Hàng đợi trước hạn chót

Tiếng ồn ào như ong vỡ tổ từ sáng sớm tinh mơ đã làm rung chuyển các ô kính cách âm của Bàn Tiếp Nhận Số 8, khi hàng nghìn cư dân từ khắp các thế giới mang theo hành lý và đơn từ tràn ngập đại sảnh.

Không khí ngột ngạt bao trùm toàn bộ tầng một của trụ sở Cục Quản Lý Các Vũ Trụ Rắc Rối. Mùi ẩm mốc từ những chiếc áo khoác đi mưa xuyên chiều không gian chưa kịp hong khô, mùi khói dầu ngai ngái từ động cơ đốt trong của cánh tài xế đường dài, cùng hơi thở dồn dập, phập phồng của hàng nghìn con người đang đứng trên bờ vực mất mát hòa lẫn vào nhau tạo thành một thứ xú khí đặc quánh. Tin đồn về việc kích hoạt lệnh đóng cổng tự động diện rộng theo tinh thần của Công điện khẩn số 09 đã lan truyền như cháy rừng từ lúc rạng sáng, vượt qua các trạm trung chuyển, len lỏi qua từng toa tàu liên thực tại và bùng lên thành cơn hoảng loạn tột cùng. Dù đồng hồ đếm ngược trên vòm bê tông xám lạnh vẫn còn nhấp nháy những con số điện tử màu đỏ ối chỉ thời gian cho phiên điều trần lúc tám giờ ba mươi phút sáng, nỗi sợ hãi về việc bị cắt đứt nguồn sống vĩnh viễn đã đẩy dòng người từ khắp các vùng ven đổ dồn về thềm trung tính như một cơn lũ không gì ngăn nổi.

Họ đứng chật ních các hành lang, tràn qua ranh giới gạch men vàng vốn dùng để đánh dấu lối thoát hiểm sự cố, vây kín từng cây cột trụ bê tông xám xịt chịu lực của tòa nhà. Những chiếc máy lấy số tự động đặt ở đầu mỗi lối đi rên rỉ ken két dưới sức ép bấm phím liên hồi của đám đông, trước khi phát ra tiếng nổ lách tách rồi tắt ngúm vì kẹt giấy nhiệt. Trước khi chết hẳn, chiếc máy còn kịp nhả ra hàng loạt mẩu giấy in những câu khẩu hiệu hành chính mỉa mai đến tàn nhẫn như "Sự kiên nhẫn là chìa khóa của tương lai" hay "Hãy mỉm cười, bạn đang được số hóa". Nhưng giữa đại sảnh ngột ngạt này, không một ai mỉm cười.

Những bàn tay thô ráp, nứt nẻ vì sương gió ghì chặt những tệp giấy tờ nhàu nát, những chiếc hòm gỗ cũ kỹ đựng hồ sơ bệnh án chuyển tuyến, và cả những chiếc túi vải bọc hạt giống vụ mùa hay phụ tùng cơ khí thay thế khẩn cấp. Các lối đi chính dẫn vào mười bốn bàn tiếp dân bị kẹt cứng đến mức ngay cả một ngọn gió từ hệ thống điều hòa thông gió trung tâm cũng không thể lọt qua nổi. Người ta đứng sát vào nhau, vai chạm vai, hơi nóng bốc lên ngùn ngụt, mắt ai nấy đều dán chặt vào tấm bảng điện tử hiển thị trạng thái các cổng không gian đang nhấp nháy những dòng cảnh báo màu hổ phách.

Khu Tạm Trú Khẩn Cấp nằm nép mình ở góc cánh tả đại sảnh, nơi chỉ có hạn mức dung nạp tối đa bốn mươi người theo Điều lệ định mức năng lượng nền đã lỗi thời, đã nhanh chóng rơi vào tình trạng quá tải và sập chốt an toàn từ lúc nửa đêm. Cánh cửa cuốn kim loại của khu tạm trú bị kéo xuống phân nửa, ngăn dòng người tràn vào bên trong khoảng không gian chật hẹp chỉ kê được mấy dãy băng ghế sắt. Hàng trăm người già và trẻ nhỏ không còn chỗ chen chân đành phải ngồi bệt xuống nền đá hoa cương lạnh buốt của đại sảnh. Tiếng trẻ con khóc ngằn ngặt vì khát sữa, tiếng thở dài sườn sượt của những người đàn ông trán hằn sâu nếp nhăn, và tiếng rì rầm cầu nguyện bằng đủ thứ thổ ngữ dị biệt đan cài vào nhau, tạo nên một trường âm thanh hỗn độn, bi thương và căng thẳng như một sợi dây đàn sắp đứt.

Giữa mớ bòng bong ngột ngạt và tuyệt vọng ấy, cánh cửa sau bằng thép của Căng Tin Liên Thực Tại bỗng bật mở với một tiếng va đập khô khốc.

Bà Lâm Thanh Tâm xuất hiện nơi ngưỡng cửa. Dáng người bà đẫm mồ hôi, chiếc tạp dề hoa màu chàm quấn ngang hông ướt đẫm hơi nước, nhưng đôi chân vẫn thoăn thoắt, vững chãi như một người đã quen lèo lái qua bao cơn giông bão. Dẫn đầu đoàn nhân viên căng tin, bà Tâm đích thân khiêng một góc chiếc quai gang của nồi cháo hoa khổng lồ nghi ngút khói trắng, mùi gạo mới thơm lừng lập tức xé toang cái mùi ngột ngạt, chua loét của đại sảnh. Theo sát phía sau bà là những người phụ bếp đang hì hục vần những thùng tôn giữ nhiệt cỡ lớn đựng trà gừng ấm nóng, bốc lên mùi cay nồng, dịu nhẹ, đủ sức xua tan cái lạnh lẽo đặc trưng của khu vực trung tính vốn quanh năm thiếu vắng ánh mặt trời tự nhiên.

"Tránh đường nào, nước sôi lửa bỏng đây!" Tiếng bà Tâm lanh lảnh vang lên, đanh gọn và dứt khoát, lập tức át đi một phần tiếng ồn hỗn loạn của đám đông. "Cháo hoa gạo mới, nấu nhừ, tuyệt đối không nêm nếm gia vị địa phương để tránh xung đột sinh học cho các thực thể ngoại vi! Ai có trẻ con, người già thì bế lại đây trước!"

Bà Tâm không cầm theo cuốn sổ nợ bìa da quen thuộc vẫn nhét túi tạp dề mỗi ngày, cũng chẳng thèm đoái hoài gì đến việc người ăn có mang theo Liên Phiếu hay những tấm thẻ tích điểm tiêu chuẩn của Cục hay không. Từng chiếc bát sứ mẻ miệng, từng chiếc cốc giấy tái chế được múc đầy cháo nóng hổi, nghi ngút khói, rồi chuyền tay nhau qua đầu đám đông ken đặc. Những người phụ bếp trẻ tuổi nhanh chóng chạy ngược vào kho, khiêng toàn bộ ghế đẩu gỗ, ghế tựa từ phòng ăn căng tin ra đặt dọc theo chân tường hành lang, kiên trì dìu từng cụ già râu tóc bạc phơ từ vùng đất ngập nước TL-004-X cũ và những đứa trẻ mắt đỏ hoe vì sốt rét từ tuyến HT-07 vào ngồi tựa lưng nghỉ ngơi.

"Ăn một thìa cho ấm cái bụng đã, các bác," bà Tâm vừa thoăn thoắt xới từng muôi cháo vừa gắt gỏng một cách đầy thương xót với một người phụ nữ trẻ đang ôm đứa con nhỏ khóc nấc lên từng chặp bên mép cột bê tông. "Khóc lóc lúc này không làm cho cái cổng nó tự mở ra được đâu! Nuốt chút cháo nóng lấy lại chút sức mà cầm đơn, lát nữa cán bộ người ta hỏi đến lượt còn có hơi mà đối đáp, mà giữ lấy cái quyền của mình!"

Nhưng lòng tốt và sự xông xáo của căng tin rốt cuộc cũng chỉ như giọt nước nhỏ nhoi làm dịu đi phần nào ngọn lửa lo âu đang bốc cao ngùn ngụt trong tâm trí hàng ngàn con người. Nhìn thấy biển người tràn ngập vượt khỏi mọi tầm kiểm soát thông thường, lực lượng bảo vệ nội bộ của tòa nhà bắt đầu lục tục dàn hàng ngang ở chân cầu thang lớn dẫn lên các tầng trên.

Những bộ đồng phục màu xanh thẫm cứng nhắc xuất hiện ngày một dày đặc, kèm theo những thanh dùi cui điện nhấp nháy ánh đèn led báo hiệu và những chiếc khiên chắn kim loại sáng loáng. Tiếng loa phóng thanh cầm tay của đội trưởng đội bảo vệ bắt đầu rè rè phát ra những điều luật đe dọa với âm lượng chói tai:

"Yêu cầu toàn thể công dân giải tán khỏi khu vực hành chính! Hành vi tụ tập quá quy định đang cản trở nghiêm trọng việc lưu thông công vụ, vi phạm trực tiếp Điều 12 Quy chế Trật tự Tầng Trung Tính! Nếu không tự giác lùi về ranh giới ngoài trong vòng mười phút tới, lực lượng an ninh sẽ áp dụng các biện pháp cưỡng chế giải tán để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho phiên họp của Ban Giám đốc!"

Tiếng loa vừa dứt, sự im lặng ngắn ngủi lập tức biến thành một làn sóng phẫn nộ dữ dội. Những tiếng la ó, gào thét phẫn uất vang lên từ khắp các góc sảnh. Đám đông bắt đầu chuyển động xô đẩy, những chiếc khiên chắn kim loại của đội bảo vệ va vào nhau chan chát, rào rào những âm thanh kim khí đầy đe dọa. Một cú đẩy vô ý từ phía sau suýt nữa đã làm lật nhào cả nồi cháo hoa đang sôi sùng sục của căng tin. Mấy đứa trẻ sợ hãi thét lên, người già ôm chặt lấy ngực thở dốc. Nguy cơ vỡ trận, bạo động và một lệnh cưỡng chế tàn bạo đang treo lơ lửng ngay trước mắt — một kịch bản hoàn hảo, đúng như cái cớ mà Ban Tinh Gọn đang thèm muốn để có thể ung dung tuyên bố tình trạng khẩn cấp, đình chỉ tiếp dân và hủy bỏ phiên giải trình sáng nay.

Đúng vào khoảnh khắc ngàn cân treo sợi tóc ấy, một bóng người nhảy thoăn thoắt lên chiếc bục chỉ dẫn thông tin bằng thép kiên cố ở ngay chính giữa sảnh lớn.

Đó là Lê Quốc Bình. Cậu không còn khoác trên mình chiếc áo vest đồng phục phẳng phiu, bóng lộn của một chuyên viên tổ cải tiến quy trình tầng sáu, mà chỉ mặc độc một chiếc sơ mi trắng đã xắn tay áo lên tận khuỷu, cổ áo mở rộng để lộ những giọt mồ hôi đang chảy ròng ròng xuống ngực. Trên tay cậu là chiếc loa cầm tay bằng nhựa màu cam chói lọi mà cậu vừa giật phắt được từ bàn hướng dẫn thủ tục.

Bình bấm còi hụ một tiếng ngắn, đanh gọn, dứt khoát nhưng không hề chói tai, vừa đủ độ sắc để kéo giật sự chú ý của những người đứng gần nhất đang chuẩn bị lao vào giằng co với khiên chắn của bảo vệ.

"Bà con ơi! Nghe tôi nói một phút thôi!" Giọng Bình vang lên rổn rảng qua loa phóng thanh. Đó không hề là cái ngữ điệu kẻ cả, trịch thượng và cứng nhắc của những kẻ ngồi phòng máy lạnh soạn văn bản hành chính, mà là giọng điệu quen thuộc, bình dân, chan chứa sự thấu hiểu của một gã tiếp dân kỳ cựu từng ngồi mòn quần, mòn ghế ở Bàn Tiếp Nhận Số 7 suốt bao năm tháng. "Các anh bảo vệ tạm buông gậy xuống đã, đừng dọa người nhà tôi! Tôi là Bình, cán bộ tiếp nhận hồ sơ đây!"

Đám đông đang xô đẩy bỗng hơi chững lại. Vài tiếng xì xào cất lên trong các lớp người: "Cán bộ nào thế?", "Lại ra phát mẫu đơn mới à?", "Đừng có tin chúng nó, toàn lừa để kéo dài thời gian thôi!"

"Tôi không ra đây để phát thêm một mẫu đơn in sẵn Mẫu 02-B hay 02-C gì hết, mấy thứ giấy vụn đẩy việc đấy tôi đã vứt hết vào sọt rác từ đêm qua rồi!" Bình nói lớn, ánh mắt sáng rực quét thẳng vào những gương mặt giận dữ, căng thẳng ở hàng đầu tiên. "Tôi biết các bác, các anh chị em đã phải vượt hàng trăm dặm không gian đầy rẫy bất trắc để đến đây từ nửa đêm vì sợ cổng đóng. Tôi biết mọi người sợ cái thông báo ngắt kết nối tự động lúc nửa đêm hôm nay sẽ cướp mất đường về nhà của mọi người. Nhưng tôi đứng đây để nói với bà con một điều chắc chắn: Phiên điều trần sáng nay giữa Phòng Tiếp Nhận chúng tôi với Ban Tinh Gọn là để giữ lại từng cánh cổng cho các bác! Chúng tôi không bỏ chạy, và các bác cũng không cần phải dẫm đạp lên nhau để nộp đơn làm gì cả!"

Bình hít một hơi thật sâu, giọng cậu hạ thấp xuống một nhịp nhưng lại truyền cảm, rành rọt và vang vọng đến từng ngóc ngách sâu nhất của sảnh lớn:

"Bây giờ, nếu các bác cứ tiếp tục chen lấn xô đẩy, các anh bảo vệ sẽ có lý do hoàn toàn chính đáng trên mặt giấy tờ để lập biên bản đình chỉ tiếp dân, đuổi tất cả ra ngoài không gian mở vì tội gây rối. Khi đó, ai là người chịu thiệt thòi đầu tiên? Chính các bác thiệt! Con em chúng ta ở các phân khu mất đường lấy thuốc men, thợ may mất đường nhận vải, tiểu thương mất kế sinh nhai! Cho nên, xin bà con hãy nghe tôi một lần: Chúng ta tự phân luồng ngay tại chỗ này. Bác nào cầm hồ sơ liên quan đến vật tư y tế cấp bách, đứng tách sang phía vách kính bên tay phải, giơ cao giấy tờ lên! Ai thuộc tuyến thương mại nông sản và hàng hóa thường nhật, lùi lại ba bước, xếp thành hàng năm người một dọc theo hành lang Bàn Số 8! Các trường hợp khiếu nại sai lệch thông tin cá nhân và định mức di chuyển, xin mời ngồi yên tại chỗ trên các ghế đẩu, tôi sẽ đích thân mang sổ tay đến từng người để ghi nhận mã căn cước công dân!"

Sự chân thành, dứt khoát và phong thái tự tin toát ra từ từng câu chữ của Bình chẳng khác nào một liều thuốc an thần cực mạnh tiêm thẳng vào đám đông đang lên cơn sốt hoảng loạn. Thay vì những câu từ quan liêu đùn đẩy trách nhiệm, Bình đã chỉ ra cho họ từng bước hành động cụ thể, giải thích cặn kẽ vì sao họ phải đứng ở đâu, làm gì để bảo vệ chính quyền lợi sát sườn của mình. Những ánh mắt hung hãn, ngờ vực dần dần dịu lại. Những cánh tay giơ cao nắm đấm bắt đầu hạ xuống, lúng túng mở các tệp hồ sơ, giấy tờ ra kiểm tra lại vị trí của mình.

Tiếp sức cho Bình ngay trong khoảnh khắc chuyển giao trật tự đầy mong manh ấy là tiếng hô trầm đục, vang rền như chuông đồng của Hoàng Văn Sơn.

"Anh em tài xế HT-07 đâu rồi! Cả mấy ông chạy tuyến liên vận hàng rời đâu hết rồi, ra đây phụ cán bộ một tay mau lên!"

Sơn bước phăm phăm ra từ góc sảnh, chiếc áo bảo hộ lao động màu xám tro lấm lem dầu mỡ động cơ không che giấu nổi bờ vai vạm vỡ, ngang tàng. Theo sau gót anh là hàng chục tài xế vận tải đường dài — những người đàn ông quanh năm dầm mưa dãi nắng, bốc vác hàng hóa xuyên qua các tầng không gian, gương mặt ai nấy đều sạm đen vì gió cát đa chiều. Sơn cùng nhóm thợ xé toạc các cuộn băng dính phản quang cảnh báo công trình màu vàng sọc đen, tự nguyện nắm chặt tay nhau kết thành những hàng rào sống kiên cố, chia tách đám đông khổng lồ thành ba luồng di chuyển ngay ngắn.

"Bà con đừng đùn đẩy nhau nữa! Ai mà chen ngang là tôi cấm cửa, chuyến sau đừng hòng gửi hàng qua xe tôi!" Sơn vừa dùng thân hình hộ pháp như một bức tường thành chắn ngang một lối rẽ vừa lớn tiếng điều hướng đám đông. "Bác gái kia, bế cháu nhỏ sang luồng y tế bên phải mau lên, bên đó có ghế ngồi đàng hoàng, có cháo nóng! Mấy cậu thanh niên lùi lại phía sau một chút, để các cụ già nộp đơn trước! Chúng ta đã chờ đợi được ròng rã mấy năm trời cơ cực, không lẽ không nhịn nhau được nửa tiếng đồng hồ hay sao?"

Nhờ sự phối hợp nhịp nhàng, ăn ý đến kinh ngạc giữa tài ăn nói khéo léo của Bình và sức mạnh cơ bắp đầy uy tín của nhóm tài xế do Sơn dẫn đầu, một phép màu hành chính thực sự đã diễn ra ngay giữa đại sảnh hỗn loạn: Hàng nghìn con người vốn đang chực chờ bùng nổ thành một vụ bạo loạn đẫm máu bỗng chốc tự giác điều chỉnh, xếp thành những hàng dài thẳng tắp, ngay ngắn và im ắng đến kỳ lạ. Tiếng gào thét, la ó biến mất hoàn toàn, nhường chỗ cho tiếng sột soạt kiểm tra giấy tờ và tiếng bước chân nhẫn nại, trật tự tiến về phía các vạch sơn chỉ dẫn.

Đứng bên trong quầy kính Bàn Số 8, An vừa sắp xếp lại những trang cuối cùng của tập hồ sơ giải trình dày cộm thì ánh mắt anh chợt khựng lại.

Xuyên qua tấm kính cách âm mờ hơi nước và bám bụi thời gian, ở hàng đợi của luồng số hai — tuyến dành riêng cho cư dân chịu ảnh hưởng trực tiếp từ các cổng dân sinh ngoại vi — An nhìn thấy một dáng hình quen thuộc đến thắt lòng.

Đó là mẹ anh, bà Nguyễn Thị Hạnh.

Bà Hạnh đứng lặng lẽ, khiêm nhường giữa hai người đàn ông làm nghề đan lát mây tre đan từ vùng bãi bồi. Bà mặc chiếc áo cánh màu nâu sẫm đã sờn rách ở mép gấu tay áo — chiếc áo phẳng phiu duy nhất mà bà chỉ lấy ra mặc vào những dịp trọng đại nhất khi phải đón xe đò lên thị trấn huyện. Hai bàn tay gầy gò, xương xẩu, đầy những vết chai sạn và nốt kim châm thâm tím đang ôm chặt lấy một chiếc làn mây cũ kỹ đã ngả màu thời gian. Bên trong chiếc làn mây lót một manh vải hoa nhỏ vụn, lấp ló vài cuộn chỉ bóng chuyên dụng dùng cho máy may công nghiệp, một chiếc kéo bấm bằng kim loại đã mòn vẹt chuôi và mấy gói bánh quy khô bọc trong túi bóng kính — thứ lương khô thanh đạm mà bà thường ăn lót dạ qua ngày trong những đêm thức trắng bên bàn máy may để kịp giao hàng cho khách.

Khuôn mặt bà lộ rõ vẻ mệt mỏi, hốc hác sau chuyến tàu đêm dài dặc xuyên qua các tầng rung chuyển không gian dữ dội, mái tóc điểm nhiều sợi bạc bị gió lùa xơ xác xõa xuống bờ trán nhăn nheo, nhưng sống lưng bà vẫn giữ một tư thế thẳng tắp, không hề cong gập. Bà nhìn thẳng về phía trước, ánh mắt bình thản, kiên định lạ thường, hai bàn chân đi đôi dép nhựa cũ kỹ đặt ngay ngắn trên đúng ô gạch phân luồng số hai, không hề có ý định bước lệch ra ngoài dù chỉ nửa bước chân.

Tim An như bị một bàn tay vô hình bóp nghẹt lại. Đầu óc anh ong lên một tiếng lớn, máu dồn lên thái dương rần rật. Quên cả tập tài liệu quan trọng đang xếp dở trên mặt bàn, An bật chốt khóa cửa quầy tiếp nhận, lao vội ra ngoài hành lang trong sự ngỡ ngàng của các đồng nghiệp xung quanh.

"Mẹ!" An thở hổn hển, chen qua hàng rào sống của các tài xế để chạy ào đến bên bà Hạnh. Giọng anh run rẩy, lạc đi vì xúc động: "Sao mẹ lại ở đây? Cổng DX-04... tàu đêm rung lắc dữ dội như thế, mẹ đi một mình làm sao mà chịu nổi hả mẹ?"

Bà Hạnh ngẩng đầu lên nhìn con trai mình. Ánh mắt người mẹ thoáng qua một tia xót xa, đau đớn khi nhìn thấy quầng thâm dày cộp, thâm sì dưới khóe mắt An và bờ vai gầy rộc đi trông thấy vì những đêm thức trắng ròng rã đối mặt với áp lực công việc, nhưng nét mặt bà lập tức nghiêm nghị trở lại, lạnh lùng đến mức khiến người ta phải e dè.

An vội vã nắm lấy cánh tay gầy guộc của mẹ, sốt sắng kéo nhẹ về phía quầy làm việc:

"Mẹ theo con vào trong phòng trực của Bàn Số 8 ngay đi. Trong đó có máy sưởi ấm, có nước sôi và có chiếc giường gấp của cơ quan con. Mẹ vào đó ngồi nghỉ ngơi, uống chút nước ấm đợi con xong việc điều trần rồi con đưa mẹ về..."

"Buông tay ra, An."

Bà Hạnh dứt khoát gạt mạnh bàn tay của con trai ra khỏi cánh tay áo mình. Lực gạt không quá mạnh bạo, nhưng sự cương quyết, dứt khoát đến lạnh lùng trong cử chỉ của bà khiến An hoàn toàn sững sờ, đứng chôn chân chết lặng tại chỗ như vừa bị sét đánh ngang tai.

"Mẹ..." An lắp bắp, hai mắt đỏ hoe.

"Tôi là Nguyễn Thị Hạnh, thợ may ở xóm Cầu, thuộc tuyến dân sinh ngoại vi DX-04," giọng bà cất lên rõ ràng, mạch lạc, bình thản nhưng đanh thép vô cùng, đủ lớn để những người dân đang đứng xếp hàng xung quanh đều có thể nghe thấy rõ ràng từng tiếng một. "Tôi cầm trên tay tờ thông báo rà soát ngắt kết nối có dấu đỏ của các anh gửi về tận nhà dân từ hôm qua. Tôi đến đây với tư cách là một người dân bị ảnh hưởng quyền lợi, đứng xếp hàng ngay ngắn chờ nộp đơn phản ánh như tất cả những người đang đứng ở đây."

An nhìn sững vào khuôn mặt khắc khổ của mẹ, cổ họng anh nghẹn đắng lại, từng hơi thở như có gai cào xước: "Nhưng mẹ ơi, con là con của mẹ... Con ngồi ở quầy này, con hoàn toàn có thể bảo đảm mẹ không phải đứng chen chúc, chịu rét mướt thế này..."

"Chính vì anh là con trai tôi, và anh đang đeo cái thẻ công chức của Cục này trên cổ, nên tôi càng không thể đi cửa sau!" Ánh mắt bà Hạnh nhìn thẳng trừng trừng vào mắt anh, sâu thẳm, tĩnh lặng và sáng quắc một lòng tự trọng nguyên sơ, bất khuất của một người lao động nghèo sống cả đời bằng mồ hôi nước mắt lương thiện. "Hôm qua anh về nhà, anh định tìm cách lách luật, xin xỏ đặc quyền đặc lợi cho cái xóm may của mình, tôi đã mắng anh thế nào anh còn nhớ không? Tôi lặn lội đến đây từ nửa đêm không phải để xem con trai tôi làm quan dạng ban phát ân huệ cho mẹ mình, cũng không phải để cậy có người nhà làm cán bộ nhà nước mà lấn lướt chỗ đứng của người khác."

Bà khẽ chỉnh lại chiếc quai làn mây trên tay cho ngay ngắn, ánh mắt bao dung nhưng nghiêm khắc lướt qua hàng nghìn con người đang kiên nhẫn, lặng lẽ đứng đợi quanh đại sảnh mênh mông:

"Bà con ở đây, ai ai cũng có một quê nhà ruột thịt để trở về, ai cũng có người thân ốm đau đang chờ thuốc, con cái đang chờ cơm. Tôi đứng ở đây là để làm chứng cho anh. Tôi muốn tận mắt chứng kiến xem người công chức mà tôi đã còng lưng nuôi nấng bằng từng đường kim mũi chỉ nhọc nhằn có dám bước vào căn phòng kia, ngẩng cao đầu nói đúng sự thật và bảo vệ lẽ phải cho dân hay không. Anh hiểu chưa?"

Từng lời, từng chữ của người mẹ nghèo như những nhát búa tạ giáng thẳng vào tâm can An, làm chấn động toàn bộ thể xác và tâm hồn anh. Nó đập tan mọi sự mệt mỏi thể xác, đập tan mọi nỗi do dự yếu hèn và quét sạch bóng đen của nỗi sợ hãi cuối cùng còn sót lại trong tâm trí người cán bộ trẻ.

An nhìn trừng trừng vào bàn tay mẹ đang siết chặt lấy quai làn mây — bàn tay gầy trơ xương đã từng nâng niu anh từ thuở lọt lòng, bàn tay đã chắt chiu từng đồng tiền công may vá để mua từng cuốn sách, tập vở cho anh ăn học nên người, bàn tay từng lặng lẽ bán đi chiếc máy may điện dự phòng cuối cùng trong nhà để gom tiền trả nợ học phí cho anh, và cũng chính bàn tay ấy hôm nay đang dạy cho anh bài học lớn nhất, thiêng liêng nhất về tư cách và phẩm giá của một người làm việc công vụ.

An không nói thêm một lời nào nữa. Anh lùi lại đúng một bước chân theo đúng quy thức nghi lễ công vụ, đứng thẳng người trang nghiêm, rồi từ từ cúi đầu gập người thật sâu trước mẹ mình và trước hàng nghìn ánh mắt của những người dân lao động nghèo đang lặng lẽ dõi theo hai mẹ con.

"Con hiểu rồi mẹ," An nói, giọng anh trầm hẳn xuống nhưng vững chãi, rắn rỏi như một khối đá bàn thạch ngàn năm. "Con xin phép mẹ, con vào làm nhiệm vụ của mình."

Bà Hạnh khẽ gật đầu. Một nụ cười rất khẽ, ấm áp vô ngần thoáng nở nơi khóe môi nhăn nheo của bà rồi vụt tắt ngay, nhường chỗ cho vẻ mặt trang nghiêm, tĩnh lặng của một người công dân đang kiên nhẫn đợi đến lượt mình bước lên trước bàn tiếp nhận.

Ở tầng lửng bằng kính cường lực phía trên đầu họ, một nhóm chuyên viên cao cấp đeo phù hiệu mạ vàng của Ban Tinh Gọn cùng các nhân viên an ninh nội bộ đang cầm máy quay giám sát kỹ thuật số bỗng đứng chết lặng bên lan can kính. Họ đã chuẩn bị sẵn trong tay những xấp biên bản hiện trường sự cố in sẵn dấu đỏ, định bụng ghi hình lại toàn bộ cảnh tượng người dân đập phá cửa kính, chen lấn xô đẩy làm vỡ nát sảnh tiếp nhận để làm bằng chứng xác thực nhất trình lên cấp trên, qua đó kích hoạt ngay lập tức Điều 12 — tạo cớ hoàn hảo để cưỡng chế giải tán đám đông bằng vũ lực và đóng sập vĩnh viễn các cánh cổng ngoại vi ngay trước khi phiên điều trần có thể bắt đầu.

Nhưng ống kính máy quay kỹ thuật số của họ giờ đây chỉ thu được một khung cảnh hoàn toàn không tưởng: Hàng nghìn con người ăn mặc lam lũ, rách rưới, đến từ những thế giới nghèo nàn và hỗn loạn nhất, lại đang đứng thành từng hàng dài ngay ngắn tăm tắp dưới sự hướng dẫn ân cần, mạch lạc của một cán bộ tiếp dân trẻ tuổi cầm loa và những người tài xế xe tải thô kệch. Không một tiếng chửi bới thô tục, không một hành vi quá khích manh động, không một tấc đất hành chính nào bị xâm phạm trái phép.

Sự trật tự, trang nghiêm và nhẫn nại đến mức đáng kinh ngạc của những con người yếu thế nhất đã biến toàn bộ đại sảnh hành chính lạnh lẽo, quan liêu này thành một quảng trường rực rỡ của phẩm giá con người, đập tan hoàn toàn mọi âm mưu quy chụp xấu xa về cái gọi là "nguy cơ gây rối an ninh trật tự công cộng" mà Ban Tinh Gọn đã dày công toan tính và sắp đặt từ trước.

Đúng tám giờ mười lăm phút.

Tiếng chuông báo hiệu chuẩn bị mở cửa phiên điều trần vang lên giòn giã, dõng dạc từ hệ thống loa âm trần trung tâm của tòa nhà trụ sở.

An quay trở lại Bàn Tiếp Nhận Số 8. Anh đưa hai bàn tay nâng niu cầm lấy tập hồ sơ dày hơn bốn trăm trang giấy khổ lớn, bọc bìa xanh cứng cáp với dòng chữ in hoa sắc nét được dập nổi: *Hồ sơ phản biện thể chế và đề án an toàn phân tầng mạng lưới cổng ngoại vi*.

Bên trong tập tài liệu ấy là tất cả những gì mà họ đã đánh đổi bằng mồ hôi, nước mắt và cả sự nghiệp của mình trong suốt những đêm dài tăm tối vừa qua: đó là chữ ký nhận trách nhiệm cá nhân đầy quả cảm của Trưởng phòng Trần Thu Dung; là những dòng nhật ký dữ liệu nhị phân không thể chối cãi được Đạt thức trắng đêm truy xuất từ tận đáy các máy chủ lưu trữ; là cuốn sổ tay mục nát ghi chép ba mươi năm kinh nghiệm thực địa của ông Lộc; là bản tự khai trung thực đến từng dấu chấm phẩy của Bình; là bộ tiêu chí an toàn phân tầng mạng lưới khoa học, chuẩn xác do chuyên gia Phạm Đức Khang và Kiểm tra viên Đặng Thảo Vy dày công xây dựng; và trên hết, đó là niềm tin sắt đá, son sắt của hàng ngàn cư dân đang lặng lẽ đứng chờ ngoài đại sảnh kia.

Kiểm tra viên Đặng Thảo Vy đã đứng chờ anh ở chân cầu thang lớn dẫn lên tầng trên. Chiếc áo măng tô màu lam sẫm của cô cài kín cúc, trên tay ôm chặt chiếc cặp da chuyên dụng đựng toàn bộ các bản quét quang học và các chứng từ kiểm định thực địa không thể làm giả. Cô ngước mắt nhìn An, khẽ gật đầu một cái, ánh mắt ánh lên ngọn lửa kiên định và quả cảm không gì có thể lay chuyển nổi.

Phía sau lưng cô, Phó vụ trưởng Phạm Đức Khang và Trưởng phòng Trần Thu Dung cũng đã tề tựu đông đủ bên bệ cầu thang, hai người họ đang cẩn thận chỉnh đốn lại trang phục công vụ lần cuối cùng trước giờ xung trận. Không ai nói với ai lời nào, nhưng trong ánh mắt của họ đều chung một ngọn lửa rực cháy của những người sẵn sàng đem tất cả sinh mệnh chính trị ra để đặt cược cho lẽ phải.

An siết chặt tập hồ sơ dày cộm vào lồng ngực mình, cảm nhận rõ từng nhịp đập vững vàng, mạnh mẽ và kiêu hãnh của trái tim đang đập sau lớp áo sơ mi. Anh ngẩng cao đầu, ánh mắt nhìn thẳng về phía trước, bước những bước dài dứt khoát, hiên ngang về phía cầu thang dẫn lên Tầng Trung Tâm.

An chỉnh lại tập tài liệu dày cộp trên tay, bước qua ngưỡng cửa phòng họp nơi tương lai của hàng ngàn thế giới chuẩn bị được định đoạt.