Hợp Đồng Mua Gỗ Không Trả Công Cho Gỗ

Tiếng cưa xẻ gỗ vang rền và bụi mùn cưa bay lơ lửng trong ánh nắng xiên qua mái lá Xưởng Rối Mộc Ảnh, nơi những con rối gỗ không mặt nằm la liệt trên giá để đồ.

Mùi dăm bào khô khốc trộn lẫn với mùi keo da trâu đun sôi ngai ngái tạo nên một thứ không khí đặc quánh, bám vào sống mũi của bất kỳ ai vừa bước chân qua bậu cửa. Đó không phải là mùi hương thanh sạch của những xưởng mộc làm đồ gia bảo nơi phố thị phồn hoa, mà là thứ mùi ngột ngạt của gỗ tạp ngâm nước lợ lâu ngày, của nhựa thông chưa ráo và dầu trẩu rẻ tiền dùng quét lót phôi tượng. Trên những chiếc kệ gỗ ba tầng đóng bằng ván bìa gồ ghề dọc lối đi, hàng chục chiếc đầu rối bằng gỗ thị mới chỉ được đục đẽo dở dang, hốc mắt rỗng toác không con ngươi, khóe môi bất động phẳng lì, cùng trân trân nhìn về phía khoảng sân sau ngập nắng. Ở góc xưởng, mấy người thợ cưa mình trần trùng trục, da dẻ đỏ au vì nắng gió bến sông, đang hè nhau vần một khúc gỗ xoan đào bám đầy rêu ẩm. Từng nhịp kéo cưa đôi vang lên kèn kẹt, mồ hôi chảy ròng ròng trên những bờ vai vằn vện vết sẹo phoi bào và những vết chai sần tích tụ qua năm tháng.

Đỗ Thanh dừng bước ngay trước ngưỡng cửa xưởng mộc, nơi ngổn ngang những lớp mùn cưa mịn như bột cám phủ dầy cả gang tay. Nàng khẽ đưa bàn tay trái vỗ nhẹ lên tay nẹp bằng cật tre của Tạ Vô Danh để nhắc nhở chàng lùi lại nửa bước. Cử chỉ ấy vừa là sự cẩn trọng nghề nghiệp của một nữ kiểm thi quen giữ gìn hiện trường, vừa là phản xạ che chắn tự nhiên trước những cạnh gỗ sắc nhọn chĩa ra tứ phía.

Chàng kiếm khách nghèo ngoan ngoãn thu thân người, cánh tay phải vẫn bó chặt bằng nẹp tre và vải gai thô áp sát vào mạn sườn để tránh mọi sự va chạm bất cẩn. Chàng dùng tay trái khẽ kéo lại vạt áo tơi xơ xác, đôi mắt sắc sảo nhưng luôn phảng phất vẻ lười nhác đảo quanh đống đục bạt, cưa lọng, bào tay nằm rải rác trên nền đất nện phủ kín dăm gỗ xoăn tít. Ánh mắt chàng dừng lại rất lâu trên những con rối vô diện treo lủng lẳng bằng những sợi dây gai thô trên xà ngang, trông chúng chẳng khác nào những xác chết khô quắt treo lơ lửng giữa không trung.

Từ tay áo rộng may bằng vải thô màu xám tro, Đỗ Thanh rút ra một tờ công văn bằng giấy bìa vàng dày cộp. Mặt giấy ráp ráp, mép viền cắt bằng dao xếp còn nguyên xơ giấy, nhưng ở góc dưới bên phải nổi bật một dấu triện son đỏ chót hình vuông của phủ nha Vọng Giang, mực chu sa hãy còn tươi nguyên mùi dầu hỏa.

"Đỗ cô nương, cái lệnh thẩm tra phòng hỏa này thật sự dọa được người trong giang hồ sao?" Tạ Vô Danh hạ thấp giọng, bàn tay trái lần vào mép đai lưng vải, khóe môi nhếch lên một nụ cười kín đáo. "Nha môn phủ Vọng Giang xưa nay mấy khi rỗi việc đến mức đi đếm xem xưởng mộc ven bến chứa bao nhiêu thùng nước cứu hỏa, trừ phi phường thợ dưới này quên đóng tiền xâu đầu tháng cho đám lại dịch tuần nhai."

"Quy chế hành chính năm thứ ba thời Thuận An ghi rõ ở điều mười bốn, khoản giáp: mọi cơ sở gia công gỗ, đan lát mây tre và cất trữ dầu bóng trên ba mươi cân trong phạm vi năm dặm quanh bến cảng dân sinh đều phải chịu kiểm tra vật liệu dễ cháy định kỳ mười ngày trước mùa gió chướng." Đỗ Thanh đáp bằng giọng khô khốc quen thuộc, không hề có nửa phần đùa cợt, ánh mắt nàng vẫn dán chặt vào cấu trúc các vì kèo bằng nứa dại phía trên trần xưởng. "Hiện tại, Tri phủ Phạm Duy Liêm đang run rẩy từng ngày trước đợt thanh tra sắp tới của Khâm sai Kinh lộ Nguyễn Minh Luật. Chỉ cần là giấy tờ mang danh nghĩa phòng ngừa hỏa tai, củng cố trật tự bến bãi để chứng minh nha môn đang làm việc cật lực ngày đêm, ông ta sẽ ấn triện đồng xuống mà không buồn liếc mắt nhìn dòng thứ hai. Tờ giấy này hợp lệ đến từng nét mực, đủ để chúng ta lật tung từng thớ gỗ, từng đáy rương ở đây mà không kẻ nào có quyền tố cáo chúng ta phạm tội tư đột dân trạch hay nhiễu loạn phường thợ."

Tạ Vô Danh lắc đầu cười khẽ: "Lấy quan phép để đè bẹp sự soi mói của giang hồ, Đỗ cô nương quả nhiên tính không sót một nước cờ."

Tiếng bước chân nặng nề nện trên nền đất nện cắt ngang câu chuyện của hai người. Một người đàn bà trung niên quấn khăn chàm sẫm màu, tay áo xắn cao quá khuỷu để lộ đôi cẳng tay gân guốc rám nắng bước ra từ sau tấm phông bạt bằng vải bố ngăn cách gian đục tượng phía sau. Mộc Chi — chủ nhân đời thứ ba của Xưởng Rối Mộc Ảnh — tay vẫn lăm lăm chiếc bào gỗ bằng sắt đen tuyền, mũi bào còn dính một dải phoi mỏng tang như cánh ve. Khóe mắt bà hằn sâu những nếp nhăn đuôi cá của một người thợ đã quen nheo mắt đo từng góc mộng, từng độ cong của thớ gỗ dưới ánh đèn dầu leo lét suốt mấy mươi năm ròng. Nhìn thấy Đỗ Thanh và Tạ Vô Danh đứng chắn trước cửa, bà không hề tỏ ra bối rối hay giật mình, chỉ khẽ thở dài một hơi thật nặng khiến đám bụi mùn cưa bám trên chiếc tạp dề da bò trước ngực bay lên mù mịt.

"Đỗ kiểm thi, Tạ thiếu hiệp." Mộc Chi gõ nhẹ sống chiếc bào sắt xuống mặt bàn gỗ lim thô ráp kê giữa xưởng, tạo nên một tiếng *cốc* đanh gọn, dứt khoát như tiếng búa thợ rèn. "Nếu hai vị đến đây chỉ để hỏi xem trong xưởng này còn bao nhiêu thùng cát dập lửa hay mấy cái chum sành hứng nước mưa dưới máng xối, thì cứ việc ra khoảng sân sau mà tự đếm. Lũ thợ học việc ngoài kia vừa múc đầy hai bể nước sông sáng nay đấy. Nhưng nếu hai vị đến vì những thứ cơ quan ma quỷ ở Đài Bách Thắng, hay cái bóng ma thoắt ẩn thoắt hiện trên xà gồ Danh Kiếm Lâu đêm hôm trước... thì lão bà này đã nói hết những gì có thể nói từ hai ngày trước rồi. Xưởng Mộc Ảnh này chỉ bán mặt nạ tuồng và rối dây cho gánh hát dạo kiếm vài đồng tiền kẽm mua gạo, không dính líu đến chuyện chém giết của các bậc võ lâm hào kiệt."

"Lần này chúng ta không đến vì cơ quan hay ma quỷ, Mộc tiền bối." Đỗ Thanh bước tới gần bàn làm việc, từng bước chân đĩnh đạc và chuẩn xác. Nàng mở tờ công văn phòng hỏa đặt ngay ngắn lên mặt gỗ còn đầy vết cứa của dao trổ, rồi từ từ rút ra tập hồ sơ chép tay bọc giấy dầu mà nàng vừa tiếp nhận từ Trần Ngọc Nương ở xưởng vá buồm ven bến sông. "Chúng ta đến để đối chiếu gỗ. Nha môn cần kiểm tra khối lượng gỗ lim và lụa phục vụ đại lễ võ lâm mùa thu theo các biên bản hợp đồng đã được quyết toán từ quỹ công quản."

Nghe đến hai chữ "gỗ lim", Mộc Chi ngẩn người ra một thoáng, rồi bất chợt bà bật cười thành tiếng. Đó là một nụ cười mỉa mai, khô khốc và the the như tiếng lưỡi cưa cùn xẻ trúng một mắt gỗ chết chôn sâu trong thân cây mục.

"Gỗ lim? Ở cái xưởng rối rách nát ngập mùi ẩm mốc ven bờ sông này?" Mộc Chi phủi mạnh hai bàn tay dính đầy bụi gỗ vào tạp dề, kéo một chiếc ghế đẩu ba chân thấp lè tè bằng gỗ tạp sang bên cạnh, hất hàm ra hiệu cho hai người ngồi. "Cả cái xưởng Mộc Ảnh này ba đời nay sống nhờ vào gỗ mộc, gỗ xoan đào loại dạt, cùng lắm là gom góp được vài súc gỗ thị của mấy tay buôn bè mạn ngược để thợ tiện mặt nạ phường chèo. Gỗ lim xanh nguyên khối ngâm nước ngọt chuyển từ mỏ đá thượng nguồn sông Mã về đây có giá không dưới mười lượng bạc một súc thước tấc, cái xưởng này lấy đâu ra bạc vạn mà mua? Hai vị muốn xem sổ nhập xuất chứ gì? Chờ một lát, để lão bà lôi cái ngữ nghèo hèn của xưởng này ra cho quan nha mở mắt."

Bà quay ngoắt người, những bước chân dậm mạnh khiến nền đất rung lên nhè nhẹ. Mộc Chi bước vào gian buồng trong tối om, lục lọi trong chiếc rương gỗ bách cũ kỹ đã mòn vẹt bốn góc góc bọc đồng một hồi lâu. Tiếng then gỗ lách cách, tiếng lục lọi đồ đạc vang lên khô khốc giữa tiếng cưa xẻ ngoài sân. Một lát sau, bà ôm ra một cuốn sổ dày cộp bọc bìa da lợn sờn rách, các trang giấy bản bên trong đã ố vàng, quăn queo vì hơi ẩm của gió sông ngấm qua vách nứa. Cuốn sổ rơi uỳnh xuống mặt bàn trước mặt Đỗ Thanh, bụi than và mạt gỗ bay lên một làn mỏng.

"Đây!" Mộc Chi đập mạnh bàn tay chai sạn lên mặt bìa da lợn. "Đây là sổ ghi chép thực tế của xưởng ta trong suốt hai năm qua. Từng khúc củi mục mua lại của xưởng đóng thuyền, từng bó cật nứa chẻ nan, từng cân đinh sắt mua chịu của lò rèn họ Lôi đầu phố, lão bà này đều tự tay chấm mực ghi không thiếu một hào. Cứ việc giở ra mà soi, xem có mẩu gỗ lim nào lọt được vào đây không!"

Đỗ Thanh không vội vã. Nàng khẽ gật đầu, đưa những ngón tay thon thả lật mở từng trang cuốn sổ của Mộc Chi. Cùng lúc đó, nàng cẩn thận trải rộng các bản chép tay đối chiếu từ tập tài liệu mật của người chép sổ Trần Hữu Sổ và các chứng từ thu chi khống mang dấu triện của Danh Kiếm Hội ra hai bên. Ba chồng giấy tờ nằm cạnh nhau trên mặt bàn gỗ xù xì, dưới ánh nắng xiên rọi qua mái lá dột, sự chênh lệch phi lý giữa những con số lập tức đập thẳng vào mắt người xem như một trò hề trắng trợn được ngụy trang vụng về dưới lớp vỏ biểu mẫu quan nha.

Tạ Vô Danh hơi nghiêng đầu, tỳ cánh tay trái lên mặt bàn, mắt chăm chú nhìn xuống những dòng chữ mực đen chữ mực son đan xen. Dù chàng là kẻ quen dùng kiếm hơn dùng bút, không am tường những quy thức biểu mẫu phức tạp của các bộ nha, nhưng sự đối chọi gay gắt giữa hai luồng số liệu vẫn hiện lên trần trụi đến mức rợn người.

Trên các chứng từ thanh toán mang triện bạc của Danh Kiếm Hội và Quầy Công Thưởng của nha môn, danh mục vật tư được kê khai bằng những dòng chữ chân phương, hoa mỹ:

Vào trung tuần tháng tư, Danh Kiếm Hội chi xuất một ngàn hai trăm lượng bạc mặt để mua "một trăm năm mươi cây gỗ lim xanh nguyên khối thượng hạng, quy cách tám tấc vuông dài hai trượng" nhằm gia cố toàn bộ hệ thống trụ chịu lực và kết cấu dầm đỡ ngầm của võ đài trung tâm Đài Bách Thắng.

Đến hạ tuần tháng sáu, một lệnh chi khác tiếp tục xuất kho tám trăm lượng bạc để thu mua "hai ngàn thước lụa Tô Châu dệt nổi hoa văn mây bạc thượng phẩm" từ các thương thuyền phương Bắc cập bến, dùng làm phông màn đại cảnh, rèm che chắn gió và trang hoàng hậu đài cho các trận tỉ võ danh dự.

Chưa dừng lại ở đó, đến đầu tháng tám, một hợp đồng quy mô lớn trị giá một ngàn lượng bạc nguyên bảo được phê duyệt thần tốc, ghi nhận việc mua "ba trăm súc gỗ trắc đỏ và năm trăm bộ ngàm khóa đồng tôi dầu" phục vụ việc chế tác hệ thống cơ quan biểu diễn đặc biệt nhằm tôn vinh những đòn thế bất bại của các đệ tử danh môn đại phái.

Tổng cộng hàng vạn lượng bạc đã được Danh Kiếm Hội và các hào thương liên minh rót vào các danh mục vật tư xa xỉ ấy.

Thế nhưng, khi ngón tay trỏ của Đỗ Thanh lướt dọc theo cuốn sổ tay thực tế bám đầy bụi than của xưởng Mộc Ảnh, hiện thực lại hiện ra bằng những con số bèo bọt đến chua xót.

Cũng trong tháng tư năm ấy, trang sổ của Mộc Chi chỉ ghi vỏn vẹn một dòng mực nhạt: nhập đúng mười lăm súc gỗ thông tạp loại ba của một phường buôn củi trôi sông, giá mỗi súc chưa đầy hai trăm tám mươi đồng tiền kẽm, mặt gỗ còn nguyên mắt nứt, giác gỗ xốp mục và vỏ cây sần sùi bám đầy bùn đất.

Sang tháng sáu, vào đúng thời điểm bản hợp đồng hai ngàn thước lụa Tô Châu được ký duyệt trên giấy tờ phủ nha, xưởng Mộc Ảnh thực tế chỉ mua đúng hai cây vải gai thô nhuộm vỏ tràm rẻ tiền từ một gánh hàng rong ngoài bờ đê, tốn non nửa lượng bạc vụn, dùng để chắp vá áo quần cho mấy con rối giật dây phục vụ hội chợ đền làng.

Đến tháng tám, toàn bộ chi phí phụ kiện kim khí của cả xưởng trong suốt một tháng ròng chỉ gói gọn trong ba mươi xâu ốc sắt đúc lỗi và then cài gỉ sét mua thanh lý theo giá phế liệu từ phường rèn bến Hạ.

"Một sự chênh lệch phi lý đến mức trơ trẽn, không thèm giấu giếm." Đỗ Thanh chậm rãi lên tiếng, giọng nói đều đều nhưng đanh thép như từng giọt nước nhỏ xuống phiến đá lạnh. Ngón tay nàng gõ nhịp nhẹ nhàng lên mép tờ lệnh chi của Quầy Công Thưởng. "Hóa đơn thanh toán ghi nhận số bạc đủ để dựng ba tòa hoa lâu lộng lẫy bằng gỗ quý bậc nhất giữa trung tâm phủ thành Vọng Giang, nhưng trong kho thực tế của xưởng gia công lại chỉ có dăm bó gỗ tạp làm củi đun còn thừa khói cay mắt. Danh Kiếm Hội đã ngang nhiên mượn danh nghĩa Xưởng Rối Mộc Ảnh, biến nơi này thành một cái trạm trung chuyển ma trên giấy tờ để hợp thức hóa việc rút hàng vạn lượng bạc mặt từ ngân quỹ tài trợ của các hội quán và tiền cứu tế bến bãi của nha môn."

Mộc Chi đứng tựa lưng vào cột xưởng, hai cánh tay khoanh chặt trước ngực, lồng ngực phập phồng sau từng hơi thở dồn dập vì phẫn nộ. Đôi mắt bà vằn lên những tia máu đỏ:

"Lão bà này làm thợ mộc từ năm mười hai tuổi, bốn mươi năm cầm đục cầm cưa, một cây đinh ba phân bị gỉ cũng không dám tính khống nửa đồng của khách hàng! Mấy bản hợp đồng mua gỗ lim, lụa Tô Châu với ngàm đồng tôi dầu này, ta thề trước bàn thờ tổ nghề Lỗ Ban là chưa từng nhìn thấy một góc mép của chúng! Nếu cái xưởng rách này nhận được một phần mười số bạc một ngàn hai trăm lượng ấy, ta đã lát nền đá hoa cương cho thợ đỡ đau chân, lợp ba lớp ngói men lưu ly cho khỏi dột, chứ đâu đến nỗi mỗi bận trời đổ mưa rào là cả thầy lẫn trò phải bưng thau bưng chậu đi hứng nước như lũ chuột lột thế này!"

"Tiền đương nhiên không vào túi tiền bối, điều đó từ đầu đã quá rõ ràng." Tạ Vô Danh khẽ lắc đầu, mắt chàng nheo lại, dừng lại ở góc dưới cùng của các tờ biên nhận thanh toán khống. "Bởi vì người đặt bút ký tên nhận bạc mặt từ tay các thủ kho nha môn không phải là Mộc Chi đại sư."

Đỗ Thanh cúi sát người xuống mặt bàn, mái tóc mai của nàng khẽ lay động khi nàng đưa ngón tay miết nhẹ lên phần ký nhận của đại diện Xưởng Rối Mộc Ảnh trên từng tờ công văn giải ngân. Nàng rút chiếc kính lúp nhỏ gọng đồng từ túi đồ nghề kiểm thi, chăm chú soi chiếu từng nét mực dưới ánh nắng xiên khoai.

Ở vị trí người thụ ủy nhận tiền mặt từ Hiệu bạc Đồng Tín và Quầy Công Thưởng, tuyệt nhiên không hề có con dấu triện tròn chính thức khắc bằng gỗ bách của xưởng Mộc Ảnh. Thay vào đó là một chữ ký bay bướm, phóng khoáng khác thường đề tên "Cảnh Lâm". Ngay sát cạnh chữ ký ấy, người ký cẩn thận điểm một dấu hoa thị son nhỏ xíu, chỉ bằng hạt đậu xanh, khắc hình một nhánh lá nhọn hoắt uốn cong.

"Cảnh Lâm..." Đỗ Thanh nheo mắt, ánh mắt nàng sắc lẻm như lưỡi dao mổ tử thi khi bóc tách từng chi tiết vi mô của con chữ. "Nét chữ này thoạt nhìn thì có vẻ phóng khoáng, cuộn sóng tự do theo lối thảo thư của các tài tử giang hồ, nhưng quan sát kỹ sẽ thấy nét khởi bút luôn có một độ cong mềm khác thường. Người viết không cầm bút thẳng đứng theo phép tắc trường ốc, mà cầm bút lông theo thế nghiêng ba ngón tay — đây là thói quen cầm bút vẽ của thợ vẽ hoa văn trên gốm hoặc thợ tiện mặt nạ tuồng. Đặc biệt hãy nhìn vào nét móc cuối cùng của chữ 'Lâm'. Thay vì giật bút dứt khoát sang bên phải, nét mực lại uốn lượn thành một vòng cung hình lưỡi liềm rồi vát nhọn ở phần đuôi. Đây là nét cọ điểm nhãn đặc trưng, chỉ thấy ở những thợ thủ công chuyên vẽ mặt nạ tuồng kinh kỳ khi tô viền khóe mắt nhân vật để tạo vẻ tà mị hoặc oai phong."

Bà chủ xưởng Mộc Chi sững sờ. Đôi mắt bà mở lớn, nhìn chằm chằm vào Đỗ Thanh như thể không tin vào tai mình. Rồi như bị một lực hút vô hình kéo lại, bà chộp lấy tờ chứng từ trên tay Đỗ Thanh, kéo sát vào tầm mắt, đôi con ngươi đảo liên hồi trên dòng chữ ký son mực lộn xộn.

Bàn tay chai sần thô ráp của người thợ mộc bỗng run rẩy bần bật. Chiếc bào gỗ sắt đen trên bàn vô tình bị khuỷu tay bà gạt trúng, khẽ trượt đi một đoạn, va vào thành ghế phát ra một tiếng *cách* khô khốc, nghẹn ngào.

"Cảnh Lâm... Cảnh trong phong cảnh, Lâm trong rừng cây..." Giọng Mộc Chi run rẩy, vỡ vụn ra từng chặng, ánh mắt bà tràn ngập sự bàng hoàng, đau đớn xen lẫn một nỗi cay đắng khôn cùng. "Mẹ hắn họ Cảnh. Tên thật của mẹ hắn là Cảnh Nhu... một đào hát nghèo của gánh tuồng rong trôi dạt về bến Vọng Giang này. Năm hắn mười hai tuổi, mẹ hắn mắc bệnh thương hàn giữa mùa đông giá rét, không có tiền mua thuốc thang nên đã bỏ mạng ngay trên một chiếc thuyền nan rách nát bên bến sông. Ta thấy đứa trẻ quỳ ôm xác mẹ khóc ròng rã suốt hai ngày đêm dưới mưa tuyết, thương tình cưu mang, mang nó về cái xưởng này nuôi nấng, dạy cho nó từng nhát đục, từng đường cưa... Cái tên 'Cảnh Lâm' này... chính là tên tự mà đích thân ta đã đặt cho nó vào ngày làm lễ nhập môn, lấy họ mẹ ghép với chữ Lâm của rừng gỗ, mong nó sống đời lương thiện dựa vào nghề mộc!"

"Kỷ Song!" Tạ Vô Danh khẽ thốt lên. Bàn tay trái của chàng siết chặt lấy mép áo tơi, ánh mắt chàng đanh lại như thép nguội. "Kẻ mang mặt nạ quỷ sai trên xà gồ Danh Kiếm Lâu chính là hắn."

"Đúng là nó... trời đất ơi, đúng là nét bút của nó rồi!" Mộc Chi nghiến chặt hai hàm răng đến mức quai hàm gồ lên thành hai cục thịt cứng đờ, ngón tay trỏ run rẩy chỉ thẳng vào ký hiệu nhánh lá nhọn bên cạnh chữ ký. "Các người nhìn kỹ con dấu này mà xem! Đây không phải là một nhánh lá bình thường vu vơ. Đây là hình chạm khắc ngọn lá liễu khuyết ngọn. Năm nó tròn mười tám tuổi, tự tay hoàn thành con rối giật dây ba mươi hai khớp nối đầu tiên cử động mượt mà như người thật, ta đã mừng đến rơi nước mắt. Chính ta đã thức trắng ba đêm, dùng một mẩu gỗ đào sét đánh quý nhất trong xưởng để tự tay khắc tặng nó con dấu cá nhân này làm kỷ vật trưởng thành... Nó... thằng nghịch tử này, nó không chỉ mạo danh xưởng rối nơi cưu mang nó, nó còn dùng chính cái tên tự và kỷ vật ta trao cho để ký vào những bản hợp đồng ma quỷ, bẩn thỉu này!"

Một sự im lặng nặng nề, ngột ngạt như trước cơn giông bao trùm khắp gian xưởng mộc. Tiếng cưa xẻ kèn kẹt của đám thợ ngoài sân bỗng như xa xăm, chỉ còn lại tiếng gió rít từng hồi qua những khe nứa mục trên vách và tiếng thở dốc đầy uất nghẹn của người đàn bà già nua.

Mộc Chi buông thõng hai cánh tay gân guốc xuống hai bên sườn, bờ vai thô kệch sụp xuống, dường như cả tấm lưng còng của bà vừa bị đè nghiến bởi một tảng đá ngàn cân.

"Nó bảo với ta rằng nó được các đại nhân vật ở Danh Kiếm Hội nhìn trúng tài năng..." Giọng Mộc Chi trầm hẳn xuống, nghẹn ngào trong cổ họng. "Nó nói người ta giao cho nó việc thiết kế sân khấu, dựng bối cảnh hoa lệ cho các vị anh hùng đại hiệp tỉ thí võ nghệ để tôn vinh tinh thần thượng võ của phủ Vọng Giang. Ta khi ấy còn mừng thầm trong bụng, thắp hương tạ ơn tổ nghề, cứ ngỡ tài năng cơ quan xảo diệu của nó rốt cuộc đã tìm được chốn dung thân xứng đáng, không phải chôn vùi cả đời bên đống dăm bào, mùn cưa xơ xác này để đổi lấy vài đồng bạc lẻ... Hóa ra... hóa ra từ đầu chí cuối, nó chỉ là một con rối gỗ bị giật dây trong tay Lục Trọng Tín! Chúng mượn danh nghĩa xưởng cũ của ta, biến cái xưởng này thành bình phong làm ăn gian dối để rửa hàng vạn lượng bạc bẩn thỉu cho cái Liên ước Vàng Son khốn kiếp ấy!"

Đỗ Thanh lặng lẽ lật tiếp các trang chứng từ ngân lưu kẹp phía sau tập tài liệu mật của người chép sổ Trần Hữu Sổ. Ánh mắt nàng lạnh lùng, chuẩn xác như một chiếc cân nha môn, ngón tay nàng dừng lại ở một con dấu vuông màu mực nho nằm khiêm tốn ở góc mép dưới tờ lệnh chi:

"Mọi việc khớp nhau đến từng chi tiết. Nhìn vào chu chuyển ngân lưu này: toàn bộ các khoản ngân lượng thanh toán cho các hợp đồng khống mang tên Cảnh Lâm đều không hề được phát bằng bạc mặt tại quầy nha môn hay Quầy Công Thưởng. Chúng được chuyển thẳng qua đường văn thư hành chính vào một tài khoản ký thác mang mã hiệu 'Bảo Chứng Giáp Tam' mở tại Hiệu bạc Đồng Tín. Tài khoản này nằm ngoài sổ sách công khai của hội quán, do chính chưởng quầy Tống Kim Chương đích thân quản lý và kiểm soát con dấu rút tiền. Một vòng tuần hoàn hoàn hảo: bạc từ ngân khố nha môn và tiền đóng góp của các hội quán võ thuật đi một vòng qua danh nghĩa mua gỗ lim, lụa quý cho Xưởng Rối Mộc Ảnh, biến thành bạc sạch hợp pháp nằm im lìm trong két sắt ngầm của Hiệu bạc Đồng Tín. Từ nơi đó, bạc được tuồn ngược ra ngoài bến cảng, chi trả cho các trận đấu dàn xếp kịch bản, mua chuộc các tay đấm giang hồ và nuôi dưỡng toàn bộ mạng lưới tai mắt tay chân của Lục Trọng Tín."

Mộc Chi chua chát lắc đầu, đôi mắt đục ngầu nhìn chăm chú vào những dăm bào nằm vương vãi dưới chân: "Thằng nghịch đồ này... nó học hết toàn bộ ngón nghề bí truyền của xưởng ta, từ cách ngâm gỗ chống mối mọt đến thuật giấu chốt lẫy trong thân tượng... nhưng rốt cuộc nó lại đem toàn bộ tài hoa ấy đi bán cho loài lang sói để đổi lấy vinh hoa phú quý ảo mộng."

Bà ngước nhìn Đỗ Thanh, ánh mắt bỗng trở nên dứt khoát lạ thường, sự phẫn nộ của một người thợ chân chính bị xúc phạm nghề nghiệp đã lấn át nỗi đau đớn:

"Nó có một thói quen gia công mà cả đời này có hóa thành tro bụi cũng không thể nào bỏ được! Kỷ Song tuy thuận tay trái khi dùng dao tỉa nét mặt nạ, nhưng khi cầm đục sắt để đục lỗ mộng hay then cài, nó lại phải dùng tay phải mới phát lực chuẩn xác được. Bất kể là làm cơ quan ròng rọc kéo dây, then sập trần nhà hay các chốt hãm ngầm dưới sàn gỗ, nó luôn có một tật riêng: nó luôn dùng mũi đục bạt vát chéo một góc đúng bốn mươi lăm độ trên đầu các then cài ngầm. Nó bảo làm như thế thì khi lẫy sắt trượt vào ngàm hãm, bề mặt tiếp xúc sẽ triệt tiêu tối đa ma sát, lưỡi gà rơi xuống êm ru mà không bao giờ phát ra một tiếng *cạch* báo động. Nó tự hào đặt tên cho ngón nghề đó là 'vết cắt vô thanh'. Nếu hai vị tìm thấy bất kỳ cơ quan ngầm nào ở Đài Bách Thắng hay Danh Kiếm Lâu có vết vát chéo bốn mươi lăm độ ấy, lão bà này dám đem đầu ra bảo đảm: đích thị là do chính bàn tay Kỷ Song đục đẽo!"

Từng lời, từng chữ của Mộc Chi vang lên rành rọt như những tiếng búa nện thẳng vào tâm trí Tạ Vô Danh.

Một tia sáng lóe lên trong đôi mắt sâu thẳm của chàng kiếm khách. Chàng không nói một lời, lập tức xoay người bước nhanh về phía góc tối tăm nhất của gian xưởng, nơi chất đống những hòm gỗ phế liệu, những mẫu mộng thử nghiệm hỏng và vô số bao tải gai chứa vải vụn, dăm bào chưa kịp dọn dẹp.

Bằng bàn tay trái vô cùng linh hoạt và khéo léo, Tạ Vô Danh lật tung một góc sọt tre đan mắt cáo. Bàn tay chàng sục sâu vào lớp mùn cưa mục ẩm dưới đáy, nhặt lên một nắm chốt gỗ hình trụ tròn làm bằng gỗ sồi già và vài mảnh vải vụn màu đen sì bám đầy bụi bặm, dầu trẩu khô cứng.

Chàng sải bước quay lại bàn làm việc, đặt những vật thể vừa tìm được lên mặt gỗ trước mắt Đỗ Thanh.

Không cần đợi Tạ Vô Danh lên tiếng, Đỗ Thanh đã lập tức mở chiếc túi da kiểm thi chuyên dụng luôn đeo sát bên hông. Từ trong các ngăn lót nỉ dày dặn, nàng cẩn thận lấy ra những mẫu vật chứng mà bản thân đã tỉ mỉ thu thập, phân loại và niêm phong trong suốt những ngày điều tra hiện trường vừa qua:

Thứ nhất là một chốt hãm bằng gỗ sồi tiện tròn thu được từ hệ thống rãnh trượt của sàn bôi trơn tại võ đài trung tâm Đài Bách Thắng.

Thứ hai là một mẩu dây cáp tơ tằm bện đa tầng phủ muội than đen kịt, vốn được thu giữ từ hệ thống ròng rọc treo ẩn trên xà gồ cao ngất nhằm nâng đỡ thân người Vệ Thiên Kiêu trong tuyệt kỹ giả tạo "Lôi Triệt Phi Thiên".

Và thứ ba, chính là mảnh nẹp cật tre độn bông bám dính lớp keo dán ngai ngái cùng phấn chu sa đỏ bầm, thứ mà nàng và Tạ Vô Danh đã phát hiện trong khoang ngầm số mười bảy dưới đáy kho lạnh cá mòi ở Bến Hạ Thủy.

Nàng đặt các vật chứng thu được từ hiện trường nằm song song bên cạnh những mẩu vật liệu phế thải lấy từ xó xưởng của Mộc Chi. Rút chiếc thước đo bằng đồng thau nhỏ xíu có khắc vạch ly phân, Đỗ Thanh cẩn thận áp mép thước vào từng đường gân, từng góc vát, từng lớp keo dán.

Đôi mắt trong veo của nữ kiểm thi sáng bừng lên một tia nhìn sắc bén, lạnh lùng và chuẩn xác đến tuyệt đối:

"Mẫu chốt gỗ thu được từ hệ thống cơ quan sàn đấu tại Đài Bách Thắng có đường kính thân trụ đúng ba phân hai ly, chất liệu gỗ sồi đá ngâm dầu trẩu chống nở vì ẩm — hoàn toàn trùng khớp từ kích thước, thớ vân cho đến tỷ trọng với lô chốt gỗ mẫu bị cắt bỏ vứt trong góc xưởng Mộc Ảnh. Và hãy nhìn vào phần đầu ngàm hãm này..."

Đỗ Thanh kẹp chốt gỗ đưa lên sát tầm mắt Mộc Chi. Dưới ánh nắng xiên rọi rõ từng vết xước tế vi, bà chủ xưởng chỉ cần liếc qua một thoáng đã nghiến chặt răng, gật đầu dứt khoát:

"Vết vát chéo bốn mươi lăm độ! Ba nhát đục nông dẫn hướng tạo đường rãnh trượt, một nhát đục sâu dứt khoát làm vát góc then... Đúng là thủ pháp của nó! Cả phủ Vọng Giang này không có người thợ mộc thứ hai nào đục mộng theo cái lối quái đản này!"

Tạ Vô Danh khẽ đưa bàn tay trái nhặt mảnh vải vụn bám muội than lên. Chàng dùng hai đầu ngón tay xoa nhẹ lớp sợi tơ thô ráp, rồi đưa lên sát chóp mũi khẽ hít một hơi:

"Mẩu dây cáp tơ tằm bện lẫn sợi gai dại này được nhuộm đen bằng muội than thông trộn với dầu bóng giữ màu, hoàn toàn đồng nhất với thứ sợi dây cơ quan treo đỡ thân người của Vệ Thiên Kiêu trên đài đấu để tạo ra những cú nhảy lơ lửng giữa không trung. Còn thứ keo dán còn sót lại trên khung nẹp cật tre giả dạng vóc dáng của ta tại kho lạnh ven sông... chính là loại keo da trâu nấu chung với nhựa cánh kiến và bột lưu huỳnh theo công thức độc môn mà xưởng này dùng để dán phôi tượng chống nước sông ngấm vào."

Những âm thanh trầm tĩnh của hai người vang lên giữa xưởng mộc hoang vắng, từng lời từng chữ như những mũi kim đâm thủng bức màn hắc ám bao phủ bấy lâu nay.

Mọi mảnh ghép tưởng chừng như rời rạc, hỗn độn trong suốt chuỗi án mạng và những hiện tượng kỳ quái tại phủ Vọng Giang giờ đây đã hoàn toàn ăn khớp lại với nhau thành một bức tranh tổng thể, lạnh lùng, tàn nhẫn và đầy toan tính.

Kỷ Song không đơn thuần chỉ là một kẻ đóng thế hay một gã thủ hạ tầm thường. Hắn chính là bộ não cơ quan, là cánh tay thực thi tối mật trong bóng tối của toàn bộ cái gọi là Liên ước Vàng Son!

Chính hắn là kẻ đã dùng tài nghệ mộc xảo tuyệt luân của mình để chế tạo nên hệ thống sàn đấu gian lận và những sợi dây cáp tơ tằm vô hình, tạo dựng nên huyền thoại ba mươi mốt trận toàn thắng bất bại đầy dối trá cho Vệ Thiên Kiêu nhằm thu hút tiền cá cược bạc vạn của giới võ lâm;

Chính hắn là kẻ đã dùng kỹ thuật làm rối, đẽo gọt khung nẹp cật tre độn bông và dán râu giả để thực hiện tráo danh đổi họ: vừa khoác áo tơi độn vai giả dạng Tạ Vô Danh bám theo sát hại phu chép sổ Trần Hữu Sổ rồi vùi xác vào kho lạnh, vừa cải trang thành chính nạn nhân bước vào Quầy Công Thưởng lĩnh ba mươi lượng bạc khống ngay trước mắt bàn dân thiên hạ, đổ vấy toàn bộ tội danh giết người diệt khẩu lên đầu một kiếm khách tha phương;

Và cũng chính bàn tay tài hoa của người thợ mộc phản trắc ấy đã lợi dụng ngón nghề đóng hòm gỗ rỗng hai lớp của xưởng rối để chế tạo những chiếc hòm nẹp sắt cách âm đặc biệt, dùng ngụy trang hàng vạn lượng bạc nén giấu dưới đáy thuyền chở cá mòi muối diêm của phường chài Trịnh Tam, chuẩn bị tẩu tán toàn bộ tài sản bất minh rời khỏi phủ thành trước khi đoàn Khâm sai Kinh lộ kịp đặt chân tới!

Một nghệ nhân tài hoa bậc nhất của xưởng rối ven sông đã đem toàn bộ tinh hoa kỹ nghệ của đời thợ biến thành công cụ giết người man rợ, biến thành phương tiện bịt miệng nhân chứng và phục vụ đắc lực cho cỗ máy lừa đảo khổng lồ của liên minh Lục Trọng Tín và Tống Kim Chương.

"Hiện tại hắn đang trốn ở đâu?" Tạ Vô Danh lạnh lùng hỏi, thanh âm trầm thấp nhưng hàm chứa một luồng sát khí vô hình. Bàn tay trái của chàng siết chặt lấy chuôi thanh kiếm cùn giấu kín dưới lớp vải bọc thô sơ sau lưng.

Mộc Chi đưa tay áo chùi mạnh lên khóe mắt cay xè, cay đắng lắc đầu nhìn ra khoảng sân ngập tràn ánh nắng chói chang và bụi mùn cưa bay lơ lửng:

"Cách đây ba ngày, vào lúc chập choạng tối, nó bất ngờ quay lại xưởng. Nó không chào hỏi ai, chỉ lặng lẽ vào buồng trong thu dọn một bọc đục khắc chuyên dụng bằng thép nhập khẩu mà nó quý như sinh mạng, cùng toàn bộ số bạc vụn còn sót lại trong ngăn kéo bàn làm việc của nó. Lúc bước chân ra đến ngưỡng cửa, nó chỉ ngoái lại bảo với đám thợ phụ đang tăng ca rằng nó sắp theo một chuyến thuyền buôn lớn đi xuôi vào phương Nam làm ăn lớn, chuyến này đi xa ngàn dặm, sẽ không bao giờ quay trở lại cái phủ Vọng Giang bùn lầy nước đọng đầy rẫy thị phi này nữa."

"Hắn chưa đi đâu cả. Hắn không thể rời khỏi đây trước khi đợt thanh tra kết thúc." Đỗ Thanh chậm rãi thu dọn từng mẫu vật chứng trên bàn, cẩn thận xếp từng mảnh chốt gỗ sồi, từng mẩu cáp tơ tằm và mảnh nẹp tre vào các túi vải dầu nhỏ có dán nhãn niêm phong của phủ nha. Giọng nàng đanh thép, rành rọt như một bản cáo trạng đã được định hình vững chắc: "Chuyến thuyền cá mòi Thuận Phong chở các hòm bạc nén của Trịnh Tam đêm qua rời bến chỉ là đường lui tài chính của chúng nhằm phân tán sự chú ý của quan nha. Nhưng Kỷ Song vẫn còn một nhiệm vụ cuối cùng mang tính sống còn mà Lục Trọng Tín tuyệt đối không dám giao cho bất kỳ người ngoài nào thực hiện: thu hồi hoặc tiêu hủy toàn bộ những bản khế ước và chứng từ gốc cuối cùng có thể nối liền hắn với vụ sát hại phu chép sổ Trần Hữu Sổ cũng như các cơ quan ngụy tạo tại Danh Kiếm Lâu. Chừng nào những tài liệu ấy chưa biến thành tro bụi, Kỷ Song vẫn còn phải lẩn khuất đâu đó quanh các ngóc ngách của bến cảng này."

Nàng quay sang Mộc Chi, đứng thẳng người, hai tay chắp lại trước ngực khẽ cúi đầu tạ lễ theo đúng quy thức:

"Đa tạ Mộc tiền bối đã khẳng khái nói rõ sự thật. Cuốn sổ nhập xuất thực tế hai năm qua của xưởng cùng lời khai nhận diện chữ ký, con dấu của tiền bối sẽ là chứng cứ thép không thể chối cãi trước công đường của Khâm sai Kinh lộ Nguyễn Minh Luật."

Mộc Chi đứng lặng người giữa gian xưởng mù mịt bụi gỗ. Bà thở dài một hơi thật dài, thanh âm nặng nề như trút ra từ tận đáy lòng một đời thợ nhọc nhằn, đôi mắt đăm đăm nhìn theo bóng lưng của hai người trẻ tuổi khi họ cất bước tiến ra phía cổng xưởng. Bà run rẩy đưa bàn tay chai sạn nhặt chiếc bào gỗ bằng sắt đen lên khỏi mặt bàn, nhưng bàn tay ấy cứ lơ lửng giữa không trung, không thể cào thêm một nhát nào xuống thớ gỗ xoan đào nằm trơ trọi trước mặt.

Gió từ bờ sông Vọng Giang bất chợt thổi thốc qua rặng dừa nước, ùa vào gian xưởng qua những tấm liếp nứa rách nát. Từng đợt gió xoáy cuốn theo lớp mùn cưa mịn màng trên nền đất bay tung lên không trung, lả tả rơi rụng như một trận tuyết trắng xóa giữa ban ngày mùa hạ, phủ một lớp bụi mờ lên những khuôn mặt rối gỗ vô hồn đang trân trân nhìn vào cõi vô định.

Trên chiếc bàn làm việc thô ráp kê giữa xưởng, những tờ chứng từ thanh toán lộng lẫy mang dấu triện son đỏ chót của Danh Kiếm Hội vẫn nằm trơ trọi cạnh cuốn sổ bìa da lợn ố vàng. Những dòng chữ mực nho chân phương phơi bày những lời dối trá hoa mỹ về hàng trăm cây gỗ lim ngàn năm và hàng ngàn thước lụa là cống phẩm thượng hạng.

Nhưng gỗ thì không bao giờ biết nói dối. Và những cây gỗ lim xanh nguyên khối trị giá hàng vạn lượng bạc ấy chưa từng một ngày chạm chân vào ngưỡng cửa của xưởng mộc này.