KPI không phải roi quất người

Bảng gỗ treo tường chi chít những vạch phấn đỏ ghi số chén mục tiêu khiến không khí bên trong gian bếp phụ ngột ngạt hơn cả sức nóng bốc ra từ ba miệng lò than đang hừng hực lửa ngọn.

Mùi khói than gỗ nghiến quánh đặc quyện chặt lấy vị ngọt khét của đường mía cô đặc, bám dính vào từng thớ gỗ xám xịt của vách ngăn, len lỏi qua từng kẽ lá mái gồi đã mục nát vì hơi ẩm tích tụ lâu ngày. Trên góc vách tre ghép thô, con số tròn trĩnh được khoanh bằng hai vòng phấn vôi đỏ thẫm đập thẳng vào mắt bất kỳ ai bước chân qua ngạch cửa: “Một trăm hai mươi chén”. Đó là mục tiêu mà Nguyễn An Trà đã tự tay mài thanh phấn đỏ vạch ra ngay từ đầu canh năm, khi hồi chuông đồng giao ca trên chòi canh cửa đông thành Vân Kinh còn chưa kịp dứt tiếng ngân dài.

Kỳ hạn thanh toán đợt hai bảy quan tiền mặt cho Trịnh Mộc chỉ còn vẻn vẹn mười ngày nữa. Bảy quan tiền nợ gốc đóng cọc lò nung—chưa kể các khoản tiền hoàn ứng cho chi phí mua chõ đồng và vò tráng men vẫn đang kẹt cứng dưới đáy hòm văn thư ở Ty Khảo Sổ—như một tảng đá ngàn cân đè trĩu lồng ngực nàng từng khắc từng giờ. Sau khi món “Bích Lục Thanh Trà Sữa” tạo nên một cơn sốt âm ỉ mà dữ dội khắp các viện phòng, người từ Ty Châm Khâu, Ty Hoán Y, Kho Thêu, cho đến đám cung nhân phục dịch ngoài hành lang các điện lớn đều đổ dồn về góc sân sau của Hiên Trà. Cơ hội gom sạch tiền tươi để chuộc lại giấy nợ rõ ràng đang bày ra ngay trước mắt, hữu hình như từng đồng tiền kẽm leng keng rơi vào ống tre.

Nàng đã nhẩm tính rất kỹ trong đầu suốt mấy đêm liền mất ngủ. Chỉ cần nâng sản lượng mỗi ca từ năm mươi chén lên một trăm, rồi rướn thêm một chút để chạm mốc một trăm hai mươi chén, thì số tiền công trích lại theo đầu sản phẩm và khoản lợi nhuận ròng của quầy sẽ đủ sức lấp đầy món nợ sinh tử kia trước khi ông chủ xưởng gốm đệ đơn trình lên công đường huyện nha.

Thế nhưng, chiếc bảng gỗ kia rốt cuộc không còn là một kế hoạch kinh doanh sắc sảo. Giữa trưa hè hầm hập, nó đã biến thành chiếc roi quất vô hình đè nặng lên từng đôi vai gầy guộc của những người đang bám trụ bên bếp lửa.

“Nước mía sôi bồng lên rồi, Xuân Cúc! Đảo đều tay sát thành nồi, đừng để đường bén đáy chảo khét lẹt bốc mùi!” An Trà vừa thoăn thoắt đong từng muôi sữa dê tươi qua ba lớp rây vải thưa vừa cao giọng nhắc nhở. Từng giọt mồ hôi túa ra từ chân tóc chảy tràn xuống khóe mi, cay xè và xót buốt, nhưng hai tay nàng vẫn không ngừng nhịp gạt bọt sữa. “Vũ Mai, bên bàn phát thẻ tre ngoài hiên thế nào rồi? Đã phát đến số sáu mươi chưa? Nhắc mọi người xếp thành hàng một men sát rào tre, người nào cầm theo bát sành da lươn đã rửa sạch thì ưu tiên cho vào lấy trà trước!”

Vũ Mai đứng tựa nửa người vào mép cột hiên, hai dải tóc mai ướt đẫm bết chặt vào gò má đỏ gay vì hắt nắng. Đôi bàn tay nhỏ nhắn của nàng run rẩy kiểm đếm những thẻ tre khắc số trong chiếc rổ sề:

“Tỷ ơi… đã phát hết sạch tám mươi thẻ rồi! Ngoài kia người ta vẫn đứng chen chúc đông nghẹt, mấy tỷ muội bên Ty Doanh Lực nói lát nữa phải vào ca khuân vác đá hộc lát đường cung, đứng đợi lâu sợ trễ giờ điểm danh, họ đang nài nỉ xin lấy trước vài chén…”

“Tuyệt đối không chen ngang!” An Trà gạt vội giọt mồ hôi bên thái dương bằng mu bàn tay nóng bừng, giọng dứt khoát không có chỗ cho sự nhân nhượng. “Bảo họ cứ theo thứ tự thẻ tre mà nhận. Kíp trong bếp tăng tốc lên một chút! Muôi đảo nhanh hơn, chúng ta phải dứt điểm thêm bốn mươi chén nữa trước khi mặt trời đứng bóng đúng chính Ngọ!”

Gian bếp phụ rộng chưa đầy hai trượng vuông lúc này chẳng khác nào một cái lò nung khổng lồ bị bịt kín ba bề. Ba chiếc bếp lò dã chiến đắp bằng đất sét trộn rơm đỏ rực than hoa, quạt nan phe phẩy hết công suất làm tàn tro li ti bay lơ lửng, bám vào da thịt nhớp nháp mồ hôi.

Xuân Cúc—nữ quan trẻ thuộc tổ phụ trách đun hạt dẻo làm từ củ nhu—đang cắn chặt bờ môi khô nẻ đến rớm máu. Hai bàn tay khẳng khiu của nàng gồng lên, bưng chặt chiếc muôi đồng cán dài khuấy đảo liên tục trong lòng chiếc chảo lớn đang sôi sùng sục. Tinh bột củ nhu phối cùng bột nếp cái hoa vàng khi gặp nước đường mía sôi già liền biến thành một khối hồ quánh dẻo vô cùng nặng nề. Mỗi vòng đảo tròn đòi hỏi lực phát ra từ cả bắp tay, khớp vai cho đến sống lưng đang mỏi nhừ.

Nàng đã đứng chôn chân bên miệng lò lửa này ròng rã suốt hai canh giờ rưỡi. Chiếc áo vải thô màu chàm sau lưng ướt đẫm mồ hôi, dán chặt vào da thịt gầy guộc lộ rõ từng đường xương sườn nhô lên theo từng nhịp thở dốc. Sắc mặt Xuân Cúc lúc này trắng bợt, hai gò má tái dại không còn lấy một giọt máu, chỉ có đôi mắt lờ đờ nhìn trân trân vào lớp bọt đường nâu sẫm đang nổ lép bép dưới đáy chảo.

“Xuân Cúc, mẻ hạt này vét sạch ra thì đổ ngay vào chậu nước đường ấm cho bóng mặt, rồi bắc tiếp chiếc chảo thứ ba lên bếp nhé!” An Trà vừa cúi đầu quẹt mực ghi số lượng chén đã rót vào cuốn sổ con, miệng buột ra lời hối thúc theo đúng quán tính vận hành quen thuộc.

Không có tiếng dạ vâng khe khẽ như thường lệ. Đáp lại nàng chỉ là một tiếng kim loại va chạm loảng xoảng thật khẽ, khô khốc và bất thường.

An Trà giật thót mình ngẩng đầu lên.

Trước mắt nàng, toàn thân Xuân Cúc bỗng run rẩy dữ dội như một cành cây khô trước cơn giông. Chiếc muôi đồng trượt khỏi những ngón tay co quắp, rơi đánh “keng” một tiếng đanh gọn xuống mép gạch nung. Đôi mắt thiếu nữ trợn ngược lên, mí mắt giật giật, hai đầu gối nàng mềm oặt ra. Cơ thể mảnh dẻo ấy đổ ập thẳng về phía trước—ngay hướng chảo đồng đầy ắp thứ nước đường đặc sánh đang sôi réo và miệng lò than đỏ rực đang táp lửa ra ngoài!

“Xuân Cúc!”

Một bóng người lao vút tới nhanh như cắt xé toạc màn khói đặc. Tống Diệp bằng phản xạ lão luyện của một người đã trải qua mười mấy năm lăn lộn chốn bếp núc cung đình chộp lấy vạt áo sau lưng Xuân Cúc. Nàng dùng toàn bộ sức nặng cơ thể ngả mạnh về sau, gân cổ nổi cuồn cuộn khi giật phắt cô gái lùi lại khỏi miệng vực lửa trong đường tơ kẽ tóc.

“Xoảng! Rầm!”

Chiếc chảo đồng bị chấn động mạnh nghiêng lệch sang một bên, hất tung nửa chảo nước đường sền sệt sôi sùng sục xuống thẳng đống than hồng dưới đáy lò. Lửa gặp đường bùng lên một tiếng nổ “xèo” chói tai, khói đen khét lẹt cuồn cuộn bốc lên bao trùm cả gian bếp, tàn lửa bay mù mịt.

Xuân Cúc nằm lịm trên nền đất ẩm mấp mô, hai mắt nhắm nghiền, đôi môi tím tái dại đi, lồng ngực chỉ còn thoi thóp những nhịp thở ngắn ngủi và đứt quãng.

“Mau bế muội ấy ra chỗ thoáng gió! Nhanh chân lên!” Tống Diệp hét lên lạc cả giọng, đôi tay nàng ghì chặt lấy bả vai Xuân Cúc, run rẩy nhưng vô cùng dứt khoát.

Gian bếp phụ rơi vào một cơn hỗn loạn tột cùng. Vũ Mai buông rơi cả rổ thẻ tre xuống đất, mặt cắt không còn giọt máu, vấp phải bậu cửa ngã dúi dụi rồi lồm cồm bò dậy lao vào.

Riêng An Trà đứng chết lặng như trời trồng giữa đống khói bụi mịt mù. Chiếc muôi gỗ đong sữa trên tay nàng tuột rơi xuống đất từ lúc nào không hay, sữa dê đổ lênh láng hòa cùng tàn tro đen đúa dưới chân. Cảnh tượng Xuân Cúc suýt chút nữa úp trọn khuôn mặt vào chảo đường sôi nện thẳng vào tâm trí nàng như một cú giáng trời giáng, khiến toàn bộ các khớp xương của nàng đông cứng lại.

“Còn đứng ngây người ra đó làm gì nữa?!” Tống Diệp quay ngoắt lại, mắt long lên giận dữ chưa từng thấy. “An Trà! Hạ rèm xuống! Lập tức hạ rèm dừng bán ngay!”

Tiếng quát như sét đánh ngang tai giật phắt An Trà ra khỏi cơn đờ đẫn. Nàng luống cuống quay người, hai chân run rẩy vấp vào đống củi khô bên vách, lảo đảo lao ra phía trước hiên.

Dưới cái nắng gắt gỏng như muốn thiêu đốt của buổi trưa, hàng dài cung nhân đang háo hức chờ mua trà bắt đầu xôn xao dòm ngó qua khe rèm nứa. Những tiếng thì thầm thắc mắc, tiếng cằn nhằn bắt đầu rộ lên. An Trà run rẩy nắm lấy sợi dây thừng buộc bên cột, giật mạnh mối gút. Tấm rèm cói dày nặng trịch buông rơi đánh “sầm” một tiếng khô khốc, ngăn cách hoàn toàn ánh nhìn tò mò của đám đông bên ngoài với cảnh tượng tan hoang, khét lẹt bên trong bếp.

“Xin lỗi chư vị… quầy trà hôm nay… tạm ngưng phục vụ giữa chừng!” Giọng An Trà vỡ vụn, run rẩy và lạc đi giữa tiếng làu bàu thất vọng của người đứng xếp hàng. “Ai đã cầm thẻ xin cho chúng tôi thu lại… chúng tôi xin hoàn trả toàn bộ tiền cọc… Xin chư vị hãy giải tán cho!”

Nàng nói như hụt hơi, hai tay bám chặt vào khung cửa để giữ cho mình không quỵ xuống.

Bên trong hiên, Tống Diệp đã cùng Vũ Mai luồn tay xốc nách Xuân Cúc, nhanh chóng đưa nàng rời khỏi gian bếp sực mùi khét, đi thẳng vào gian chái sau của Nhà Công Nữ Quan. Họ đặt nàng nằm nghiêng trên chiếc chõng tre kê sát khung cửa sổ mở toang đón gió luồn.

Vũ Mai vắt chiếc khăn vải ướt đẫm nước giếng mát lạnh đặt lên vầng trán nóng hổi của thiếu nữ. Tống Diệp với lấy chiếc chén sành mẻ miệng, rót một ít nước gừng ấm pha loãng đã giã sẵn, cẩn thận dùng thìa con mớm từng giọt qua kẽ môi khô khốc của Xuân Cúc. Bằng kinh nghiệm nhiều năm, Tống Diệp dùng hai ngón tay cái ấn mạnh vào huyệt nhân trung, rồi lần lượt day miết hai bên thái dương đang giật liên hồi của cô gái nhỏ.

Một hồi lâu trôi qua trong tiếng thở dồn dập của cả căn phòng.

Cuối cùng, Xuân Cúc khẽ rên lên một tiếng yếu ớt. Hàng mi dài run rẩy hé mở, ánh mắt nàng đờ đẫn nhìn lên trần nhà lợp lá, đồng tử co dãn chậm chạp vì cơn say nắng và sự kiệt quệ thể xác vừa càn quét qua.

Nhìn thấy cô gái nhỏ đã thở đều trở lại và qua cơn nguy kịch, Tống Diệp mới thở hắt ra một hơi dài trĩu nặng. Nàng buông tay Xuân Cúc ra, đứng phắt dậy. Gương mặt nàng lạnh tanh, ánh mắt sắc như dao cau quét thẳng về phía An Trà đang đứng nép mình bên mép cửa chái, hai bàn tay vẫn bấu chặt lấy mép tạp dề thô bám đầy vệt than và sữa dê khô cứng.

“Ngươi đi theo ta.” Giọng Tống Diệp trầm xuống, lạnh buốt như ngậm sương đêm giữa mùa đông.

Hai người bước ra góc sân phơi vắng lặng phía sau nhà công. Cây bàng cổ thụ xòe tán lá xanh um tùm che chắn bớt cái nắng gay gắt của buổi trưa, nhưng không khí đặc quánh giữa hai người lại căng ra như một sợi dây cung kéo căng hết mức.

“Ngươi phát điên rồi sao, Nguyễn An Trà?” Tống Diệp gằn từng tiếng một, thanh âm không lớn nhưng dằn sâu đầy uy lực. “Một trăm hai mươi chén một ca trực? Ngươi nghĩ những đứa con gái ở đây là những cỗ máy dệt bằng sắt bằng đồng hay sao? Ngươi có biết nếu vừa rồi ta chậm tay nửa khắc, mặt và ngực của Xuân Cúc sẽ úp thẳng vào đáy chảo đường sôi không? Hả?! Một mạng người, một đời con gái coi như tàn phế vứt bỏ hoàn toàn chỉ vì mấy đồng bạc lẻ của ngươi đấy!”

“Ta… ta đã phân chia ca kíp rất rõ ràng… ta cũng trả thêm tiền công cho những ai nhận nấu thêm mẻ hạt dẻo…” An Trà nghẹn ngào, cổ họng đắng chát, những lý lẽ điều hành kinh doanh thường ngày bỗng trở nên ngắc ngứ và thảm hại đến cùng cực.

“Tiền công trả thêm?!” Tống Diệp cười khẩy một tiếng đầy chua chát, trong đáy mắt ánh lên sự phẫn nộ hòa lẫn nỗi xót xa tê tái. “Vài chục đồng tiền kẽm rách nát đó có mua lại được một gương mặt lành lặn không? Có đền bù nổi nếu con bé tàn phế suốt đời trong xó bếp này không? Chúng ta lập ra cái Hội Đồng Công này là để làm gì? Để bảo vệ nhau! Để những kẻ thấp cổ bé họng, không nơi nương tựa chốn thâm cung này có một chỗ dựa lưng mà thở dốc, san sẻ bớt nỗi nhọc nhằn của thân phận tôi tớ! Chứ không phải để ngươi biến nơi này thành một cái xưởng bóc lột sức người man rợ, chẳng khác nào mấy lão chủ phường buôn Vạn Phúc ngoài kinh thành kia!”

Tống Diệp bước dồn thêm một bước, ngón tay trỏ run rẩy vì kích động chỉ thẳng vào lồng ngực An Trà:

“Ngươi nôn nóng muốn gom đủ tiền trả nợ cho Trịnh Mộc, chuyện đó ai trong hội này cũng thấu suốt và sẵn lòng chung vai gánh vác! Nhưng ngươi lại đem nỗi sợ nợ nần của riêng mình biến thành cái tròng sắt tròng vào cổ chị em! Mở to mắt ra mà nhìn lại mình đi, Nguyễn An Trà! Ngươi đang cầm roi quất vào lưng những người tin tưởng và nghe theo ngươi nhất đấy!”

Từng lời nói của Tống Diệp như những nhát búa tạ giáng thẳng xuống đầu, nện vỡ vụn toàn bộ vỏ bọc lý trí mà An Trà cố công dựng lên bấy lâu nay.

Nàng lảo đảo lùi lại nửa bước, tấm lưng gầy va mạnh vào lớp vỏ xù xì mốc meo của thân cây bàng. Cả người nàng bỗng chốc rét run, một luồng khí lạnh thấu xương từ đâu ùa tới giữa cái nắng trưa hầm hập.

Một khoảng ký ức tăm tối, sâu thẳm của tiền kiếp bất ngờ bẻ gãy mọi rào chắn trong tâm trí nàng, ùa về bóp nghẹt lấy buồng phổi.

Năm ấy, nàng hai mươi lăm tuổi. Đó là thời điểm nàng vừa nhận quyết định bổ nhiệm làm quản lý điều hành cho một chi nhánh trà sữa lớn nằm ngay ngã tư sầm uất nhất nhì đô thị hiện đại. Nàng của tuổi hai mươi lăm cũng từng mang trong lồng ngực một ngọn lửa tham vọng ngút ngàn, cũng từng bị bủa vây bởi các bảng biểu chỉ tiêu doanh thu dày đặc, áp lực tăng trưởng phần trăm từng tháng và nỗi ám ảnh kinh hoàng về sự thất bại.

Vào tháng cao điểm của chiến dịch mùa hè năm ấy, vì muốn đạt được định ngạch thưởng quý và chứng minh năng lực quản trị xuất sắc của bản thân trước ban giám đốc, nàng đã tính toán sai lưu lượng khách đổ về, liên tục ép các nhân viên bán thời gian phải gồng mình tăng ca. Nàng đã làm ngơ trước những tiếng thở dài mệt mỏi, nàng gạt đi những lời than phiền về đôi chân sưng phù sau mười hai tiếng đứng quầy. Nàng đã tự huyễn hoặc bản thân rằng số tiền lương làm thêm giờ hậu hĩnh mà nàng duyệt chi sẽ bù đắp sòng phẳng cho tất cả.

Cho đến một đêm mưa tầm tã cuối tháng Bảy.

Cậu sinh viên năm nhất phụ trách kíp đóng gói vì kiệt sức sau ba ca làm việc liên tiếp đã trượt chân ngã quỵ ngay bên bồn rửa inox. Đầu cậu đập sầm vào cạnh bàn đá sắc lẹm, máu tươi loang đỏ cả sàn gạch men trắng toát quyện với nước trà đổ tháo.

Tiếng còi xe cứu thương xé toang màn mưa đêm buốt lạnh, ánh mắt kinh hoàng và thất vọng đến tột cùng của những người đồng nghiệp trẻ tuổi nhìn nàng như nhìn một kẻ thủ ác xa lạ, và lá đơn xin thôi việc cay đắng mà nàng phải tự tay ký trong nỗi dằn vặt nhục nhã khôn nguôi…

Bóng ma tâm lý nghiệt ngã ấy, nàng ngỡ tưởng đã vùi sâu vào tro bụi của kiếp trước, khi nàng trút hơi thở cuối cùng trên giường bệnh vì lao lực quá độ.

Vậy mà ngày hôm nay, tại chốn hoàng cung Đại Ninh xa lạ này, nỗi sợ hãi nợ nần, nỗi ám ảnh về sự thiếu thốn và áp lực thời gian nghiệt ngã lại một lần nữa biến nàng thành chính thứ quái vật điều hành tàn nhẫn mà nàng từng ghê tởm nhất. Nàng đã để sự hoảng loạn của bản thân dẫn dắt, biến những vạch phấn đỏ trên bảng gỗ thành công cụ bức tử sức khỏe của những người đã hết lòng phó thác niềm tin cho nàng. Nếu vừa rồi Tống Diệp không kịp kéo Xuân Cúc lại… thì vết sẹo bỏng rát trên mặt cô gái nhỏ sẽ là vết chàm vĩnh viễn đóng đinh vào lương tâm nàng suốt kiếp này.

An Trà từ từ trượt người xuống gốc cây bàng, hai đầu gối chạm đất. Nàng đưa hai bàn tay thô ráp, chai sần vì nấu nướng lên ôm chặt lấy mặt mình.

Từng giọt nước mắt nóng hổi, mặn chát trào ra qua kẽ ngón tay, rơi lộp độp xuống lớp đất cát khô cằn dưới chân. Nàng không khóc vì bị Tống Diệp mắng mỏ thậm tệ, nàng khóc vì sự hổ thẹn tột cùng, vì nỗi ghê tởm đối với sự vô tâm tàn nhẫn của chính mình.

“Ta sai rồi… Diệp tỷ…” Tiếng thì thầm của An Trà nghẹn lại trong cổ họng, run rẩy và nát vụn giữa tiếng gió xào xạc trên tán lá bàng. “Ta thực sự sai rồi… Ta đã để nỗi sợ nợ nần làm mờ mắt, ta đã biến thành kẻ bóc lột mà ta căm ghét nhất…”

Tống Diệp đứng lặng sừng sững bên cạnh nàng. Cơn thịnh nộ bốc hỏa ban nãy dần dần chùng xuống theo từng tiếng nấc nghẹn ngào của An Trà, nhường chỗ cho một tiếng thở dài nặng trĩu của sự thấu hiểu. Tống Diệp hiểu rõ áp lực mà đôi vai bé nhỏ kia đang gánh vác, hiểu được cái gánh nợ bảy quan tiền mặt nặng nề đến mức nào đối với một nữ quan không có gia thế chống lưng.

Nàng khẽ bước lại gần, cúi người xuống, đặt một bàn tay thô ráp, ấm áp lên bờ vai đang run bần bật của An Trà, khẽ siết chặt lại.

“Biết sai thì phải sửa ngay. Đừng ngồi đây mà khóc lóc vô ích. Đứng dậy đi, chúng ta còn một việc quan trọng phải làm trước khi trời tối.”

* * *

Canh năm chiều hôm ấy, khi ánh hoàng hôn đỏ quạch bắt đầu buông xuống những mái ngói rêu phong của hoàng thành, một cuộc họp khẩn cấp của Hội nữ quan Đồng Công được triệu tập tại gian ăn chung của Nhà Công Nữ Quan.

Mùi ngải cứu hun khói thoang thoảng quyện với hương thuốc bắc thanh nhẹ lan tỏa trong căn phòng nhỏ ấm cúng. Xuân Cúc đã có thể tự ngồi dậy, tựa lưng vào tấm vách tre lót đệm rơm, hai tay ôm lấy bát cháo hạt sen loãng ấm nóng do chính tay An Trà tự vào bếp nêm nếm nấu riêng cho nàng. Toàn bộ tám thành viên cốt cán của hội, cùng cả Vũ Mai và Tống Diệp, đều tề tựu đông đủ quanh chiếc bàn gỗ mộc dài đã sờn nước sơn. Ngọn đèn dầu lạc leo lét ở giữa bàn tỏa ra thứ ánh sáng vàng vọt, soi rõ những gương mặt hằn sâu nét phờ phạc sau chuỗi ngày bị cuốn vào guồng quay sản xuất quá tải.

An Trà đứng trước mặt tất cả mọi người. Chiếc ghế ở đầu bàn—vị trí chủ tọa mà nàng vẫn thường ngồi để vạch ra các kế hoạch chi tiêu—hôm nay nàng để trống.

Trước ánh mắt e dè, có phần lo lắng và ngơ ngác của các chị em, An Trà hít một hơi thật sâu, rồi từ từ gập người xuống thật thấp. Nàng duy trì tư thế cúi đầu tạ lỗi ấy suốt một hồi lâu trong sự im lặng tuyệt đối của gian phòng.

“Hôm nay, ta triệu tập chị em lại không phải để bàn tính chuyện doanh thu hay sổ sách,” An Trà ngẩng đầu lên, giọng nói trầm tĩnh, dứt khoát nhưng không giấu nổi sự nghẹn ngào, đôi mắt nàng vẫn còn đỏ hoe sau trận khóc ban trưa. “Ta đứng ở đây trước hết là để thành tâm nhận lỗi trước Xuân Cúc muội muội, và trước toàn thể chị em của Hội Đồng Công. Sự nôn nóng, ích kỷ của riêng ta, những con số mục tiêu phi lý mà ta tự ý vạch lên bảng gỗ đã suýt chút nữa cướp đi tính mạng và dung nhan của Xuân Cúc. Ta đã biến công việc mưu sinh kiếm sống của chúng ta thành một gánh nặng tra tấn thể xác. Lỗi lầm này hoàn toàn thuộc về sự điều hành mù quáng của ta. Ta xin nhận mọi hình thức trách phạt, và nếu mọi người thấy ta không còn đủ tư cách để cùng gánh vác việc chung, ta xin tự nguyện rút lui khỏi quyền điều hành quầy trà.”

Cả căn phòng lặng phắc, chỉ còn nghe tiếng bấc đèn dầu nổ tí tách.

Xuân Cúc vội vàng đặt bát cháo sen xuống mặt bàn tre, hai tay xua lia lịa, giọng run rẩy:

“An Trà tỷ… xin tỷ đừng nói như vậy! Muội không hề có nửa lời oán trách tỷ đâu! Muội biết tỷ chạy đôn chạy đáo cũng là vì muốn mau chóng gom đủ tiền trả dứt điểm cho bên thợ gốm, để quầy trà của chúng ta không bị người ta niêm phong… Là do muội thấy mình còn gượng được nên mới tham lam nhận thêm ca nấu hạt dẻo để kiếm thêm tiền công… Lỗi là do muội tự lượng sức mình không đúng…”

“Muội không có lỗi gì trong chuyện này cả, Xuân Cúc,” Tống Diệp ngồi bên cạnh cất tiếng ngắt lời, ánh mắt nghiêm nghị quét qua từng gương mặt trong phòng. “Người đi làm công khi thấy có cơ hội kiếm thêm tiền phụ trội thì ai cũng muốn cố rướn sức mình, đó là lẽ thường tình. Nhưng người làm điều phối, người đứng đầu mà không nhìn thấy giới hạn chịu đựng của con người, để lòng tham công việc lấn át sự an toàn của đồng đội thì đó là sai lầm mang tính sống còn. Chiều nay, ta và An Trà đã ngồi lại với nhau rất lâu. Chúng ta không thể tiếp tục vận hành quầy trà theo cái cách điên cuồng như mấy ngày qua được nữa. Phải lập ra quy chế mới, rõ ràng và nghiêm ngặt ngay từ tối hôm nay!”

Nói đoạn, Tống Diệp trải một tờ giấy bản trắng tinh lên mặt bàn gỗ, tay cầm quản bút lông chấm đậm mực tàu. An Trà bước lên đứng song song cạnh Tống Diệp, hướng ánh mắt kiên định về phía tất cả mọi người:

“Điều thứ nhất: Hiên Trà Sau Bếp từ ngày mai sẽ chính thức áp dụng mức trần sản xuất tối đa là tám mươi chén mỗi ngày! Tuyệt đối không được phép nấu vượt quá con số này dù chỉ một chén, bất kể ngoài hiên khách có xếp hàng dài đến đâu, hay người của các cung các điện có dùng quyền lực thúc ép thế nào. Con số tám mươi chén là giới hạn tối đa để vừa bảo đảm hương vị trà không bị ẩu, và quan trọng nhất, bảo đảm an toàn tính mạng cho người đứng bếp!”

Các nữ quan nhìn nhau, những ánh mắt ban đầu còn căng thẳng bỗng khẽ giãn ra. Mọi người đồng loạt gật đầu tán thành. Tám mươi chén vẫn là một con số đòi hỏi sự chăm chỉ, nhưng nó hoàn toàn nằm trong tầm kiểm soát nếu biết san sẻ nhịp độ đều đặn.

“Điều thứ hai,” An Trà tiếp tục dõng dạc nói, từng lời rành giọt: “Thiết lập thời gian nghỉ ngơi bắt buộc giữa các ca đun nấu. Cứ sau mỗi mẻ trà hoặc mỗi mẻ hạt dẻo kéo dài mười lăm giọt của đồng hồ nước, người phụ trách đứng bếp bắt buộc phải rời khỏi vị trí lò than ít nhất nửa khắc đồng hồ. Trong thời gian đó, bắt buộc phải uống nước mát, lau khô mồ hôi và ngồi nghỉ ở nơi thoáng gió. Người nhận ca kế tiếp phải có mặt điểm danh trước nửa khắc mới được phép bàn giao muôi đảo và tiếp quản bếp lửa!”

“Điều thứ ba,” Tống Diệp vừa hạ bút viết thoăn thoắt từng dòng chữ chân phương, vừa ngẩng lên nhấn mạnh từng từ: “Bất kỳ ca làm việc tăng cường nào nhằm phục vụ các ngày lễ tiết, hay việc huy động thêm người phụ bếp chỉ được phép diễn ra khi người đó hoàn toàn tự nguyện ghi tên vào sổ bộ, tuyệt đối nghiêm cấm việc dùng áp lực tập thể để ép buộc hay nể nang. Đồng thời, bất kỳ ai tham gia ca tăng cường bắt buộc phải được bố trí thời gian nghỉ bù tương ứng vào đúng ngày hôm sau. Tiền công phụ trội vẫn được thanh toán sòng phẳng, nhưng dứt khoát không được đánh đổi bằng sự kiệt quệ sức khỏe tích lũy qua ngày!”

Bản quy chế vận hành gồm ba điều cốt lõi được Tống Diệp đọc to lại một lần nữa giữa gian phòng tĩnh mịch. Từng nét mực đen nhánh in hằn trên nền giấy trắng như một lời cam kết danh dự giữa những người phụ nữ nương tựa vào nhau.

“Ai đồng ý với bản quy chế này, xin hãy giơ tay biểu quyết,” Tống Diệp cất lời.

Không một thoáng do dự, Vũ Mai là người đầu tiên dứt khoát giơ cao cánh tay nhỏ nhắn của mình lên. Tiếp ngay sau đó, Xuân Cúc mỉm cười giơ bàn tay còn dán miếng cao thơm, rồi lần lượt từng cánh tay của các nữ quan Ty Hoán Y, Kho Thêu, Kho Bếp Đông đều đồng loạt giơ lên giữa ánh đèn dầu.

Không khí ngột ngạt, u uất đè nặng suốt mấy ngày qua bỗng chốc tan biến sạch trơn như một làn sương mỏng gặp gió sớm. Một cảm giác nhẹ nhõm, ấm áp và được che chở lan tỏa khắp gian phòng ăn nhỏ bé. Những người phụ nữ nhìn nhau, những nụ cười hiền hậu, chân thành bắt đầu nở lại trên những gương mặt còn vương nét mệt mỏi. Sau những ngày nghẹt thở chạy đua theo những con số vô hồn, họ lại tìm thấy lý do vì sao họ tụ họp về dưới mái nhà chung này.

Ở phía bên ngoài hành lang tối dẫn ra sân phơi, bóng một nam tử cao ráo khoác trường bào xanh thẫm thêu hoa văn chìm của Ty Khảo Sổ đang đứng lặng dưới bóng râm của mái ngói hiên sâu.

Lục Hoài Cẩn vừa xong việc đối soát sổ kho gạo ở Hộ Bộ đi ngang qua khu vực này, nghe thấy tiếng tranh luận nghiêm túc liền vô thức dừng bước từ đằng xa. Chàng đứng nép mình bên rặng trúc, qua khe cửa sổ gỗ để ngỏ, chàng đã chứng kiến toàn bộ sự việc. Chàng thấy rõ cảnh An Trà cúi rập đầu nhận lỗi mà không một lời biện bạch, thấy cách những người phụ nữ yếu thế chốn hậu đình không hề đùn đẩy trách nhiệm cho kẻ dưới, mà trái lại, cùng nhau lập nên một bản quy ước chặt chẽ để bảo vệ sinh mạng và nhân phẩm của người lao động trước sức cám dỗ của đồng tiền.

Đôi môi vốn thường trực nét lạnh lùng, xa cách của vị quan kiểm toán trẻ tuổi khẽ cong lên một nụ cười kín đáo đầy vẻ tán thưởng. Chàng đứng lặng thêm một lúc, không bước vào làm phiền bầu không khí thiêng liêng ấy, chỉ khẽ gật đầu một cái trong bóng tối rồi lặng lẽ xoay người rời đi. Tà áo lam thẫm khẽ lay động theo làn gió đêm thanh mát, hòa vào bóng tối của những dãy hành lang dài hun hút.

* * *

Cuộc họp kết thúc trong sự đồng thuận và thanh thản của toàn thể chị em. Mọi người lục tục ra về, chia nhau đi nghỉ sớm để lấy lại sức cho buổi sớm mai.

Thế nhưng, hiện thực trần trụi và nghiệt ngã của việc mưu sinh chưa bao giờ vì lòng tốt hay sự thức tỉnh lương tâm mà trở nên dễ thở hơn.

Việc dứt khoát cắt giảm sản lượng từ mục tiêu một trăm hai mươi chén xuống mức trần tám mươi chén mỗi ngày lập tức giáng một đòn chí mạng vào dòng tiền mặt ngắn hạn của quầy trà. Doanh thu mỗi ngày sụt giảm gần một phần ba, trong khi các khoản chi phí cứng như tiền thuê góc sân của Nội đình, tiền củi than gỗ nghiến mua từ ngoài thành, và đặc biệt là tiền công chia theo ca của các chị em vẫn phải chi trả đầy đủ, minh bạch đến từng đồng kẽm không được phép chậm trễ.

Đêm đã về khuya, tiếng mõ cầm canh xa xa từ phía cổng thành đã điểm sang canh ba vắng lặng. Không gian chìm sâu vào sự tĩnh mịch của màn đêm thâm u.

Bên trong căn phòng nhỏ góc Nhà Công Nữ Quan, chỉ còn lại ba người: An Trà, Tống Diệp và Vũ Mai.

Chiếc tráp gỗ lim đen bóng đựng ngân quỹ chung của hội được đặt trang trọng ngay chính giữa bàn. Chiếc tráp này được thiết kế đặc biệt với hai ổ khóa đồng nằm so le nhau. Tống Diệp rút chiếc chìa khóa đồng đeo bên hông tra vào ổ khóa phía trên, xoay nhẹ một tiếng “tách” giòn tan. Vũ Mai run run rút chiếc chìa khóa thứ hai giấu trong túi áo ngực cắm vào ổ khóa bên dưới.

Nắp tráp bằng gỗ lim nặng trịch bật mở.

Ánh nến hạt đỗ leo lét rọi thẳng vào đáy hộp gỗ chia thành từng ngăn nhỏ. Từng cọc tiền kẽm xâu bằng dây đay và vài mẩu bạc vụn được xếp đặt ngăn nắp theo đúng quy củ: ngăn dành cho tiền công của chị em đã được trích riêng đầy đủ không thiếu một xu, ngăn chuẩn bị nộp phí mặt bằng cho viên giám sự Nội đình vào sáng mai cũng đã được xếp sẵn sàng.

An Trà thọc sâu hai bàn tay vào ngăn tiền mặt lưu động—khoản tiền dùng để xoay vòng nhập nguyên liệu hằng ngày và tích lũy từng đồng để trả nợ cho lò gốm Trịnh Mộc.

Những ngón tay nàng run rẩy, run rẩy đếm đi đếm lại từng đồng tiền kẽm mỏng dính. Tiếng kim loại va vào nhau lách cách, lách cách khô khốc giữa đêm khuya nghe rợn cả người. Nàng đếm lại lần thứ hai, rồi lần thứ ba, trán lấm tấm mồ hôi hột dù gió đêm ngoài hiên thổi vào lạnh ngắt.

Sắc mặt An Trà dần dần tái mét đi dưới ánh đèn dầu tù mù.

Khoản nợ bảy quan tiền mặt hẹn trả cho Trịnh Mộc đang lơ lửng ngay trên đầu, kỳ hạn từng ngày như sợi dây thừng siết chặt dần quanh cổ. Trong khi đó, chiếc thuyền buôn xứ Đoài chở lô đường mía cô đặc và bột củ nhu hảo hạng mới hẹn giao tại bến Liễu ngoài chân thành vào giờ Mão sáng sớm mai lại đòi hỏi phải thanh toán dứt điểm toàn bộ bằng tiền tươi ngay tại mạn thuyền, không cho nợ lại dù chỉ một khắc.

Khi An Trà mở hòm tiền cuối tháng, nàng bàng hoàng nhận ra số bạc mặt thực tế không đủ trả tiền mua nguyên liệu.