Mưa giữ chân người

Chiếc xe khách liên tỉnh ba mươi chỗ đời cũ gầm lên một tiếng khô khốc rồi phanh chúi nhủi, bốn bánh xe trượt dài trên mặt đường nhựa nham nhở bùn non trước khi dừng khựng lại cách khối đất đá sạt lở chưa đầy năm mét. Đất đỏ quạch từ sườn taluy dương phía trên đã ụp xuống như một vết thương lở loét của vách núi, kéo theo những bụi le, rễ cây cổ thụ gãy vụn và những tảng đá mồ côi to bằng gian nhà, lấp kín hoàn toàn con đèo độc đạo dẫn lên cao nguyên.

Tiếng cần gạt nước rít lên từng hồi ken két bất lực trên mặt kính chắn gió mờ đặc hơi nước. Bác tài xế quay ngoắt đầu xuống khoang xe nồng nặc mùi mồ hôi, mùi dầu gió và mùi nôn mửa, giật phăng chiếc khăn rằn sũng nước vắt ngang vai lau mồ hôi trán, cất giọng khàn đặc át cả tiếng rào rào cuồng nộ của mưa rừng:

“Tắc cứng ngắc rồi bà con ơi! Sạt nguyên một mảng núi thế kia thì có điều máy xúc máy ủi công binh tới cũng phải mất đứt hai ngày mới dọn sạch mặt đường nhựa thông tuyến lên Mây Đỏ. Giờ ai có người thân quen ở chân đèo thì gọi điện bảo người ta đón, không thì chịu khó lội bộ dạt hết xuống thị trấn dưới kia mà tìm chỗ trọ qua đêm!”

Lời thông báo vừa dứt, cả khoang xe lập tức vỡ òa trong những tiếng cằn nhằn, thở dài não nề và tiếng trẻ con khóc thét vì ngột ngạt. Mọi người nháo nhào lục đục đứng dậy, tranh giành kéo hành lý từ trên giá để đồ xuống lối đi chật hẹp.

An Nhiên ngồi nép sát vào cửa kính, hai bàn tay vô thức ôm chặt lấy chiếc ba lô con cóc bằng vải bố thô nháp trước ngực. Bên trong lớp lót nilon chống ẩm của chiếc ba lô ấy là toàn bộ gia tài cô mang theo: bức thư đã ố vàng viền mép của mẹ và cuốn sổ tay bìa da sờn rách ghi chép những dòng chữ nắn nót về phong vị ba miền. Bên cạnh cô, Hoàng Phúc đang loay hoay lồng túi chống nước chuyên dụng cho chiếc máy quay phim, miệng tặc lưỡi liên hồi:

“Mưa thế này thì tuyến giao thông huyết mạch lên cao nguyên bị cô lập hoàn toàn rồi. Con đèo này nổi tiếng hiểm trở, một bên là vách đất dựng đứng ngậm no nước, một bên là vực sâu hun hút, không một tài xế nào dám liều mạng lách qua đâu. Đi thôi Nhiên, xuống tìm chỗ che đầu trước khi trời tối hẳn, nấn ná trên xe ngột ngạt không thở nổi.”

Hai người len lỏi qua lối đi chật ních, bước xuống từng bậc tam cấp rỉ sét của chiếc xe khách. Vừa đặt chân xuống mặt đường, một luồng gió chướng lạnh buốt thốc từ đáy thung lũng lên, mang theo hơi ẩm ngai ngái nồng nặc của đất đỏ bazan và xác lá mục quất thẳng vào mặt khiến Nhiên khẽ rùng mình, kéo vội chiếc khóa áo khoác gió lên sát cằm.

Thị trấn Dốc Sương thực chất chỉ là một vệt cư dân thưa thớt, lam lũ bám dọc theo sống núi hẹp, nơi làm trạm trung chuyển và nghỉ chân tạm bợ cho những chuyến xe tải đường dài nối dải duyên hải Nam Trung Bộ với đại ngàn Tây Nguyên. Giữa màn sương mù xám đục mịt mùng và những vạt nước xối xả đập liên hồi xuống mái hiên, tấm biển hiệu hình tam giác bằng tôn sơn đỏ đã gỉ sét nham nhở nổi bật lên dưới ánh đèn cao áp vàng vọt: *Quán cơm xe tải Ba Ngọn Đèn*.

Mùi dầu diesel nồng nặc, mùi lốp cao su khét lẹt vì phanh gấp trên dốc dài quyện chặt lấy mùi mỡ lợn xào hành tỏi ngào ngạt, đậm đặc phả ra từ khoảng sân rộng thênh thang ngập trong bùn lầy nhão nhẹt. Hàng chục chiếc xe tải hạng nặng mười tám bánh, xe đầu kéo container phủ bạt kín mít dính đầy sình đất đang nổ máy xình xịch, xếp thành từng hàng dài chật ních khoảng đất trống trước quán. Những họng ống xả phì phì nhả khói đen vào màn mưa xám xịt, tạo nên một khung cảnh ngột ngạt, căng thẳng và đặc quánh mùi sinh tồn.

Phúc bung chiếc ô dù lớn che chắn cho Nhiên, hai người bì bõm lội qua những vũng nước bùn đỏ quạch ngập đến tận mắt cá chân để bước lên bậc thềm xi măng trước hiên quán.

Không gian bên trong quán Ba Ngọn Đèn tựa như một chiếc nồi áp suất khổng lồ đang sôi sùng sục dưới áp suất cực đại. Gian nhà lợp mái tôn fibro xi măng rộng hàng trăm mét vuông ken đặc người là người. Hơn bốn mươi gã tài xế và phụ xe mặc áo khoác gió sũng nước, chân đi ủng cao su cáu bẩn, ngồi chen chúc quanh những chiếc bàn inox thô kệch đã trầy xước loang lổ. Khói thuốc lá rẻ tiền cuộn tròn thành từng vệt dài dưới những bóng đèn tuýp vàng vọt nhấp nháy; tiếng gọi món the thé, tiếng chửi thề vì kẹt đường, tiếng quạt gió rít gầm hòa lẫn với tiếng kim loại va chạm leng keng từ phía quầy bếp mở tạo nên một bức tranh âm thanh hỗn loạn, gấp gáp đến nghẹt thở.

Nhiên nép mình vào một góc cột bê tông loang lổ rêu phong, kín đáo thò tay vào túi áo khoác trong cùng để kiểm tra lại chiếc ví tiền. Sau chặng đường dài vượt hàng trăm cây số từ Vạn Gió lên đến đây, trả tiền vé xe đò, mua thuốc men và sắm sửa vài món đồ bảo hộ lặt vặt, trong ví cô lúc này chỉ còn vỏn vẹn hơn ba triệu đồng tiền mặt. Đồng hồ đếm ngược của ngân hàng treo lơ lửng trên đầu Bếp Hạ ở Minh Cảng chỉ còn hơn hai mươi ngày ngắn ngủi. Chặng đường lên non tìm cho ra già làng H'Linh bên suối Kơ Nia vẫn còn mù mịt trong sương núi, nếu phải nằm lại thị trấn này hai ngày chờ thông đèo trong tình cảnh các phòng trọ bình dân bắt đầu tăng giá cắt cổ theo thời tiết, số tiền ít ỏi của cô sẽ nhanh chóng bốc hơi sạch sẽ.

“Nhiên, cô ngồi tạm xuống góc này trông hành lý đi, để tôi lách ra quầy xem có gì ăn lót dạ không,” Phúc kéo mạnh chiếc ghế nhựa màu đỏ bám đầy bụi dầu mỡ, rút khăn giấy phủi bớt lớp nước mưa đọng trên mặt ghế. “Người tôi bắt đầu đông cứng lại rồi, các đầu ngón tay tê dại hết cả, phải làm bát cơm nóng có chút mỡ màng mới mong sống nổi qua đêm nay.”

Nhiên lắc đầu. Ánh mắt cô không hề hướng về những chiếc bàn ăn đang ồn ào đòi cơm phía ngoài, mà dán chặt vào quầy bếp dã chiến đang bốc khói nghi ngút như một lò luyện thép ở cuối quán.

Ở trung tâm của gian bếp ấy, một người phụ nữ trạc gần bốn mươi tuổi, vóc người đậm đà, săn chắc như một thân cây gỗ nghiến đang thoăn thoắt điều khiển toàn bộ nhịp độ công việc. Chị mặc chiếc áo thun xám bó sát để lộ đôi cánh tay tròn lẳn, gân guốc nổi rõ dưới lớp da bánh mật; bên ngoài thắt chiếc tạp dề bằng vải bạt dầu dày cộp đã ngả màu ố vàng vì dầu mỡ và nước mắm. Tóc chị được búi gọn gàng sau gáy bằng một chiếc đũa tre vót nhọn, gương mặt vuông vức sắc sảo lấm tấm mồ hôi dù nhiệt độ ngoài trời đang rét căm căm.

“Bàn số năm thêm hai đĩa thịt ba chỉ luộc chấm mắm tôm! Bàn số tám đập bàn giục đĩa rau muống xào tỏi kìa chị Diệp ơi!” Tiếng một cô bé chạy bàn tuổi chừng mười sáu, quần xắn móng lợn, mồ hôi nhễ nhại hét lớn qua khe hở của tấm ván gỗ ngăn quầy lấy thức ăn.

“Có ngay đây! Bảo mấy ông tướng bàn tám ngậm miệng lại húp tạm miếng nước chè nóng dằn bụng, ba phút nữa không có đĩa rau nóng trên bàn thì tao trừ tiền cơm!” Người phụ nữ tên Diệp gắt lớn. Giọng chị khàn đặc nhưng nội lực vang rền, đanh thép át cả tiếng mưa rừng đang gầm rú trên mái tôn rỉ sét. Tay chị cầm chiếc muôi nhôm to bản xúc cơm liên hồi từ chiếc nồi quân dụng khổng lồ vào từng chiếc âu gang, mắt liếc sang chảo thịt kho trứng đang sủi tăm lục bục trên bếp than, nhịp điệu dồn dập đến mức người phụ việc bên cạnh luống cuống làm rơi chiếc rổ nhựa xuống sàn xi măng đánh choảng một tiếng.

Nhiên nhìn lướt qua hàng chục cánh tay lực lưỡng đang đập bàn đòi đồ ăn phía ngoài, rồi nhìn vào khối lượng công việc khổng lồ đang đè nặng lên gian bếp chỉ có hai người xoay xở giữa giờ cao điểm bất ngờ vì sự cố tắc đèo. Cô quay sang Phúc, giọng nói trầm tĩnh nhưng dứt khoát:

“Anh giữ đồ ở đây, canh chừng cẩn thận máy quay và ba lô. Tôi có cách kiếm bữa ăn nóng và một chỗ ngả lưng khô ráo cho chúng ta đêm nay rồi.”

Không đợi Phúc kịp thắc mắc hay ngăn cản, Nhiên lách người qua những dãy bàn chật chội nồng nặc mùi rượu trắng và thuốc lá, tiến thẳng tới quầy thu ngân được ngăn cách bằng một tấm ván gỗ tạp cắm đầy đinh sắt. Cô đứng lặng lẽ chờ đợi đúng ba giây khi người phụ nữ vừa hạ chiếc chảo gang xuống kiềng sắt, rồi cất tiếng rõ ràng, khúc chiết:

“Chị Diệp, quán của chị đang quá tải nghiêm trọng. Chị cần thêm một tay phụ bếp cứng để giải phóng các đơn hàng dồn ứ cho đám tài xế ngoài kia.”

Lâm Ngọc Diệp khựng tay dao, từ từ ngẩng đầu lên. Đôi mắt một mí sắc sảo, đượm vẻ phong trần của chị quét nhanh một lượt từ đầu đến chân Nhiên: chiếc áo khoác gió mỏng manh sũng nước, vóc dáng thanh mảnh có phần gầy guộc nhưng đôi vai lại mở rộng, lưng thẳng tắp, và đặc biệt là cách cô dồn trọng tâm xuống hai bàn chân rất vững chãi — tư thế đặc trưng không thể lẫn vào đâu được của những người quen đứng hàng giờ liền trước mặt bàn thớt công nghiệp. Ánh mắt Diệp dừng lại rất lâu ở đôi bàn tay Nhiên: những đầu ngón tay thon thả nhưng khớp ngón trỏ có vết chai dày cộm của người cầm dao lâu năm, cùng những vệt băng keo y tế chống nước quấn quanh các vết rách nông đã bắt đầu se miệng.

“Tiểu thư từ đâu trôi dạt tới cái xó rừng rú này?” Diệp nhếch mép cười khẩy, giọng đầy vẻ hoài nghi thực dụng của dân buôn bán đường dài. “Quán Ba Ngọn Đèn này không phải nơi dành cho mấy cô cậu sinh viên đi phượt đứng ngó nghiêng làm duyên đâu. Đám tài xế mắc bão ngoài kia đói lả từ trưa tới giờ, ruột gan cồn cào như lửa đốt, đang muốn ăn tươi nuốt sống người ta đấy.”

“Tôi là đầu bếp chuyên nghiệp,” Nhiên nhìn thẳng vào đôi mắt thâm quầng vì thiếu ngủ của Diệp, không hề chớp mắt hay lảng tránh. “Tôi biết dùng dao sắc, biết đứng chảo lửa lớn và biết cách ra món nhanh theo dây chuyền. Tôi và người bạn đi cùng xe bị kẹt lại vì sạt lở đèo. Tôi vào phụ chị giải quyết dứt điểm ca tối nay và toàn bộ ca sáng mai, đổi lại chị cho hai người chúng tôi hai phần cơm nóng đầy đặn và một góc sàn khô ráo trên gác xép để ngả lưng qua đêm. Tôi không lấy của chị một đồng tiền công nào cả.”

Diệp bật ra một tiếng cười giòn tan nhưng lạnh tanh, ánh mắt sắc như dao cau lướt qua gương mặt kiên định của Nhiên:

“Biết dùng dao à? Ở cái xó Dốc Sương này tôi không cần đầu bếp năm sao tới đây làm màu biểu diễn nghệ thuật đâu nhé. Nhưng con bé phụ việc nhà tôi vừa trượt chân ngã trẹo mắt cá ngoài sân giếng, đơn gọi món thì dồn ứ ngập mặt bàn. Vào rửa sạch tay, buộc gọn mớ tóc lên rồi bước chân vào đây! Nếu sau mười phút mà cô làm vướng víu chân tay tao hay làm hỏng một đĩa thức ăn, tao tống cổ cả cô lẫn gã bạn đeo máy quay của cô ra ngoài đầm mưa bão, nghe rõ chưa?”

“Rõ.” Nhiên đáp gọn lỏn, không một lời thừa thãi.

Cô quay lại gửi chiếc áo khoác ẩm và ba lô cho Phúc, chỉ giữ lại bộ quần áo nỉ gọn gàng bên trong, kéo ống tay áo lên quá khuỷu tay rồi bước vòng qua cánh cửa gỗ thấp dẫn vào hậu bếp.

Gian bếp của quán Ba Ngọn Đèn tương đối rộng rãi nhưng nồng nặc một thứ mùi hỗn tạp đặc quánh: mùi mỡ lợn rán đi rán lại nhiều lần, mùi khói than tổ ong cháy âm ỉ từ các họng lò dưới sàn, và hơi ẩm mốc bốc lên từ nền xi măng trơn nhẫy dầu mỡ.

Diệp hất cằm về phía chiếc bàn inox dài đặt sát vách tường gạch chưa trát vữa:

“Gọt sạch đống su su kia, thái bắp cải rồi lạng đĩa thịt ba chỉ xào lăn cho bốn bàn phía ngoài đang đập đũa đòi ăn. Gia vị, mắm muối để hết ở góc phải, làm cho lẹ cái tay lên!”

Nhiên bước nhanh tới trước mặt bàn thao tác. Đập vào mắt cô là ba chiếc rổ nhựa màu xanh đã cáu bẩn, bám đầy dầu mỡ lâu ngày. Trong rổ, những quả su su vỏ ngoài đã bị va đập dập nát từng mảng lớn, mủ trắng dính nhớp nháp quyện với đất cát; mấy bắp cải thì các lớp lá ngoài xước xát, dập úng, thâm sì vì bị dồn ép trong quá trình vận chuyển đường dài từ dưới xuôi lên; còn tảng thịt lợn đặt trên mặt thớt gỗ nghiến nứt nẻ là loại thịt ba chỉ bạc nhạc loại hai rẻ tiền, tỷ lệ mỡ nhiều hơn nạc gấp bội, thớ thịt nhão và còn dính đầy những mảng màng gân dai ngoằng ngoẵng chưa được lạng bỏ.

Là một người từng rèn luyện và làm việc trong những căn bếp đạt chuẩn năm sao khắt khe ở Minh Cảng, nơi mọi nguyên liệu từ cọng ngò gai, nhánh húng quế đến thớ thịt thăn bò đều phải đạt độ tươi ngon hoàn mỹ, đồng đều về kích thước và có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, Nhiên không khỏi nhíu chặt đôi mày thanh tú. Cảm giác khó chịu mang tính bản năng nghề nghiệp trỗi dậy mạnh mẽ trong lồng ngực. Cô cảm thấy ghê tay trước những quả su su bầm dập và không thể nào chấp nhận việc đưa những miếng rau củ ế ẩm hay phần thịt bạc nhạc nhầy nhụa mỡ này lên đĩa cho thực khách nuốt vào bụng.

Nhiên rút chiếc dao bản mỏng dắt bên hông cạp quần — con dao gọt cá nhân bằng thép carbon cô luôn mang theo bên mình như vật bất ly thân. Lưỡi thép sắc lẹm lướt đi trong không khí. Nhiên bắt đầu gọt su su. Nhưng thay vì dùng dao bào gọt lướt lớp vỏ mỏng tang như những người làm bếp bình dân, cô đưa nhát dao ăn sâu vào bên trong, tỉ mỉ khoét bỏ toàn bộ những phần thịt quả bị thâm tím do va đập, gọt thành từng khối đều tăm tắp, rồi cẩn thận tỉa nhẹ các cạnh viền cho vuông vức đúng chuẩn mực bài trí món ăn phương Tây.

Đến lượt bắp cải, cô kiên quyết bóc bỏ đến bốn lớp lá ngoài hơi xước và có đốm đen, chỉ giữ lại phần búp non giòn ngọt nhất bên trong ruột. Cô đặt bắp cải lên thớt, dùng dao thái mỏng từng sợi li ti như tơ lụa theo đúng kỹ thuật chuẩn bị phần rau củ ăn kèm cho các món bít tết cao cấp.

Với tảng thịt ba chỉ loại hai bầy nhầy, Nhiên lại càng tỏ ra khắt khe. Cô cẩn thận dùng mũi dao lạng bỏ sạch sẽ những dải màng gân dai nhách, lọc bỏ lớp mỡ khổ dày ngấy dính sát da, chỉ giữ lại những lát thịt nạc mỏng tang xen kẽ chút mỡ chỉ hồng hào. Cô xếp gọn thịt vào chiếc đĩa sứ trắng, rắc vài hạt muối tinh hạt mịn và chút hạt tiêu xay thơm nồng để ướp cân bằng vị giác theo trường phái ẩm thực thanh đạm mà cô từng theo đuổi.

Nhiên mải miết làm việc với một sự tập trung cao độ, cô đắm chìm hoàn toàn vào thế giới chuẩn mực kỹ thuật của riêng mình, phớt lờ đi không gian sực mùi khói và tiếng ồn ào xung quanh. Thời gian trôi qua trong tiếng dao thớt va chạm đều đặn, sạch sẽ và nhịp nhàng.

Thế nhưng, ngoài gian ăn tập thể, sự kiên nhẫn của những người lao động chân tay vừa thoát khỏi lưỡi hái tử thần của vụ sạt lở đèo đã hoàn toàn chạm đáy.

*Rầm! Rầm! Rầm!*

Tiếng đập bàn bằng kim loại chát chúa vang lên làm rung chuyển cả vách ngăn gỗ mỏng manh. Một gã tài xế lái xe bồn râu quai nón rậm rạp, người ướt sũng nước mưa, đôi mắt vằn lên những tia máu đỏ vì thức trắng đêm, đạp tung cánh cửa lách nhìn xộc vào trong bếp, gầm lên giận dữ:

“Đồ ăn đâu hả bà Diệp?! Đói lả cả ruột gan từ trưa tới giờ rồi! Bàn tao bốn thằng ngồi chờ gần hai mươi phút đồng hồ chưa thấy một cọng rau nóng dằn bụng là nghĩa làm sao? Mấy người tính để bọn này chết cóng chết đói ở cái xó này rồi mới chịu bưng đồ ra à? Muốn bọn tao đập nát cái quán này ra không hả?!”

“Ra ngay đây! Mấy bố già làm cái gì mà réo ầm lên như cháy nhà thế hả!” Diệp ngoái đầu quát trả với âm lượng khủng khiếp, nhưng khi chị quay phắt lại nhìn sang phía bàn chuẩn bị của Nhiên, sắc mặt chị lập tức biến đổi.

Cảnh tượng trước mắt khiến hai hàng lông mày rậm rạp của Diệp dựng ngược lên vì kinh ngạc xen lẫn phẫn nộ.

Trên mặt bàn inox sáng loáng, Nhiên mới chỉ xào xong một nửa đĩa thịt nhỏ bé xíu nằm lọt thỏm giữa chiếc đĩa sứ, xung quanh là những lát su su tỉa tót cầu kỳ hình con thoi đang chờ chần qua nước sôi, trong khi bắp cải thái vụn như sợi chỉ nằm rải rác trên khay nhôm. Dưới chân bàn, một đống lớn thịt mỡ khổ, màng gân và lá bắp cải xanh già bị cô gọt bỏ nằm chất đống ngập ngụa trong chiếc thùng rác nhựa. Suốt mười lăm phút đồng hồ trôi qua, Nhiên mới chỉ chuẩn bị ra được... một phần ba định lượng của một bàn ăn duy nhất.

Diệp sấn tới như một cơn lốc xoáy. Mặt chị đỏ gay vì giận dữ, hai cánh mũi phập phồng dữ dội.

“Cô đang làm cái trò khỉ gì ở đây thế này hả?!”

Không để Nhiên kịp mở miệng thanh minh lấy nửa lời, Diệp vung cánh tay gân guốc giật phăng chiếc chảo nhỏ trên tay cô, ném mạnh xuống mặt bếp đánh *xoảng* một tiếng khô khốc, dầu mỡ bắn tung tóe lên vách tường.

“Tránh mắt tao ra!”

Diệp dùng cùi chỏ đẩy mạnh Nhiên dạt sang một bên. Chị kéo chiếc chảo gang đáy sâu cỡ đại đặt ầm lên họng bếp khè công nghiệp. Bằng một động tác dứt khoát đến thô bạo, chị vặn van ga hết cỡ. Ngọn lửa xanh lè lập tức bùng lên dữ dội với tiếng rít *vù vù* chói tai, liếm láp quanh thành chảo gang đen bóng.

Diệp vơ lấy chiếc gầu nhôm múc một tảng mỡ lợn trắng đục to bằng nắm tay liệng thẳng vào lòng chảo. Tảng mỡ lợn gặp nhiệt độ cực cao lập tức tan chảy xèo xèo, bốc lên những làn khói trắng nghi ngút cay nồng. Chị không buồn dùng dao băm, với tay bốc cả nắm tỏi đập dập nguyên cả vỏ ném thẳng vào lớp mỡ đang sôi sùng sục. Tiếng nổ lách tách chói tai vang lên, mùi thơm hăng nồng, gắt gao của tỏi phi mỡ lợn lập tức tỏa ra ngào ngạt, đánh mạnh vào khứu giác làm cay xè sống mũi.

Tiếp đó, Diệp vơ lấy cả rổ bắp cải thô ráp — bao gồm cả những phần lá xanh già bên ngoài vừa được xối vội qua vòi nước và vỗ ráo — trút toàn bộ vào lòng chảo đang bốc hỏa. Chị không cần dao thớt tỉ mỉ, đôi bàn tay thô ráp chai sạn xé toạc những bẹ lá to bản làm đôi, làm ba. Chiếc xẻng sắt bản bự trong tay chị đảo lia lịa, hất tung mớ rau bắp cải trên ngọn lửa ngút trời.

*Xèo! Xèo! Ầm!*

Ngọn lửa bén vào mép chảo bùng lên một cuộn lửa đỏ rực trùm kín lòng chảo gang. Diệp không hề nao núng hay chớp mắt, chị giật lấy chiếc chai nhựa đựng nước mắm cốt màu cánh gián đậm đặc, rót một vòng tròn chuẩn xác quanh mép chảo đang nóng đỏ rực. Mùi nước mắm nguyên chất gặp nhiệt độ cao cháy xém quyện chặt với mỡ lợn, tỏi đập dập và hơi khói của lửa khè tạo nên một luồng hương vị nồng nàn, thô mộc, đánh thẳng vào vị giác một cách thô bạo nhưng tràn trề sức sống.

Chỉ vỏn vẹn trong vòng chưa đầy hai phút đồng hồ, hai đĩa bắp cải xào khổng lồ, bóng nhẫy mỡ lợn, bốc khói nghi ngút và ngát mùi thơm cháy cạnh đặc trưng đã được Diệp trút gọn gàng ra hai chiếc đĩa nhôm to bản.

“Bàn số tám, mang ra ngay cho tao!” Diệp quát lớn với cô bé chạy bàn đang đứng nép bên cửa.

Chiếc đĩa rau xào nóng bỏng vừa được bưng đặt xuống chiếc bàn ngoài kia, tiếng gõ đũa đập bàn cằn nhằn lập tức im bặt như có phép màu. Thay vào đó là tiếng so đũa so thìa quẹt quẹt, tiếng nhai ngấu nghiến giòn rụm của bắp cải quyện mỡ và tiếng húp canh rùm rụp của những gã đàn ông đang run rẩy vì đói và rét.

Nhiên đứng chết lặng bên góc bếp ẩm ướt, đôi bàn tay vẫn còn lóng ngóng cầm chiếc khăn lau bàn dính dầu. Toàn thân cô lạnh toát. Cô vừa trải qua một cú sốc tâm lý thực sự nặng nề. Toàn bộ trật tự, chuẩn mực, sự cân bằng tinh tế và những nguyên tắc chế biến kinh điển mà cô được đào tạo suốt gần mười năm qua tại các trường lớp danh tiếng và những gian bếp hào nhoáng ở Minh Cảng dường như vừa bị ngọn lửa hoang dã, đầy tính bản năng của Lâm Ngọc Diệp thiêu rụi hoàn toàn trong tích tắc.

***

Gần mười một giờ đêm, đợt khách đi xe khách và xe tải kẹt đèo đầu tiên mới tạm thời vơi bớt. Mưa ngoài trời vẫn không ngớt hạt, gió rít từng cơn qua những khe hở trên mái tôn fibro xi măng nghe như tiếng gầm rú ai oán của thú hoang trong rừng sâu.

Diệp tháo chiếc tạp dề bạt dầu dính đầy mỡ lợn và vệt nước mắm cháy, vắt mạnh lên thành chiếc ghế gỗ thông. Chị vớ lấy chiếc khăn bông cũ đã sờn rách lau những giọt mồ hôi đang đầm đìa chảy dài trên cổ, rồi từ từ quay sang nhìn Nhiên — người vẫn đang đứng lặng lẽ bên cạnh bàn sơ chế thức ăn, gương mặt tái nhợt và đôi mắt cụp xuống đầy vẻ uất ức bị kìm nén sâu bên trong.

Diệp bước tới, dùng chân kéo một chiếc ghế đẩu bằng nhựa, chỉ tay vào chiếc ghế đối diện:

“Ngồi xuống đi.”

Nhiên khẽ cắn chặt bờ môi dưới, ngồi xuống mép chiếc ghế nhựa, hai bàn tay đan chặt vào nhau đặt trên đùi, các khớp ngón tay trắng bệch vì siết mạnh.

Diệp rút một điếu thuốc lá từ bao thuốc nhàu nhĩ, châm lửa bằng chiếc bật lửa ga cũ kỹ, rít một hơi thật dài rồi phả làn khói xám mỏng về phía ô thông gió trên vách tường. Chị nhìn thẳng vào gương mặt thanh tú nhưng đang đanh lại của Nhiên, giọng nói không còn gắt gỏng như lúc dầu sôi lửa bỏng ban nãy, nhưng từng lời thốt ra đều lạnh lùng và sắc bén như dao cạo:

“Cô tưởng cô đang đứng ở đâu thế? Trong cái nhà hàng gắn sao lấp lánh ở Minh Cảng hay trung tâm tiệc cưới năm sao của mấy tay nhà giàu lắm tiền nhiều của hả?”

Nhiên ngước lên, lồng ngực phập phồng sau làn áo nỉ:

“Tôi chỉ muốn món ăn khi dọn lên bàn phải sạch sẽ và đảm bảo chất lượng tối thiểu cho người ăn. Những quả su su dập nát đó nếu không khoét sâu bỏ phần thâm sẽ có mùi ủng chua, thịt bạc nhạc nhiều màng gân khách nuốt vào sẽ bị dai nhách mắc nghẹn, còn bắp cải băm sợi nhỏ sẽ nhanh thấm gia vị và mềm hơn...”

“Chất lượng cái con khỉ mốc!” Diệp đập mạnh bao thuốc lá xuống mặt bàn gỗ đánh *bốp* một tiếng nảy lửa. “Mở to đôi mắt của cô ra mà nhìn xuyên qua cái sân bùn đất lầy lội ngoài kia xem! Những người đang ngồi chật ních ngoài kia là ai? Là tài xế xe tải chở hàng đường dài, là phụ xe chở lợn, chở cám, là những người dân lao động nghèo đi xe khách liên tỉnh dầm mưa rét suốt mười hai tiếng đồng hồ trên đỉnh đèo buốt giá! Người ta vừa mới thoát chết sau vụ sạt lở đất, bụng đói meo, chân tay run lẩy bẩy vì hạ đường huyết. Người ta không có thời gian và cũng chẳng thừa tiền bạc để ngồi ngắm nghía những lát su su tỉa hoa tỉa lá hay mấy sợi bắp cải mỏng như sợi tóc của cô!”

Diệp đứng dậy, chỉ thẳng ngón tay thô ráp vào chiếc thùng rác nhựa nơi chứa đống phế phẩm Nhiên vừa gọt bỏ ban nãy:

“Cô có biết một suất cơm đầy đủ ở cái quán Ba Ngọn Đèn này tôi bán bao nhiêu tiền không? Bốn mươi lăm nghìn đồng! Bốn mươi lăm nghìn đồng cho một âu gang cơm đầy có ngọn, một đĩa rau xào mỡ ngập mặt và năm sáu miếng thịt kho mặn chát! Tôi lấy đâu ra tiền để mua su su loại một bóng bẩy không một tì vết từ nhà kính Đà Lạt, lấy đâu ra thịt thăn bò mềm ngọt hảo hạng để cô đứng đó lạng bỏ đi một nửa tảng thịt của tôi? Nông sản loại hai ở vùng chân đèo này dập lớp vỏ ngoài nhưng ruột bên trong vẫn ngọt lịm. Bắp cải xước lá ngoài thì bóc sơ qua một lớp là xào lửa lớn được rồi, thịt bạc nhạc có mỡ có gân thì xào với lửa khè nó mới tươm mỡ béo ngậy ra, người lao động ăn vào mới có calo, có năng lượng mà chống chọi lại cái lạnh thấu xương của sương muối vùng cao!”

Diệp rít thêm một hơi thuốc lá, tàn thuốc đỏ rực soi rõ những nếp nhăn hằn sâu nơi khóe mắt người đàn bà dạn dày sương gió. Ánh mắt chị chùng xuống đôi chút nhưng giọng điệu vẫn đanh thép, không khoan nhượng:

“Người đi đường mưa bão cần một đĩa thức ăn nóng bỏng bốc khói ngùn ngụt, no căng bụng và đúng với giá tiền túi áo họ có, chứ không ai cần những lát cắt tỉa nghệ thuật nguội ngắt của cô. Thức ăn của cô làm ra sạch đấy, đẹp đẽ đấy, nhưng nó nguội tanh nguội ngắt! Đợi cô nắn nót tỉa xong một đĩa rau thì người ta đã chết cóng vì đói và mệt rồi. Đừng mang cái thói phô trương kỹ thuật rỗng tuếch, cao ngạo ấy vào gian bếp của những người lao động bình dân. Ở cái xó này, tốc độ và độ nóng là sinh mạng!”

Từng lời, từng chữ của Diệp như những nhát búa tạ nện thẳng vào lòng tự tôn nghề nghiệp bấy lâu nay của Nhiên.

Mặt cô đỏ bừng lên vì tự ái, hai tai lùng bùng, cổ họng nghẹn đắng lại không thốt nên lời. Cô muốn phản bác, muốn cãi rằng dinh dưỡng, thẩm mỹ và sự tôn trọng nguyên liệu không thể bị rẻ rúng, xem thường như thế. Nhưng rồi, hình ảnh chiếc đĩa bắp cải xào lửa lớn bóng nhẫy mỡ lợn bốc khói nghi ngút của Diệp ban nãy, cùng nụ cười sảng khoái, ánh mắt rạng rỡ và những cái thở phào nhẹ nhõm của những người tài xế đói lả khi và từng miếng cơm nóng hổi vào miệng lại hiện lên rõ mồn một trong tâm trí cô.

Cô bất chợt nhớ lại cái đêm mưa lạnh ở trạm dừng chân dã chiến miền Trung, khi món cá kho thanh nhạt chuẩn vị nhà hàng của cô bị những người tài xế xe tải nhổ toẹt xuống sàn vì nhạt nhẽo và gây buồn nôn giữa cơn mệt mỏi. Cô nhớ lại nồi cháo cá biển nấu từ phụ phẩm đầu cá, xương cá rẻ tiền ở mép chợ Cồn Rêu đã cứu đói và sưởi ấm cho mười lăm người thợ của xưởng mắm Tư Mặn khi cơn bão quét qua...

*“Vị Nhà không đứng yên.”*

Dòng chữ nắn nót bằng mực tím của mẹ trong cuốn sổ tay bìa da sờn rách lại một lần nữa dội về mãnh liệt trong tâm thức Nhiên.

Ẩm thực không phải là một bức tranh tĩnh vật đóng khung trên tường viện bảo tàng để người ta trầm trồ chiêm ngưỡng kỹ thuật cọ vẽ. Ẩm thực là dòng chảy của sự sống, là hơi ấm chở che con người trước nghịch cảnh nghiệt ngã của thời tiết và số phận. Món ăn ngon nhất không phải món ăn được cắt gọt tinh xảo nhất theo giáo trình trường lớp, mà là món ăn đáp ứng đúng nhất, kịp thời nhất nỗi thèm khát và nhu cầu sinh tồn của người đang thưởng thức nó trong hoàn cảnh ấy.

Nhiên hít một hơi thật sâu, luồng không khí nồng mùi khói than và mỡ lợn tràn vào buồng phổi xua đi cơn giận dữ bột phát. Cô nuốt trọn vị đắng nghét của sự tự ái xuống tận đáy lòng. Nhiên đứng thẳng dậy, cúi gập người một góc ba mươi độ trước mặt Lâm Ngọc Diệp:

“Tôi hiểu rồi. Tôi thành thật xin lỗi vì sự ngạo mạn và cố chấp của mình đã làm hỏng nhịp làm việc của quán chị.”

Diệp thoáng chút ngạc nhiên trước phản ứng của Nhiên. Chị nhìn cô gái trẻ chằm chằm suốt vài giây, khẽ nhướng một bên mày, rồi dập tắt mẩu thuốc lá cháy dở vào chiếc gạt tàn làm bằng nắp lon sữa đặc hoen gỉ. Chị hừ mũi một tiếng qua kẽ răng:

“Biết nhận sai và cúi đầu được là còn thuốc chữa. Giờ thì xắn cao ống tay áo lên, bước ra sau giếng nước rửa sạch toàn bộ đống xoong chảo ngoài đó đi. Rửa cho kỹ lớp mỡ đông, sáng mai đúng năm giờ sáng phải nhóm lò than chuẩn bị nồi nước lèo nấu bún đấy.”

Nhiên không nói thêm một lời nào. Cô khẽ gật đầu, xoay người bước thẳng ra khu vực rửa bát lộ thiên phía sau giếng nước của quán.

Mưa rừng vẫn quất từng cơn buốt giá qua những rặng chuối sau vườn. Dưới ánh sáng vàng vọt, tù mù của một ngọn đèn dây tóc treo lủng lẳng trên cành ổi khẳng khiu, hàng chục chiếc chảo gang khổng lồ, nồi nhôm quân dụng và khay đựng inox dính đầy dầu mỡ lợn đã đông đặc lại thành từng mảng trắng xóa đang nằm chất đống như một ngọn núi nhỏ giữa sân xi măng.

Nhiên xắn cao ống tay áo nỉ quá khuỷu tay, hít một hơi dài rồi nhúng đôi bàn tay đã trầy xước vào chậu nước giếng lạnh buốt như băng tuyết. Hơi lạnh cắn buốt vào từng thớ thịt, các vết rách nông trên đầu ngón tay nhức nhối, xót xa khi tiếp xúc với nước giếng pha xà phòng giặt nồng nặc mùi clo. Nhưng Nhiên không hề rụt tay lại. Cô cầm lấy búi rơm khô bện chặt cùng miếng cọ sắt ráp rúa, dùng toàn bộ sức lực của đôi cánh tay và bả vai kỳ cọ từng mảng cháy khét dưới đáy chảo gang. Tiếng cọ xát ken két vang lên đều đặn trong màn mưa đêm.

Phúc che chiếc áo mưa trùm kín đầu bước vội từ gian nhà trên ra, thấy cảnh tượng ấy thì hốt hoảng lao tới, giật lấy chiếc chảo gang trên tay cô:

“Nhiên! Đưa đây để tôi cọ cho! Tay cô đang bị thương đầy vết rách thế kia, ngâm vào nước lạnh thấu xương với mỡ lợn bẩn thế này rủi nhiễm trùng thì làm sao tiếp tục hành trình lên suối Kơ Nia được?”

“Để tôi làm, Phúc,” Nhiên giữ chặt lấy một bên quai chảo, ánh mắt cô kiên định và bình thản đến lạ lùng giữa bóng đêm mù sương. “Tôi cần phải tự tay rửa sạch đống xoong chảo này. Tôi cần đôi bàn tay mình phải nhớ thật kỹ cảm giác thô ráp và lạnh buốt này, để không bao giờ cho phép bản thân quên đi vị trí thực sự của một người nấu bếp.”

Phúc sững người nhìn Nhiên. Nhận ra sự kiên quyết không thể lay chuyển trong ánh mắt sâu thẳm ấy, anh không tranh giành nữa, lẳng lặng ngồi xổm xuống chiếc ghế đẩu mục bên cạnh, vặn vòi nước xối sạch bọt xà phòng trên từng chiếc đĩa nhôm mà Nhiên vừa cọ rửa xong.

Trong gian bếp ấm sực phía trên, qua ô cửa sổ kính mờ đặc hơi nước, Lâm Ngọc Diệp đứng khoanh hai tay trước ngực, lặng lẽ dõi theo từng động tác dứt khoát, nhịp nhàng và không một lời than vãn của cô gái trẻ dưới làn mưa lạnh cắt da. Khóe môi người đàn bà phong trần khẽ cong lên một nét cười kín đáo, ấm áp hiếm hoi.

***

Một giờ sáng. Quán Ba Ngọn Đèn đã tạm ngơi khách vãng lai. Cánh tài xế và phụ xe mệt mỏi nằm la liệt trên những chiếc phản gỗ kê sát vách hoặc gục đầu xuống mặt bàn ngủ thiếp đi trong tiếng ngáy rền rĩ như sấm động, hòa cùng tiếng mưa rơi rả rích trên mái tôn.

Trong gian bếp rộng thênh thang, chỉ còn lại ánh sáng vàng vọt từ một bóng đèn tròn đơn độc đung đưa theo gió luồn.

Diệp mang từ trong kho lạnh ra một tảng thịt nạc vai lợn lớn nặng chừng mười ký, đặt phịch lên mặt chiếc thớt gỗ nghiến giữa bếp. Tảng thịt còn dính nguyên những mảng mỡ khổ dày cộm, gân màng nhằng nhịt chưa qua sơ chế — nguồn nguyên liệu giá rẻ quen thuộc mà quán vẫn nhập định kỳ từ lò mổ của thị trấn.

“Nhiên, lại đây lọc tảng thịt này ra hộ tao,” Diệp cất giọng đều đều, tay với ấm chè xanh rót hai bát nước chè đặc quánh bốc khói nghi ngút. “Lọc riêng phần nạc thớ dài để sáng mai thái mỏng làm thịt xào bún cho khách ăn điểm tâm, phần mỡ khổ thái hạt lựu đem rán lấy mỡ nước và tóp mỡ, còn mớ gân màng bạc nhạc dồn riêng vào nồi kia để ninh nước lèo. Làm xong thì lên gác mà ngủ.”

“Vâng, để tôi làm.”

Nhiên lau khô hai bàn tay đã đỏ ửng vì ngâm nước lạnh, bước nhanh đến trước bàn thớt. Cô tháo chiếc bao da đựng bộ dao cá nhân quấn quanh hông, rút ra một con dao lọc lưỡi cong, mỏng manh và dài bằng gang tôi bóng loáng ánh thép xanh.

Diệp bưng bát nước chè xanh nóng, tựa lưng vào mép tủ chạn bát bằng nhôm, mắt vờ nhìn ra khoảng sân ngập bùn ngoài hiên nhưng tầm nhìn lại kín đáo bao trọn lấy từng chuyển động của đôi bàn tay Nhiên.

Nhiên đặt bàn tay trái lên tảng thịt lạnh ngắt, các đầu ngón tay ấn nhẹ cảm nhận cấu trúc của từng bó cơ, hướng đi của thớ thịt và những đường viền của màng gân liên kết. Đột nhiên, toàn bộ dáng vẻ ngập ngừng, luống cuống ban tối biến mất hoàn toàn không để lại một dấu vết.

Lưỡi dao trong tay Nhiên khẽ lướt đi. Một nhát rạch ngọt xớt, chuẩn xác đến từng mi-li-mét men theo đúng lớp màng liên kết giữa khối mỡ khổ và thớ thịt nạc. Mũi dao lách sâu vào những khe hẹp nhất quanh phần xương sụn, nhẹ nhàng lột trần dải gân dai ngoằng mà không hề phạm phải dù chỉ một sợi thịt nạc đỏ hồng. Lưỡi thép di chuyển êm ru, uyển chuyển và nhịp nhàng như một nét bút lông của bậc thầy thư pháp lướt trên mặt lụa bạch, không có một động tác thừa, không một nhát chém gượng gạo, và tuyệt nhiên không phát ra một tiếng bập mạnh nào xuống mặt thớt gỗ nghiến.

Từng dải thịt nạc đỏ au rơi xuống chiếc khay inox bên cạnh, phẳng phiu, sạch sẽ và hoàn toàn giữ nguyên cấu trúc tự nhiên của thớ cơ; lớp mỡ khổ được cô chia thành những dải vuông vức tăm tắp với tốc độ nhanh đến mức mắt thường khó lòng theo kịp.

Đứng trong bóng tối mờ ảo của góc bếp, đôi mắt một mí của Lâm Ngọc Diệp hơi nheo lại.

Từng nhát dao lướt đi thoăn thoắt, góc nghiêng bốn mươi lăm độ đầy tính toán của sống dao, kỹ thuật giữ cho khớp cổ tay hoàn toàn bất động và lực phát ra trọn vẹn từ cẳng tay... Tất cả những chi tiết nhà nghề chuẩn xác ấy lập tức kích hoạt một vùng ký ức sâu kín trong đầu Diệp.

Khoảng sáu tháng trước, một tài xế xe tải đường dài chạy tuyến Bắc - Nam quen mặt từng bỏ quên lại quán của chị một cuốn tạp chí ẩm thực cũ mang tên *Bếp & Đời Sống*. Trang bìa số đặc biệt kỷ niệm ngày thành lập của tạp chí đó in hình một gian bếp nhà hàng cao cấp sáng loáng ánh đèn pha lê tại trung tâm Minh Cảng, kèm theo bài phóng sự dài nhiều kỳ về một nữ bếp phó trẻ tuổi tài năng xuất chúng — người nổi tiếng với những nhát dao pha lóc thịt gia cầm và thịt lợn chuẩn xác như một nhà phẫu thuật giải phẫu, người từng đứng sau những thực đơn mang đậm dấu ấn hiện đại hóa ẩm thực truyền thống Việt Nam.

Gương mặt kiên nghị, đôi mắt đen láy tập trung cao độ và vết chai đặc thù nơi khớp ngón trỏ tay phải của người con gái đang đứng lọc thịt trước mặt chị lúc này... hoàn toàn trùng khớp với bức ảnh chụp trên trang bìa tạp chí ấy.

Diệp khẽ nhấp một ngụm chè đặc chát đắng. Hơi nóng nồng nàn của lá chè rừng lan tỏa trong khoang miệng làm dịu đi cơn buồn ngủ.

*Hóa ra là chim phượng hoàng gãy cánh rớt xuống vũng bùn Dốc Sương này,* Diệp thầm nghĩ trong đầu, khóe mắt ánh lên tia nhìn phức tạp.

Chị sống ở cái ngã ba đường đèo này đủ lâu để nghe ngóng mọi biến động dưới xuôi qua những câu chuyện bên bàn rượu của cánh tài xế. Chị biết về những vụ thâu tóm tàn khốc trong giới ẩm thực ở Minh Cảng, biết cả việc tập đoàn ẩm thực khổng lồ mang tên Vị Việt Mới của gã doanh nhân Đỗ Khải Nam đang ráo riết bành trướng thế lực lên tận các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên ra sao.

Thậm chí mới chỉ tuần trước thôi, một chiếc xe tải chở hàng đông lạnh sơn logo bóng bẩy của một chi nhánh thuộc Vị Việt Mới cũng từng đỗ xịch lại trước cửa quán Ba Ngọn Đèn. Một tay đại diện bán hàng ăn mặc veston bảnh bao, nước hoa thơm nức mũi đã bước vào tận gian bếp nồng mùi mỡ lợn này, đặt lên bàn chị những gói sốt công nghiệp cô đặc đóng gói sẵn cùng tập tài liệu quảng cáo in màu tráng lệ. Gã buông những lời chào mời đầy trịch thượng, ngon ngọt ép chị ký hợp đồng nhập nguyên liệu đóng hộp và bột gia vị công nghiệp để thay thế toàn bộ nguồn nông sản loại hai rẻ tiền của nông dân vùng đèo. Diệp nhớ rất rõ bản thân đã thẳng thừng tống cổ gã đại diện bán hàng bóng bẩy ấy ra khỏi quán bằng trọn một gáo nước rửa rau bẩn thỉu hắt thẳng vào đôi giày da bóng lộn của gã.

Diệp nhìn những vết thương quấn băng dính y tế trắng bệch trên bàn tay Nhiên, nhìn những giọt mồ hôi đang lăn dài trên gò má gầy guộc của cô gái trẻ. Chị hiểu một người đã từng đứng trên đỉnh cao của những căn bếp hào nhoáng, thơm tho kia phải chịu đựng sự sụp đổ ghê gớm đến mức nào mới chấp nhận dạt vào cái xó rừng núi heo hút này, cúi đầu rửa từng chiếc xoong chảo đóng cặn mỡ lợn đông cứng và chịu nghe những lời mắng mỏ thô bỉ của một mụ chủ quán cơm bình dân như chị.

Diệp không lên tiếng vạch trần. Chị chọn cách im lặng tuyệt đối để giữ kín bí mật ấy cho cô gái.

Bởi vì người đàn bà dạn dày sương gió ấy hiểu rằng, có những bài học cốt tử mà sách vở trường lớp hay những gian bếp năm sao ngào ngạt hương bơ sữa không bao giờ có thể dạy cho một người đầu bếp. Con đường để một người thợ nấu chạm tới cái hồn cốt thực sự của hạt gạo, ngọn rau chỉ có thể bắt đầu khi đôi chân dám bước qua bùn lầy nhơ nhớp, và đôi bàn tay dám chạm vào nỗi đau, nỗi nhọc nhằn của những kiếp người lam lũ nhất.

Diệp đặt chiếc bát sứ đựng bã chè rỗng xuống mặt bàn, cất giọng thản nhiên như không có chuyện gì xảy ra:

“Lọc xong chỗ thịt nạc đó thì lên gác xép lấy chiếc chăn bông hoa đỏ mà đắp. Tranh thủ ngủ được chừng ba tiếng nữa thôi đấy, năm giờ sáng là bắt đầu một ngày mới rồi.”

Nói đoạn, Diệp dập điếu thuốc, quay lưng bước từng bước nặng nề lên chiếc cầu thang gỗ thông ọp ẹp dẫn lên căn gác lửng phía trên gian bếp.

Nhiên dừng tay dao, từ từ ngẩng đầu nhìn theo bóng lưng vuông vức, vững chãi của người đàn bà chủ quán khuất dần sau tấm rèm vải bạt. Trong không gian tĩnh lặng đến tịch mịch của đêm muộn vùng cao, chỉ còn tiếng ngọn lửa than tổ ong sủi tăm tí tách dưới đáy nồi nước dùng khổng lồ và tiếng gió ngàn rít qua khe nứa.

Lồng ngực Nhiên bỗng dâng lên một cảm giác ấm áp lạ kỳ — một thứ hơi ấm không đến từ những lời khen ngợi sáo rỗng hay những tràng pháo tay tán thưởng ở các cuộc thi ẩm thực sang trọng, mà đến từ sự chấp nhận thô mộc, khoan dung và đầy chở che của những con người sống bám vào mặt đường đất đá.

*Ooo... Ooo... Ooo!*

Bất thình lình, một chuỗi âm thanh đinh tai nhức óc xé toạc màn sương đêm tĩnh mịch của thung lũng.

Tiếng còi hơi xe tải rền vang liên hồi, dồn dập từ phía đỉnh dốc vọng xuống. Ánh đèn pha vàng vọt quét loang loáng qua lớp cửa kính ngập nước mưa, kéo theo tiếng gầm rú điên cuồng của hàng chục khối động cơ diesel hạng nặng đang ì ạch bò lùi vào khoảng sân trước quán.

Một chiếc xe bán tải của lực lượng tuần tra giao thông trờ tới, đỗ xịch ngay mép hiên, tiếng loa cầm tay vang lên dồn dập, khẩn thiết giữa trời mưa tầm tã:

“Quán Ba Ngọn Đèn chuẩn bị! Đỉnh đèo phía trên vừa sạt lở thêm một đoạn taluy âm cực kỳ nghiêm trọng, sụt lún toàn bộ nền đường! Toàn bộ năm chuyến xe khách giường nằm và đoàn xe tải kẹt lũ từ chiều đang được công an điều phối quay đầu khẩn cấp dồn hết xuống thị trấn tránh lũ quét! Nhà bếp chuẩn bị đón hơn hai trăm người vào trú đêm!”