cơ, thuật toán bám nhật động, bộ ảnh FITS gốc của sao Algol, tập dữ liệu bổ sung của SW Lacertae, biểu đồ đường cong ánh sáng vi sai, và toàn bộ mã nguồn nhúng C++ nạp vào vi điều khiển. Bản nén trực tuyến đã nộp qua cổng thông tin lúc chập tối, nhưng sáng mai tại bàn đăng ký, Hội đồng Khoa học sẽ yêu cầu cắm ổ cứng ngoài để kiểm tra tính toàn vẹn của tệp gốc."

Bảo đứng tựa lưng vào mép chiếc giường gỗ, hai bàn chân trần miết nhẹ lên mặt sàn trải thảm nỉ thô ráp. Trên tay cậu, chiếc micro cài áo không dây khử nhiễu – món quà bất ngờ mà anh trai Minh Quân gửi chuyển phát nhanh từ Singapore kèm theo mẩu giấy ghi vỏn vẹn dòng chữ *"Nói cho rõ ràng, đừng để run"* – vẫn nằm nguyên trong lòng bàn tay. Bảo mân mê chiếc kẹp kim loại mạ crom sáng loáng, ngón cái miết qua rãnh trượt của công tắc nguồn. Cậu đưa mắt nhìn sang Tùng. Cậu bạn chuyên trách kỹ thuật của nhóm, người luôn thu mình vào một góc như chiếc vỏ ốc, đang cắm cúi rê chuột quang trên một cuốn sách bìa cứng dùng tạm làm lót chuột. Từng hàng cột số liệu trong phần mềm Iris và bảng tính LibreOffice lướt qua màn hình với tốc độ chóng mặt dưới ánh nhìn nghiêm cẩn của cả nhóm.

"Tất cả một trăm hai mươi khung FITS của sao Algol từ chuỗi quan sát hồi tháng Giêng đều đã hoàn hảo," Tùng khẽ nói, ngón tay đẩy gọng kính cận dày cộp đã bị tuột xuống cánh mũi vì mồ hôi dầu. "Sai số trôi dạt tâm cơ học sau khi thực hiện trừ khung tối master dark và chia khung phẳng master flat vẫn giữ vững ở mức 0,22 pixel. Độ lệch chuẩn trắc quang aperture photometry đối với sao so sánh chỉ dao động quanh ngưỡng 0,015 độ sáng biểu kiến. Phần này Ban Giám khảo vòng sơ khảo khu vực đã soi rất kỹ qua kính hiển vi phần mềm, chúng ta không có bất kỳ tì vết nào để họ bắt bẻ."

"Thế còn SW Lacertae thì sao?" Khải hỏi dồn, hai tay khoanh chặt trước lồng ngực vạm vỡ. Dáng vẻ cao lớn của cậu trung vệ đội bóng đá trường Hải Vân gần như che khuất trọn vẹn khung cửa sổ nhìn ra ban công. Khải vừa kéo tấm rèm nhung dày sang một bên để đón chút không khí lạnh lọt vào phòng cho đỡ buồn ngủ. Dưới ánh sáng màn hình hắt xiên, trên mu bàn tay phải rám nắng của cậu, vết sẹo dài hơn bốn đốt ngón tay do quẹt phải cạnh đá sắc lẹm trên đỉnh Sơn Trà đêm bão mười sáu ngày trước đã kéo da non, nổi lên một vệt màu hồng nhạt. "Tám mươi tám khung hình chụp được trước khi lốc quét sập lán trạm kiểm lâm, ông đã đóng gói chuẩn hết chưa Tùng? Cái phần đó là đòn quyết định để chứng minh hệ thống của mình đủ nhạy với các sao đôi che khuất cực ngắn đấy."

"Đã chuẩn hóa toàn bộ phần FITS header theo chuẩn quốc tế IAU rồi," Tùng gật đầu lia lịa, mở thư mục mang tên `SW_Lac_20260404_Processed.csv`. "Các thông số thời gian nhật tâm HJD, độ cao sao, khối khí airmass, cấp sao vi sai tương đối so sánh chéo giữa hai sao chuẩn HD 216598 và BD+37°4715 đều đã được trích xuất tự động qua script Python. Mọi thứ đều khớp một cách kỳ diệu."

Mai Anh ngồi bệt ngay dưới tấm thảm nỉ cạnh chân giường, lưng dựa vào thành gỗ, hai đầu gối co lên đỡ lấy cuốn sổ ký họa dữ liệu đóng bìa bọc vải thô do chính tay cô bé tự khâu. Suốt hai tuần ròng rã kể từ sau đêm bão Sơn Trà, cô bé lớp mười một chuyên vẽ tranh minh họa này đã dùng cây thước nhựa trong suốt hai mươi centimet và hộp bút chì màu nước để đối chiếu từng điểm tọa độ trắc quang trên màn hình với các trang vẽ tay chi tiết.

Mai Anh không hiểu sâu về toán vi phân hay các hàm truyền động bước như Tùng, nhưng cô có một đôi mắt nhạy cảm đến phi thường với tính đối xứng và nhịp điệu của hình khối. Những đường cong biểu diễn độ biến thiên ánh sáng của SW Lacertae được Mai Anh cách điệu thành từng dải màu mềm mại như dải lụa: nhánh đi xuống dốc đứng khi ngôi sao nhỏ bị che khuất một phần, đáy cực tiểu chữ U tù đặc trưng của hệ sao đôi tiếp xúc kiểu W Ursae Majoris, và nhánh đi lên khi hai khối cầu plasma nhiệt hạch tách dần khỏi đường thị kính. Đó là một tác phẩm giao thoa tuyệt mỹ giữa sự nghiêm cẩn của vật lý thiên văn và linh hồn bay bổng của mỹ thuật tạo hình.

Đột nhiên, tiếng ngòi bút chì miết sàn sạt trên mặt giấy nhám ngưng bặt.

Mai Anh dừng tay. Đầu ngón tay trỏ thon nhỏ của cô bé khựng lại ngay trên một chấm mực đỏ biểu thị điểm đo số 74. Đôi mắt to tròn dưới hàng mi cong khẽ nheo lại, rồi mở to ra đầy vẻ nghi hoặc. Cô bé nghiêng đầu, dịch mép chiếc thước kẻ nhựa xuống ba milimét, nheo mắt ngắm lại đường dốc của đồ thị trên giấy, rồi ngẩng phắt lên nhìn trừng trừng vào bảng dữ liệu đang hiển thị trong giao diện phần mềm Iris trên màn hình máy tính.

"Khoan đã... Tùng," Mai Anh cất tiếng. Giọng cô bé không lớn, thanh mảnh nhưng lại sắc ngọt và bất ngờ đến mức làm đứt phăng mạch suy nghĩ của bốn người còn lại.

Tùng giật mình, ngón tay trỏ trượt khỏi phím cuộn chuột: "Sao thế Mai Anh? Trục tung cấp sao vi sai tớ để bước nhảy 0,05 độ sáng, đúng như cậu yêu cầu rồi mà?"

"Không phải trục tung. Cậu phóng to cụm mười lăm điểm đo cuối cùng của nhánh đi xuống trước đáy cực tiểu xem nào," Mai Anh chỉ đầu ngón tay vào màn hình, ánh mắt không rời khỏi vùng giao nhau giữa đường dốc và trục hoành thời gian. "Phóng to từ khung ảnh số 73 đến khung ảnh số 88 cho tớ."

Tùng chớp mắt sau tròng kính dày, tay rê chuột kéo một khung chữ nhật bao quanh đoạn đồ thị tương ứng với mười lăm khung ảnh cuối cùng thu được trên đỉnh dốc Sơn Trà – những khung hình được phơi sáng trong khoảnh khắc nghẹt thở trước khi cơn cuồng phong xé toạc tấm bạt che và quật ngã hệ thống giá đỡ.

"Có chuyện gì không ổn à Mai Anh?" Bảo bước vòng qua mép giường, cúi rạp người xuống ngang tầm vai cô bạn, mắt dán chặt vào những đốm sáng li ti màu xanh lam đang xếp thành một đường dốc thoai thoải tuyệt đẹp trên màn hình.

"Màu sắc chỉ thị sai số và con số thời gian ở đây không khớp với thực tế," Mai Anh nói, giọng bắt đầu run lên một nhịp rất khẽ nhưng nghe rõ mồn một. "Các cậu nhìn kỹ lại đi. Trong cuốn nhật ký dã chiến viết tay của Khải, dòng ghi chép bằng bút bi xanh còn lem mực mưa: Khải ghi nhận thời điểm gió bắt đầu đổi hướng từ đông bắc sang tây bắc, giật cấp 5 làm rung chân kính là lúc hai mươi ba giờ mười lăm phút đêm mùng bốn tháng Tư. Lúc đó, chúng ta vừa bấm nút bắt đầu phơi sáng khung số 74. Đến hai mươi ba giờ ba mươi phút, Khải đo độ ẩm không khí tăng vọt từ bảy mươi phần trăm lên chín mươi mốt phần trăm, sương muối bắt đầu bám mờ mép thị kính, tương ứng với khung số 80. Nhưng nhìn vào cột mốc thời gian UTC trên tệp FITS này xem: khung 74 lại ghi nhận thời điểm là hai mươi hai giờ ba mươi ba phút? Còn khung 80 lại ghi nhận hai mươi hai giờ bốn mươi tám phút?"

Sự im lặng lập tức đổ sụp xuống căn phòng khách sạn như một khối bê tông vô hình. Tiếng lốc điều hòa nhiệt độ cũ kỹ gắn trên tường đang chạy rè rè bỗng chốc như bị khuếch đại lên gấp mười lần, nhức nhối và chói tai.

Khải đứng phắt dậy khỏi mép cửa sổ, bước ba bước dài tới chiếc bàn. Cậu thọc tay vào ngăn phụ của chiếc ba lô dã chiến bạc màu, lôi ra cuốn sổ tay hậu cần bìa bọc da chống nước. Những ngón tay thô ráp của chàng trung vệ lật roạt những trang giấy còn vương vết ố vàng khô cứng của nước mưa và bùn đất Sơn Trà.

"Đúng rồi! Tao nhớ như in từng giây từng phút của cái đêm chết tiệt đó!" Khải gằn giọng, ngón tay cái ấn mạnh vào dòng chữ viết vội xiêu vẹo trên trang giấy. "Lúc hai mươi ba giờ ba mươi, tao nhìn đồng hồ đeo tay G-Shock – cái đồng hồ này tao đã kích hoạt chế độ đồng bộ sóng vô tuyến vệ tinh GPS từ chiều trước khi leo núi để canh giờ đổi ca trực gió. Tao nhìn đồng hồ rồi mới hét lên báo cho chị Thư chuẩn bị phương án trùm bạt thu kính khẩn cấp! Làm sao mà khung số 80 lại có thể được chụp lúc hai mươi hai giờ bốn mươi tám phút được? Lệch... lệch những bốn mươi hai phút!"

Hoàng Thư không còn ngồi yên được nữa. Cô đứng bật dậy mạnh đến mức chân ghế kéo lê trên sàn phát ra một tiếng rít ghê người. Hai bàn tay Thư bám chặt vào phần tựa lưng bằng gỗ của Tùng, ngón tay bấm sâu đến mức móng tay chuyển sang màu trắng bệch. Đôi mắt sắc sảo của cô lướt như một máy quét la-de qua từng dòng thông số hiển thị trong bảng siêu dữ liệu `FITS Header` của khung hình số 80:

`SIMPLE = T / file does conform to FITS standard` `BITPIX = 16 / number of bits per data pixel` `NAXIS = 2 / number of data axes` `DATE-OBS= '2026-04-04' / UTC date of observation` `TIME-OBS= '22:48:15.204' / UTC time at start of exposure` `EXPTIME = 120.00 / exposure duration in seconds`

"Không... điều này là vô lý về mặt toán học," Thư lẩm bẩm, hơi thở của cô trở nên dồn dập, phả vào gáy Tùng từng luồng khí nóng bỏng rát. "Việt Nam nằm ở múi giờ GMT+7. Nếu thời điểm chụp thực tế trên đỉnh núi là hai mươi ba giờ ba mươi phút giờ địa phương, thì giờ quốc tế UTC tương ứng bắt buộc phải là mười sáu giờ ba mươi phút chiều ngày mùng bốn! Tại sao trong header lại ghi là hai mươi hai giờ bốn mươi tám phút? Nếu quy đổi ngược lại, hai mươi hai giờ bốn mươi tám phút UTC tương đương với năm giờ bốn mươi tám phút sáng hôm sau? Không, nhìn kỹ lại biến định dạng đi! Con chip đồng hồ thời gian thực... Tùng, mở mã nguồn vi điều khiển ngay lập tức!"

"Tùng, mở terminal lên!" Bảo giục, giọng khản đặc. Cậu cảm thấy một luồng khí lạnh buốt ngấm từ gót chân, chạy dọc theo tủy sống rồi bóp nghẹt lấy cuống họng.

Tùng cuống cuồng bấm tổ hợp phím trên ThinkPad. Cửa sổ dòng lệnh nền đen chữ xanh hiện ra lóa mắt. Đôi bàn tay vốn khéo léo phi thường khi hàn những vi mạch siêu nhỏ của cậu lúc này lại run rẩy dữ dội, gõ trượt phím liên tục. Tiếng lách cách gõ phím vang lên khô khốc, hoảng loạn. Cậu truy cập vào phân vùng lưu trữ mã nguồn của bo mạch điều khiển bám nhật động, mở tệp `DS3231_RTC_Handler.cpp` – đoạn chương trình chịu trách nhiệm đọc dữ liệu thời gian từ mô-đun thạch anh nhiệt độ bù tích hợp trên bo mạch Arduino và ghi đè vào từng gói tin ảnh FITS khi máy ảnh đóng màn trập.

Tiếp đó, Tùng kích hoạt lệnh trích xuất nhật ký giao tiếp I2C được ghi tạm trong bộ nhớ đệm flash ngoại vi – một tính năng gỡ lỗi mà cậu đã kích hoạt từ hồi thử nghiệm nhưng chưa từng xóa đi.

Từng dòng mã hex và mốc thời gian hệ thống cuộn lên vun vút trên màn hình.

Năm giây. Mười giây. Nửa phút trôi qua nặng nề như một thế kỷ.

Bỗng nhiên, ngón tay Tùng rời khỏi phím cuộn. Cả người cậu đông cứng lại như một pho tượng đá. Sắc mặt của chàng kỹ sư mười sáu tuổi chuyển từ ửng đỏ vì ngột ngạt sang tái nhợt, rồi trong khoảnh khắc, một màu trắng bệch không còn một giọt máu phủ kín gương mặt cậu. Đôi môi Tùng giật giật, hé mở nhưng không thốt nên lời. Hai cánh tay cậu buông thõng khỏi bàn phím, rơi uỵch xuống hai bên đùi.

"Tùng? Cậu thấy cái gì trong log?" Bảo ghé sát mặt vào màn hình, nhưng những dòng lệnh địa chỉ thanh ghi `0x68` và cờ báo tràn ngắt phần cứng đối với cậu hoàn toàn mù mịt. "Nói đi Tùng! Có chuyện gì xảy ra với con chip RTC?"

"Tớ... tớ làm hỏng hết rồi..." Thanh âm của Tùng vỡ vụn, nghẹn đặc trong thanh quản. Cậu từ từ gục trán xuống, đập trán vào mép gờ nhám của chiếc ThinkPad, hai bàn tay luồn vào tóc vò nát từng lọn. "Là tại tớ... Đêm đó... lúc Khải hét lên bảo bão ập tới, lốc giật tốc mái bạt... tớ ôm hộp điều khiển điện tử và bộ pin chạy thục mạng vào lán kiểm lâm... Tớ vấp phải rễ cây duối... tớ ngã nhào, đập mạnh góc hộp nhôm xuống gờ đá hoa cương..."

"Chuyện đó thì liên quan gì đến dữ liệu?" Khải bước tới, đặt bàn tay to bè đầy sẹo lên bả vai đang run bần bật của Tùng, lắc mạnh. "Lúc đó gió giật cấp bảy, cát bay rát mặt, mày bảo vệ được chiếc máy ảnh và khối thấu kính không vỡ là lập đại công rồi! Tao với chị Thư đã kiểm tra lại mô-tơ bước ngay trong đêm, bánh răng không mẻ, trục sâu vẫn quay êm ru mà!"

"Không phải mô-tơ... mà là khay pin!" Tùng ngước lên, đôi mắt đỏ hoe ngấn nước sau lớp kính dày, hai bọng mắt thâm quầng giật giật từng cơn. "Cú va đập đó... khay pin cúc áo CR2032 nuôi nguồn dự phòng độc lập cho chip thời gian thực DS3231 bị bung chốt đàn hồi! Chân tiếp xúc cực dương bị hở ra đúng một phần mười milimét! Lúc ở trong lán, tớ thấy một vệt tia lửa điện nhỏ lóe lên trong hộp mạch... tớ cứ tưởng đó là tĩnh điện do ma sát với áo gió... Nhưng không phải! Đó là lúc cực nguồn phụ bị chập gián đoạn, làm sụt áp toàn bộ mạch dao động thạch anh ba mươi hai kilô-héc!"

Căn phòng như bị rút cạn toàn bộ dưỡng khí. Mai Anh ngồi bệt dưới sàn, chiếc thước kẻ trong tay rơi tuột xuống đệm nỉ không một tiếng động.

"Sụt áp mạch dao động... thì hậu quả là gì?" Giọng Hoàng Thư run lên bần bật, từng từ như bị bóp nghẹt.

"Nghĩa là... khi mất nguồn nuôi thạch anh, thanh ghi thời gian của chip DS3231 bị đóng băng hoàn toàn!" Tùng gào lên trong tuyệt vọng, hai giọt nước mắt ứa ra lăn dài qua khóe miệng. "Nó ngừng đếm thời gian suốt bốn mươi hai phút mười tám giây! Mãi cho đến khi tụ điện đệm trên bo mạch chính xả hết điện tích, vi điều khiển trung tâm mới phát hiện ra lỗi mất tín hiệu I2C và tự động kích hoạt bộ đếm xung nội bộ của chip ATmega để bù giờ giả lập! Nhưng bộ đếm nội bộ đó bắt đầu đếm tiếp từ con số thời gian mà thanh ghi bị đóng băng trước đó!"

Bảo cảm thấy màng nhĩ mình lùng bùng như vừa bị một quả pháo nổ ngay bên tai. Cậu chống tay lên mặt bàn để giữ cho cơ thể khỏi chao đảo: "Nói rõ hơn đi Tùng... Tức là mười lăm khung hình cuối cùng đó..."

"Tức là mười lăm khung ảnh cuối cùng của hệ sao SW Lacertae... từ khung số 73 đến khung số 88... toàn bộ mốc thời gian ghi nhận trong phần siêu dữ liệu gốc đã bị lùi lại đúng bốn mươi hai phút so với thời gian vũ trụ thực tế!" Tùng đấm mạnh nắm tay xuống mặt bàn khiến chiếc hộp xốp đựng thị kính nảy lên một nhịp. "Khi chúng ta nạp toàn bộ tám mươi tám tệp FITS đó vào phần mềm Iris để chạy thuật toán trắc quang vi sai... vì thời gian của mười lăm điểm đo cuối cùng bị lùi lại bốn mươi hai phút, phần mềm đã vô tình... đã vô tình đẩy toàn bộ mười lăm điểm đo đó dịch về phía trước của trục hoành!"

Mai Anh bàng hoàng ôm chặt lấy cuốn sổ ký họa vào lòng, ngơ ngác nhìn Bảo rồi nhìn sang Thư: "Dịch về phía trước... nghĩa là sao hả anh Bảo? Nghĩa là..."

"Nghĩa là mười lăm điểm đo đó đáng lẽ phải nằm ở phía sau," Thư buông thõng hai tay, ngã ngồi thụp xuống mép đệm giường, đôi mắt đờ đẫn nhìn vào khoảng không vô định trước mặt. "Đáng lẽ chúng phải nằm ở cuối pha che khuất, nơi gió bão bắt đầu làm rung lắc kính. Nhưng vì bị lùi thời gian, chúng lại bị kéo ngược về quá khứ... lấp khít vào khoảng trống dữ liệu của nhánh đi xuống mà chúng ta chưa kịp đo trước khi bão tới!"

Một sự thật tàn nhẫn và trớ trêu đến mức nực cười.

Đường cong ánh sáng của SW Lacertae – hệ sao đôi che khuất cực ngắn kiểu W Ursae Majoris với chu kỳ quay quanh khối tâm chung chỉ vỏn vẹn 7,6 giờ đồng hồ. Suốt nửa tháng qua, cả năm đứa học trò, cô giáo Hà, và cả thầy Phó hiệu trưởng Nguyễn Đức Phong đã chuyền tay nhau ngắm nhìn bản in đồ thị ấy với niềm tự hào tột bậc. Nhánh đi xuống của đường cong trắc quang sụt giảm một cách mượt mà, thẳng tắp, đẹp như một bức tranh mẫu trong sách giáo khoa của Nhà xuất bản Đại học Cambridge.

Khi nhóm mang biểu đồ đó đến Trung tâm Khoa học Đà Nẵng để đối chiếu với dữ liệu lưu trữ của Hiệp hội Người quan sát Sao Biến quang Hoa Kỳ (AAVSO), Tiến sĩ Đặng Hải Yến đã nhìn vào chuỗi điểm đo ấy qua cặp kính trắng, khẽ gật đầu mỉm cười đầy thiện cảm: *"Một dàn thiết bị học sinh tự chế bằng kính thiên văn phản xạ Newton 150mm tự mài gương, hệ thống bám nhật động dùng động cơ bước phế liệu, mà có thể bắt trọn được pha sụt giảm ánh sáng của một hệ sao đôi mờ cấp chín với độ phân giải thời gian hai phút một khung hình... Đây là một kỳ tích của sự kiên trì."*

Chính lời khen ấy của nữ tiến sĩ đầu ngành đã trở thành tấm vé vàng đưa trường Hải Vân vượt qua vòng loại khu vực. Chính biểu đồ tuyệt mỹ ấy đã thuyết phục được Hội đồng Khoa học Đà Nẵng đặc cách cấp kinh phí di chuyển cho cả đội bay ra Hà Nội.

Vậy mà giờ đây, trước giờ khai mạc đúng tám tiếng đồng hồ, họ phát hiện ra rằng cái "kỳ tích" ấy không phải là một phát hiện khoa học may mắn. Nó chỉ là sản phẩm của một trò đùa quái ác từ phần cứng: một chân pin cúc áo bị lỏng trong một cú ngã trên đỉnh núi đá mịt mù mưa bão!

"Nếu... nếu chúng ta dịch chuyển mười lăm điểm đo này về đúng mốc thời gian thực tế của nó thì biểu đồ sẽ ra sao?" Bảo cất tiếng, cố gắng ghìm từng từ ngữ để chúng không vỡ ra theo sự hoảng loạn đang bóp nghẹt tim mình. "Tùng, sửa lại mã nguồn ngay. Cộng bù bốn mươi hai phút vào mười lăm tệp FITS đó, rồi cho thuật toán vẽ lại đường cong ánh sáng vi sai."

Tùng nuốt khan một ngụm nước bọt đắng ngắt. Bàn tay cậu vẫn còn run rẩy nhưng không dám chần chừ. Cậu mở trình soạn thảo văn bản, viết vội một đoạn script Python ngắn: duyệt qua mười lăm tệp từ `SW_Lac_0073.fit` đến `SW_Lac_0088.fit`, đọc giá trị trường `TIME-OBS`, cộng thêm 2538 giây vào phần giây, rồi tính toán lại giá trị Thời gian Nhật tâm HJD tương ứng trên tọa độ xích kinh và xích vĩ của chòm sao Cự Hổ.

Dòng chữ lệnh cuối cùng được gõ xuống: `python plot_differential_photometry.py`.

Tùng nhấn phím `Enter`.

Một vệt sáng trắng quét ngang qua cửa sổ dòng lệnh. Phần mềm đồ họa Matplotlib bật mở trên màn hình.

Đồ thị đường cong ánh sáng mới hiện ra dưới luồng sáng xanh sắc lạnh.

Cả năm người đồng loạt nín thở. Khải cắn chặt môi dưới đến rớm máu. Mai Anh đưa hai bàn tay lên búp miệng để ngăn một tiếng nấc thảng thốt.

Mười lăm chấm tròn màu xanh lam lập tức bị bứng khỏi vị trí êm ả của nhánh đi xuống, bị kéo giật ngược về phía bên phải của trục hoành thời gian. Đường dốc trơn tru, liền mạch và hoàn mỹ trước kia biến mất không để lại một dấu vết.

Thay vào vị trí của nó là một khoảng trống to tướng, một "vực thẳm" dữ liệu trơ trọi kéo dài gần bốn mươi lăm phút không có lấy một điểm đo nào. Nhưng sự tàn phá chưa dừng lại ở đó. Mười lăm điểm đo khi bị dời sang bên phải lại rơi đúng vào thời điểm mà cơn bão Sơn Trà bắt đầu quất những luồng gió giật cấp 6, cấp 7 vào lán kiểm lâm. Gió làm rung lắc chân đế xích đạo tự chế, sương mù làm tán xạ ánh sáng của ngôi sao so sánh. Hậu quả là mười lăm điểm đo này nhảy múa loạn xạ trên đồ thị: thanh chỉ số sai số trắc quang (error bar) của từng điểm dài ngoẵng ra gấp năm lần bình thường, vươn lên cụp xuống như những chiếc gai nhọn hoắt đâm toạc lấy vẻ thanh lịch vốn có của biểu đồ.

Một đường cong ánh sáng què cụt, nham nhở, rách nát và đầy thương tật.

"Trời đất ơi..." Khải lùi lại hai bước, lưng đập mạnh vào cánh cửa sổ kính khiến khung nhôm rung lên bần bật. Cậu đưa tay vuốt ngược mái tóc ướt đẫm mồ hôi trán, ánh mắt thẫn thờ. "Cái khoảng trống này... nó to gấp ba lần khoảng mất tín hiệu của sao Algol trong đợt thử nghiệm tháng Giêng. Đồ thị thế này thì... thì làm sao mà tính ra được thời điểm cực tiểu chính xác đến cấp giây như trong báo cáo tóm tắt?"

"Không chỉ là thời điểm cực tiểu," giọng Hoàng Thư cất lên, nhỏ dần, nhỏ dần rồi chìm vào một thứ thanh âm lạnh ngắt đến ghê người. Cô ngồi bất động trên mép giường, hai mắt mở to nhìn vào khoảng trống dữ liệu hoác hoắt trên màn hình. "Sáng ngày mốt chúng ta phải đứng trước Hội đồng Giám khảo Quốc gia. Chủ tịch Hội đồng năm nay là Giáo sư Trần Trọng Nhân – Viện trưởng Viện Vật lý Địa cầu, cùng các tiến sĩ hàng đầu về trắc quang thiên thể của Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Họ đã dành cả đời để nghiên cứu các sai số công cụ. Họ chỉ cần liếc mắt qua mười giây là nhận ra ngay: tại sao một hệ thống cơ học tự chế lại có thể tạo ra một bước nhảy dữ liệu phi lý đến bốn mươi hai phút ngay trước thềm cực tiểu?"

Thư thở dốc, hai bàn tay cô đan chặt vào nhau, các khớp ngón tay cọ vào nhau kêu răng rắc. Ký ức kinh hoàng từ mùa thu năm ngoái – khi một dự án nghiên cứu khoa học kỹ thuật của trường bị phanh phui vì số liệu cảm biến môi trường bị chỉnh sửa cho "đẹp mắt", kéo theo việc người anh khóa trên bị tước danh hiệu học sinh giỏi toàn quốc và giáo viên hướng dẫn bị kỷ luật – đột ngột trỗi dậy như một cơn ác mộng đen đặc, bóp nghẹt lấy tâm trí cô gái trẻ.

"Các cậu có hiểu quy chế thi toàn quốc nghiêm ngặt đến mức nào không?" Thư ngẩng lên, ánh mắt cô bắt đầu dao động trong nỗi hoảng loạn tột độ. Giọng cô gắt lên, vỡ ra thành từng mảnh: "Điều 8, Khoản 2 của Quy chế Đề tài Sáng tạo Kỹ thuật: Bất kỳ đề tài nào có dấu hiệu ngụy tạo số liệu, làm sai lệch thời gian thực nghiệm gốc, hoặc báo cáo không trung thực về điều kiện vận hành phần cứng đều sẽ bị hủy bỏ tư cách tham gia ngay lập tức! Ban Tổ chức sẽ gửi công văn phê bình trực tiếp về Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố!"

Thư đưa hai tay ôm lấy mặt, những giọt nước mắt bắt đầu rỉ qua kẽ ngón tay: "Thầy Phong... Thầy Phong đã đem cả uy tín của Ban Giám hiệu ra bảo lãnh trước Sở để xin kinh phí đưa năm đứa mình ra đây... Nếu chúng ta bị tước quyền thi đấu vì một lỗi kỹ thuật ngớ ngẩn... danh dự của trường Hải Vân, công sức của cô Hà... và căn phòng thiên văn trên gác xép... Thầy Hiệu trưởng sẽ có lý do chính đáng nhất để ký quyết định thu hồi tầng thượng làm kho chứa đồ bảo hộ lao động... Tất cả sẽ tan thành tro bụi... Ngay trong ngày mai..."

Căn phòng khách sạn nhỏ bé chìm vào một sự ngột ngạt đến nghẹt thở. Gió ngoài trời vẫn rít từng hồi qua khe cửa, buốt lạnh và xa xăm.

Tùng gục đầu trên hai cánh tay khoanh trên bàn, vai run bần bật, tiếng khóc nấc nghẹn ngào bật ra từ lồng ngực: "Là tại tớ... Đáng lẽ tớ phải đối soát mốc thời gian của từng tệp FITS với máy chủ giờ nguyên tử trên mạng ngay khi về đến nhà... Tớ đã quá tự mãn khi thấy đồ thị đẹp... Tớ đã phá nát tất cả... Ngày mai đội Chuyên Nam Phương của Đỗ Nhật Nam... họ mang dàn kính tính toán tự động Celestron Schmidt-Cassegrain 8 inch nhập khẩu từ Mỹ... dữ liệu của họ mịn màng từng giây... còn chúng ta mang một mớ phế liệu hàn chắp vá cùng một biểu đồ rách nát ra làm trò cười cho cả nước..."

"Tao bảo mày câm miệng lại cơ mà, Tùng!" Khải quát khẽ, giọng cậu trầm và gằn xuống như sấm rền trong đêm. Chàng trung vệ sải bước tới cạnh bàn, túm lấy cổ áo Tùng kéo mạnh dậy, buộc cậu bạn kỹ sư phải nhìn thẳng vào mắt mình. "Mày không được phép nói chiếc kính của chúng ta là phế liệu! Đêm đó trên đỉnh dốc, nếu mày không lấy thân mình che cho cái hộp điều khiển, nếu mày không liều mạng giữ lấy bộ vi xử lý thì giờ này cả năm đứa đang ngồi ở nhà khóc chứ không có tư cách đứng ở Hà Nội này đâu! Tao đã nói rồi, trên sân bóng hay ngoài đời, thua là cùng thua, thắng là cùng thắng, không có đứa nào được phép nhận rác về một mình!"

"Nhưng số liệu đang sai rành rành ra đấy!" Thư hét lên, nước mắt giàn giụa trên đôi gò má tái nhợt. Sự kiềm chế sắt đá của người đội trưởng sụp đổ hoàn toàn. "Các cậu không hiểu à? Đây không phải là một trận bóng đá! Đây là khoa học! Khoa học không chấp nhận lý do 'tôi bị ngã nên số liệu nhảy'! Một là đồ thị đúng, hai là đồ thị sai! Không có vùng xám ở giữa!"

Thư dừng lại, lồng ngực phập phồng dữ dội. Ánh mắt cô run rẩy nhìn trừng trừng vào màn hình laptop, nơi tệp dữ liệu cũ – tệp dữ liệu có đường cong hoàn hảo nhưng mang mốc thời gian giả tạo – vẫn đang được lưu trong một thư mục tạm.

Một ý nghĩ đen tối, méo mó và đầy cám dỗ lóe lên trong đáy mắt cô gái mười một.

"Nếu..." Thư ngập ngừng, giọng cô hạ thấp xuống đến mức gần như chỉ còn là một tiếng thì thào ma quái. "Nếu chúng ta... không chỉnh lại mốc thời gian đó..."

Cả căn phòng bỗng chốc lặng phắc. Đến cả tiếng nấc của Tùng cũng im bặt.

"Chị nói cái gì?" Bảo ngước mắt lên, nhìn thẳng vào mặt người đội trưởng mà cậu luôn hết mực kính trọng.

"Chị nói... nếu chúng ta cứ nộp gói dữ liệu cũ," Thư nói nhanh, từng lời tuôn ra như một dòng thác của sự sợ hãi đang cố tìm lối thoát. "Ban Giám khảo Toàn quốc có cả trăm đề tài phải chấm trong hai ngày. Họ chỉ có đúng mười lăm phút để nghe chúng ta thuyết trình và năm phút chất vấn. Họ sẽ chỉ nhìn vào tệp bảng tính CSV tổng hợp, nhìn vào biểu đồ pha trắc quang đã gập chu kỳ và các chỉ số thống kê chi bình phương! Không một giáo sư nào rảnh rỗi đến mức mở từng dòng mã nguồn I2C của con chip DS3231 ra để soi xem đêm mùng bốn tháng Tư pin nuôi thạch anh có bị hở chân một phần mười milimét hay không! Đường cong cũ trông rất mượt mà... nó hoàn toàn khớp với mô hình lý thuyết của hệ sao W Ursae Majoris do AAVSO công bố... Chúng ta chỉ cần thuyết minh theo đúng kịch bản đã tập suốt hai tuần qua... Sẽ không ai... tuyệt đối không một ai có thể phát hiện ra được..."

Lời nói của Thư buông xuống như một tảng băng ném vào vạc dầu sôi.

Không gian đặc quánh lại. Mùi sữa đặc nguội ngắt còn sót lại trong những chiếc cốc nhựa trên bệ cửa sổ bốc lên một mùi chua nồng lợm giọng.

Bảo nhìn chằm chằm vào Thư. Trong khoảnh khắc ấy, cậu cảm thấy người con gái đứng trước mặt mình xa lạ đến kinh ngạc. Đây là Hoàng Thư – người từng cầm chiếc cờ lê số 10 gõ thẳng vào ngón tay Bảo khi cậu căn chỉnh gương sơ cấp lệch một góc phần tư milimét; người từng thức ba đêm trắng tại quán chè của Cô Hạnh để soạn thảo "Bản cam kết ba điều khoản" của câu lạc bộ, trong đó Điều khoản thứ nhất được viết bằng mực đỏ hoa phượng: *Tuyệt đối trung thực với từng hạt photon thu được từ bầu trời*.

"Chị Thư," Bảo cất lời. Giọng cậu không hề gắt gỏng, không hề lớn tiếng, nhưng trầm, nặng và sắc như một lưỡi dao cắm phập vào nền gỗ. "Chị thật sự... muốn chúng ta bước lên sân khấu quốc gia bằng một lời nói dối sao?"

Hoàng Thư rùng mình một cái. Cô lùi lại nửa bước, ánh mắt lảng tránh cái nhìn trực diện của cậu học trò lớp mười: "Bảo... Chị... Chị không muốn nói dối! Nhưng chị muốn cứu câu lạc bộ! Em có hiểu không? Nếu ngày mai chúng ta mang một biểu đồ bị thủng một lỗ to tướng kéo dài bốn mươi lăm phút, với những điểm đo gai góc nham nhở như một cành củi khô lên màn chiếu lớn... Ban Giám khảo sẽ đánh trượt chúng ta ngay từ vòng thuyết trình đầu tiên! Đỗ Nhật Nam và đội Chuyên Nam Phương sẽ nhìn chúng ta bằng ánh mắt gì? Người ta sẽ cười vào mũi trường Hải Vân! Người ta sẽ bảo học sinh trường thường ven biển, nhặt nhạnh ống nước nhựa với gương vỡ ve chai đi làm khoa học thì cũng chỉ làm ra trò hề thôi!"

"Họ cười thì đã sao?"

Một giọng nói trong trẻo nhưng đanh thép vang lên từ phía dưới sàn nhà.

Mai Anh đứng thẳng dậy. Cô bé cẩn thận gấp cuốn sổ ký họa lại, đặt nó ngay ngắn lên mặt bàn, ngay cạnh chiếc máy tính đang hiển thị biểu đồ rách nát. Đôi mắt của cô gái nhỏ không còn vẻ bẽn lẽn thường ngày, mà rực sáng một ngọn lửa kiêu hãnh lạ lùng.

"Ngày đầu tiên em bước chân lên căn gác xép khu C," Mai Anh nhìn thẳng vào Thư, từng chữ thốt ra rõ ràng, rành mạch, "bố em đã xé nát bức tranh dải Ngân Hà em vẽ bằng màu nước. Bố em bảo nghệ thuật hay thiên văn đều là những thứ viển vông, vô tích sự của những kẻ rỗi việc, chỉ có điểm số các môn khối A và danh hiệu học sinh giỏi trên giấy tờ mới là thứ có giá trị thật sự trong cuộc đời này. Em đã cãi lời bố, em đã trốn những buổi học thêm để ở lại căn phòng đó cùng các anh chị suốt những đêm đông buốt giá... Em ở lại không phải vì một tấm bằng khen hay một chiếc cúp mạ vàng đem về khoe với gia đình! Em ở lại vì em tin rằng những gì các anh chị đang làm là sự thật! Em vẽ từng đường cong ánh sáng, em nắn nót từng tọa độ ngôi sao, không phải để làm đồ trang sức phủ lên một sự giả dối lộng lẫy!"

Mai Anh nghẹn giọng, nhưng cô bé kiên quyết không chớp mắt để những giọt nước mắt không rơi xuống: "Nếu đêm nay chúng ta đồng ý giấu nhẹm bốn mươi hai phút đó đi... Nếu ngày mai chúng ta dùng sự xảo trá đó để ẵm giải Nhất toàn quốc mang về trường... thì từ nay về sau, mỗi lần bước chân lên căn gác xép, mỗi lần nhìn vào chiếc kính thiên văn mà các anh chị đã đổ máu để làm ra... chúng ta sẽ nhìn vào nó bằng bộ mặt nào? Chúng ta có khác gì những kẻ làm báo cáo khống mà chúng ta từng khinh bỉ không?"

Khải bước lại gần bàn làm việc. Cậu không nói gì ngay, chỉ lẳng lặng vươn bàn tay to bè, ấm áp của mình phủ lên mu bàn tay đang run rẩy của Tùng. Rồi cậu quay sang nhìn Thư, ánh mắt của chàng trung vệ từng nếm trải hàng chục trận đấu sinh tử trên sân cỏ phẳng lặng như mặt hồ không một gợn sóng.

"Đội bóng của tao từng lọt vào trận chung kết giải bóng đá các trường trung học toàn thành phố năm ngoái," Khải cất giọng chậm rãi, trầm đục. "Trận đó bọn tao thua tan nát không - bốn trước Chuyên Lê Quý Đôn. Bọn tao thua vì thể lực họ tốt hơn, chiến thuật họ bài bản hơn, họ được tập trên sân cỏ nhân tạo có huấn luyện viên chuyên nghiệp kèm cặp từng bước chạy. Sau tiếng còi mãn cuộc, cả đội tao ngồi sụp xuống sân cỏ bùn lầy mà khóc như mưa. Nhưng sau đó, bọn tao đứng dậy, lau sạch bùn trên mặt, ngẩng cao đầu bước sang bắt tay chúc mừng họ. Thua thì nhận là mình thua. Thua thì về tập lại!"

Khải siết chặt vai Tùng, ánh mắt quét qua từng gương mặt trong phòng: "Còn nếu bước vào sân mà chơi trò tiểu xảo, đạp lén sau lưng đối thủ, hay cấu kết với trọng tài để thắng một trận đấu nhơ bẩn... thì cái cúp vô địch đó mang về đặt trong tủ kính phòng truyền thống chỉ tổ làm nhục nhã cái tên trường Hải Vân! Tao tham gia câu lạc bộ này ban đầu đúng là vì muốn xóa ba mươi giờ phạt lao động công ích của thầy Giám thị Công. Nhưng tao ở lại đến ngày hôm nay là vì bốn đứa tụi mày! Chúng ta là một đội! Đã là một đội thì cùng nhau chia sẻ vinh quang, và cũng phải cùng nhau chịu trách nhiệm trước sự thật, dù sự thật đó có tàn nhẫn hay xấu xí đến mức nào đi chăng nữa!"

Tùng ngước đầu lên khỏi mặt bàn. Cậu dùng mu bàn tay áo khoác quệt ngang dòng nước mắt trên má. Đôi mắt sau cặp kính cận dày cộp tuy vẫn còn đỏ hoe nhưng sự yếu đuối, hoảng loạn đã hoàn toàn biến mất, nhường chỗ cho một nét kiên định kỳ lạ của một người thợ cơ khí trước bài toán kỹ thuật hóc búa nhất đời mình.

Cậu hít một hơi thật sâu, lồng ngực gầy guộc phập phồng:

"Tớ... tớ có thể viết lại toàn bộ phần phụ lục kỹ thuật của báo cáo ngay trong đêm nay," giọng Tùng đã lấy lại được nhịp điệu chắc chắn, dứt khoát. "Tớ sẽ trích xuất toàn bộ nhật ký xung nhịp của vi điều khiển ATmega, phân tích chi tiết hiện tượng sụt áp của mạch dao động thạch anh khi viên pin CR2032 bị rung lắc cơ học trong điều kiện gió bão cấp 7. Tớ sẽ vẽ lại sơ đồ nguyên lý mạch điện, chỉ rõ điểm yếu của khay pin đàn hồi thông thường, và đề xuất giải pháp kỹ thuật khắc phục triệt để: bổ sung một tụ điện gốm dung lượng cao chống nhiễu sụt áp tức thời, kèm theo một khóa kẹp ren ốc bằng thép không gỉ để cố định pin trong các thiết bị thiên văn dã chiến. Nếu Hội đồng Giám khảo trừ điểm vì hệ thống phần cứng của tớ gặp sự cố... tớ xin nhận hết. Nhưng tớ cam đoan, phần phân tích nguyên nhân lỗi và giải pháp công nghệ này sẽ là phần trung thực và chi tiết nhất trong toàn bộ hội trường ngày mai!"

Bảo nhìn quanh căn phòng một lượt.

Dưới ánh sáng vàng nhạt của chiếc đèn bàn học và luồng sáng xanh từ màn hình máy tính, bốn gương mặt thân thương hiện lên rõ mồn một. Một Hoàng Thư tài năng xuất chúng, cầu toàn đến mức luôn tự đeo lên vai mình gánh nặng của cả thế giới; một Tùng thầm lặng, nhút nhát nhưng sở hữu một trái tim trung thực đến tận cùng với từng mối hàn vi mạch; một Mai Anh nhạy cảm, tinh tế, luôn bảo vệ cái đẹp của sự chân thật bằng lòng tự trọng kiêu hãnh của một người nghệ sĩ; và một Khải bộc trực, mạnh mẽ, một điểm tựa vững chãi như bàn thạch luôn sẵn sàng che chở cho đồng đội trước mọi cơn sóng gió.

Và bản thân cậu – Lý Gia Bảo.

Đứa trẻ từng sống những năm tháng ấu thơ thu mình trong cái bóng khổng lồ, rực rỡ và hoàn hảo của người anh trai Minh Quân; đứa trẻ từng luôn sợ hãi những điểm số thấp, sợ hãi ánh nhìn thất vọng của cha mẹ, sợ hãi cái cảm giác mình là một kẻ thất bại vô dụng. Nhưng giờ đây, đứng giữa lòng thủ đô Hà Nội, cách sân khấu khoa học lớn nhất mà cậu từng mơ tới chỉ bằng một bước chân, Bảo nhận ra rằng nỗi sợ hãi ấy đã tan biến từ lúc nào không hay.

Cậu không còn cần phải trốn chạy dưới bóng râm của bất kỳ ai nữa. Bầu trời đêm mà cậu tìm thấy trên nóc gác xép trường Hải Vân không phải là một bức tranh in màu bóng bẩy không tì vết. Đó là một bầu trời đầy dông bão, được đo đạc bằng những vết xước rớm máu trên tay Khải, bằng những đêm thức trắng ho rũ rượi của Tùng, bằng những nét vẽ tỉ mẩn đến rộp ngón tay của Mai Anh, và bằng sự che chở, bảo ban từng chút một của Thư và cô Hà.

Bảo bước tới bên bàn làm việc. Cậu cầm chiếc micro không dây cài áo – kỷ vật biểu trưng cho sự công nhận của anh trai – nhẹ nhàng đặt nó nằm ngay ngắn trên cuốn sổ nhật ký dã chiến của Khải, bên cạnh chiếc thước kẻ của Mai Anh và chiếc mỏ hàn của Tùng. Rồi cậu quay sang, nhìn thẳng vào đôi mắt ướt đẫm của Hoàng Thư, mỉm cười.

"Chị Thư," Bảo nói, giọng cậu trầm ấm, vang và đong đầy niềm tin sắt đá. "Chị còn nhớ buổi chiều hôm chúng ta đứng ở sân thượng Trung tâm Khoa học Đà Nẵng, khi nhìn ra biển trời rộng lớn, Tiến sĩ Đặng Hải Yến đã nói gì không? Cô bảo: *'Thiên văn học không phải là nghệ thuật chụp những bức ảnh vũ trụ lung linh để treo tường triển lãm. Thiên văn học là khoa học của việc đo lường, định lượng và dũng cảm đối diện với những sai số của công cụ trước sự bao la vô tận của tự nhiên.'* Đề tài của chúng ta là gì? Là chế tạo một hệ thống quan sát trắc quang tự động chi phí thấp cho học sinh vùng khó khăn. Một hệ thống làm từ gương tự mài, linh kiện tận dụng, trị giá chưa đầy một triệu đồng, dám đương đầu với một cơn bão biển cấp bảy trên đỉnh Sơn Trà để ghi lại từng biến thiên của vũ trụ!"

Bảo nắm lấy bàn tay lạnh ngắt của Thư, siết nhẹ: "Giá trị lớn nhất của công trình này không nằm ở một đường cong trơn tru, giả tạo được nhào nặn trong phòng máy lạnh. Giá trị lớn nhất của nó nằm ở chỗ: chúng ta là những học sinh trung học phổ thông dám làm thật, dám vấp ngã thật, và dám chịu trách nhiệm đến cùng đối với từng con số mà thiết bị của mình thu nhận được từ những vì sao. Đó mới chính là tinh thần khoa học chân chính mà Tiến sĩ Yến và cô Hà muốn chúng ta mang ra Hà Nội ngày hôm nay!"

Hoàng Thư đứng lặng sững sờ.

Từng lời nói của Bảo như những giọt nước ấm áp tưới xuống mảnh đất khô cằn đang bị thiêu đốt bởi nỗi sợ hãi trong tâm hồn cô. Những ngón tay đang đan chặt vào nhau của Thư từ từ thả lỏng. Chiếc bóng ma u ám của sự thất bại, nỗi ám ảnh kinh hoàng về việc bị phán xét, bị chối bỏ suốt từ mùa thu năm ngoái dường như vừa vỡ òa ra thành hàng ngàn mảnh vụn li ti dưới ánh sáng của sự thật.

Một giọt nước mắt nữa lại lăn dài trên gò má Thư, nhưng lần này, khóe môi cô khẽ cong lên thành một nụ cười. Đó là nụ cười nhẹ nhõm, thanh thản và rạng rỡ nhất mà suốt bao tháng ngày qua, những người đồng đội mới lại được nhìn thấy trên gương mặt của người đội trưởng.

"Chị xin lỗi..." Thư nghẹn ngào, đưa mu bàn tay quệt sạch những vệt nước mắt trên má, giọng cô tuy vẫn còn run nhưng ánh mắt đã bừng sáng một vẻ thanh thản diệu kỳ. "Chị xin lỗi tất cả các em. Chị đã suýt nữa... suýt nữa vì sự hèn nhát của bản thân mà kéo tất cả chúng ta xuống bùn lầy... Cảm ơn Bảo. Cảm ơn Mai Anh, Khải, Tùng... Cảm ơn các em đã kéo chị lại trước bờ vực."

Thư hít một hơi thật sâu, lồng ngực ưỡn cao đầy kiêu hãnh. Cô quay ngoắt sang nhìn Tùng, ánh mắt sắc sảo của người chỉ huy đã hoàn toàn trở lại:

"Tùng! Cậu có đủ sức thức trắng đêm nay cùng tôi không? Chúng ta sẽ mở lại toàn bộ tệp xử lý dữ liệu của SW Lacertae. Dời mười lăm điểm đo đó về đúng mốc thời gian thực tế sau khi cộng bù 2538 giây! Chúng ta sẽ không che giấu khoảng khuyết bốn mươi lăm phút đó! Không làm mịn đường cong! Không gọt giũa sai số!"

"Tớ làm được! Tớ thức được!" Tùng đập mạnh hai tay xuống bàn, đôi mắt bừng lên một ngọn lửa quyết tâm ngùn ngụt chưa từng thấy. "Tớ sẽ viết xong bản báo cáo phụ lục phân tích nguyên nhân lỗi phần cứng trước bốn giờ sáng!"

"Em sẽ vẽ lại toàn bộ tấm áp phích đồ thị khổ A0!" Mai Anh reo lên, cô bé thoăn thoắt nhặt chiếc thước kẻ nhựa và hộp bút chì màu nước dưới sàn. Nụ cười tươi rói nở bừng trên gương mặt thanh tú: "Em sẽ biến khoảng khuyết bốn mươi lăm phút đó thành điểm nhấn trung tâm của bài thuyết trình! Em sẽ dùng mực dạ quang đỏ để viền quanh mười lăm điểm đo bị rung lắc do bão, và vẽ một sơ đồ khối minh họa trực quan sự cố sụt áp của con chip RTC ngay góc dưới! Ban Giám khảo sẽ thấy: học sinh trường Hải Vân hiểu rõ từng photon rơi vào ống kính và từng xung điện tử chạy qua các mối hàn trong thiết bị của mình!"

"Hậu cần nhận lệnh!" Khải cười vang, một tràng cười sảng khoái và tự do như tiếng sóng vỗ bờ đá Sơn Trà xua tan đi toàn bộ sự ngột ngạt trong phòng. Cậu khoác mạnh cánh tay to bè qua vai Bảo: "Tao đi gõ cửa phòng lễ tân xin thêm một phích nước sôi, pha sạch ba gói cà phê đen đậm đặc còn lại trong ba lô để tiếp nhiên liệu cho các kỹ sư và họa sĩ xuyên đêm! Sáng mai, năm đứa mình sẽ hiên ngang bước vào hội trường trung tâm bằng chính đôi chân của mình! Dù có được giải hay bị đánh trượt, chúng ta cũng sẽ ngẩng cao đầu mà bước ra!"

Tiếng cười nói râm ran, dồn dập và tràn đầy sức sống của tuổi trẻ bắt đầu khuấy động căn phòng khách sạn nhỏ giữa lòng thủ đô. Bên ngoài khung cửa sổ kính, gió đêm Hà Nội vẫn rít từng cơn lạnh buốt qua những tán cây bàng cổ thụ trơ trụi cành lá, nhưng bên trong căn phòng ngổn ngang dây cáp, bản vẽ và hộp xốp ấy, hơi ấm từ năm trái tim thanh xuân đang bùng cháy rực rỡ và nồng đượm hơn bao giờ hết. Không còn nỗi sợ hãi thất bại. Không còn sự tự ti của những đứa trẻ trường huyện. Không còn bóng ma của những toan tính tầm thường. Chỉ còn lại ngọn lửa thuần khiết của niềm đam mê khám phá và lòng dũng cảm kiên định của những người làm khoa học chân chính.

Bảo kéo chiếc ghế lại gần Tùng, ngồi xuống bên cạnh người bạn thân. Cậu đặt bàn tay vững chãi lên chuột máy tính, mở tệp trình chiếu báo cáo tổng kết của câu lạc bộ.

Hít một hơi thật sâu để lồng ngực căng tràn bầu không khí trong lành của sự giải thoát, Bảo nhấn phím chuột, dứt khoát xóa bỏ hình ảnh đường cong ánh sáng mịn màng, giả tạo cũ.

Thay vào vị trí danh dự ấy, cậu chèn vào biểu đồ thực tế với một khoảng khuyết sâu hoắm ở giữa và những thanh sai số nhấp nhô như những ngọn sóng kiên cường trong đêm bão Sơn Trà. Phía trên khoảng trống dữ liệu bốn mươi hai phút ấy, Bảo gõ vào một dòng tiêu đề mới bằng phông chữ đậm nét, sáng rõ và kiêu hãnh:

*Phân tích sai số thời gian thực và giới hạn động học của thiết bị trong điều kiện dã chiến.*