Không ai được ở lại chỉ vì mắc nợ

Làn nước quanh Cổng Chín Tay lờ lững trôi những vạt khoáng chất vụn vỡ sau chuỗi sang chấn dữ dội, ánh lên thứ sắc độ xám xịt của tro tàn đáy biển, soi rõ vẻ kiệt quệ nhưng tĩnh lặng đến lạ kỳ trên diện mạo của cả nhóm thám hiểm lẫn những cư dân biển sâu. Bụi sulfide đen đặc từng có lúc cuộn trào mù mịt, bịt kín các màng lọc vi bọt và làm tê liệt các đầu dò lấy mẫu ngoại vi, nay đã bắt đầu ngưng kết lại. Dưới sức ép khủng khiếp của bốn trăm atmosphere, các hạt huyền phù sulfide và sắt kết tủa thành từng mảng bông xốp, chầm chậm rơi rụng như một trận tuyết đen đặc quánh trút xuống đáy vực, phủ lên những triền đá bazan lởm chởm vừa oằn mình qua cơn địa chấn cực đại. Tiếng rít xé màng nhĩ của những luồng thủy nhiệt quá áp thoát ra từ các vết nứt kiến tạo nay đã tắt lịm, nhường chỗ cho nhịp rung trầm ấm, đơn điệu mà bền bỉ phát ra từ sâu thẳm mạng lưới ống ngầm của Tim Van.

Bộ Điều Triều sau những nỗ lực nghẹt thở đã tạm thời ghìm giữ và tái lập thế cân bằng cho dòng nhiệt nội sinh. Dù hơn một nửa thành phố — từ những cấu trúc đá bọt rỗng xốp tầng tầng lớp lớp của Quận Thấp cho đến những ngách hầm hoang tàn, nứt toác ở Quận Im Lặng — đã biến thành những bãi đổ nát ngập trong bùn quặng và xác vỏ gãy nát, vùng lõi Vạn Triều vẫn đứng vững kiên cường giữa lòng rãnh sụt. Dòng nước ấm hai mươi lăm độ C, mang theo luồng sinh khí ổn định và nồng độ khoáng vi lượng tối ưu, đang cần mẫn cuộn chảy qua buồng ấp trứng trung tâm và hệ thống kho lưu trữ tám mươi bình mầm giống nguyên chủng. Hơi ấm luân chuyển mang lại nhịp đập hồi sinh cho hàng vạn sinh linh vừa thoát khỏi bờ vực tuyệt diệt trong gang tấc.

Trưởng quan Lam Đăng lơ lửng ngay phía trên bục đá bazan nứt toác, chùm đèn phát quang sinh học trên đỉnh đầu ông tỏa ra luồng ánh sáng xanh lam biếc trang trọng, thăm thẳm và uy nghiêm, rũ bỏ hoàn toàn vẻ chập chờn, lập lòe hoang mang của những giờ khắc hỗn loạn trước đó. Bên cạnh ông, Kẹp Đá đứng sừng sững tựa một pháo đài sống, bộ giáp ngực bằng chitin dày cộm chằng chịt những vết xước sâu hoắm do ma sát với các đòn bẩy thép và cạnh đá sắc nhọn trong lúc ghìm giữ cửa xả. Chiếc càng lớn của người tổ trưởng thợ máy bấu chặt vào gờ bệ van điều áp, những khớp chân găm sâu, vững chãi vào nền đá móng kiên cố.

"Toàn bộ các van bướm phân lưu đã được chốt cơ học bằng chốt nêm chịu lực," giọng Kẹp Đá truyền qua màng rung thạch anh khô khốc nhưng đanh thép, mang theo âm hưởng kim khí dội vào làn nước đặc quánh. "Các thợ già dày dạn nhất của Liên Minh Vỏ Cứng đã tiếp quản hầm số 7 và tuyến xả lũ số 5. Chúng tôi biết từng vết nứt trên các ống dẫn cổ xưa từ hàng chục chu kỳ triều trước, biết cả độ võng của các khớp nối sau cú lắc kinh hoàng vừa rồi. Vạn Triều sẽ được dựng lại bằng chính đôi càng và mồ hôi của thợ mỏ chúng tôi, không cần bất kỳ mũi khoan hay thanh hợp kim nào từ tàu nổi của con người."

Lam Đăng khẽ gật đầu, vây ngực phe phẩy nhịp nhàng tạo ra những gợn sóng đồng thuận lăn tăn trong làn nước: "Sự can thiệp kịp thời của các bạn mặt biển đã giúp chúng tôi nhận diện sự thật trần trụi và chặn đứng một thảm họa búa nước tức thời đe dọa thổi bay toàn bộ rạn sinh thái. Nhưng quyền điều phối dòng nhiệt, cũng như trách nhiệm tái thiết thành phố này từ trong đống tro tàn, thuộc về cư dân Vạn Triều. Chúng tôi không thể và không bao giờ đánh đổi sự tự chủ bằng cách dựa dẫm vào thiết bị lạ lẫm."

Giữa vòng vây của các vệ binh mang giáo phóng điện sinh học đã hạ đầu ngọn xuống đáy bùn, Mực Sương lướt lên một bước chậm chạp. Thân hình bà ta dường như co rút lại sau cú sốc thất bại, các mảng sắc tố màu xám tro trên lớp da nhăn nheo biến đổi tán loạn, để lộ nỗi bẽ bàng và sự kiệt quệ tột cùng. Đôi mắt lớn phủ màng mờ của cựu Cố vấn An ninh nhìn trừng trừng vào bản đồ dòng nhiệt đang dần ổn định hiển thị trên vách đá bazan.

"Khu vực tâm chấn đứt gãy phía Đông vẫn còn ba đường van ngầm phụ chưa được khóa triệt để," Mực Sương phát ra chuỗi âm thanh lách cách ngắt quãng, run rẩy truyền qua tầng nước lơ lửng, một xúc tu run rẩy vươn về phía Lam Đăng như cố níu kéo chút quyền uy đã vỡ vụn. "Túi bùn nóng tích tụ ở đó có thể xé toạc chân móng Tim Van vào chu kỳ triều tới. Hãy để tôi dẫn đầu một nhóm lặn cảm tử vào tận đáy nứt. Tôi biết kết cấu của từng then chặn lậu mà Nhóm Nước Đục đã cài vào. Tôi sẽ lặn xuống, khóa chết chúng từ bên trong, cho dù... cho dù đá sụt có chôn vùi tôi dưới rãnh vực."

Một khoảng lặng nặng nề như khối đá ngàn cân lập tức trùm lên làn nước lạnh buốt. Bát Nhịp, đứng tựa lưng vào một cột đá bazan nứt nẻ gần đó, siết chặt các xúc tu lại thành từng cuộn tròn, ánh mắt thoáng xao động khi nhìn người chị gái từng một thời quyền uy tối thượng. Nhưng trước khi anh kịp phát ra một chuỗi hạ âm nào, tiếng gõ càng đanh thép của Kẹp Đá đã xé toang không gian ngột ngạt.

"Đủ rồi, Mực Sương!" Kẹp Đá gằn từng tiếng, đôi mắt kép lóe lên ánh nhìn nghiêm khắc và căm phẫn. "Tự biến mình thành một xác chết anh hùng dưới đống bùn đá không phải là cách chuộc tội. Đó chỉ là trò đào tẩu hèn nhát của một kẻ không dám đối mặt với những người thợ mà bà đã tước đoạt nhiệt lượng, không dám nhìn vào mắt những gia đình mất nhà ở Quận Thấp!"

Lam Đăng cũng nâng chùm đèn trên đỉnh đầu sáng rực rỡ, chiếu rọi luồng quang năng rực rỡ thẳng vào Mực Sương, giọng nói dứt khoát không chút khoan nhượng: "Hội đồng bác bỏ thỉnh cầu đó. Vạn Triều có luật tục và có công lý. Trách nhiệm của bà là phải sống, phải đứng trước phiên điều trần công khai của toàn thể cư dân, khai báo từng mắt xích phá hoại và dùng chính đôi tay mình để khuân từng khối đá bazan tái thiết các buồng ấp trứng. Một sự hy sinh liều lĩnh ngoài vòng pháp luật tuyệt đối không thể xóa bỏ hậu quả của những sai lầm có tính toán."

Mực Sương rũ bỏ mọi nỗ lực kháng cự cuối cùng, thu cụp toàn bộ xúc tu lại sát thân thể mềm rũ, cúi đầu trôi lùi về phía sau hàng lính canh đang giữ khoảng cách nghiêm ngặt. Công lý của biển sâu không dung thứ cho sự vị kỷ, dù nó được ngụy trang khéo léo dưới tấm áo tử vì đạo.

Chứng kiến toàn bộ cuộc đối thoại căng thẳng qua lớp kính chịu áp dày cộm của khoang cách ly, Nguyễn Hải An thở dài một hơi thật khẽ, xua tan áp lực đè nặng trong lồng ngực rồi quay ngoắt lại đối diện với ba người đồng đội của mình. Trên vách khoang tàu Khe Mực 1, ánh đèn đỏ từ hệ thống cảnh báo phụ nhấp nháy từng hồi đơn điệu, gieo vào không gian hẹp những nhịp đập căng thẳng đến nghẹt thở.

"Tập hợp kiểm tra thông số lần cuối," Hải An lên tiếng, giọng cô bình tĩnh đến mức sắt đá, kéo sự chú ý của cả nhóm về thực tại khắc nghiệt bên trong buồng lái.

Trần Quang Minh gạt cần điều khiển trên bảng điều khiển trung tâm, để màn hình số liệu kỹ thuật số hiện lên rõ nét với những dải đồ thị màu cam báo động: "Đồng hồ dưỡng khí hiển thị chính xác mười chín phẩy tám phần trăm ở bình tích áp khẩn cấp. Cụm van tiết lưu lõi gốm mạ nickel đã bị ăn mòn rỗ mặt ngoài sau khi tiếp xúc với nồng độ hydrogen sulfide đậm đặc từ hố phun. Nếu chúng ta nán lại thêm nửa giờ để giúp dọn dẹp đống đổ nát ở cửa hầm, van sẽ kẹt cứng. Khi đó, không ai trong chúng ta lên được mặt nước."

Linh ngồi tựa lưng vào ghế hoa tiêu phụ, bàn tay phải quấn băng gạc y tế sau khi được Minh chăm sóc vết rộp da do dị ứng polymer, mắt nhìn vào màn hình năng lượng: "Ắc quy lithium-titanate còn ba mươi tám phần trăm sau khi chia sẻ điện tải cho hệ thống sưởi khoang ấu trùng. Đủ để kích hoạt turbine vượt qua khe nứt phụ Alpha-7 và trồi lên tầng nước tự do bốn nghìn mét, nhưng không thừa một kilowatt nào để vận hành cánh tay robot bốc dỡ đá."

Lê Tường Vy nhìn ra ngoài cửa kính, nơi những bóng dáng giáp xác nhỏ bé của cư dân Quận Thấp đang lầm lũi gom nhặt từng mảnh vỏ sò vỡ dưới đáy bùn. Trong mắt cô ánh lên nỗi giằng xé khôn nguôi: "Chúng ta bỏ đi lúc này sao? Họ vừa trải qua một cơn ác mộng. Nếu chúng ta dùng động cơ phụ hỗ trợ gạt các tảng đá chắn ngang nhánh hầm..."

"Không, Vy," Hải An cắt ngang, ánh mắt kiên định nhìn thẳng vào mắt từng thành viên. "Chúng ta không thể ở lại chỉ vì mặc cảm tội lỗi hay lòng trắc ẩn vượt ngoài khả năng kỹ thuật. Tôi đã cam kết với Thuyền trưởng Thu Hạnh: chạm ngưỡng hai mươi phần trăm khí thở là rút lui tuyệt đối. Tàu mẹ đang chống chọi với bão cấp mười một trên mặt biển để giữ vị trí neo động học đón chúng ta. Nán lại thêm một phút, chúng ta không cứu thêm được ai mà chỉ biến bản thân thành một gánh nặng cứu hộ mới cho cả đáy biển lẫn mặt nước."

Cô đặt bàn tay bọc găng lên bờ vai Vy, hạ giọng nhưng từng lời như đanh lại: "Vạn Triều vừa chứng minh họ có khả năng tự chữa lành vết thương của chính mình. Sự tôn trọng lớn nhất mà chúng ta có thể dành cho họ lúc này là rời đi đúng lúc, giữ trọn lời hứa và bảo toàn sinh mạng cho chuyến thám hiểm."

Minh gật đầu dứt khoát, ngón tay anh lướt qua hàng công tắc nguồn, chuẩn bị chuyển đổi từ nguồn điện ngoài sang mạch ắc quy độc lập. Quyết định đã được ấn định.

Trước khi nắp khoang ghép nối đóng kín hoàn toàn, Phạm Ngọc Linh bước tới cửa van áp lực trung gian. Qua lớp kính ngăn cách hai môi trường sống, một thợ nuôi cấy bản địa — người mang trên mình lớp mai phủ đầy rêu sáng màu ngọc lục bảo — đang cung kính chờ đợi. Linh cầm trên tay chiếc ống truyền dữ liệu quang học chống nước đã được khử trùng hai chiều.

Bên trong ống là toàn bộ hồ sơ phân tích vi sinh mà cô đã tổng hợp trong suốt những ngày làm việc tại Vườn Khói Trắng: cấu trúc chuỗi enzyme chịu nhiệt của thảm vi khuẩn hóa tổng hợp, phương pháp ủ môi trường dinh dưỡng phục hồi màng sinh học đáy biển, và biểu đồ chu kỳ đối lưu lý tưởng để kích thích kén giun ống Riftia phân chia tế bào.

"Đây là dữ liệu phân tích màng sinh học và hướng dẫn tái sinh thảm nuôi cấy tại chỗ," Linh nói qua bộ đàm liên lạc áp điện, từng từ được phát âm chậm rãi và rõ ràng. "Toàn bộ tám mươi bình giống gốc đã nằm an toàn trong kho bảo tồn Tim Van. Chúng tôi không giữ lại bất kỳ mẫu sinh học sống nào trên tàu lặn. Vạn Triều thuộc về các bạn, và sự sống của vịnh biển này phải tiếp tục nảy mầm từ chính đôi bàn tay của các bạn."

Người thợ nuôi cấy áp hai bàn chân kẹp vào tấm thạch anh, phát ra những xung ánh sáng màu lục thuần khiết — tín hiệu của sự triên ân sâu sắc và lời thề giữ gìn sự sống. Linh mỉm cười thanh thản, lùi lại phía sau. Cô đã hoàn thành trọn vẹn đạo đức của một nhà sinh học: quan sát, thấu hiểu, hỗ trợ, nhưng tuyệt đối không chiếm đoạt hay xâm lấn di sản tự nhiên.

Ở góc điều khiển bên cạnh, Lê Tường Vy hoàn tất thao tác cuối cùng trên hệ thống máy phiên dịch ba lớp. Những hàng chữ số xanh lét chạy dọc màn hình khi cô đối chiếu xong bản từ điển thuật ngữ kỹ thuật và hành vi liên loài — công trình kết tinh từ hàng chục bản ghi lỗi, những hiểu lầm suýt trả giá bằng mạng sống, và sự cộng tác âm thầm của Trầm Vang cùng Bát Nhịp.

Ngón tay cô dứt khoát gạt phím điều khiển, tắt bỏ hoàn toàn các bộ lọc ngữ nghĩa tạm thời mà cô từng cài đặt để đối phó với các tín hiệu gây nhiễu của Nhóm Nước Đục.

"Bộ dịch thuật đã trả về trạng thái nguyên bản," Vy thông báo, tháo chiếc tai nghe cộng hưởng âm học ra khỏi đầu. "Từ giờ trở đi, máy sẽ ghi nhận đúng ba lớp: hạ âm để dựng khung ý niệm, màu sắc quang phổ để định hình cảm xúc, và chuyển động cơ thể để xác thực chân thực. Không còn bộ lọc suy đoán chủ quan của con người nữa. Những người thám hiểm mai sau sẽ phải lắng nghe họ bằng sự khiêm nhường thực sự."

Hải An gật đầu xác nhận. Cánh cửa van kim loại dày nặng khép lại với một tiếng "cạch" khô khốc, cơ cấu chốt thủy lực xoay tròn ba vòng, khóa chặt môi trường sống nhân tạo của con người tách biệt khỏi vực thẳm sáu nghìn mét.

"Minh, ngắt kết nối!" Hải An ra lệnh.

"Ngắt dây nối chịu áp!" Minh hô lớn, tay gạt phanh cơ học.

Bên ngoài mạn tàu, các ngàm kẹp giữ tàu Khe Mực 1 vào bến đỗ Cổng Chín Tay đồng loạt bung ra. Hệ thống dây cáp điện dự phòng rơi khỏi hốc tiếp xúc, cuộn lại gọn gàng dưới đáy đá bazan. Nước biển lạnh giá tràn vào khoảng hở giữa tàu và bến đỗ, tạo nên một luồng xoáy nhỏ cuốn tung lớp bụi sulfide còn sót lại.

Tiếng turbine đẩy vang lên trầm đục, rung nhẹ qua khung xương hợp kim titan của con tàu. Bốn cánh chân vịt bọc composite chém vào làn nước đậm đặc, nâng mũi tàu lặn lên khỏi bệ đá.

Phía trước kính chắn gió dày cộm, một bóng đen quen thuộc bất ngờ lướt tới. Bát Nhịp xòe rộng tám xúc tu mềm mại nhưng dẻo dai, chiếc túi mực phập phồng nhịp nhàng điều chỉnh độ nổi. Trên xúc tu thứ ba bên phải, anh không còn cầm thanh khoáng chất lân tinh đùa cợt hay chiếc huy hiệu bị làm giả của phường hội, mà giương cao một cây đuốc pyrit tự nhiên tỏa ra ánh sáng màu vàng rực năm trăm tám mươi nanomet — màu sắc chuẩn mực của tín hiệu cứu nạn và dẫn đường an toàn.

Bát Nhịp quay ngoắt thân mình, phóng một luồng phụt nước chính xác rồi trôi về phía trước, ra hiệu cho tàu bám theo.

Hành lang chính của Cổng Chín Tay đã bị hàng triệu tấn đá bazan và quặng sulfide chôn vùi vĩnh viễn sau trận động đất. Lối thoát duy nhất lúc này là rãnh xả cũ của hầm số 7, dẫn ngược lên khe nứt kiến tạo phụ Alpha-7 mà robot trinh sát từng phát hiện.

Con tàu lặn cồng kềnh rộng hai mét chín chầm chậm tiến vào mê cung đá sụp đổ. Hai bên mạn tàu, những khối đá nhọn hoắt chìa ra như răng nanh của quái thú biển sâu, có những đoạn khoảng hở giữa vỏ titan và vách đá chỉ còn chưa đầy ba mươi centimet. Bụi đá lơ lửng làm tầm nhìn của hệ thống camera quang học giảm xuống dưới năm mét, trong khi sóng phản xạ siêu âm liên tục dội về những xung nhiễu loạn xạ.

Nhưng Bát Nhịp ở đó. Chú bạch tuộc của Phường Khăm Có Tâm luồn lách qua từng khe hẹp với sự chính xác tuyệt đối của một sinh vật sinh ra từ lòng vực thẳm. Mỗi khi gặp một khúc cua bị đá tảng chắn nửa lối, anh lại xòe rộng hai xúc tu đo đạc khoảng trống, dùng đuốc vàng gõ hai nhịp ngắn vào vách đá bazan để báo hiệu cho Minh căn chỉnh góc lái.

Minh nín thở, hai tay ghì chặt cần điều khiển thủy lực, đôi mắt căng ra theo dõi từng chuyển động của đốm sáng vàng phía trước. Từng cú nhích chân vịt, từng đợt xả khí phụ trợ đều được tính toán chuẩn xác đến từng milimet để tránh cho lớp vỏ titan mỏng manh va quẹt vào gờ đá sắc lẹm.

Sau mười lăm phút nghẹt thở luồn lách qua ma trận đá đổ của hầm số 7, dòng nước xung quanh đột ngột chuyển hướng. Áp lực cản giảm bớt, và một luồng hải lưu đối lưu lạnh buốt, giàu oxy tinh khiết thốc mạnh vào mũi tàu Khe Mực 1, cuốn trôi đi lớp bùn đen bám trên lớp kính quan sát.

Họ đã tới ngưỡng cửa của khe nứt kiến tạo phụ Alpha-7.

Tại đây, vách đá bazan đột ngột mở rộng thành một hẻm vực dựng đứng, hun hút sâu thẳm cắt thẳng qua các tầng địa chất cổ xưa, vươn ngược lên màn đêm vĩnh cửu của biển sâu bốn nghìn mét.

Bát Nhịp dừng lại bên một gờ đá bazan vững chãi ở mép hốc thoát hiểm. Anh thu gọn các xúc tu, trôi lơ lửng ngược dòng nước đối lưu, đối diện trực tiếp với buồng lái của con tàu.

Không còn những trò biến màu trêu chọc, không còn những cú vỗ xúc tu tinh quái hay chiếc huy hiệu bị đục rãnh để thử thách khách lạ. Dưới ánh đèn pha của tàu lặn rọi tới, toàn bộ lớp da của Bát Nhịp đồng loạt chuyển sang một màu lam ngọc sâu thẳm, tĩnh tại và thuần khiết.

Anh chậm rãi nâng hai xúc tu trước ngực, bắt chéo thành hình chữ X hoàn hảo, rồi nhẹ nhàng cúi đầu ba lần theo nhịp điệu trang nghiêm nhất của cư dân Vạn Triều — cử chỉ chúc may mắn và bình an tối thượng dành cho những người bạn đồng hành bước vào hành trình sinh tử.

Vy nhìn qua màn hình, khóe mắt cay cay, đưa tay lên ngực trái đáp lại nghi lễ. Hải An, Minh và Linh cũng đồng loạt nghiêng mình trước ô kính quan sát.

Bát Nhịp giữ tư thế ấy thêm ba giây, rồi khẽ vẫy xúc tu một lần cuối trước khi xoay người, phóng mình vút vào bóng tối của hầm số 7, quay trở về với thành phố đang chờ anh chung tay tái thiết.

Một mình giữa lòng đại dương bao la, động cơ đẩy của tàu Khe Mực 1 gầm lên những vòng tua dứt khoát.

Đèn pha tàu lặn rọi thẳng vào một khe nứt dựng đứng dẫn thẳng lên mặt biển tối đen như mực.