Phép thử của mẹ vợ

Khói lam chiều bảng lảng bốc lên từ chái bếp củi, quyện chặt lấy hương thơm ngầy ngậy của mỡ cá lóc nướng trui và mùi rơm rạ ẩm ướt sau cơn mưa dầm. Trong thứ ánh sáng vàng vọt đang lịm dần nơi góc vườn, hình ảnh Đặng Quốc Huy hiện ra vừa lạc lõng, vừa mang một sự xung đột thị giác đến kỳ cục. Vị phó tổng giám đốc quyền lực thường nhật đóng khung trong những bộ âu phục Savile Row may đo chuẩn xác từng mi-li-mét, nay lại đang khoác trên mình chiếc áo thun cotton cũ mèm mượn tạm của Lê Minh An. Chiếc áo in hình ban nhạc rock đã bạc phếch màu cháo lòng, vạt áo ngắn cũn cỡn so với tấm lưng thẳng tắp của người đàn ông cao mét tám mươi hai, để lộ ra những đường gân rắn rỏi trên cánh tay vạm vỡ lấm tấm vài vệt xước rướm máu do cành bạch đàn quẹt phải dưới mương ban nãy.

Không còn gọng kính titan sắc lạnh ngự trị nơi sống mũi để che giấu những biến thiên cảm xúc sau thương trường, đôi mắt nâu sẫm của anh lúc này phơi bày hoàn toàn sự trần trụi. Đôi mắt ấy hơi nheo lại trước từng luồng khói cay xộc thẳng vào khóe mi, nhưng vẫn giữ nguyên vẻ điềm tĩnh đến sắt đá. Phía dưới, chiếc quần tây đắt tiền đã được thay bằng chiếc quần đũi ống rộng xắn cao ống thấp, để lộ đôi bàn chân trần vương vệt sình non đang gượng gạo bám lấy mặt sân đất nện lồi lõm.

Bà Hồng đứng tựa một tay bên hông, tay kia phe phẩy chiếc quạt nan đan bằng lá dừa nước. Từng nhịp quạt phành phạch xua đi lũ ruồi muỗi chập choạng tối không giấu nổi sự sắc lạnh trong ánh mắt đang găm chặt vào người đàn ông trước mặt. Cảnh tượng con gái bà và người đàn ông này ướt như chuột lột, ghì chặt lấy nhau dưới lòng mương bùn quánh đặc cách đây chưa đầy một tiếng đồng hồ vẫn còn cuộn trào bỏng rát trong tâm trí bà. Cho dù con Hà có nói đứt cả hơi rằng đó chỉ là tai nạn trượt chân do sóng xuồng máy của mấy chú lái buôn ngang qua, thì trực giác của một người đàn bà miền Tây đã nếm đủ đắng cay cuộc đời chưa bao giờ cho phép bà tin vào những lời bao biện ngây ngô ấy.

Bà nhấp một ngụm nước trà quánh đặc, khẽ nhổ bã trà sang một bên, rồi cất giọng ráo hoảnh:

“Cậu Huy nè.”

Hai tiếng danh xưng được bà Hồng kéo dài ra một cách cố ý, tạo nên một khoảng cách lạnh buốt, nêm chặt sự mỉa mai kín đáo.

“Hồi trưa này ở trên bàn nhậu ngoài nhà trên, nghe cậu phân tích chuyện hợp đồng tiền tỷ, chuyện dự án khuấy nước chọc trời với chiến lược vĩ mô gì đó dữ dội lắm. Bác Ba, chú Bảy gật gù khen cậu ngút trời, bảo cậu có tướng làm quan lớn, rồng phượng chốn thị thành. Nhưng cậu ngó quanh coi, ở cái xứ cù lao bốn bề sông nước này, đàn ông con trai không ai đo lường nhau bằng ba tấc lưỡi hay mấy mảnh giấy lộn ép màng nhựa cả. Muốn bước chân vô cái nhà này, muốn người ta coi là chỗ dựa vững chãi, thì trước hết phải coi có đỡ đần nổi việc nhà nông hay chỉ quen ngồi phòng máy lạnh chỉ tay năm ngón, nắng không ưa, mưa không chịu?”

Huy vẫn đứng thẳng tắp, bờ vai rộng khẽ cử động nhẹ. Dù bả vai bên trái đang nhói buốt từng cơn sau cú va chạm cật lực vào chiếc cọc gỗ ngầm dưới lòng mương để chắn cho Hà lúc cả hai ngã nhào, trên cơ mặt anh tuyệt nhiên không để lộ ra nửa phần khó chịu. Anh hơi cúi đầu, ngữ điệu vẫn giữ nguyên sự mực thước và chuẩn mực của một người được giáo dưỡng nghiêm cẩn:

“Dạ, thưa bác. Bác cứ phân công công việc. Cháu xin nghe và làm theo chỉ dẫn.”

“Đừng có vội ‘dạ thưa’ ngọt sớt như vậy,” bà Hồng nhếch mép, ánh mắt lướt qua vẻ điềm đạm của anh với vẻ không phục. Bà xoay người, vung chiếc quạt nan chỉ thẳng về phía góc sân sau, nơi tiếp giáp với bờ mương rậm rạp: “Trước hết, bửa hết đống củi tràm đằng kia giùm tôi. Củi ngâm nước lâu ngày vỏ cứng như đá, phải chẻ nhỏ vừa vặn, đều tay để lát nữa chụm bếp nấu chè đậu xanh. Chẻ xong xuôi thì vô sàn nước nạo cho tôi ba trái dừa khô, nạo mịn màng để vắt lấy đúng một tô nước cốt đặc. Sau cùng, khiêng giùm hai bao thóc giống bốn mươi ký từ chái bếp vô bồ lúa trong nhà sau, xếp cho ngay ngắn kẻo ẩm mốc. Làm cho xong trước khi trời sụp tối hẳn rồi hẵng nói chuyện ngồi vào mâm ăn cơm.”

Đó là một màn thị uy không giấu giếm, một đòn nắn gân nhắm thẳng vào lòng kiêu hãnh của một người đàn ông thượng lưu. Đống việc mà bà Hồng đưa ra không đơn thuần là lao động chân tay, mà là những công việc đòi hỏi sức bền, sự khéo léo bẩm sinh và một độ lì lợm của những người quanh năm bán mặt cho đất, bán lưng cho trời. Đó là thứ thế giới hoàn toàn đối nghịch với những bảng báo cáo tài chính láng coòng, những cuộc họp hội đồng quản trị căng thẳng và những bữa tiệc tối xa hoa mà Đặng Quốc Huy vốn dĩ thuộc về.

Từ trong chái bếp, Hà đang bưng chiếc rổ tre đựng mớ ớt chỉ thiên đỏ ối vừa hái ngoài vườn bước ra. Nghe trọn vẹn những lời má vừa dứt khoát đưa ra, mặt cô thoắt cái tái mét. Cô gần như ném vội chiếc rổ lên chiếc bàn gỗ tràm, nhảy bổ về phía trước:

“Má! Má làm cái gì kỳ cục vậy? Anh Huy là khách phương xa về chơi, đường sá xa xôi mệt mỏi, với lại hồi nãy dưới mương anh ấy vừa mới bị va đập…”

“Khách cái gì mà khách!” Bà Hồng trừng mắt cắt ngang, tiếng quát đanh gọn làm rúng động cả gian chái bếp. “Con gái lớn đầu chưa cưới hỏi đàng hoàng mà dám dắt trai về, ôm cứng ngắc dưới sình trước mặt bàn dân thiên hạ, đầu tóc rũ rượi, giờ còn bày đặt đứng ra che chắn khách với khứa! Cậu ấy đã nhận lời trước mặt bàn con chú bác là muốn tìm hiểu mày, muốn gánh vác chuyện tương lai, thì đây là việc bổn phận. Hay là cậu phó tổng đây thấy đôi bàn tay ngọc ngà của mình quý giá quá, chạm vô mấy khúc củi dơ dáy, mấy bao lúa bụi bặm của cái nhà quê nghèo hèn này thì sợ lấm lem danh giá?”

Sự gay gắt của bà Hồng như nhát dao cứa thẳng vào bầu không khí tù đọng của buổi chiều tà. Hà cắn chặt môi đến mức ứa máu, uất ức đến đỏ hoe khóe mắt. Cô dợm bước tiến tới, bàn tay nhỏ bé vươn ra định nắm lấy cổ tay Huy kéo thẳng ra mé lộ lớn, bất chấp hậu quả. Cô không thể để anh phải chịu sự sỉ nhục đầy định kiến này chỉ vì màn kịch che mắt thiên hạ của hai người.

Thế nhưng, ngón tay cô chưa kịp chạm vào lớp vải áo thun của anh thì một bàn tay to lớn, vững chãi đã khẽ chắn ngang tầm ngực cô.

Huy nghiêng đầu, đôi mắt màu nâu sâu thẳm khóa chặt lấy gương mặt đang căng thẳng cực độ của Hà. Khoảng cách gần đến mức anh có thể ngửi thấy mùi hương xà phòng sả chanh vương trên tóc cô, xen lẫn vị mặn mòi của bùn đất chưa phai hết. Ánh nhìn của anh không hề có chút phẫn nộ, chỉ có sự bình lặng tĩnh tại như một hồ nước sâu không đáy.

“Tôi làm được,” Huy nói, âm lượng trầm thấp, ấm áp và kiên định, vừa đủ để luồng âm thanh ấy chỉ rơi vào tai một mình cô. “Đừng làm ầm ĩ trước mặt má. Em vào trong chuẩn bị bữa tối đi.”

“Nhưng mà bả vai của anh…” Hà thì thào, giọng cô run rẩy, ánh mắt hoảng hốt dán chặt vào phần vai áo bên trái đang hơi chùng xuống một cách bất thường. “Lúc nãy va mạnh như vậy, lỡ nứt xương…”

“Không sao. Khớp vai chưa trật, biên độ vận động cơ bản vẫn trong tầm kiểm soát.” Huy dứt khoát lắc đầu, ánh mắt ánh lên một vẻ kiên quyết không cho phép cô thoái thác hay tranh cãi. Anh lùi lại nửa bước, dứt khoát xoay người tiến thẳng về phía đống củi tràm nằm trơ trọi bên gốc mận, không để cho Hà kịp thốt thêm bất kỳ lời can ngăn nào nữa.

Bà Hồng hừ nhẹ một tiếng qua kẽ răng, hai cánh tay khoanh chặt trước ngực, đôi mắt ti hí nheo lại đầy dò xét. Trong thâm tâm người phụ nữ đã chứng kiến biết bao cảnh đời đen bạc, mấy tay nhà giàu chốn thị thành về nông thôn chỉ giỏi vẽ hươu vẽ vượn, buông lời hoa mỹ để dụ dỗ con gái nhà lành; chỉ cần quăng cho khúc gỗ mục hay bắt lội sình một buổi là lộ ngay bản chất công tử ẻo lả, ích kỷ và trịch thượng. Bà tự nhủ sẽ đứng đây canh chừng, xem cái cốt cách đạo mạo, ngạo nghễ kia sẽ vỡ vụn sau bao nhiêu nhát búa.

Thế nhưng, diễn biến tiếp theo lại trượt khỏi mọi định kiến mà bà Hồng từng mường tượng.

Đặng Quốc Huy dừng lại trước đống gốc tràm khô cong queo, vỏ cây xù xì bám đầy rêu mốc. Anh cúi xuống, một tay nắm lấy cán chiếc búa rìu cũ kỹ đã rỉ sét gần nửa phần lưỡi sắt. Trọng lượng mất cân đối của vật dụng lao động thô sơ khiến cổ tay vốn chỉ quen lướt trên bàn phím cơ và cầm bút máy Montblanc hơi chùng xuống một nhịp. Tuy nhiên, anh không hề vội vã vung búa trong cơn bốc đồng để chứng tỏ bản thân như những kẻ hiếu thắng.

Huy hít sâu một hơi lồng ngực, nhặt một khúc tràm chắc nịch dựng đứng lên mặt đe gỗ mít. Anh hơi nghiêng đầu, ánh mắt chăm chú rà soát từng đường vân nứt tự nhiên chạy dọc thân gỗ, quan sát cấu trúc sớ cây như thể đang phân tích một biểu đồ nến kỹ thuật hay bóc tách rủi ro của một bản hợp đồng mua bán sáp nhập phức tạp. Anh đang tìm điểm chịu lực yếu nhất của khối vật chất.

Cú bổ đầu tiên giáng xuống.

Do chưa quen với độ nảy của cán gỗ và sự cùn mòn của lưỡi sắt, mũi rìu hơi trượt sang mạn sườn, chỉ ăn sâu vào lớp vỏ dày thô nhám mà không thể chẻ đôi khúc gỗ. Phản lực dội ngược từ thân tràm rung chuyển dữ dội dọc theo cẳng tay, xộc thẳng lên khớp vai trái. Vết thương do cọc ngầm dưới mương giật thót một cơn đau xé thịt. Huy khẽ nhíu mày, quai hàm bạnh ra, một hơi thở khô khốc rít qua kẽ răng.

Bà Hồng đứng bên hiên khẽ nhếch môi, toan cất tiếng châm chọc thì tiếng búa thứ hai đã vang lên xé toạc không gian.

Chát!

Huy không buông xuôi. Anh đã rút lưỡi búa ra, nhanh chóng điều chỉnh lại tư thế đứng: hai chân mở rộng bằng vai, hạ thấp trọng tâm toàn thân để dồn lực từ cơ đùi và hông thay vì vắt kiệt sức của khớp bả vai. Hai bàn tay anh siết chặt lấy phần cán gỗ thô ráp, lưỡi búa vung lên một góc hoàn hảo, giáng thẳng xuống đúng tâm nứt mà anh đã định vị từ trước.

Khúc tràm tách đôi ngọt xớt, văng sang hai bên, để lộ phần lõi gỗ đỏ ửng thơm nồng mùi nhựa khô.

Không một giây ngơi nghỉ, Huy tiếp tục đặt khúc thứ hai, thứ ba lên đe. Từng nhát búa vung lên đều đặn, nhịp nhàng như một cỗ máy đã được lập trình chính xác. Những giọt mồ hôi bắt đầu kết tụ trên vầng trán cao rộng, rịn ra từ chân tóc rồi chảy tràn qua khóe mắt cay xè, lăn dọc sống mũi thẳng tắp và nhỏ xuống lớp đất bụi dưới chân. Làn da lòng bàn tay vốn mềm mại của một người làm việc trí óc đỉnh cao bắt đầu ửng đỏ rát bỏng do ma sát dữ dội với cán búa gồ ghề. Những nốt phồng rộp trắng đục nhanh chóng hình thành, rồi vỡ toang dưới áp lực tàn nhẫn, tứa ra thứ dịch nước nhờn nhợt lẫn vệt máu tươi thấm vào thớ gỗ mục.

Thế nhưng, nhịp vung búa của Huy không hề chậm lại một giây. Khuôn mặt anh đanh lại, không một tiếng than thở, không một cái liếc nhìn tìm kiếm sự thương hại từ bà Hồng hay sự xót xa của Hà. Mỗi nhát chém đều dứt khoát, gọn gàng.

Chưa đầy hai mươi phút trôi qua, toàn bộ đống củi tràm to lớn đã biến thành những thanh củi nhỏ đều tăm tắp. Không dừng lại ở việc bửa củi, Huy cúi người nhặt từng thanh, đem xếp gọn gàng thành từng khối vuông vức sát vách chái bếp. Anh phân loại tỉ mỉ: thanh lớn để hầm canh bên dưới, thanh nhỏ bén lửa xếp phía trên, ngay ngắn và trật tự đến mức chuẩn mực của một kho vận tiêu chuẩn công nghiệp.

Bà Hồng chứng kiến toàn bộ, cơ mặt bà khẽ giật giật, hai bàn tay buông thõng khỏi ngực tự lúc nào.

“Xong việc thứ nhất,” Huy đứng thẳng dậy, đưa cánh tay áo thun lau vệt mồ hôi đang chảy ròng ròng trên cằm, giọng anh hơi khàn nhưng nhịp thở đã được điều hòa trở lại. “Bác cho cháu hỏi bàn nạo dừa để ở đâu?”

Bà Hồng nuốt khan một ngụm nước bọt, chỉ tay vào chiếc ghế gỗ thấp đặt cạnh lu nước mưa: “Ở đó. Ba trái dừa khô tôi lột vỏ sẵn rồi. Nhớ nạo cho khéo, đừng để dính xơ đen.”

Thử thách thứ hai mang đến một sắc thái hoàn toàn khác. Đối với một người đàn ông thành thị cao lớn, việc phải ngồi xổm co quắp trên chiếc ghế nạo gỗ hình con rùa có gắn một lưỡi thép tròn răng cưa sắc nhọn ở đầu là một cực hình về mặt cơ học. Huy ngồi xuống, chiếc áo thun bị kéo căng hết cỡ, để lộ từng múi cơ lưng cuồn cuộn đang gồng lên để giữ thăng bằng. Anh cầm nửa mảnh sọ dừa thô ráp, bắt đầu cạo thử.

Xoẹt! Xoẹt!

Do dùng lực ấn quá mạnh từ trên xuống, những sợi cơm dừa không cuộn thành sợi mịn mà văng tung tóe ra ngoài chiếc nia tre, thậm chí mũi răng cưa suýt chút nữa cào thẳng vào đầu ngón tay cái đang rướm máu của anh.

Bà Hồng bước tới, đứng sừng sững bên cạnh, buông lời lạnh tanh:

“Nạo dừa chớ có phải đi đào đất đâu mà dằn mạnh dữ vậy? Cào kiểu đó tróc hết xơ dừa, lát nữa nước cốt đắng nghét ai mà nuốt trôi? Phải xoay đều cái gáo dừa trong lòng bàn tay, dằn cái cổ tay xuống, nương theo cái vành răng cưa!”

Huy dừng tay, ngước mắt nhìn bà Hồng một giây rồi gật đầu:

“Dạ, cháu hiểu rồi.”

Anh không hề tỏ vẻ tự ái hay bực bội. Người đàn ông này tiếp nhận sự chỉ trích một cách tỉnh táo như cách anh tiếp nhận những phản hồi dữ liệu trong công việc. Huy nới lỏng lực ép của ngón tay, điều chỉnh góc nghiêng của sọ dừa áp vào lưỡi kim loại. Lần này, anh dùng lực xoay cổ tay nhịp nhàng hơn. Tiếng thép nghiến vào cơm dừa ken két bắt đầu phát ra âm thanh đều đặn, êm ái. Từng dải cơm dừa trắng muốt, mịn màng như bông tuyết rào rào rơi xuống lòng chiếc thau nhôm đặt bên dưới.

Thế nhưng, cái giá phải trả là sự đau đớn tột cùng từ lòng bàn tay. Lớp vỏ dừa sần sùi cọ xát trực tiếp vào những vết bóng nước vừa vỡ toang, cọ rửa vết thương hở bằng dầu dừa béo ngậy và mồ hôi mặn chát. Cơn xót rát xộc thẳng lên màng nhĩ, khiến những thớ cơ trên gò má anh giật nhẹ liên hồi. Bả vai trái bị va đập run rẩy theo từng vòng xoay của cánh tay, nhưng Huy vẫn cắn chặt răng, kiên trì miết từng vòng, xoay từng góc khuất sâu nhất trong lòng gáo dừa cho đến khi chỉ còn trơ trọi ba chiếc sọ dừa bóng nhẵn, không còn vương lại dù chỉ một vụn cơm trắng nhỏ.

Khi anh đứng dậy, hai đầu gối khẽ lảo đảo do bị tê cứng vì ngồi sai tư thế quá lâu.

Đúng lúc đó, Lê Minh An từ trong buồng bước khập khiễng bước ra. Nhìn thấy hai bàn tay đẫm máu và vệt nước nhờn của Huy, cùng đống củi và thau dừa nạo ngay ngắn, cậu thanh niên sững sờ rồi hốt hoảng nhìn về phía hai bao thóc giống bốn mươi ký đang nằm chỏng chơ nơi bậc thềm chái bếp.

“Anh Huy! Để… để em khiêng phụ anh một bao,” Minh An vội vã chạy tới, giọng run run đầy áy náy. “Bả vai anh đang sưng to lắm, lại còn vết thương cũ… để em gánh tiếp cho!”

“Đứng yên đó!”

Huy đột ngột cất giọng, thanh âm sắc bén, đanh thép như một mệnh lệnh quân sự khiến Minh An khựng sững tại chỗ. Huy ngước lên nhìn thẳng vào mắt cậu thiếu niên, ánh nhìn nghiêm khắc nhưng ẩn chứa một sự bao bọc tuyệt đối:

“Em mới mổ xong chưa đầy ba tháng, thành mạch và các mô mềm vùng bụng còn chưa phục hồi hoàn toàn. Tuyệt đối không được mang vác bất kỳ vật nặng nào vượt quá năm ký. Bác sĩ chuyên khoa tại bệnh viện Đại học Y Dược đã dặn dò thế nào, em quên sạch rồi sao?”

Minh An mở to mắt, cổ họng nghẹn ắng. Cậu đứng chôn chân tại chỗ, ngực thắt lại. Người đàn ông này, dù đang ở trong hoàn cảnh bị má cậu dồn ép thử thách ngặt nghèo đến cùng cực, vẫn nhớ rõ từng chi tiết trong phác đồ điều trị và giới hạn vận động của cậu còn hơn cả chính bản thân cậu. Sự quan tâm ấy không phải là thứ kịch bản diễn trò, mà là sự cẩn trọng khắc cốt ghi tâm của một người thực sự xem trọng sinh mạng người khác.

Không để Minh An kịp phản ứng, Huy đã quay sang đối diện với hai bao thóc giống.

Bốn mươi ký một bao – trọng lượng này không phải là quá lớn đối với một người tập gym thường xuyên như anh, nhưng việc mang vác một khối lượng tự do, lùng bùng và xô lệch trên một cơ thể đang chấn thương bả vai lại là một câu chuyện hoàn toàn khác. Huy bước tới, cúi gập người, áp sát lồng ngực vào bao tải gai thô ráp. Anh sử dụng chuẩn xác kỹ thuật deadlift: dồn toàn bộ trọng tâm xuống gót chân, siết chặt cơ bụng, dùng lực bộc phát từ cơ đùi trước và khớp hông để bốc bổng bao thóc lên ngang đùi.

Kế tiếp, bằng một động tác xoay trục dứt khoát, anh hất bổng bao thóc lên vai phải – né tránh hoàn toàn bả vai trái đang bầm tím.

Trọng lực bốn mươi ký đè sụp xuống một bên vai khiến cột sống anh cong nhẹ, cơ cổ gồng cứng như dây chão. Bụi thóc li ti từ bao gai bốc lên, bám chặt vào lớp da đang đẫm mồ hôi nhớp nháp, gây nên một cơn ngứa ngáy châm chích buốt nhói. Huy nghiến chặt quai hàm đến mức nghe rõ tiếng răng ken két, từng bước chân trần giẫm lún trên nền đất nện, vững chãi và dứt khoát đưa bao thóc đầu tiên vào tận chiếc bồ đan bằng tre sâu hút trong góc nhà sau.

Rồi bao thứ hai.

Cũng một nhịp thở nặng nề nén chặt trong lồng ngực, cũng sự nhẫn nại lì lợm đến kinh ngạc ấy. Khi bao thóc cuối cùng được hạ xuống ngay ngắn trên tấm lót rơm khô ráo, ráng chiều đỏ ối nơi chân trời miền Tây cũng vừa kịp tắt lịm sau những rặng dừa nước bạt ngàn.

Huy bước ra ngoài hàng ba, chiếc áo thun của Minh An lúc này ướt sũng mồ hôi, dính bết vào từng đường nét gồ ghề của lồng ngực đang phập phồng dữ dội. Anh đưa mu bàn tay quẹt một vệt mồ hôi đang chảy tràn xuống mắt, để lộ hai lòng bàn tay rách da đỏ hỏn, rướm máu và lấm lem bụi trấu.

Bà Hồng đứng sững bên cột nhà tự nãy giờ. Ánh mắt người đàn bà sắc sảo từ vẻ hoài nghi, châm biếm ban đầu, nay đã chuyển thành sự kinh ngạc tột cùng, rồi cuối cùng cô đọng lại thành một sự trầm mặc phức tạp khôn cùng. Bà nhìn chằm chằm vào đôi bàn tay thương tích của người đàn ông quyền quý, rồi nhìn lên khuôn mặt phong trần đang lấm lem khói bụi của anh. Không có lấy nửa lời than vãn, không có một cử chỉ đòi hỏi sự công nhận.

Bà khẽ thở dài một tiếng gần như không nghe thấy, quay lưng bước về phía sàn nước sau hè:

“Đi theo tôi ra sàn nước rửa mớ rau. Mau lên, trễ bữa cơm của cả nhà rồi.”

***

Màn đêm buông xuống cù lao nhanh như một cái chớp mắt. Ánh đèn dầu hột vịt leo lét đặt trên bậu cửa sổ gian bếp hắt những vệt sáng vàng vọt, nhảy múa chập chờn trên mặt lu nước mưa bằng sành da lươn mát lạnh. Gió từ ngoài mương vườn thổi vào mang theo hơi ẩm nồng nặc của bùn sình, tiếng ếch nhái râm ran cất lên thành từng hồi rền rĩ, hòa cùng tiếng nước chảy róc rách khi bà Hồng dùng gáo dừa múc từng gáo nước xối vào chiếc thau nhôm lớn.

Huy ngồi trên chiếc ghế đẩu nhỏ bằng gỗ xoài đã mòn nhẵn góc cạnh. Anh khẽ khàng nhúng hai bàn tay đang phồng rộp, rát bỏng vào làn nước mưa mát rượi. Cảm giác buốt xót buốt tận óc xộc thẳng lên hệ thần kinh khiến mười đầu ngón tay anh co rúm lại trong vô thức, nhưng biểu cảm trên khuôn mặt anh vẫn phẳng lặng như một bức tường thành kiên cố. Anh hạ thấp mi mắt, lặng lẽ vớt từng cọng rau muống đồng xanh mướt, ngắt bỏ phần gốc già nhiều xơ theo đúng động tác mẫu mà bà Hồng đang làm bên cạnh.

Bà Hồng nhìn chăm chú vào những vệt máu loang nhẹ trong làn nước trong vắt từ kẽ tay anh. Sự im lặng kéo dài giữa hai người, chỉ có tiếng lá rau gãy giòn tan “tách, tách” trong đêm vắng.

Hồi lâu sau, bà Hồng đột ngột buông cọng rau trong tay xuống thau, giọng bà chùng xuống, không còn ngữ điệu the thé hay vẻ gắt gỏng đay nghiến ban nãy, mà trĩu nặng sự suy tư của một người mẹ cả đời nếm trải cay đắng:

“Cậu làm được việc đó. Rất được việc. Không kiêu ngạo, chịu khó, cũng biết nhẫn nhịn cái tính khí khó ưa của một bà già nhà quê. Mấy thằng công tử hào nhoáng tôi từng thấy trên tivi, chắc xách dép theo cậu học việc cũng chẳng xong.”

“Cảm ơn bác,” Huy đáp ngắn gọn, cẩn thận đặt mớ rau đã làm sạch sang chiếc rổ nan bên cạnh. Giọng anh vẫn giữ một độ trầm tĩnh tuyệt đối. “Những việc này, nếu làm quen tay thì không thực sự quá phức tạp. Vấn đề cốt lõi chỉ nằm ở việc nắm bắt đúng quy trình cơ bản và biết phân bổ lực hợp lý để tối ưu hóa sức bền.”

Bà Hồng khẽ bật ra một tiếng cười khô khốc, lắc đầu:

“Quy trình? Lại là cái thứ từ ngữ của dân làm ăn bàn giấy. Ở cái cõi đời này, phàm là chuyện gì dính líu tới ruột thịt, tới tình cảm con người thì làm quái gì có cái quy trình nào vận hành được hả cậu phó tổng? Nhất là cái chuyện cưới xin, dính dáng tới tương lai cả một đời người.”

Bà dừng hẳn tay, xoay hẳn người sang, đôi mắt già nua nhưng quắc thước nhìn thẳng vào khuôn mặt chữ điền góc cạnh của Huy dưới ánh đèn dầu leo lét.

“Tôi hỏi thiệt cậu một câu, cậu trả lời lòng vòng là tôi dẹp mâm dẹp bát, đuổi cậu ra khỏi cái nhà này ngay trong đêm nay đó nghe chưa.” Giọng bà Hồng hạ thấp xuống, từng từ từng chữ rơi ra nặng trịch như đá tảng. “Ở trên công ty lớn trên Sài Gòn, cậu là sếp bự, con Hà nhà tôi chỉ là con lính quèn dưới trướng, làm công ăn lương từng tháng. Cậu dắt nó đi sự kiện sang trọng, cậu kéo nó về ra mắt dòng họ Đặng danh gia vọng tộc của cậu, rồi bữa nay cậu chịu hạ mình về cái xó cù lao khỉ ho cò gáy này chịu khổ nhọc… Rốt cuộc là vì cái gì? Cậu xem con gái tôi như một đứa nhân viên biết vâng lời, dễ sai bảo, tiện tay nắm đầu kéo đi làm bình phong để cậu đối phó với gia đình cậu, hay cậu thực sự coi trọng nó? Coi trọng cái nghề nghiệp nó đang theo đuổi, coi trọng sự độc lập và cái lòng tự trọng nghèo hèn nhưng gai góc của nó?”

Câu hỏi đập thẳng vào tâm điểm mâu thuẫn nhức nhối nhất, bóc trần toàn bộ sự thật tàn nhẫn về khoảng cách giai cấp, quyền lực và bản hợp đồng ba tháng đầy toan tính đang trói buộc hai con người lại với nhau.

Không gian sau hè bỗng chốc rơi vào một khoảng lặng nghẹt thở. Tiếng ếch nhái ngoài mương dường như cũng dạt ra xa. Chỉ còn tiếng mỡ heo xèo xèo và mùi thơm của hành phi từ trong gian bếp cách đó vài bước chân vọng lại, tương phản gay gắt với sự căng thẳng đang đông cứng quanh lu nước mưa.

Huy không né tránh. Anh dừng hẳn việc nhặt rau, ngẩng đầu đối diện trực diện với ánh mắt sắc như dao cau của bà Hồng.

Rồi, anh khẽ xoay đầu nhìn về phía ô cửa liếp đan bằng tre của gian bếp đang mở hé một nửa. Qua khe liếp mỏng manh ám khói bồ hóng, bóng dáng của Hà hiện lên mờ ảo dưới ánh lửa bập bùng từ miệng lò đất. Cô đang quệt vội mu bàn tay lấm lem tro bếp lên trán, chiếc tạp dề hoa cũ kỹ buộc vội quanh vòng eo thon nhỏ. Cô hơi cúi người, đôi môi chúm chím nếm thử muỗng nước canh chua cá lóc, vừa nếm vừa lẩm bẩm tính toán độ chua của me dốt. Dáng vẻ ấy tất bật, lam lũ, nhưng lại toát lên một nguồn sinh lực nguyên bản, quật cường và ấm áp đến lạ kỳ.

Đôi mắt nâu sâu thẳm của Đặng Quốc Huy bất giác chùng xuống. Một tia sáng dịu dàng, ấm áp hiếm hoi lướt qua đáy mắt – thứ ánh sáng chưa từng một lần xuất hiện trong bất kỳ cuộc đàm phán thương mại nghìn tỷ nào của anh.

“Bác Hồng,” Huy cất giọng. Âm sắc của anh trầm lắng, chậm rãi, nhưng từng lời phát ra lại mang một sức nặng đanh thép không thể lay chuyển. “Nếu cháu chỉ đơn thuần cần một người phụ nữ biết vâng lời để làm hài lòng dòng họ Đặng, cháu đã chọn một tiểu thư trâm anh thế phiệt môn đăng hộ đối, hoặc chí ít là một cô gái ngoan ngoãn chấp nhận mọi sự sắp đặt, an phận thủ thường làm một món trang sức bên cạnh cháu.”

Anh khẽ lắc đầu, khóe môi thoáng hiện một nụ cười tự giễu kín đáo:

“Còn Lê Thu Hà… cô ấy là người bướng bỉnh nhất, ngang ngạnh nhất và khó kiểm soát nhất mà cháu từng gặp trong suốt ba mươi hai năm cuộc đời.”

Bà Hồng khẽ nhướng mày, bất ngờ trước câu trả lời khác thường của anh, nhưng bà vẫn im lặng lắng nghe.

“Ngày đầu tiên cháu nhậm chức tại tập đoàn,” Huy tiếp tục, giọng điệu bằng phẳng như đang kể lại một ký ức đã khắc sâu vào từng tế bào, “cô ấy đã trượt chân đổ trọn cả ly cà phê sữa đá lên chiếc áo vest đắt tiền của cháu, rồi sau đó còn lên diễn đàn nội bộ ám chỉ cháu là vị sếp có ‘gương mặt lạnh lùng nhất thế kỷ’. Khi cháu giao chỉ tiêu tăng trưởng ba mươi phần trăm KPI mà không cấp thêm một đồng ngân sách hỗ trợ nào – một thử thách mà bất kỳ nhân viên lão luyện nào cũng sẽ chọn cách thỏa hiệp hoặc nộp đơn xin nghỉ việc – thì cô ấy lại tự giam mình trong phòng làm việc, thức trắng nhiều đêm liền để vạch ra một chiến dịch du kích xuất sắc ngoài sức tưởng tượng.”

Huy thu lại ánh nhìn từ bóng hình mờ ảo sau ô cửa liếp, quay sang nhìn thẳng vào mắt người mẹ miền Tây:

“Ở công ty, cô ấy chưa bao giờ dùng bất kỳ sự quen biết hay quan hệ cá nhân nào với cháu để đòi hỏi dù chỉ một chút đặc quyền nhỏ nhất. Ngược lại, cô ấy sợ hãi việc người khác nghĩ rằng mình thăng tiến nhờ dựa dẫm vào cháu hơn bất kỳ điều gì trên đời. Lê Thu Hà không phải là một người biết vâng lời, và cháu cũng chưa bao giờ có ý định thuần hóa cô ấy thành một người như vậy. Trong công việc, cô ấy là một chuyên viên sáng tạo xuất sắc, có bản lĩnh kiên cường và tư duy độc lập nhất mà cháu từng có vinh dự làm việc cùng. Cháu tôn trọng tài năng của cô ấy, tôn trọng từng quyết định tự thân của cô ấy.”

Huy khẽ siết chặt những ngón tay đang phồng rộp, rỉ máu trong làn nước lạnh:

“Còn về lòng tự trọng của Hà… nó là thứ quý giá nhất, rực rỡ nhất ở con người cô ấy. Thứ tự trọng ấy, cháu tình nguyện dùng toàn bộ danh dự, uy tín và vị thế của bản thân mình để bảo vệ, tuyệt đối không bao giờ cho phép bất kỳ ai – kể cả chính bản thân cháu hay những người mang dòng máu họ Đặng – được quyền giẫm đạp lên.”

Từng lời nói của Huy rơi vào màn đêm tĩnh mịch của vùng cù lao, mộc mạc, trần trụi, hoàn toàn rũ bỏ mọi thuật ngữ quản trị hoa mỹ hay những lời đãi bôi chót lưỡi đầu môi. Đó không phải là lời thề non hẹn biển sáo rỗng của những kẻ đang chìm đắm trong cơn mê muội ái tình, mà là một sự cam kết danh dự sâu sắc nhất, một sự công nhận tột cùng từ một người đàn ông trưởng thành dành cho người phụ nữ mà anh ta thực sự trân quý trong tim.

Bà Hồng ngồi sững sờ. Đôi mắt người đàn bà từng trải qua nửa đời dông bão khẽ rung lên bàng hoàng. Dưới ánh sáng vàng vọt của ngọn đèn dầu, bà đọc được sự chân thực tuyệt đối, không một gợn toan tính trong đôi con ngươi thăm thẳm của anh. Sự kiên định ấy là thứ không một bản hợp đồng hay kịch bản đóng thế nào có thể ngụy tạo được.

Ở phía bên kia cánh cửa liếp, nép mình sát vách nứa tranh tối tranh sáng, một bóng người mảnh khảnh đang đứng bất động như một pho tượng.

Lê Thu Hà đứng tựa lưng vào phên tre nứa, chiếc muôi múc canh bằng nhôm trên tay cô run rẩy bần bật. Từng câu, từng chữ, từng nhịp thở của Huy ngoài sàn nước nãy giờ đều xuyên qua khe liếp mỏng manh, rót thẳng vào tai cô, rõ ràng và rành mạch đến mức ghim chặt vào tận đáy tâm can.

‘…cô ấy là chuyên viên sáng tạo xuất sắc, có bản lĩnh kiên cường và tư duy độc lập nhất mà cháu từng có vinh dự làm việc cùng… cháu tình nguyện dùng toàn bộ danh dự của mình để bảo vệ…’

Lồng ngực Hà nghẹn ắng lại, một cảm giác ấm nóng, xót xa xen lẫn bồi hồi mãnh liệt trào dâng từ cuống họng, xộc thẳng lên sống mũi cay xè. Những giọt nước mắt lặng lẽ ứa ra nơi khóe mi, lăn dài trên gò má còn vương vệt nhọ nồi.

Từ trước đến nay, trong mắt họ hàng dưới quê, cô chỉ là đứa con gái của một gia đình vỡ nợ, phải bươn chải nơi đất khách quê người. Trong mắt bạn bè đồng nghiệp, cô là đứa bốc đồng, thực dụng, suốt ngày cắm đầu làm thêm kiếm tiền và luôn nở nụ cười cợt nhả để che đậy sự tự ti nghèo túng. Chưa từng có một ai nhìn thấu những đêm cô thức trắng khóc thầm vì kiệt sức. Chưa từng có ai trân trọng cái lòng tự trọng gai góc, xù xì mà cô cố công gìn giữ như một tấm khiên rách nát để bảo vệ nhân cách của mình… ngoại trừ người đàn ông lạnh lùng, nghiêm khắc đang ngồi ngoài sàn nước kia.

Trong tâm trí cô, Điều khoản số mười hai của bản hợp đồng hôn nhân ba tháng bỗng chốc vang lên như một tiếng chuông cảnh báo yếu ớt, lạc lõng giữa cơn bão cảm xúc: *Bên B tuyệt đối không được nảy sinh tình cảm lãng mạn vượt quá giới hạn thỏa thuận với Bên A…*

Nhưng ngay giây phút này, khi lồng ngực cô đang đập những nhịp đập loạn xạ, nóng rực và nhức nhối, Hà biết rằng những dòng chữ khô khốc trên mặt giấy A4 ấy đã hoàn toàn vỡ vụn thành tro bụi trước sự chân thành tàn nhẫn của người đàn ông này.

Bên ngoài sàn nước, bà Hồng khẽ thở dài một hơi thật dài, trút bỏ hoàn toàn vẻ sắc nhọn ban nãy. Bà cúi xuống, nhặt nốt vài cọng rau muống cuối cùng bỏ vào rổ nan, rồi khẽ gật đầu một cái:

“Được rồi. Coi như mấy lời này của cậu lọt được vô tai tôi, làm tôi mát ruột được đôi phần.”

Bà đứng dậy, phủi nhẹ hai bên ống quần bà ba đen. Thế nhưng, khi vừa xoay người bước lên bậc thềm gạch tàu để vào nhà, bàn tay thô ráp của bà bất giác chạm nhẹ vào mép túi áo bà ba bên ngực trái.

Nơi đó, được gấp làm tư một cách cẩn thận, là một tờ giấy biên nhận chuyển tiền tất toán nợ xấu ngân hàng có đóng dấu mộc đỏ tươi mà bà đã tình cờ nhìn thấy rơi ra từ xấp hồ sơ tùy thân trong ba lô của con gái hồi trưa nay. Dòng chữ in kim trên tờ biên lai ghi rõ ràng từng nét: *Tài khoản ủy nhiệm trung gian thanh toán – Văn phòng Luật sư Trịnh Mai Phương.*

Bà Hồng nhớ như in lời con Hà từng quả quyết rằng toàn bộ số tiền hàng trăm triệu viện phí phẫu thuật cho Minh An và tiền trả nợ ngân hàng đợt này là do công ty thưởng nóng dự án đặc biệt. Nhưng một tập đoàn kinh doanh đàng hoàng, tại sao lại phải giải ngân một khoản tiền khổng lồ như vậy thông qua một tài khoản ủy nhiệm bí mật của một văn phòng luật sư tư nhân chuyên về hợp đồng dân sự? Mối quan hệ thực sự giữa hai đứa nhỏ này, rốt cuộc còn ẩn giấu những giao kèo đen tối hay sự đánh đổi nghiệt ngã nào phía sau lưng bà?

Ánh mắt bà Hồng chùng xuống, phủ một lớp sương mù âu lo đầy trăn trở. Bà siết nhẹ ngón tay vào mép túi áo, nhìn bóng lưng thẳng tắp của Huy đang vớt rổ rau muống, rồi lại nhìn vào ánh lửa ấm áp le lói trong gian bếp nơi con gái bà đang đứng. Sau một thoáng đắn đo, bà quyết định nén chặt tờ giấy vào sâu đáy túi, nuốt ngược sự nghi hoặc vào lòng để tiếp tục quan sát.

Bữa cơm tối diễn ra trên chiếc bàn tròn bằng gỗ gõ đỏ nơi nhà trên, trong một bầu không khí ấm cúng lạ thường hiếm thấy của một gia đình Nam Bộ. Nồi canh chua cá lóc bốc khói nghi ngút thơm lừng mùi ngò gai và rau ngổ, đĩa cá rô đồng kho tộ keo quánh màu cánh gián đậm đà, cùng đĩa rau muống luộc xanh mướt chấm nước kho quẹt tóp mỡ giòn rụm. Dù hai bàn tay phồng rộp đau rát đến mức việc cầm đôi đũa tre cũng trở nên gượng gạo và khó khăn, Huy vẫn điềm tĩnh ăn hết trọn vẹn hai bát cơm đầy dưới ánh nhìn dò xét nhưng đã mềm đi rất nhiều của bà Hồng.

Thỉnh thoảng, ánh mắt anh chạm phải ánh nhìn của Hà qua làn khói cơm nóng hổi. Cô gái nhỏ tối nay bỗng trở nên trầm lặng khác thường. Đôi gò má cô cứ ửng hồng lên mỗi khi anh khẽ khàng dùng muỗng gắp cho cô một miếng nạc cá lóc đã được tỉ mỉ gạt sạch xương dăm. Hà cúi gằm mặt, né tránh việc nhìn thẳng vào đôi mắt trần trụi không còn mắt kính che chắn của anh, nhưng khóe môi cô lại không giấu nổi một nụ cười kín đáo, rạng rỡ và e ấp.

***

Sáng sớm hôm sau, khi màn sương mù mỏng manh còn giăng kín trên mặt sông Tiền, chiếc xe bán tải chuyên dụng của tập đoàn đã đỗ xịch trước cổng rào hoa dâm bụt để đón Huy và Hà quay trở lại Sài Gòn, chuẩn bị cho tuần làm việc mới.

Suốt chặng đường dài hơn bảy mươi cây số dọc theo tuyến cao tốc Trung Lương hướng về cửa ngõ thành phố, không gian trong cabin xe trôi qua trong một sự im lặng kỳ lạ. Không còn những màn đấu khẩu sắc sảo, không còn những lời cà khịa mỉa mai công việc thường ngày giữa chàng phó tổng hắc ám và cô nhân viên quật cường. Chỉ có tiếng rít nhè nhẹ của gió xé qua khe cửa kính và một bầu không khí ngượng ngùng, mơ hồ nhưng chan chứa sự xao động vô hình đang bủa vây giữa hai con người ngồi cạnh nhau nơi hàng ghế sau. Hà liên tục nhìn ra ngoài cửa sổ ngắm những đồng lúa mờ ảo lướt qua, trong khi Huy thỉnh thoảng lại đưa bàn tay còn dán băng cá nhân chạm nhẹ vào bả vai trái vẫn còn âm ỉ cơn đau.

Đúng chín giờ sáng ngày thứ Hai, chiếc xe dừng bánh trước sảnh lớn ốp đá hoa cương đen bóng của Tòa nhà Trụ sở Tập đoàn Đặng Gia.

Cánh cửa xe bật mở. Huy bước xuống trước, đưa tay kéo thẳng lại vạt áo sơ mi trắng phẳng phiu không một nếp nhăn vừa được thay mới tại căn hộ dịch vụ ở Mỹ Tho trước khi lên đường. Cặp kính cận gọng titan sắc lạnh dự phòng lấy từ hộc xe đã được anh đeo lại lên sống mũi. Ngay khoảnh khắc tròng kính kim loại ấy ngự trị trên gương mặt, toàn bộ vẻ phong trần, sự trần trụi và nét dịu dàng ấm áp nơi chái bếp cù lao tối qua lập tức biến mất không còn một dấu vết. Thay vào đó là sự lạnh lùng, xa cách, uy nghiêm và áp chế tuyệt đối của một vị Phó Tổng Giám đốc quyền lực Tầng 28 – người nắm giữ vận mệnh của hàng chục dự án sống còn.

Hà bước theo sau anh nửa bước chân, dáng vẻ nhanh chóng thu mình lại theo đúng khoảng cách tôn ty trật tự của chốn công sở. Cô lấy chiếc thẻ nhân viên dây đỏ đeo vào cổ, khẽ hít một hơi thật sâu để chuẩn bị tinh thần bước vào guồng quay áp lực thường nhật.

Bỗng nhiên, chiếc điện thoại thông minh trong túi xách của Hà rung lên bần bật ba hồi dài, phát ra âm thanh báo hiệu có email khẩn cấp từ hệ thống phân cấp mạng nội bộ tập đoàn.

Cùng lúc đó, chiếc điện thoại bảo mật trong túi quần tây của Huy cũng vang lên một âm thanh thông báo tương tự.

Hà vội vã mở khóa màn hình. Tiêu đề email đỏ rực được gửi đồng loạt từ Văn phòng Thường trực Hội đồng Quản trị và Ban Đấu thầu Chiến lược đập thẳng vào mắt cô:

*[KHẨN CẤP] Thông báo thay đổi nhân sự đại diện cấp cao đối tác liên danh – Gói thầu tổng thể hạ tầng số và phát triển dự án đô thị nghỉ dưỡng Đà Nẵng.*

Những ngón tay Hà lướt vội trên màn hình cảm ứng để kéo xuống phần nội dung chi tiết. Nhưng chỉ sau vài dòng chữ đầu tiên, toàn bộ cơ thể cô bỗng chốc đông cứng như bị sét đánh ngang tai. Đôi mắt cô mở to bàng hoàng, từng giọt máu trên mặt dường như bị rút cạn sạch trong tích tắc. Lồng ngực cô thắt nghẽn lại, hơi thở tắc nghẹn nơi cuống họng khi nhìn thấy dòng thông tin nhân sự bổ nhiệm đính kèm văn bản ủy quyền:

*Căn cứ thỏa thuận liên danh chiến lược số 08/TNA-DG, Công ty Cổ phần Đầu tư Tân Á chính thức cử ông Trần Minh Khôi – Giám đốc Phát triển Kinh doanh Quốc tế, đảm nhiệm vị trí Trưởng đoàn công tác đặc biệt, trực tiếp tiếp quản và phối hợp điều hành dự án cùng Ban Lãnh đạo Tập đoàn Đặng Gia kể từ ngày hôm nay.*

Vừa trở lại Sài Gòn, email thông báo từ tập đoàn cho biết đối tác chiến lược trong đợt đấu thầu Đà Nẵng đã cử đại diện mới đến nhận việc.