Nữ cường không có nghĩa là làm một mình

Đặng Thu Vân đặt mạnh tập hồ sơ dày cộp xuống mặt bàn gỗ ở gian chung Nhà Công Nữ Quan, ánh mắt sắc bén rà soát từng thành viên hội Đồng Công đang ngồi ngay ngắn.

Tiếng gỗ va chạm khô khốc dội vào không gian tĩnh mịch khiến tàn tro trên bệ lò khẽ bay lên thành những đốm xám li ti. Căn phòng chung vốn là nơi nghỉ trưa và phân chia ca kíp của đám nữ quan cấp thấp, lúc này sáng sủa lạ thường nhờ ánh nắng hanh hao của buổi đầu hạ rọi qua những ô cửa lá sách đã tróc lớp sơn then. Nắng vàng rực rỡ bên ngoài vườn ngô đồng dường như chẳng thể xua tan được luồng khí lạnh lẽo đang bao trùm lấy bốn bề vách ván; không khí đặc quánh lại, nặng nề tựa hồ mặt hồ trước một cơn dông chuyển mùa.

Tống Diệp ngồi thẳng lưng trên chiếc ghế đẩu bằng gỗ sồi, hai bàn tay thô ráp đan chặt vào nhau đặt ngay ngắn trên vạt áo nhuộm chàm đã bạc màu ở mép tay. Bên cạnh nàng, con bé Vũ Mai tuy hai bờ vai gầy guộc còn hơi gồng lên theo bản năng của một đứa trẻ quen chịu đòn roi, nhưng đôi mắt trong veo đã thôi không còn vẻ hoảng loạn, sợ hãi trốn tránh của kẻ sắp bị điệu ra sân thụ phạt. Ở mép bàn đối diện, Hà Tú khẽ vuốt lại nếp áo sam lụa mỏng màu nguyệt bạch, trước mặt nàng là một chồng trát lệnh điều phối và phiếu chuẩn ngạch xếp phẳng phiu, ngay ngắn như những viên đá lát chân tường thành.

Nguyễn An Trà ngồi ở vị trí chính giữa. Chiếc áo tràng màu cỏ úa giản dị ôm lấy vóc người thanh mảnh nhưng đĩnh đạc. Nàng không cúi đầu, cũng không né tránh, ánh mắt trong trẻo và trầm tĩnh đón nhận trực diện cái nhìn dò xét lạnh băng toát ra từ vị nữ kiểm toán viên ba mươi hai tuổi của Ty Khảo Sổ.

Đặng Thu Vân không nói một lời thừa thãi. Nàng ta mang dáng dấp điển hình của những người cả đời vùi mình trong án ngữ và thẻ bài: sống mũi gãy, gò má cao, khóe môi luôn mím chặt tạo thành hai vệt rãnh sâu như vết khắc trên đá. Động tác của nàng gọn gàng đến mức tàn nhẫn. Thu Vân rút chiếc dao trổ bằng đồng nhỏ dắt bên hông dải đai lưng da thú, mũi dao sắc lẻm lướt nhẹ một đường ngọt xớt, rạch đứt lớp giấy bản niêm phong đỏ thắm trên tập hồ sơ. Nàng lật giở từng trang giấy dày cộp đặc kín những dòng mực son phê duyệt, những con số chi li và các bảng đối chiếu tài sản vừa được các lại viên của Ty Khảo Sổ trích xuất từ đợt tổng kiểm tra kho tàng lúc rạng sáng.

"Hôm nay ta đến đây không phải với tư cách tỷ muội chốn nội đình, càng không phải người tiếp quản ân huệ từ Lục Hoài Cẩn," Thu Vân cất giọng phá tan sự im lặng. Âm thanh của nàng đều đều, đanh gọn và dứt khoát, nghe hệt như tiếng hai thanh thước gỗ lim dùng để răn đe phạm nhân va vào nhau trong đêm vắng. "Lục giáo thụ đã tự nộp đơn thoái thác công vụ để tránh hiềm nghi riêng tư, điều đó ai trong lục nha cũng biết. Ty Khảo Sổ chúng ta thụ lý vụ việc này theo quy chế độc lập hoàn toàn. Mọi chứng từ thu chi, mọi cuộn thẻ tre ghi ngạch, từng lượng trà, từng cân củi của Hội Đồng Công và Hiên Trà Sau Bếp từ ngày manh nha thành lập đến nay sẽ bị soi xét dưới từng điều luật khắt khe nhất của Điển Lệ Đại Ninh. Không châm chước vì quen biết, không bỏ qua vì các ngươi là nữ phận."

Thu Vân lật phắt một tờ biên nhận có đóng dấu triện vuông màu chu sa của Ty Cung Ứng, đầu ngón tay trỏ với móng tay cắt ngắn gõ mạnh ba tiếng khô khốc lên dòng mực đen thứ tư:

"Khoản mục đầu tiên: Nhiên liệu và nước dùng. Bản phương án vận hành ban đầu do chính tay Nguyễn An Trà ngươi đệ trình lên Nội Chánh Ty có ghi rất rõ ràng: mỗi ngày nộp ba mươi đồng tiền đồng vào quỹ nội dịch để thuê mặt bằng hiên bỏ hoang, tự mua than hoa gỗ tạp từ Ty Cung Ứng theo giá bán cho tạp dịch, tự cắt cử người gánh nước ngọt từ Giếng Tây ngoài góc thành. Trên mặt giấy tờ, các khoản này đều có biên lai thu tiền đầy đủ, ngạch số rõ ràng. Nhưng đến đây—"

Thu Vân nhướng hàng lông mày mảnh như lá liễu, ánh mắt như hai mũi dao găm sắc lẹm xoáy thẳng vào mặt An Trà:

"Theo thực đơn bán hàng của các ngươi, món hạt dẻo củ nhu và nước cốt trà thảo mộc bắt buộc phải ninh nấu bằng nước sôi già trong nhiều khắc đồng hồ mới chiết xuất được chất ngọt và tạo độ dẻo dai. Nếu chỉ dựa vào số than vụn các ngươi mua theo hạn mức ba mươi đồng mỗi ngày, tuyệt đối không đủ nhiệt lượng để đun sôi liên tục bốn vạc nước lớn. Theo cuốn sổ ghi chép hành vi của người coi Bếp Công Vụ ca chiều, các ngươi thường xuyên mượn hai thùng nước đun sôi sẵn từ vạc đồng số ba của họ để tráng hạt và hãm trà nhanh vào đầu giờ Mùi."

Căn phòng chìm vào một khoảng lặng nghẹt thở. Ngoài sân, một cơn gió thoảng qua làm rặng liễu rủ đập nhẹ vào chấn song cửa sổ phát ra tiếng lạch cạch rời rạc. Thu Vân lạnh lùng nghiêng người về phía trước, giọng nói sắc bén như cắt từng thớ thịt:

"Nước đun sôi của Bếp Công Vụ là dùng than củi của triều đình cấp phát theo định ngạch quốc gia, cốt để phục vụ canh thang công cộng cho thị nữ lao dịch, binh lính tuần tra và tạp dịch ca đêm trở về sau giờ khóa cổng. Các ngươi lấy thứ nước sôi đó để phục vụ việc nấu nướng bán hàng sinh lời cho quầy trà riêng, nhưng trong toàn bộ xấp chứng từ chi phí này, tuyệt nhiên không có lấy một tờ biên nhận thanh toán tiền nước đun sôi, cũng không hề có phụ phí hao tổn than củi trả cho Bếp Công Vụ! Đây chính là hành vi kinh điển: mượn danh của công làm việc tư, lách luật chiếm dụng tài nguyên nội cung để hạ giá thành sản phẩm hòng kiếm lời bất chính. Ta lập tức lập biên bản điểm danh sai sót nghiêm trọng này, yêu cầu Hội Đồng Công phải giải trình tường tận và chuẩn bị nộp bổ sung toàn bộ chi phí truy thu kèm tiền phạt hành chính gấp ba lần định mức!"

Ngòi bút lông thỏ của Thu Vân chấm đẫm vào nghiên mực đỏ au, mũi bút lơ lửng ngay trên mép giấy trắng, sẵn sàng hạ xuống một nét son định tội.

Nếu là Nguyễn An Trà của những ngày đầu tiên vừa tỉnh dậy trong thân xác này, giữa chốn thâm cung xa lạ ngập tràn những quy tắc trói buộc nghẹt thở, có lẽ nàng đã hoảng hốt. Ở kiếp trước, khi còn là người quản lý chuỗi đồ uống, nàng mang nặng tâm lý của một kẻ cầu toàn đến mức cực đoan: sợ nhất là trễ hạn kiểm toán, sợ nhất là chuỗi cung ứng bị đứt gãy, sợ nhất là những rắc rối hành chính kéo theo sự sụp đổ của một dự án nàng dồn tâm huyết. Bản năng của nàng khi ấy sẽ là vội vã nhận hết trách nhiệm về mình, run rẩy rút túi tiền riêng ra nộp phạt để dàn xếp cho êm thấm, nhằm duy trì cho bằng được nhịp bán hàng mỗi sớm mai. Nàng từng tin rằng người đứng đầu phải là chiếc lá chắn gánh hết mọi rủi ro, một mình chống chọi với bão giông để che chở cho cấp dưới.

Thế nhưng, nàng chưa kịp cất lời hay nhấc vạt áo đứng dậy, một bàn tay thô ráp, chai sần vì quanh năm cọ rửa chảo đồng và bửa củi mục đã dứt khoát đặt lên mặt bàn gỗ.

Tiếng cườm tay gõ xuống mặt bàn vang lên trầm đục. Tống Diệp đứng dậy.

Gương mặt của người nữ quan ba mươi tư tuổi dạn dày sương gió, từng trải qua đủ mọi cơ cực và hắt hủi dưới đáy sâu nội đình, không hề lộ ra một tia dao động. Nàng kéo chiếc tráp gỗ thông mộc mạc đặt bên chân mình lên, mở nắp cài bằng chốt tre, rút ra một cuốn sổ mỏng bọc ngoài bằng lớp vải gai thô màu nâu đất đã sờn mép. Nàng dùng hai tay đặt cuốn sổ ngay ngắn trước mặt Đặng Thu Vân, vừa vặn chặn đứng hướng hạ bút của ngòi lông đỏ.

"Đặng đại nhân xin chớ vội hạ bút kết tội," giọng Tống Diệp trầm đục, từng chữ nhả ra chậm rãi nhưng đanh thép lạ thường. "Về việc hai thùng nước đun sôi tại vạc đồng số ba của Bếp Công Vụ mỗi buổi chiều, đây là cuốn 'Nhật ký mượn bếp và hoán đổi công vụ' do chính tay kẻ hèn này lập ra và theo dõi từ ngày mùng năm tháng trước."

Đặng Thu Vân khẽ nheo mắt lại, mũi bút lông dừng lơ lửng giữa không trung.

Tống Diệp lật mở trang bìa cuốn sổ. Từng trang giấy bản bên trong hiện ra những cột mục được kẻ bằng mực đen thẳng thớm, mực viết rõ ràng bằng thứ chữ chân phương mộc mạc của người lao động:

"Bếp Công Vụ nấu canh chiều phục vụ binh dịch xong vào giờ Thân một khắc. Theo thông lệ hàng chục năm qua ở Bếp Đông, than củi trong lò lớn khi ấy vẫn còn đượm tàn đỏ rực, nước trong vạc đồng số ba vẫn còn nóng già đến chín mươi phần. Nhưng vì ca chiều phải bàn giao cho ca tối, theo lệ cũ của những người coi bếp lười nhác, họ sẽ múc toàn bộ số nước nóng ấy đổ tống vào rãnh thoát nước ngầm để cọ rửa lòng vạc cho kịp giờ điểm danh, gây lãng phí một lượng nhiệt lượng khổng lồ mà triều đình đã tốn than đốt lên."

Tống Diệp hơi nghiêng người, ngón tay trỏ to bè, nứt nẻ chỉ chuẩn xác vào các cột đối ứng:

"Hội Đồng Công chúng ta không phải phường trộm cắp, càng không tự tiện múc của công. Chúng ta đã bàn bạc và đạt được thỏa thuận hoán đổi công bằng với kíp trực Bếp Công Vụ: mỗi buổi chiều, đúng giờ Thân hai khắc, hai cung nhân trong hội của ta sẽ nhận phần việc nặng nhọc nhất là cọ rửa sạch sẽ ba chiếc vạc đồng lớn bằng tro trấu và quét dọn toàn bộ tro tàn dưới đáy lò của gian bếp phụ thay cho kíp trực của họ. Công việc dọn vạc vét tro này vốn tiêu tốn trọn vẹn một canh giờ lao động nặng nhọc của hai phu bếp. Đổi lại phần sức lao động ấy, họ ký giấy cho phép chúng ta gánh đi hai thùng nước nóng tàn lò sắp bị đổ bỏ."

Tống Diệp lật tiếp sang những trang sau. Dưới ánh nắng xiên qua khung cửa, hiện rõ hàng loạt chữ ký nguệch ngoạc bằng than và những dấu điểm chỉ bằng mực đen đậm nét:

"Mỗi lần hoán đổi sức lao động lấy nước phế nhiệt đều có chữ ký xác nhận của trưởng kíp trực Bếp Công Vụ ngày hôm đó. Xét về mặt quy chế triều đình, Điều hai mươi mốt về Quản trị Nội Vụ thuộc Điển Lệ Đại Ninh ghi rõ: 'Các ban viện nội đình được phép tương trợ, hoán đổi công nhật tương đương nhằm tận dụng phế nhiệt và vật tư thứ cấp, miễn sao không phát sinh thêm định mức than củi mới của công quỹ và phải có sổ sách ghi chép công khai'. Chúng ta không làm tiêu tốn thêm một que củi, một tấc than nào của quốc khố! Ngược lại, việc hoán đổi này còn giúp Bếp Công Vụ tiết kiệm được hai mươi văn tiền thuê nhân công quét dọn lò ngoại ngạch mỗi tuần. Đây là toàn bộ nhật ký mượn bếp có điểm chỉ của mười hai phu bếp luân phiên. Kính xin Đặng kiểm toán viên thẩm tra từng nét chữ!"

Đặng Thu Vân khẽ giật mình, bờ mi rung nhẹ. Nàng đặt cây bút lông xuống nghiên, cầm cuốn sổ bọc vải gai lên tay. Đôi mắt nàng lướt nhanh qua từng hàng chữ, ngón tay lật từng trang giấy nhám ráp, đối chiếu nét chữ ký vụng về và những dấu vân tay điểm chỉ của lão phu coi vạc Trần Bát, tên lính phụ bếp Lục Nhị—những gương mặt quen thuộc ở Bếp Đông mà nàng từng gặp trong các đợt kiểm kê thường niên. Từng ngày, từng khắc, từng lượng nước múc ra và từng lượt cọ vạc đều khớp nhau một cách hoàn hảo, không có lấy một kẽ hở để bắt bẻ.

Hạ cuốn sổ nhật ký của Tống Diệp xuống, sắc mặt Thu Vân vẫn không hề dịu đi. Nàng là người đã trải qua hàng trăm cuộc tra xét, biết rõ quy tắc đánh đòn phủ đầu chưa bao giờ dừng lại ở một mũi tấn công.

Thu Vân lật mạnh sang một xấp hồ sơ khác dày cộp hơn, bên trên kẹp những mảnh giấy vàng hoa tiên chuyên dùng cho các cung thất cao quý. Nàng đập ngón tay lên tập phiếu giao nhận:

"Được, chuyện nước sôi coi như các ngươi nắm chắc luật hoán đổi công nhật, có căn cứ giải trình hợp lệ. Nhưng chuyện giao dịch với các cung điện lớn thì giải thích thế nào? Ty Khảo Sổ chúng ta đã nhận được đơn thư nặc danh tố cáo: Hiên Trà Sau Bếp mượn danh nghĩa quầy giải nhiệt bình dân phục vụ hạ tầng cung nhân, nhưng thực chất lại lén lút tuồn các loại trà sữa thượng phẩm, trà hoa ướp hương vào điện Ngọc Chiếu và các viện của sủng phi. Các ngươi nhận tiền ngầm dưới dạng thưởng công, tiền biếu xén để chia chác nội bộ, lập quỹ đen nhằm xây dựng vây cánh trong hậu cung! Các khoản thu bổng lộc mập mờ từ các đại điện này được hạch toán ra sao? Tiền bạc vào túi ai?"

Lời vừa dứt, không khí trong phòng lại căng như dây đàn. Đụng đến chuyện vây cánh hậu cung và tiền thưởng của các bậc phi tần xưa nay luôn là điều cấm kỵ, dính vào ắt chỉ có nước tống giam vào Thận Hình Ty tra khảo.

Nhưng đối diện với lời cáo buộc nặng nề ấy, Hà Tú chỉ khẽ mỉm cười nhạt. Nụ cười của một nữ quan từng có nhiều năm kinh nghiệm quản lý sổ sách chi tiêu tại chốn điện các hoa lệ, rành rẽ từng đường đi nước bước của ngân sách hoàng cung. Nàng ung dung mở chiếc hộp sơn mài màu đen bóng mang theo từ điện Ngọc Chiếu, lấy ra ba tập hồ sơ mỏng được kẹp cẩn thận bằng nẹp trúc thanh mảnh.

"Chuyện cung ứng ẩm thực cho các cung điện thuộc phạm vi điều phối và tiếp nhận của ta, xin Đặng đại nhân cứ việc đối soát từng dòng," giọng Hà Tú êm ái, nhẹ nhàng nhưng mang theo sự tự tin kiêu hãnh của một người nắm vững luật chơi chốn cung đình.

Nàng trải phẳng tập hồ sơ thứ nhất xuống mặt bàn:

"Thứ nhất: Đây là toàn bộ 'Phiếu đặt chuẩn ngạch' có đóng dấu đỏ của chưởng quản sự vụ điện Ngọc Chiếu. Mỗi một bát Bích Lục Thanh Trà Sữa hay Trà xanh hạt sen đưa vào phục vụ cung điện đều phải có hạn ngạch phê duyệt trước đúng nửa ngày. Định lượng ghi rõ ràng không sai một ly: sáu mươi phần trà dùng cho yến tiệc tiếp đón nữ quan các viện với giá sáu đồng một phần, chín mươi phần trà hạt sen thanh nhiệt cho cung tỳ tẩm điện với giá bốn đồng một phần. Giá cả niêm yết đồng nhất với giá bán ngoài cổng rào, tuyệt đối không có chén nào thừa ra ngoài danh sách, càng không có chuyện biếu không hay giảm giá để lấy lòng bề trên."

Hà Tú nhấc tiếp tập hồ sơ thứ hai đẩy về phía Thu Vân, ngón tay thon thả chỉ vào phần chữ ký giáp lai:

"Thứ hai: Đây là 'Biên bản nghiệm thu an toàn và phẩm cấp' tại Cửa Nam của điện, có chữ ký tươi của thái giám kiểm thực và thị nữ tiếp nhận từng ca trực. Mỗi một bình trà đưa qua cửa đều được thử độc, cân đo dung tích chuẩn ngạch. Còn về khoản tiền mà đơn nặc danh gọi là 'thưởng công ngầm để chia chác'? Xin mời đại nhân nhìn vào đây!"

Hà Tú mở toang trang cuối cùng của tập hồ sơ thứ ba:

"Toàn bộ số tiền thanh toán không hề thông qua bất kỳ phong bao bổng lộc ngầm nào của các nương nương, mà được trích xuất thẳng từ 'Ngân sách ẩm thực phụ vụ mùa hạ' hoàn toàn hợp pháp của điện Ngọc Chiếu. Ngân sách này do Hộ Bộ ban cấp định kỳ hàng năm cho việc thanh nhiệt của cung nhân các viện. Chúng ta có trát thanh toán đối ứng do chính Ty Ngân Khố ký duyệt từng tuần trăng một. Đặng kiểm toán viên có thể đem đối chiếu chữ ký của ta, con dấu chi quỹ của điện Ngọc Chiếu và sổ cái lưu giữ tại Ty Ngân Khố. Từng đồng bạc, từng bát trà đều quang minh chính đại, nhập vào quỹ chung của Hội Đồng Công dưới mục 'Doanh thu cung ứng định mức', không rơi vào túi riêng của bất kỳ cá nhân nào một xu một cắc!"

Đặng Thu Vân cẩn thận nhấc từng tờ phiếu đặt hàng lên soi dưới ánh nắng mặt trời rọi qua khung cửa. Nàng tỉ mỉ kiểm tra hoa văn sóng nước chìm trên nền giấy bản chuyên dụng của Nội đình, rà soát từng vết mực son đỏ chót của con dấu điện Ngọc Chiếu xem có dấu hiệu cạo sửa, làm giả hay in đè hay không.

Không có một vết xước. Từng con số, từng chữ ký, từng ngày giờ giao nhận đều ăn khớp với nhau như những khớp mộng của một cỗ xe đồng. Không một đồng tiền nào nằm ngoài luồng kiểm soát của sổ sách.

Thu Vân khẽ mím môi, đặt tập hồ sơ của Hà Tú xuống bàn. Ánh mắt nàng đảo quanh, vẫn chưa chịu đầu hàng trước bức tường phòng thủ kiên cố này. Ánh nhìn sắc lạnh chuyển hướng, dừng lại trên gương mặt của người nhỏ tuổi nhất trong phòng.

Vũ Mai khẽ run lên một cái khi thấy mắt Thu Vân khóa chặt vào mình.

"Về các khoản thu xuất ra ngoài coi như các ngươi chuẩn bị chu đáo," Thu Vân gõ ngón tay liên hồi lên mặt bàn, tạo áp lực tâm lý đè nặng lên cô bé. "Nhưng còn số liệu xuất nhập nguyên liệu nội bộ thì sao? Ai cũng biết các ngươi thu mua đường mía thô từ thuyền buôn bến Liễu, hạt củ nhu từ ngoại ô và sữa dê tươi từ trang trại Thanh Khê ngoài thành. Cửa ngõ ra vào phức tạp, giá cả thị trường bên ngoài biến động theo ngày. Lấy gì chứng minh số lượng nguyên liệu nhập vào cổng Cửa Tây Dịch khớp hoàn toàn với số bát trà bán ra mỗi ngày tại xưởng? Liệu có kẻ nào trong hội lén lút giấu bớt đường cát trắng hay trà khô đem ra ngoài bán lại kiếm lời riêng, rồi sau đó đổ vấy cho hao hụt tự nhiên trong quá trình nấu nướng?"

Đối diện với cái nhìn sắc như dao cạo và câu hỏi đầy tính quy chụp ấy, Vũ Mai bất giác nuốt nước bọt một cái. Cổ họng con bé khô khốc, những ký ức kinh hoàng về những ngày tháng bị Đỗ Kính đe dọa, bắt quỳ gối trên nền đá dăm lạnh buốt suýt chút nữa lại ùa về bóp nghẹt tâm trí.

Thế nhưng, khi con bé ngước mắt lên, nó nhìn thấy ánh mắt kiên định, ấm áp của An Trà đang hướng về mình. Bên cạnh, Tống Diệp khẽ gật đầu, bàn tay thô ráp của người phụ nữ lớn tuổi khẽ chạm vào khuỷu tay con bé như truyền sang một luồng sức mạnh vô hình.

Vũ Mai hít một hơi thật sâu, lồng ngực gầy guộc phập phồng. Con bé ôm lấy cuốn sổ bìa cứng dày nhất trên bàn—cuốn sổ mà mấy đêm liền nó đã chong đèn dầu vắt kiệt sức để hoàn thiện từng con số. Con bé lật giở từng trang giấy kẻ ô chằng chịt nhưng vô cùng rành mạch, đặt thẳng thắn trước mặt Đặng Thu Vân.

"Bẩm... bẩm Đặng đại nhân, đây là Bảng cân đối vật tư nội bộ do chính tiểu nữ phụ trách ghi chép và đối soát mỗi ngày," Vũ Mai cất tiếng. Giọng con bé ban đầu còn hơi lí nhí, run rẩy vì căng thẳng, nhưng chỉ qua vài câu, khi bước vào thế giới của những con số mà nó đã thuộc nằm lòng, giọng nói bỗng trở nên dõng dạc, rành rọt đến kinh ngạc. "Tiểu nữ học theo phương pháp lập bảng đối soát ba chiều do tỷ tỷ An Trà truyền dạy. Mỗi sáng sớm, nhập về bao nhiêu thăng sữa dê, bao nhiêu cân đường mía thô, bao nhiêu lạng bột củ nhu đều được tiểu nữ trực tiếp cân đo tại trạm gác và ghi nhận vào cột 'Nhập'. Mỗi mẻ nấu trong ngày xuất ra bao nhiêu muôi, tương ứng bao nhiêu chén trà đều có người đứng bếp ký nhận vào cột 'Xuất'. Sau mỗi ca bán, vào đúng giờ Dậu ba khắc, tiểu nữ lại cùng tỷ Tống Diệp cân lại toàn bộ số lượng nguyên liệu còn thừa trong các hòm gỗ, ghi chính xác vào cột 'Tồn'."

Ngón tay mảnh khảnh, còn vương những vết chai nhỏ do cầm bút lông của Vũ Mai chỉ dứt khoát vào từng dòng số liệu chi tiết:

"Định mức hao hụt được hội chúng tiểu nữ tính toán vô cùng khắt khe dựa trên thực nghiệm nấu nướng: một cân bột củ nhu sau khi nhào nước và luộc chín chỉ cho ra đúng bốn mươi phần hạt dẻo, phần bột vụn rơi vãi dính cối xay tối đa không được vượt quá nửa lạng; một thăng sữa dê tươi nấu cách thủy pha được tròn hai mươi chén trà, hao hụt dính thành nồi đồng không quá một chén nhỏ; đường mía cô đặc thành mật có tỷ lệ hao hụt đúng ba phần trăm do hơi nước bốc lên khi thắng lửa. Nếu ngày nào số chén trà bán ra nhân với định mức mà không khớp với lượng nguyên liệu hao hụt trong kho quá ba phần trăm, người đứng bếp ca đó bắt buộc phải làm biên bản giải trình nguyên nhân ngay trong đêm trước toàn thể chị em hội viên!"

Vũ Mai lật liên tiếp mười trang sổ đầy ắp những con số được ghi chép nắn nót bằng hai màu mực son và mực đen xen kẽ:

"Đặng đại nhân có thể đối chiếu: suốt hai tháng qua, toàn bộ số liệu xuất - nhập - tồn của Hiên Trà Sau Bếp đều có độ sai lệch dưới mức một phần trăm! Hoàn toàn nằm sâu trong biên độ an toàn của hao hụt vật lý tự nhiên. Không một hạt đường, không một giọt sữa nào bị thất thoát ra ngoài!"

Đặng Thu Vân ngồi bất động, đôi mắt mở to nhìn trân trân vào cuốn sổ cái của cô bé mười sáu tuổi.

Từng cột mục được kẻ bằng mực đen thẳng như kẻ chỉ, nét chữ chân phương ngay ngắn, các phép tính cộng dồn, phép trừ tồn kho và tỷ lệ phần trăm hao hụt được tính toán chuẩn xác đến từng phân, từng ly. Sự chặt chẽ, khoa học và minh bạch của hệ thống sổ sách này vượt xa tất cả những gì Thu Vân từng chứng kiến trong các văn phòng quan lại nội triều. Ngay cả những viên thư lại lão luyện của Ty Khảo Sổ, vốn ăn lương bổng triều đình hàng chục năm, cũng chưa chắc đã lập nổi một bảng theo dõi định mức chi tiết và sắc bén đến mức này!

Bất chợt, khi ngón tay Thu Vân lướt qua một trang giấy ghi chép các khoản than củi mua bổ sung từ kho lớn Bếp Đông vào hạ tuần tháng trước, ánh mắt nàng bỗng khựng lại. Đôi con ngươi co rút, nàng cúi sát mặt xuống sát trang giấy, ngón tay miết nhẹ lên một vết mực son hơi nhòe ở góc dưới:

"Khoan đã... Tờ phiếu cân nhận than hoa gỗ nghiến ngày hai mươi tháng trước này... Trong sổ các ngươi ghi nhận nhập vào kho đúng mười lăm cân than. Nhưng phía góc dưới phiếu giao ban đầu của kho lớn, ta thấy rõ ràng có dấu vết cạo sửa số đo trọng lượng bằng mũi dao mỏng. Nét mực đen viết đè lên ghi là hai mươi lăm cân, nhưng bên dưới vết cạo, nét mực son lưu vết ban đầu chỉ là mười lăm cân!"

Thu Vân ngẩng phắt dậy, ánh mắt sắc như chim ưng nhìn thẳng vào An Trà và Vũ Mai, giọng nói chùng xuống đầy vẻ nghi hoặc:

"Các ngươi cạo sửa chứng từ gốc của kho triều đình? Đây là trọng tội!"

Vũ Mai không hề nao núng, con bé ngẩng cao đầu, bình tĩnh đáp lại cái nhìn của viên kiểm toán viên:

"Bẩm Đặng đại nhân, đó không phải do chúng tiểu nữ cạo sửa, mà chính là bằng chứng xác thực tiểu nữ đã nêu trong bản giải trình mật gửi tới Ty Khảo Sổ đêm qua! Hôm đó, người của kho lớn dưới quyền Đỗ quản kho chuyển than sang chái bếp của chúng ta. Họ đưa ra tờ phiếu viết sẵn con số hai mươi lăm cân và ép tiểu nữ phải ký nhận đủ. Nhưng tiểu nữ và tỷ An Trà đã kiên quyết dùng chiếc cân đồng chuẩn của chái bếp cân lại từng sọt than ngay trước mặt phu khuân vác. Thực tế trong sọt chỉ có mười lăm cân than hoa thật, mười cân còn lại ở đáy sọt toàn là vụn than ẩm ướt và đất sét độn vào để tăng trọng lượng!"

Vũ Mai nắm chặt hai bàn tay, giọng đanh lại:

"Tiểu nữ nhất quyết không chịu ký nhận hai mươi lăm cân. Phu khuân vác tức tối dùng mũi dao cạo sửa con số trước mặt tiểu nữ nhằm ép chúng ta nhận nợ khống mười cân than. Tiểu nữ đã lập tức ghi chú toàn bộ sự việc vào nhật ký tiếp nhận, giữ nguyên vết cạo sửa lem nhem đó làm bằng chứng đối chất về hành vi bòn rút than củi của người coi kho Bếp Đông!"

Nghe đến đó, Đặng Thu Vân khẽ thở hắt ra một hơi dài.

Ngón tay nàng rời khỏi vết mực cạo sửa trên trang giấy. Sự sắc lẹm, căng thẳng trong đôi mắt vị nữ quan kiểm toán bỗng chốc tan biến, nhường chỗ cho một vẻ kinh ngạc tột cùng xen lẫn một thoáng thở phào kín đáo.

Ở vị trí trung tâm, Nguyễn An Trà lặng lẽ thu hết toàn bộ diễn biến vừa qua vào tầm mắt.

Một cảm giác xúc động sâu xa dâng trào trong lồng ngực nàng, ấm áp và mạnh mẽ như một dòng suối ngầm xua tan đi tất cả những âu lo, đè nén suốt những ngày tháng quầy trà bị niêm phong.

Nàng thấu hiểu sâu sắc rằng quyết định của mình là hoàn toàn đúng đắn.

Khi còn làm việc ở xã hội hiện đại, nàng từng mắc kẹt trong cái bẫy của sự kiểm soát độc đoán. Nàng nghĩ mình có tri thức quản trị hiện đại, có tầm nhìn thị trường, nên việc gì nàng cũng ôm đồm, chỉ tiêu nào cũng muốn tự tay rà soát, biến bản thân thành một mắt xích duy nhất gánh vác toàn bộ guồng máy. Nàng từng sợ cấp dưới làm sai, sợ người khác không chịu nổi áp lực, để rồi cuối cùng vắt kiệt sức lực của chính mình và biến những người xung quanh thành những kẻ thụ động, sợ hãi trách nhiệm.

Khi mới xuyên không về triều đại phong kiến này, đứng trước món nợ khổng lồ ba mươi sáu quan tiền và móng vuốt của những kẻ như Đỗ Kính, bản năng cũ từng suýt đẩy nàng vào sai lầm tương tự. Nàng từng có ý nghĩ muốn tự mình gánh hết khoản nợ, muốn một mình đối đầu với Ty Khảo Sổ để bảo vệ mọi người, gạt các chị em ra bên lề những quyết định sinh tử.

Thế nhưng, nàng đã kịp dừng lại. Nàng đã chọn con đường trao quyền.

Nàng chia sẻ tri thức kế toán hiện đại cho Vũ Mai, trao cho con bé sự tự tin để làm chủ chiếc bàn tính và những con số. Nàng tin tưởng vào vốn hiểu biết thực tế và sự can trường của Tống Diệp để giao phó toàn bộ khâu hậu cần, củi nước. Nàng dựa vào sự sắc sảo, am tường quan trường của Hà Tú để điều phối mạng lưới giao thiệp với các cung điện lớn.

Khi quyền lực được phân bổ, khi trách nhiệm được sẻ chia, từng người phụ nữ vốn bị coi là thấp cổ bé họng chốn hậu đình này đã tự mình vươn lên thành một thành lũy bất khả xâm phạm. Họ không còn là những kẻ làm thuê run rẩy sợ hãi. Họ là những người làm chủ thực sự, sẵn sàng đứng lên bảo vệ thành quả lao động của chính mình bằng sự thật, bằng lý lẽ và bằng một hệ thống quy chế minh bạch đến mức hoàn hảo.

Đặng Thu Vân ngồi lặng yên hồi lâu giữa gian phòng sáng tỏ.

Nàng khép nhẹ tập hồ sơ dày cộp lại, hai bàn tay đan vào nhau đặt trên mặt bàn gỗ. Ánh mắt nàng chậm rãi lướt qua bốn gương mặt đang ngồi trước mặt: một Tống Diệp kiên định dạn dày, một Hà Tú ung dung đĩnh đạc, một Vũ Mai tuy còn nét trẻ thơ nhưng ánh mắt đã sáng bừng sự tự chủ, và một Nguyễn An Trà trầm tĩnh, sâu sắc như mặt nước hồ mùa thu.

Đôi môi vốn luôn mím chặt của vị kiểm toán viên khét tiếng nghiêm khắc bỗng dãn ra. Một nụ cười hiếm hoi, kín đáo xuất hiện nơi khóe miệng nàng:

"Được lắm. Sau khi thẩm định độc lập từng chứng từ, đối chiếu chữ ký, ngạch bậc và số liệu cân đo thực tế, Ty Khảo Sổ xác nhận: Hiên Trà Sau Bếp và Hội nữ quan Đồng Công hoàn toàn trong sạch. Không hề có hành vi biển thủ công quỹ, không lập quỹ đen mưu đồ phi pháp, không cấu kết với các cung điện để trục lợi cá nhân."

Thu Vân rút từ trong tay áo ra một tờ giấy trát đã được thảo sẵn từ đêm qua, chấm cây bút lông thỏ vào nghiên mực đỏ thắm. Nàng không hề do dự, dứt khoát vạch những đường son thẳng tắp, gạch bỏ toàn bộ mấy hàng chữ chi chít ở phần phụ lục:

"Đồng thời, ta cũng thẳng thắn thừa nhận với các ngươi một điều."

Thu Vân ngẩng đầu lên, ánh mắt nhìn thẳng vào An Trà, không né tránh:

"Trước khi bước chân đến đây, vì biết rõ Lục Hoài Cẩn có tình cảm riêng với ngươi và đã nộp đơn thoái thác công vụ để tránh hiềm nghi, ta đã phải chịu một sức ép vô cùng lớn từ các quan chức trong lục nha. Ta sợ những kẻ khác dị nghị rằng Đặng Thu Vân ta tiếp nhận hồ sơ sẽ nương tay cho người quen của Lục đại nhân, bao che cho nữ quan nội đình. Chính vì tâm lý phòng thủ ấy, ta đã cố tình đặt ra một số yêu cầu giải trình rườm rà vượt mức quy định—chẳng hạn như đòi các ngươi phải có biên bản kiểm kê vụn bã trà sau mỗi ca và cam kết điểm chỉ của từng người mua lẻ ngoài cổng rào. Những yêu cầu đó là thái quá, vô lý và nằm ngoài Điển Lệ. Nay trước mặt các ngươi, ta chính thức tự tay lược bỏ toàn bộ những điều khoản ép buộc đó."

Nàng đặt cây bút lông xuống giá đồng, cẩn thận gấp tờ kết luận kiểm toán độc lập lại, ánh mắt nhìn An Trà và các thành viên chứa chan sự nể phục chân thành:

"Các ngươi làm việc rất có quy củ. Sổ sách của Hội Đồng Công các ngươi còn sạch sẽ, minh bạch hơn rất nhiều sổ kho chính thức của triều đình trong hoàng cung này."

Đúng lúc đó, từ ngoài hành lang lát gạch vang lên tiếng bước chân vững chãi, uy nghiêm quen thuộc.

Cánh cửa gỗ của gian phòng chung khẽ kêu cót két rồi mở rộng. Quản sự Phạm Tĩnh trong bộ quan phục chánh thất phẩm màu xanh chàm thêu hoa văn sóng nước bước vào. Dáng người bà đĩnh đạc, gương mặt nghiêm nghị của người nắm quyền cai quản toàn bộ trật tự Nội Chánh Ty vẫn giữ nguyên nét uy nghi thường ngày. Thế nhưng, khi ánh mắt sắc sảo của bà quét qua chiếc tráp tiền và những tập chứng từ xếp ngay ngắn, ngăn nắp trên mặt bàn, vẻ hoài nghi và căng thẳng bấy lâu dường như đã tan biến tự lúc nào.

"Kết quả cuộc thẩm tra độc lập thế nào rồi, Đặng kiểm toán viên?" Phạm Tĩnh cất giọng hỏi, âm vang trầm ấm nhưng đầy uy lực.

Đặng Thu Vân đứng dậy, hai tay cung kính dâng tập hồ sơ kết luận kiểm toán lên trước mặt Phạm Tĩnh:

"Báo cáo Phạm quản sự, kết luận thẩm tra độc lập của Ty Khảo Sổ đã hoàn tất. Hiên Trà Sau Bếp không vi phạm bất kỳ quy chế tài chính nào của Nội đình. Về dấu vết cạo sửa chứng từ than củi, đó là trách nhiệm thuộc về hệ thống quản lý kho tàng Bếp Đông do Đỗ Kính trực tiếp phụ trách, Ty Khảo Sổ đã lập hồ sơ riêng để mở rộng điều tra. Mọi hoạt động thu chi, đối soát vật tư của Hội Đồng Công là hoàn toàn minh bạch, chuẩn xác và hợp thức theo đúng Điển Lệ."

Phạm Tĩnh tiếp nhận văn bản, lật mở từng trang giấy, đôi mắt dừng lại rất lâu trên những dòng phê chuẩn có đóng dấu son đỏ của Thu Vân. Bà khẽ thở ra một hơi dài, nét mặt dường như trút bỏ được một gánh nặng ngàn cân đã đè nặng lên vai suốt nhiều ngày qua. Người quản sự già dặn quay sang nhìn An Trà và các thành viên Đồng Công, giọng nói rành rọt vang vọng khắp căn phòng:

"Tốt. Rất tốt. Căn cứ vào kết luận kiểm toán độc lập của Ty Khảo Sổ, Nội Chánh Ty quyết định chính thức thu hồi lệnh tạm đình chỉ. Ta ký văn bản cho phép Hiên Trà Sau Bếp được mở cửa hoạt động trở lại kể từ giờ Thìn sáng mai."

Bà khẽ dừng lại một nhịp, đưa một ngón tay lên ra hiệu nhắc nhở, ánh mắt nghiêm nghị nhìn bao quát bốn người:

"Tuy nhiên, việc hoạt động trở lại phải đi kèm với hai điều kiện bắt buộc: Thứ nhất, mỗi tuần một lần vào chiều ngày cuối tuần trăng, Hội Đồng Công phải nộp toàn bộ báo cáo đối soát thu chi ba chiều cho văn phòng Nội Chánh Ty để chúng ta kiểm tra định kỳ. Thứ hai, bảng định mức hao hụt nguyên liệu và giá cả niêm yết của từng món uống phải được dán công khai ngay trước hiên quán để toàn bộ cung nhân cùng theo dõi, giám sát. Nếu để xảy ra bất kỳ điều tiếng nào về việc thiên vị, che giấu hay lập quỹ mập mờ, ta sẽ lập tức thu hồi giấy phép vĩnh viễn. Các ngươi đã rõ chưa?"

"Chúng con đã rõ! Đa tạ Phạm quản sự! Đa tạ Đặng đại nhân!"

Cả bốn người phụ nữ đồng thanh đáp lời. Tiếng vâng dạ vang lên giòn giã, dứt khoát, xua tan hoàn toàn bầu không khí u ám, ngột ngạt từng bao trùm lấy gian phòng suốt chuỗi ngày vừa qua.

Con bé Vũ Mai không kìm nén được cảm xúc nữa, đưa vạt tay áo lên quệt vội giọt nước mắt hạnh phúc vừa ứa ra nơi khóe mi. Tống Diệp khẽ thở phào một hơi dài, bờ vai cứng nhắc buông lỏng tự nhiên, trong khi Hà Tú mỉm cười rạng rỡ, đưa mắt nhìn An Trà bằng tất cả sự tin tưởng và gắn kết.

***

Sáng hôm sau, giờ Thìn ba khắc.

Bầu trời sau chuỗi ngày oi ả bỗng trở nên trong vắt như một dải lụa thiên thanh. Ánh nắng ban mai rực rỡ, ấm áp trải dài trên những phiến đá xanh rêu phong dẫn vào khu phục vụ sau Bếp Đông, dát một lớp vàng óng ả lên những mái tranh đơn sơ của chái bếp phụ.

Dải giấy niêm phong màu đỏ thẫm dán chéo trên cánh cửa gỗ của Hiên Trà Sau Bếp đã bị bàn tay dứt khoát của Tống Diệp xé toạc từ sáng sớm. Cánh cửa mở toang, để lộ ra khoảng hiên trà nhỏ nhắn, sạch sẽ, thơm mùi tre nứa mới và được quét dọn không còn một hạt bụi.

Mùi khói than hoa gỗ nghiến lại bắt đầu bảng lảng bay lên từ góc bếp phụ, uốn lượn qua những tán lá bàng xanh mướt. Trong những chiếc vạc đồng sáng bóng, mùi thơm ngọt ngào, nồng ấm của đường mía cô đặc đang sôi lăn tăn hòa quyện cùng hương trà xanh thanh khiết, ngào ngạt và vị béo ngậy, bùi bùi của những thùng sữa dê tươi vừa chuyển từ bến Liễu về. Hương thơm quen thuộc ấy như một ngọn lửa ấm áp, nhanh chóng lan tỏa khắp các ngõ ngách, xua tan đi sự ảm đạm của khu viện phục vụ suốt những ngày quầy trà đóng cửa.

Trước hiên trà, chiếc bảng gỗ mới tinh bằng gỗ thông được treo ngay ngắn dưới mái hiên rủ. Bên cạnh bảng giá ba đồng, bốn đồng được khắc rõ ràng từng nét chữ, nay có thêm một tờ giấy hoa tiên đỏ thắm dán phẳng phiu, bên trên viết dòng chữ nắn nót của Vũ Mai: *"Bảng công khai định mức hao hụt và phụ phí củi nước hàng tuần của Hội Nữ Quan Đồng Công"*.

Chỉ trong vòng chưa đầy nửa canh giờ, tin tức Hiên Trà Sau Bếp được minh oan và mở cửa trở lại đã lan truyền với tốc độ chóng mặt khắp các ty viện hạ tầng.

Từng hàng dài người nối đuôi nhau kéo đến. Những thị nữ giặt giũ của Ty Hoán Y hai bàn tay còn nứt nẻ và vương mùi xà phòng tro, những người thợ may của Ty Châm Khâu đôi mắt còn quầng thâm vì thức trắng đêm thêu áo yến tiệc, cho đến những phu dịch khuân vác của Ty Doanh Lực lưng áo ướt đẫm mồ hôi... Tất cả đều háo hức cầm trên tay những chiếc thẻ tre nhỏ xíu, trật tự đứng xếp hàng dài sát mép hàng rào trúc xanh mướt.

"Cho ta một bát lớn trà sữa nhiều hạt dẻo củ nhu!"

"Bên chái thêu chúng ta lấy ba phần Bích Lục Thanh Trà Sữa mang về giải nhiệt!"

"Mấy ngày quầy trà bị niêm phong, trưa nào ăn cơm bếp lớn xong cũng thấy nhạt mồm nhạt miệng, nuốt không trôi chén nước lọc nguội ngắt! Nhớ cái vị trà béo ngậy, ngọt thanh này đến thắt cả ruột!"

Những tiếng cười nói rộn rã, tiếng đồng xu lẻ leng keng thi nhau rơi vào tráp gỗ thông, tiếng muôi gỗ gõ lách cách vào thành nồi đồng, và nụ cười tươi rói như hoa nở của con bé Vũ Mai khi đôi tay thoăn thoắt múc từng muôi trà... Tất cả đã biến góc sân hoang phế, ẩm mốc ngày nào thành một không gian tràn ngập sinh khí, ấm áp tình người và sự chữa lành.

Đứng bên bếp lửa bập bùng, Nguyễn An Trà chậm rãi múc từng muôi nước trà màu xanh ngọc sóng sánh đổ vào từng bát gốm mộc. Nàng ngắm nhìn những nụ cười rạng rỡ của những người phụ nữ cùng cảnh ngộ, lắng nghe tiếng chuyện trò râm ran không dứt, và cảm nhận trọn vẹn niềm hạnh phúc giản dị mà thiêng liêng: niềm hạnh phúc của những con người lao động chân chính đang cùng nhau nắm chặt tay, vượt qua giông bão để làm chủ cuộc đời mình.

Thế nhưng, giữa khung cảnh rộn ràng đầy ắp tiếng cười và hương thơm ngọt ngào ấy, cuộc chiến pháp lý ở hậu trường vẫn đang âm thầm chuyển mình sang một giai đoạn quyết định mới.

Tại cổng Cửa Tây Dịch, dưới bóng mát của rặng liễu rủ và vách tường thành cao vút, tiếng gió rít qua những khe đá lạnh ngắt. Trong góc phòng lưu trữ ẩm mốc của trạm gác cổng, Lê Thuận đang lén lật tìm một quyển sổ ghi giờ xe vào năm ngoái dưới sự chứng kiến của Hoài Cẩn.