Ba chiếc lọ Hạt Dẻ

Tiếng chuông gió bằng vỏ sồi và đồng thau treo phía trên cánh cửa gỗ của Cửa hàng Sóc Nâu khẽ ngân lên những nhịp leng keng trong trẻo. Giai điệu mộc mạc ấy hòa cùng làn gió sớm, xua tan cái lạnh se buốt của buổi sáng rừng thông. Bố Gấu với dáng người cao lớn, vững chãi, nhẹ nhàng nắm lấy bàn tay mập mạp, ấm sực của Gấu Con cùng bước qua ngưỡng cửa tiệm. Không gian bên trong ngập tràn mùi hương thân quen của giấy tập mới tinh, mùi nhựa thông ngai ngái dịu ngọt và mùi thơm lừng của những rổ hạt dẻ vừa được hong khô trên bếp sưởi.

Trong lòng bàn tay tròn xoe của mình, Gấu Con vẫn nắm thật chặt một mẩu giấy ghi chú nhỏ xíu đã hơi ấm lên vì mồ hôi. Trên mặt giấy xốp màu kem, mẹ Gấu đã nắn nót dùng bút mực vẽ hình một chiếc bút chì gỗ 2B thon dài, phần đuôi có gắn chiếc tẩy cao su hình tròn màu hồng phấn xinh xắn. Đó là món đồ dùng học tập bắt buộc mà em phải chuẩn bị chu đáo cho tiết học vẽ đầu tiên vào sáng ngày mai ở lớp Một Mầm Non Cây Dẻ. Bên túi áo khoác dạ bên phải, ba đồng Hạt Dẻ bóng loáng, nhẵn mịn mà mẹ đã ân cần trao tận tay trước lúc hai bố con rời nhà đang khẽ chạm vào nhau, phát ra những tiếng kêu lách cách vô cùng vui tai theo từng bước chân lon ton. Gấu Con hãnh diện ngẩng cao chiếc cằm tròn trĩnh, đôi tai vểnh lên đón gió. Em cảm thấy bản thân hôm nay đã thực sự trở thành một học sinh chững chạc, được người lớn tin tưởng giao phó một nhiệm vụ mua sắm độc lập và quan trọng.

Thế nhưng, vừa bước tới dãy kệ trưng bày rực rỡ sắc màu được kê ngay ngắn trước quầy thu ngân, đôi mắt tròn xoe như hai hạt cườm đen láy của Gấu Con bỗng chốc sáng bừng lên. Đập thẳng vào tầm nhìn của em là một chiếc còi đồ chơi bằng nhựa bóng loáng mang màu đỏ chót tuyệt đẹp. Chiếc còi được gắn một bóng đèn tròn nhỏ ở đầu, liên tục nhấp nháy phát ra những chùm tia sáng màu xanh lục và đỏ tươi rực rỡ, lấp lánh như những vì sao sa rơi xuống mặt bàn gỗ.

“Oa! Chiếc còi này phát sáng được bố ơi!” Gấu Con reo to đầy phấn khích, hai bàn chân nhỏ như bị dán chặt xuống những thanh sàn gỗ thông phẳng phiu. Em vội vàng buông tay bố, cầm chiếc còi lên ngắm nghía từng đường nét sắc sảo, ngón tay vuốt ve thân nhựa láng mượt một cách mê mẩn rồi nằng nặc kéo góc áo khoác của Bố Gấu: “Bố ơi, con muốn mua chiếc còi này ngay bây giờ! Ngày mai con mang nó đến lớp, chỉ cần huýt còi một tiếng vang thật to là có thể tập hợp tất cả các bạn trong sân chơi trốn tìm, như thế thì thích lắm bố ạ!”

Nghe thấy tiếng trầm trồ của khách nhỏ tuổi, cô Sóc Nâu đang thoăn thoắt sắp xếp những tập giấy vẽ liền ngẩng đầu lên, nở một nụ cười hiền từ:

“Chiếc còi cứu hộ phát sáng ấy là mẫu mới nhất của mùa thu năm nay đấy, giá đúng bốn đồng Hạt Dẻ, Gấu Con ạ.”

Nghe thấy mức giá bốn đồng, Gấu Con không hề có lấy một giây do dự. Bàn tay nhỏ bé của em lập tức lần mò xuống vạt áo bên trái—nơi có một chiếc túi bí mật được mẹ khâu giấu rất khéo léo sau lớp vải lót. Nằm im lìm dưới đáy túi là một đồng Hạt Dẻ thơm phức mà em đã kiên trì gìn giữ bấy lâu nay từ những lần giúp mẹ nhặt củi khô. Gấu Con sốt sắng thọc cả hai tay vào hai bên túi áo, háo hức định dốc toàn bộ ba đồng Hạt Dẻ mẹ đưa để mua chiếc bút chì gỗ, cộng thêm một đồng Hạt Dẻ bí mật quý giá của riêng mình đặt phịch lên mặt quầy thanh toán. Trong khoảnh khắc ngắn ngủi đầy cám dỗ ấy, em đã hoàn toàn quên bẵng mẩu giấy ghi chú có hình vẽ chiếc bút chì 2B đang nằm bẹp dí trong lòng bàn tay, và cũng quên luôn cả kế hoạch kiên nhẫn gom góp từng hạt dẻ một để đổi lấy hộp màu mười hai màu rực rỡ mà em từng ao ước sau buổi chơi nhìn các anh chị lớp lớn vẽ tranh ở sân trường chiều hôm qua.

Bố Gấu chứng kiến tất cả sự bối rối và nôn nóng ấy. Bố không hề cất giọng la mắng, cũng chẳng vội vàng vung tay giật lấy chiếc còi đỏ khỏi tay con trai. Bố điềm tĩnh khụy gối, ngồi xổm xuống sàn gỗ để ánh mắt mình ngang bằng với tầm mắt tròn xoe của Gấu Con. Đưa bàn tay to lớn, ấm áp xoa nhẹ quả đầu tròn lẳn của con trai, Bố Gấu mỉm cười với vẻ mặt hóm hỉnh nhưng đầy suy tư:

“Hồi bằng trạc tuổi con bây giờ, bố cũng từng mê tít một chiếc trống đồ chơi nhỏ bằng da hươu được sơn màu vàng rực rỡ treo ở hội chợ mùa thu. Lúc ấy, bà nội đưa cho bố mấy hạt dẻ dặn đến tiệm sách mua cuốn vở tập tô nét chữ, nhưng bố lại dốc sạch túi, mang chiếc trống về nhà gõ tùng cắc tùng cắc suốt cả buổi chiều. Thế nhưng, kết quả là chỉ chơi được đúng ba ngày ngắn ngủi thì bố đã chán ngấy vì tiếng kêu đơn điệu của nó, trong khi đến lớp học thì lại thiếu cuốn vở để cô giáo chấm điểm. Tệ nhất là đến khi mùa đông năm ấy gõ cửa, mặt hồ đóng băng dày đặc, bố chẳng còn đồng hạt dẻ nào trong ống tiết kiệm để mua đôi giày trượt tuyết có viền lông ấm áp mà bố hằng ao ước từ tận đầu năm.”

Gấu Con nghe bố kể thì chớp chớp hàng mi dày, đôi mắt ngập ngừng nhìn chằm chằm vào chiếc còi đỏ nhấp nháy trên tay, rồi lại cúi xuống nhìn tờ giấy có nét vẽ bút chì của mẹ:

“Bố ơi, thế là cả mùa đông năm ấy, bố đành phải ngồi ở bên cửa sổ nhìn các bạn trượt tuyết ngoài hồ ạ?”

“Đúng vậy đấy con trai,” Bố Gấu khẽ gật đầu, giọng nói trầm ấm và dịu dàng như làn gió ấm mùa xuân. “Bố đã trót đổi một ước mơ lớn lao, lâu dài lấy một niềm vui hào nhoáng chỉ kéo dài trong chốc lát.”

Lúc này, cô Sóc Nâu đứng bên quầy mỉm cười thấu hiểu. Đôi chân thoăn thoắt của cô xoay người bước vào phía trong góc tủ kính, mang ra đặt lên mặt bàn ba chiếc lọ thủy tinh trong suốt, xinh xắn. Trên thân mỗi chiếc lọ đều được dán những nhãn giấy bằng hình vẽ màu sắc rất rõ ràng và dễ hiểu. Cô chỉ tay vào chiếc lọ thứ nhất, nơi có nhãn dán hình một cuốn sách mở rộng cùng một chiếc bút chì gỗ nhọn hoắt:

“Gấu Con nhìn này, đây chính là chiếc lọ mang tên ‘Cần dùng’. Nó chứa những đồng tiền dành riêng để chi trả cho các món đồ dùng học tập thiết yếu hằng ngày. Nếu thiếu chúng, ngày mai con sẽ không thể cùng cô giáo và các bạn học bài, vẽ tranh hay làm bài tập được.”

Tiếp đó, ngón tay thoăn thoắt của cô chuyển sang chiếc lọ thứ hai, chiếc lọ có nhãn dán hình một quả bóng bay màu cam và một quả bóng đá tròn:

“Còn đây là chiếc lọ mang tên ‘Muốn có’. Đó là những món đồ chơi hấp dẫn, những thứ con bỗng nhiên nhìn thấy và thích thú nhất thời. Có được nó thì con sẽ thấy rất vui vẻ, nhưng nếu ngày hôm nay con chưa có được nó ngay lập tức, thì ngày mai con vẫn có thể đến trường, vẫn học tập và vui chơi hoàn toàn bình thường cùng bạn bè, đúng không nào?”

Cuối cùng, cô Sóc Nâu nhẹ nhàng đặt chiếc lọ thứ ba xuống ngay trước mặt Gấu Con. Trên thân lọ là nhãn dán vẽ một hộp màu mười hai màu lấp lánh như cầu vồng cùng một gương mặt tròn xoe đang nở nụ cười rạng rỡ:

“Và đây là chiếc lọ quan trọng nhất, mang tên ‘Để dành’. Chiếc lọ này có nhiệm vụ nuôi dưỡng những ước mơ to lớn của con. Nó đòi hỏi con phải có sự kiên nhẫn, bền bỉ tích lũy từng đồng một qua mỗi ngày, không bị những thứ vui mắt dọc đường làm lung lay.”

Gấu Con đứng lặng yên, đôi tai nhỏ hơi cụp xuống khi em tập trung suy nghĩ thật kỹ càng. Nếu lúc này em dốc sạch cả bốn đồng Hạt Dẻ để đổi lấy chiếc còi cứu hộ phát sáng, ngày mai khi bước vào tiết học vẽ, em sẽ là bạn duy nhất trong lớp không có chiếc bút chì gỗ 2B để hoàn thành bài tập theo lời mẹ dặn. Và đau lòng hơn cả, chiếc hộp màu mười hai màu kỳ diệu mà em ao ước bấy lâu sẽ mãi mãi chỉ nằm trên giá sách của một bạn nhỏ khác, xa vời tầm với. Em ngước đôi mắt trong veo lên nhìn cô Sóc Nâu, cất giọng lễ phép hỏi nhỏ:

“Cô Sóc Nâu ơi, cháu... cháu có thể xin phép cô cho cháu được thử thổi chiếc còi này một lần duy nhất được không ạ?”

“Tất nhiên là được rồi, một bé ngoan và biết suy nghĩ như con hoàn toàn xứng đáng!” Cô Sóc Nâu vui vẻ gật đầu khích lệ.

Gấu Con cẩn thận nâng chiếc còi lên ngang môi, hít một hơi thật sâu rồi thổi một tiếng “Tu tu!” vang lên thật giòn giã khắp gian phòng gỗ. Ngay lập tức, bóng đèn nhỏ ở đầu còi nhấp nháy những tia sáng xanh đỏ rực rỡ, chiếu sáng lung linh cả một góc quầy. Thổi xong một tiếng thỏa thích, cảm giác tò mò và thèm muốn trong lòng em dường như tan biến hết. Em nở một nụ cười nhẹ nhõm, hai tay cẩn thận đặt chiếc còi nhựa màu đỏ về đúng vị trí ngay ngắn trên kệ trưng bày.

Sau đó, Gấu Con dứt khoát rút đúng một đồng Hạt Dẻ láng bóng từ túi áo bên phải đưa sang tay cô Sóc Nâu:

“Cháu đã quyết định xong rồi ạ! Cháu xin phép mua chiếc bút chì gỗ 2B có đầu tẩy hồng theo đúng danh sách mà mẹ cháu đã dặn dò.”

Đón lấy chiếc bút chì gỗ mới tinh thơm ngát mùi gỗ tuyết tùng và than chì sắc nét từ tay cô chủ tiệm, Gấu Con kiên quyết lấy hai đồng Hạt Dẻ còn lại mà mẹ đưa, cùng với một đồng Hạt Dẻ bí mật từ túi áo bên trái ra ngoài. Em mở nắp chiếc lọ tiết kiệm nhỏ bằng gỗ tiện hình tổ ong—món quà do chính tay Bố Gấu cẩn thận đục đẽo từng đường vân dành tặng mà em luôn mang theo bên mình. “Cách! Lách cách!” Ba đồng Hạt Dẻ lần lượt rơi tròn trịa xuống đáy gỗ, va vào nhau tạo nên âm thanh giòn tan, chắc nịch. Lắng nghe tiếng lách cách ấy, sâu thẳm trong lồng ngực Gấu Con ngập tràn một niềm vui tự hào và hãnh diện, bởi em biết mình vừa giữ trọn lời hứa với mẹ và bảo vệ thành công ước mơ về hộp màu rực rỡ.

Trước khi đẩy cánh cửa gỗ để chuẩn bị ra về, Bố Gấu dừng lại giây lát, cúi người xuống kiểm tra lại vạt áo khoác dày dặn của Gấu Con rồi dặn dò bằng giọng chu đáo:

“Gấu Con của bố hôm nay giỏi lắm! Bây giờ, con hãy cất chiếc thẻ học sinh cẩn thận vào túi áo có khóa kéo này nhé, ngoài đường đang có gió to đấy.”

Gấu Con ngoan ngoãn làm theo lời bố dặn, kéo đường khóa zip của túi áo thật chặt và khít khao. Em ôm chặt chiếc lọ tổ ong đang lắc rắc những đồng hạt dẻ bên trong, vui vẻ nắm tay bố bước ra hiên quán ngập tràn ánh nắng thu.

Hôm sau, gió lớn thổi mạnh trên Đường Cầu Vồng khi Chú Hải Ly đang dẫn các bạn nhỏ chuẩn bị băng qua đường.

***

**Cùng bé trò chuyện:**

1. Khi nhìn thấy chiếc còi phát sáng màu đỏ, vì sao Gấu Con suýt nữa quên mất việc mua bút chì và gom góp tiền mua hộp màu? 2. Ba chiếc lọ của cô Sóc Nâu gồm những tên gọi nào? Món đồ “Cần dùng” và món đồ “Muốn có” khác nhau ở điểm gì? 3. Nếu con có những đồng tiền tiêu vặt hoặc tiền mừng tuổi, con muốn chia chúng vào ba hũ như thế nào để nuôi dưỡng một ước mơ của riêng mình?