Doanh Nghiệp Của Anh Không Phải Tuyến Phụ Của Cô

Ánh đèn neon dài ngoằng gắn trên trần thạch cao phòng họp trung tâm Điểm Nối nhấp nháy một nhịp rồi hắt xuống thứ ánh sáng trắng lạnh lẽo, đổ bóng hai người đàn ông sáng lập lên tấm bản đồ mạng lưới kho vận miền Bắc phủ kín nửa bức tường. Trên mặt bàn kính cường lực hình chữ nhật, tập hồ sơ đầu tư bìa da xanh thẫm mang biểu trưng Quỹ Đầu tư Logistics Bắc Âu nằm im lìm, phẳng phiu và thơm mùi giấy in ngoại nhập, đối lập hoàn toàn với xấp báo cáo công nợ tồn đọng đã quăn góc, chi chít những vệt bút dạ quang vàng cam bên cạnh.

Mùi cà phê phin nguội ngắt lắng dưới đáy ly thủy tinh quyện với khói thuốc lá thoảng qua từ khe cửa ban công khép hờ, tạo nên một bầu không khí đặc quánh, nặng nề đến nghẹt thở. Ngoài khung cửa kính hai lớp cách âm, tiếng gầm rú của những khối động cơ xe tải hạng nặng chở hàng ca đêm cho đợt cao điểm ngày mười hai tháng Mười Hai vừa lắng xuống chưa đầy nửa tiếng. Sân kho Bình Sa rộng hơn ba héc-ta chìm vào một khoảng lặng hiếm hoi, chỉ còn lại ánh đèn pha quét chậm chạp của chiếc xe nâng hàng điện đang đưa các pallet gỗ cuối cùng vào khu vực cách ly kiểm định. Nhưng cái tĩnh lặng ngắn ngủi của đất trời bên ngoài chỉ làm nổi bật thêm tiếng lòng bàn tay đập dứt khoát, chát chúa xuống mặt kính của Bùi Hải Sơn.

“Bốn mươi tỷ đồng tiền mặt, Minh Khang! Cậu có tỉnh táo để hiểu con số này có ý nghĩa sống còn thế nào vào đúng thời điểm này không?”

Hải Sơn không ngồi. Anh đứng tựa vào mép bàn, chiếc cà vạt đã bị kéo lệch sang một bên, tay áo sơ mi xắn lửng để lộ đôi gân tay nổi rõ vì căng thẳng. Anh đẩy mạnh tập tài liệu bìa da xanh thẫm về phía đối diện, mũi ngón trỏ gõ dồn dập, đanh thép lên trang thứ bảy, ngay tại điều khoản số bốn được in hoa đậm nét:

“Định giá doanh nghiệp trước đầu tư là một trăm hai mươi tỷ đồng. Họ sẵn sàng rót thẳng bốn mươi tỷ tiền tươi thóc thật vào tài khoản ngân hàng của chúng ta ngay trong quý một năm tới. Đổi lại, chúng ta chỉ cần làm một việc duy nhất—một việc mà bất kỳ giám đốc điều hành chuỗi cung ứng có cái đầu lạnh nào trên thương trường cũng sẽ làm ngay tắp lự: chuẩn hóa triệt để tệp khách hàng. Trong vòng sáu mươi ngày kể từ ngày giải ngân đợt đầu, Điểm Nối phải đơn phương thanh lý toàn bộ hợp đồng dịch vụ lưu kho và phân phối với nhóm tiểu thương, các xưởng may gia công thủ công, các cơ sở gốm sứ mỹ nghệ và nhóm doanh nghiệp SME vừa và nhỏ. Toàn bộ hạ tầng kho bãi Bình Sa, ba giàn nâng tự động, toàn bộ nhân sự vận hành và hệ thống băng chuyền phân loại quét mã laser sẽ được dành riêng phục vụ độc quyền cho chuỗi bán lẻ quốc tế của họ. Đổi lại, biên lợi nhuận ròng của tập đoàn bán lẻ Bắc Âu cam kết giữ vững ở mức mười tám phần trăm, ổn định bằng văn bản pháp lý có bảo lãnh thanh toán trong suốt ba năm liên tiếp!”

Minh Khang vẫn ngồi yên ở đầu bàn bên kia, lưng tựa vững chãi vào chiếc ghế xoay bọc nỉ đen. Hai bàn tay anh đan chặt vào nhau đặt trên mặt kính, ngón cái khẽ day nhẹ vào khớp đốt ngón trỏ. Ánh mắt anh bình thản, tĩnh lặng như mặt hồ không gợn sóng lướt qua từng dòng chữ in bằng mực đen sắc nét của bản ghi nhớ nguyên tắc, nhưng cơ hàm bạnh ra và siết chặt lại bên dưới lớp râu lấm tấm đã tố cáo sự giằng xé dữ dội đang diễn ra bên trong lồng ngực.

“Thanh lý toàn bộ khách hàng vừa và nhỏ trong vòng sáu mươi ngày?”

Khang trầm giọng. Âm lượng của anh không lớn, không gay gắt, nhưng từng âm tiết rơi xuống giữa không gian phòng họp đều mang theo một sức nặng hữu hình.

“Hải Sơn, anh thông minh như vậy, sao anh có thể quên mất Điểm Nối đã bắt đầu từ đâu? Ba năm trước, vào đúng cái mùa mưa dầm dề cuối năm, khi chúng ta rời bỏ công ty đa quốc gia để ra ngoài lập nghiệp, chúng ta có cái gì? Một cái nhà kho lợp tôn dột nát ở ngoại thành Gia Lâm, nền xi măng nứt toác, nửa đêm nước ngập mấp mé mắt cá chân, và đúng sáu người công nhân bốc xếp thời vụ nhận lương theo ngày. Lúc chúng ta chạy vạy khắp các ngân hàng để vay từng trăm triệu tiền cọc mặt bằng mà bị từ chối thẳng thừng, ai là những người đã gửi từng kiện hàng đầu tiên cho chúng ta sống sót qua mùa đông năm đó? Là những chủ xưởng may gia đình ở làng nghề, là những lò gốm sứ mây tre đan bên Bến Mới phải chắt bóp từng đồng chi phí bọc xốp bóng khí, là những nhãn hàng mỹ phẩm độc lập như Lá Nhỏ của chị Thu, và cả những kiện thảo mộc sơ chế đầu tiên của Mộc Miên nữa. Từng đơn hàng lẻ của họ, từng đồng phí lưu kho mấy trăm ngàn mỗi tháng của họ đã nuôi sống sáu người bốc xếp, nuôi sống cái tên Điểm Nối này cho đến khi chúng ta dựng được ba héc-ta kho Bình Sa hôm nay. Giờ đây, một quỹ ngoại chìa ra một cành ô liu dát vàng bốn mươi tỷ, anh muốn chúng ta đóng dấu đỏ vào một cái trát đơn phương chấm dứt hợp đồng, tống đạt trong vòng sáu mươi ngày để đẩy toàn bộ bọn họ ra đường ray giữa lúc cận Tết sao?”

“Kinh doanh không phải là cái trại dưỡng lão, Khang!” Hải Sơn ngắt lời bạn mình bằng một giọng gắt sắc lẹm, lạnh lùng như một lưỡi dao mổ của chuyên viên kiểm toán tài chính. “Tình nghĩa không giúp chúng ta trả được hóa đơn tiền điện công nghiệp hai trăm triệu mỗi tháng! Tình nghĩa không trả được tiền thuê ba héc-ta mặt bằng Bình Sa ba trăm triệu đều đặn vào ngày mùng năm hàng tháng cho ban quản lý khu công nghiệp! Cậu mở mắt ra mà nhìn thẳng vào xấp báo cáo dòng tiền tuần này đi!”

Bàn tay Hải Sơn giật mạnh tập tài liệu đóng gáy lò xo nằm dưới đáy, ném xoạch một tiếng khô khốc ra giữa bàn, ngay trước tầm mắt của Khang. Những trang giấy A4 bung mép, phơi bày những con số in mực đỏ cảnh báo ở cột công nợ phải thu quá hạn:

“Nhìn vào dòng thứ tư đi! Chuỗi siêu thị bán lẻ K. vừa chính thức gửi công văn xin khất nợ lần thứ ba vào chiều hôm qua. Khoản nợ đọng một tỷ bốn trăm triệu đồng tiền phí dịch vụ logistics và lưu kho tích lũy từ quý ba đến giờ đã quá hạn thanh toán gần hai tháng ròng rã! Đội ngũ pháp chế và mua hàng của bọn họ viện đủ mọi lý do, từ việc tái cấu trúc chuỗi cung ứng, thay đổi phần mềm kế toán ERP cho đến việc cổ đông ngoại rút vốn để trì hoãn biên bản đối soát. Trong khi đó thì sao? Chi phí bảo dưỡng định kỳ hệ thống giàn nâng tự động vừa ngốn mất một trăm tám mươi triệu, giá xăng dầu vận tải đường dài tăng giá theo kỳ điều hành mới nhất, chi phí phụ cấp làm thêm giờ cho một trăm hai mươi công nhân kho chạy ba ca suốt chiến dịch mười hai tháng Mười Hai vừa rồi đã quét sạch hơn tám mươi phần trăm lượng tiền mặt dự phòng khả dụng trong tài khoản của Điểm Nối! Cậu có biết số dư khả dụng sáng nay còn bao nhiêu không? Chưa đầy sáu trăm triệu!”

Hải Sơn bước tới sát chiếc ghế Khang ngồi, hai tay chống xuống mặt bàn, hơi thở dồn dập phả ra mùi khói thuốc:

“Nếu sang tháng sau, Chuỗi K. tuyên bố mất khả năng thanh toán, hoặc đơn giản là bọn họ chơi bài cùn, kéo dài thêm một quý nữa để dồn vốn mở điểm bán mới, chúng ta lấy cái gì để nộp tiền mặt bằng ngày mùng năm tới? Lấy cái gì để thanh toán tiền lương cơ bản và thưởng tháng mười ba cho một trăm hai mươi con người đang còng lưng ngoài bãi kia? Cậu định mang tình nghĩa với các xưởng gốm Bến Mới và thương hiệu Lá Nhỏ ra ngân hàng để cầm cố lấy tiền mặt à?”

Căn phòng tầng lửng một lần nữa rơi tõm vào khoảng lặng ngột ngạt đến rợn người. Tiếng vo ve khe khẽ của dàn điều hòa nhiệt độ cũ kỹ bỗng trở nên rõ rệt một cách trớ trêu.

Minh Khang nhìn chằm chằm vào con số một tỷ bốn trăm triệu đồng in đậm trong cột nợ khó đòi của Chuỗi K. Lời của Hải Sơn không hề sai một chữ nào. Là Giám đốc Tài chính, trách nhiệm của Sơn là giữ cho con tàu Điểm Nối không bị thủng đáy và chìm nghỉm trước những tảng băng ngầm công nợ. Chuỗi K. từng là một trong những khách hàng doanh nghiệp quy mô lớn đầu tiên mà họ ký được khi bước chân về khu công nghiệp Bình Sa, từng được xem là bảo chứng cho uy tín của công ty. Nhưng giờ đây, chính cái đối tác từng xem là thân tình ấy lại đang biến thành một khối u ác tính, gặm nhấm từng tế bào thanh khoản của Điểm Nối mỗi ngày trôi qua.

Khang hiểu rất rõ thế cờ tàn nhẫn này. Để duy trì thanh khoản tự thân mà không cần đến khoản cứu trợ bốn mươi tỷ kèm theo chiếc thòng lọng độc quyền của Quỹ Bắc Âu, ban điều hành chỉ có một lối thoát duy nhất: siết chặt toàn diện hạn mức tín dụng trên toàn bộ hệ thống khách hàng hiện hữu. Nghĩa là phải cắt giảm kỳ hạn công nợ gối đầu từ ba mươi ngày truyền thống xuống còn vỏn vẹn bảy ngày, áp đặt tỷ lệ ký quỹ tiền mặt bắt buộc, và kiên quyết ra lệnh cho hệ thống WMS tự động khóa cổng xuất hàng đối với bất kỳ tài khoản nào chậm thanh toán quá bốn mươi tám giờ.

Nhưng nếu làm như vậy vào đúng tháng Chạp—thời điểm mà các xưởng sản xuất nhỏ, các tiểu thương đang dồn toàn bộ nguồn lực tài chính cuối cùng để gom nguyên liệu thô, trả lương thợ và đón đợt mua sắm Tết—thì chẳng khác nào một đòn siết cổ gián tiếp, bóp nghẹt sự sống của những đối tác đã đồng hành cùng họ từ thuở hàn vi.

Khang đưa hai ngón tay lên day mạnh vào hai bên thái dương đang giật liên hồi, giọng nói của anh khàn đặc đi vì thiếu ngủ và áp lực:

“Tôi hiểu bài toán thanh khoản, Sơn. Tôi chưa bao giờ xem nhẹ sự an nguy của một trăm hai mươi công nhân kho bãi ngoài kia. Nhưng nếu chúng ta đặt bút ký vào bản term sheet này của Quỹ Bắc Âu, Điểm Nối sẽ không còn là Điểm Nối mà tôi và anh từng thề sẽ xây dựng nữa. Chúng ta sẽ lập tức biến thành một trạm trung chuyển gia công phụ thuộc hoàn toàn vào một ông chủ ngoại quốc duy nhất. Hôm nay họ hào phóng rót bốn mươi tỷ vì họ cần mạng lưới hạ tầng sẵn có của chúng ta để đánh chiếm thị trường nội địa. Nhưng hai năm nữa, ba năm nữa, nếu tập đoàn mẹ của họ ở châu Âu thay đổi chiến lược toàn cầu, hoặc họ tìm được một đối tác kho bãi khác rẻ hơn mười phần trăm, họ rút vốn đi thì sao? Điểm Nối lúc đó sẽ chỉ còn là một cái xác nhà xưởng rỗng tuếch, máy móc hoen gỉ, còn toàn bộ tệp khách hàng địa phương, những đối tác từng xem chúng ta là bệ đỡ, thì đã bị chúng ta xua đuổi từ lâu và không bao giờ quay trở lại nữa.”

Khang ngước mắt lên, nhìn thẳng vào đôi mắt đỏ ngầu vì thức đêm của người bạn đồng hành:

“Cho tôi hai mươi bốn giờ. Đúng hai mươi bốn giờ. Tôi sẽ ngồi lại với đội ngũ vận hành và pháp chế để đưa ra một phương án tái cơ cấu dòng tiền, xử lý triệt để khoản nợ của Chuỗi K. mà không cần phải bán linh hồn của Điểm Nối cho quỹ ngoại.”

Hải Sơn nhìn Khang rất lâu. Trong ánh mắt người giám đốc tài chính, ngọn lửa giận dữ dần dần chùng xuống, nhường chỗ cho sự mệt mỏi cùng cực của một người đã quá kiệt sức vì những con số. Sơn thở hắt ra một hơi dài, nặng nề gập cuốn sổ tay da lại, rồi không nói thêm một lời nào, quay người bước ra khỏi phòng họp. Cánh cửa gỗ đóng lại bằng một tiếng cạch dứt khoát, để lại Minh Khang một mình giữa căn phòng sáng quạnh quẽ, chung quanh là những tấm bản đồ quy hoạch mở rộng kho bãi đang dở dang.

***

Tám giờ sáng, nắng mùa đông bắt đầu rọi những vệt hanh hao, vàng vọt xuống khoảng sân bê tông phía sau trung tâm vận hành Bình Sa. Gió từ cánh đồng trơ gốc rạ phía ngoài hàng rào thổi thốc vào, mang theo hơi ẩm buốt lạnh đặc trưng của những ngày giáp Tết.

Lâm An Nhiên đứng tựa bên hông chiếc xe bán tải màu xám tro của Mộc Miên. Trên tay cô là tập bìa kẹp hồ sơ đối soát ca đêm của chiến dịch mười hai tháng Mười Hai, những trang biên bản bàn giao đơn hàng vừa được ký chốt hoàn tất giữa điều phối viên hai bên. Khi bóng dáng cao lớn của Minh Khang bước ra từ lối cửa ngách căn-tin với hai chiếc ly giấy đựng trà gừng nóng bốc khói nghi ngút, An Nhiên lập tức nhận ra những bước chân có phần nặng nề của anh, quầng thâm dày cộm dưới khóe mắt và nét mệt mỏi hằn sâu nơi khóe miệng.

“Đêm qua giải tỏa xong ba ngàn bảy trăm đơn hàng trơn tru không một lỗi quét mã, tỷ lệ thất thoát bằng không tròn trĩnh, đáng lẽ Giám đốc Khang phải đang ngủ một giấc thật sâu bù lại chứ?” An Nhiên nhận lấy chiếc ly giấy từ tay anh, ngón tay khẽ chạm vào thành ly ấm áp, mỉm cười nhẹ nhàng cất lời thăm dò.

Khang khẽ cười trừ, một nụ cười thoáng qua đầy vẻ bất đắc dĩ. Anh xoay người, tựa lưng vào mép thùng xe bán tải, đưa mắt nhìn ra khoảng sân kho rộng thênh thang phía trước, nơi những chiếc xe tải một tấn rưỡi đang tấp nập lùi đuôi vào cửa xuất hàng số bốn:

“Hải Sơn vừa mang đến bàn làm việc của anh một bản term sheet trị giá bốn mươi tỷ đồng từ Quỹ Đầu tư Logistics Bắc Âu. Định giá trước đầu tư một trăm hai mươi tỷ.”

An Nhiên khẽ nhướng mày, nhưng chưa kịp để cô lên tiếng, Khang đã tiếp tục bằng một giọng đều đều, không giấu nổi sự cay đắng:

“Đi kèm với một điều kiện tiên quyết: Điểm Nối phải xóa sạch toàn bộ nhóm khách hàng SME, các xưởng sản xuất nhỏ và thương hiệu thủ công trong vòng sáu mươi ngày. Bọn anh phải dành trọn vẹn một trăm phần trăm công suất kho Bình Sa để phục vụ độc quyền cho chuỗi bán lẻ quốc tế của họ.”

Trong khoảnh khắc ấy, trong tâm trí An Nhiên, dòng meme quen thuộc của dân kinh doanh mạng xã hội lập tức nảy số một cách trớ trêu: *‘Khi bạn vừa trầy vi tróc vảy thoát khỏi kiếp nạn bị đại gia chèn ép thì người yêu bạn lại bị một đại gia khác dí tiền tỷ vào mặt.’*

Thế nhưng, cảm giác hài hước thoáng qua ấy nhanh chóng bị dập tắt hoàn toàn, nhường chỗ cho sự tỉnh táo lạnh lùng và sắc bén của một người phụ nữ từng nếm trải mùi vị cay đắng khi doanh nghiệp của mình bị dồn vào chân tường tài chính. An Nhiên xoay nhẹ ly trà trong tay, cảm nhận hơi nóng phả lên mu bàn tay buốt giá:

“Bốn mươi tỷ tiền mặt rót thẳng vào quý một là một con số khổng lồ, đủ sức thay đổi hoàn toàn quy mô của một công ty hạ tầng kho vận như Điểm Nối. Và em đoán, lý do anh thức trắng đêm qua để từ chối đặt bút ký không đơn thuần chỉ vì tình nghĩa hay sự hoài niệm quá khứ.”

“Vì tính tự chủ và sự sống còn lâu dài của một doanh nghiệp độc lập,” Khang gật đầu, thành thật giãi bày những suy nghĩ nặng trĩu trong lòng. “Họ không đầu tư để phát triển Điểm Nối, họ đầu tư để biến Điểm Nối thành một mắt xích phụ thuộc hoàn toàn vào chuỗi cung ứng của họ. Cắt bỏ SME nghĩa là cắt bỏ chân rễ của chính mình. Thêm vào đó, Chuỗi bán lẻ K. đang cố tình chây ỳ, găm khoản nợ một tỷ tư của bọn anh bước sang tháng thứ ba. Dòng tiền của Điểm Nối đang bị bóp nghẹt cả hai đầu: tiền thu về thì tắc nghẽn, mà chi phí duy trì bộ máy thì không thể dừng lại một ngày nào. Nếu từ chối quỹ Bắc Âu, Điểm Nối buộc phải bước vào một đợt tái cấu trúc công nợ nội bộ vô cùng tàn nhẫn. Bọn anh sẽ phải hạ trần công nợ của toàn bộ khách hàng xuống mức tối thiểu, siết chặt thời hạn trả chậm và bắt buộc tăng tỷ lệ ký quỹ tiền mặt.”

An Nhiên đứng lặng, chăm chú lắng nghe từng lời anh nói. Gió bấc thổi qua làm bay những lọn tóc mai lòa xòa trước trán cô.

Trong một khoảnh khắc rất ngắn ngủi, trái tim An Nhiên khẽ rung lên theo một phản xạ tự nhiên cố hữu của con người—bản năng của một người phụ nữ muốn che chở, muốn giang tay đỡ lấy gánh nặng cho người đàn ông mà mình yêu thương và trân trọng.

Đầu óc kinh doanh của An Nhiên bắt đầu tự động tính toán những con số.

Doanh thu tạm tính của Mộc Miên sau phiên bùng nổ livestream mười hai tháng Mười Hai vừa qua đạt mức một tỷ bốn trăm triệu đồng. Mặc dù nền tảng Chớp Live còn giữ tiền đối soát chu kỳ cuối đến tận ngày ba mươi mốt tháng này, nhưng với uy tín thanh khoản hiện tại và việc công ty đã chủ động cắt giảm toàn bộ ngân sách quảng cáo số vô bổ, tài khoản dự phòng của Mộc Miên hoàn toàn đủ năng lực để trích ngay một khoản tạm ứng trước tiền thuê kho bãi cho sáu tháng tới—rơi vào khoảng hai trăm triệu đồng—để hỗ trợ Điểm Nối giải quyết thanh khoản tức thời. Thậm chí, cô hoàn toàn có thể đề xuất phương án sáp nhập một phần chi phí vận hành giải pháp phần mềm của Miên Hub vào hệ thống quản trị của Khang, qua đó danh chính ngôn thuận san sẻ bớt gánh nặng chi phí mặt bằng Bình Sa trong quý một năm sau.

Thế nhưng, ngay khi ý nghĩ ấy vừa manh nha định hình thành lời nói trên đầu môi, một hồi chuông cảnh báo sắc lạnh bỗng vang lên giòn giã trong tiềm thức của An Nhiên.

Không. Tuyệt đối không được làm như vậy.

Đó chính là cái bẫy tâm lý tai hại nhất mà những người khởi nghiệp giàu cảm xúc thường mắc phải: nhầm lẫn tai hại giữa sự đồng hành bình đẳng, tôn trọng với hành vi can thiệp mang tâm lý của một kẻ cứu rỗi.

Điểm Nối là một pháp nhân độc lập, một doanh nghiệp được xây dựng bằng mồ hôi, nước mắt, sự liêm chính và bản lĩnh của Minh Khang cùng Bùi Hải Sơn. Quyết định vận mệnh và sự sống còn của Điểm Nối phải thuộc về chính ban điều hành của Điểm Nối. Nếu bây giờ cô vì thương anh, vì xót xa trước quầng thâm trên mắt anh mà dùng dòng tiền của Mộc Miên để “bù đắp gián tiếp”, cô không chỉ vi phạm nghiêm trọng Quy chế Kiểm soát Tài chính nội bộ mà Giám đốc Vận hành Đỗ Ngọc Mai đang ngày đêm thiết lập, phá vỡ cam kết bảo toàn quỹ lương tháng mười ba cho ba mươi tám nhân viên đang trông cậy vào cô, mà tệ hại hơn, hành động đó sẽ vô tình tước đoạt đi lòng tự trọng nghề nghiệp, bản lĩnh tự thân và quyền tự quyết tối thượng của chính người đàn ông đang đứng trước mặt cô.

Sự cứu trợ bằng tình cảm không bao giờ tạo nên một doanh nghiệp bền vững. Nó chỉ tạo ra sự phụ thuộc và làm biến dạng các nguyên tắc thương trường sòng phẳng.

An Nhiên hít một hơi sâu, đưa ly trà gừng lên nhấp một ngụm nhỏ. Vị cay nồng, ấm nóng lan tỏa từ đầu lưỡi xuống tận cuống họng, xua tan cái lạnh buốt của sương sớm. Cô ngẩng đầu lên, ánh mắt nhìn thẳng vào Minh Khang—một ánh mắt trong veo, không một chút do dự, chan chứa sự thấu hiểu nhưng đanh thép đến kỳ lạ:

“Khang, em đứng ở đây lắng nghe anh chia sẻ với tư cách là một người bạn đồng hành thân thiết nhất của anh. Nhưng em sẽ không đưa ra bất kỳ lời khuyên nào bảo anh phải gật đầu hay lắc đầu trước bốn mươi tỷ đồng của Quỹ Bắc Âu. Quyết định đó thuộc về anh và anh Sơn. Và em cũng nói trước một cách sòng phẳng: Mộc Miên sẽ không thanh toán trước một đồng nào ngoài phạm vi hợp đồng dịch vụ logistics đã ký kết giữa hai bên.”

Khang hơi sững người lại một nhịp. Đôi mắt anh mở to hơn một chút vì ngỡ ngàng, nhưng rồi sự ngỡ ngàng ấy nhanh chóng tan biến. Thay vào đó, bờ vai đang căng cứng của anh từ từ hạ xuống, khóe môi cong lên một nụ cười nhẹ nhõm, ấm áp lạ thường.

“Mộc Miên có kỷ luật tài chính bằng sắt của Mộc Miên,” An Nhiên tiếp tục, giọng nói rành rọt, khúc chiết từng câu từng chữ. “Tụi em có ba mươi tám nhân viên đang chờ tiền lương tháng mười hai và thưởng Tết. Tụi em phải bảo toàn tuyệt đối ngân sách tố tụng cho phiên trọng tài VIAC ngày mùng năm tháng Giêng tới đây với Thiên Lộc, và quan trọng nhất, tụi em phải thực hiện nghiêm ngặt cam kết trả nợ thật bảy tỷ đồng trong vòng hai mươi bốn tháng cho các chủ nợ cũ. Em không thể và sẽ không bao giờ mang dòng tiền mồ hôi nước mắt của công ty mình ra làm phao cứu sinh cảm tính cho anh. Điểm Nối là sự nghiệp cả đời của anh, không phải là một nhánh phụ trợ trong kịch bản giải cứu của em. Em tin anh và anh Sơn có thừa bản lĩnh, thừa năng lực chuyên môn để tự tìm ra con đường máu cho doanh nghiệp của chính mình.”

Khang nhìn người con gái nhỏ nhắn đứng trước mặt mình trong chiếc áo khoác dạ màu be, cảm giác tự hào và nhẹ nhõm dâng ngập trong lồng ngực anh. Không có những lời an ủi sáo rỗng, không có sự thương hại ủy mị, không có bất kỳ hành động xốc nổi nào làm vấy bẩn ranh giới kinh doanh lành mạnh giữa hai người.

Sự tôn trọng tuyệt đối ranh giới chuyên nghiệp ấy chính là món quà vô giá nhất, là điểm tựa tinh thần vững chãi nhất mà anh cần có vào lúc này.

Khang đặt ly trà giấy xuống nắp capo xe bán tải, đưa bàn tay ấm áp của mình ra, nhẹ nhàng nắm lấy những ngón tay thon nhỏ nhưng kiên nghị của An Nhiên:

“Cảm ơn em, An Nhiên. Cảm ơn vì đã luôn tỉnh táo. Cảm ơn vì đã không cố làm người hùng cứu vãn thế giới của anh.”

***

Mười giờ sáng, không khí tại phòng họp trung tâm Điểm Nối chuyển sang một trạng thái hoàn toàn khác. Bùi Hải Sơn bước vào phòng với vẻ mặt lạnh tanh, trên tay là chiếc máy tính xách tay đã mở sẵn bảng cân đối kế toán.

Minh Khang đã đứng sẵn bên cạnh tấm bảng trắng cỡ lớn dựng ở góc phòng. Trên tay anh là cây bút lông màu xanh đậm. Anh không bắt đầu bằng những bài diễn thuyết về đạo đức kinh doanh hay sự thủy chung với khách hàng cũ, mà trực tiếp viết lên bảng những con số, những mốc thời gian và các điều khoản pháp lý cụ thể.

“Sơn, chúng ta chính thức từ chối bản term sheet của Quỹ Đầu tư Bắc Âu.”

Hải Sơn vừa ngồi xuống ghế, nghe câu nói ấy liền nhíu chặt mày, định cất giọng phản bác nhưng Khang đã giơ bàn tay trái lên, ra hiệu dứt khoát:

“Hãy cho tôi mười phút để trình bày phương án tài chính và pháp lý thay thế. Tôi không yêu cầu anh mạo hiểm bằng niềm tin, tôi yêu cầu anh đánh giá nó bằng tư duy của một giám đốc tài chính.”

Khang xoay người, gõ đầu bút lông lên dòng chữ đầu tiên trên bảng:

“Thứ nhất, giải quyết dứt điểm khối u công nợ một tỷ bốn trăm triệu của Chuỗi siêu thị K. Chúng ta sẽ không ngồi chờ họ gửi công văn xin khất nợ lần thứ tư nữa. Ngay trong sáng nay, bộ phận pháp chế của Điểm Nối sẽ phối hợp cùng văn phòng Thừa phát lại lập vi bằng toàn bộ quá trình giao nhận hàng hóa và xác nhận công nợ. Đồng thời, chúng ta chính thức kích hoạt Điều 41 của Hợp đồng dịch vụ logistics: Thực hiện quyền cầm giữ và lưu giữ toàn bộ quyền định đoạt đối với lô hàng bách hóa tổng hợp trị giá ước tính hơn hai tỷ đồng của Chuỗi K. hiện đang lưu giữ tại phân khu B kho Bình Sa để làm tài sản bảo đảm thanh toán.”

Hải Sơn hơi nheo mắt lại, ánh nhìn chăm chú dán vào dòng chữ của Khang. Cây bút chì trên tay Sơn bắt đầu xoay tròn giữa các ngón tay.

“Một văn bản tối hậu thư pháp lý kèm theo thông báo thực hiện quyền cầm giữ tài sản sẽ được tống đạt trực tiếp đến bàn làm việc của Tổng Giám đốc Chuỗi K. trước mười hai giờ trưa nay,” Khang nói tiếp, giọng đanh lại. “Thời hạn thanh toán tối đa là mười lăm ngày. Họ phải chuyển khoản thanh toán tối thiểu năm mươi phần trăm nợ gốc—tức bảy trăm triệu đồng—để được giải phóng một phần lô hàng phục vụ đợt cao điểm bán lẻ Tết. Nếu sau mười lăm ngày họ không thanh toán, chúng ta sẽ ủy quyền cho công ty luật tiến hành thủ tục phát mại xử lý tài sản bảo đảm theo đúng quy định của Luật Thương mại để thu hồi nợ. Chuỗi K. là một hệ thống bán lẻ lớn, họ sợ mất uy tín thương hiệu trên thị trường, sợ đứt gãy nguồn hàng Tết tại các kệ siêu thị hơn là sợ một tỷ tư tiền nợ của chúng ta. Họ nắm đằng lưỡi, chúng ta nắm đằng chuôi.”

Hải Sơn gật đầu một cái rất khẽ, nhưng nét mặt vẫn chưa giãn ra: “Đó là chuyện của Chuỗi K. Nhưng còn bài toán hụt dòng tiền để vận hành bộ máy hàng ngày trong tháng này thì sao?”

“Thứ hai, tái cấu trúc toàn diện chính sách công nợ nội bộ đối với toàn bộ tệp khách hàng còn lại,” Khang viết tiếp lên bảng ba gạch đầu dòng sắc nét. “Hạ toàn bộ hạn mức cho phép nợ gối đầu từ ba mươi ngày xuống tối đa mười bốn ngày cho tất cả các đối tác, không có bất kỳ ngoại lệ nào. Tỷ lệ ký quỹ tiền mặt duy trì bắt buộc ở mức mười phần trăm giá trị lưu kho trung bình tháng. Đổi lại, để các doanh nghiệp SME không bị sốc thanh khoản, chúng ta áp dụng chính sách chiết khấu thanh toán sớm hai phần trăm trên tổng giá trị hóa đơn cho bất kỳ đối tác nào hoàn tất thanh toán trong vòng bốn mươi tám giờ kể từ khi hệ thống xuất biên bản đối soát điện tử.”

“Liệu nhóm SME và các xưởng may, xưởng gốm có chấp nhận việc bị siết thời hạn thanh toán từ ba mươi ngày xuống mười bốn ngày không?” Sơn chất vấn thẳng thắn. “Họ cũng đang khát vốn.”

“Họ chắc chắn sẽ chấp nhận,” Khang khẳng định với một sự tự tin tuyệt đối. “Bởi vì họ đang hưởng lợi trực tiếp từ công cụ đối soát sạch và xuất dữ liệu tự do của giải pháp Miên Hub mà chúng ta đang tích hợp thử nghiệm suốt một tháng qua. Anh có biết dữ liệu thực tế cho thấy điều gì không? Thời gian đối soát lỗi đơn hoàn, hàng hỏng và đối chiếu dòng tiền từ các sàn thương mại điện tử trả về cho họ đã giảm từ bảy ngày xuống còn đúng sáu tiếng đồng hồ. Họ thu hồi được tiền bán lẻ từ sàn về tài khoản ngân hàng nhanh hơn gấp mười lần so với trước đây. Khi chúng ta giúp họ sống sót và giải phóng dòng tiền nhanh, họ sẽ sẵn sàng thanh toán sớm cho chúng ta để nhận mức chiết khấu hai phần trăm—con số đó lớn hơn nhiều so với lãi suất vay ngân hàng. Thêm vào đó, tôi đã làm việc sơ bộ với Ban Quản lý Khu công nghiệp Bình Sa: chúng ta sẽ thế chấp hợp đồng cung ứng dịch vụ kho vận dài hạn ba năm đã ký với các đối tác để xin gia hạn tiến độ nộp tiền thuê đất thêm một quý mà không bị phạt lãi chậm nộp.”

Khang đặt cây bút lông xuống rãnh bảng, quay lại nhìn thẳng vào Hải Sơn:

“Bằng cách này, Điểm Nối giữ được tính độc lập tuyệt đối. Chúng ta không bán rẻ quyền kiểm soát cho bất kỳ ai, chúng ta giữ được tệp khách hàng hạt nhân đã gắn bó từ những ngày đầu khởi nghiệp, và quan trọng nhất: Điểm Nối sẽ là một thực thể vận hành tự chủ, sòng phẳng, không phải là con tốt thí trên bàn cờ của các quỹ đầu tư ngoại bang.”

Căn phòng tầng lửng im phăng phắc. Tiếng gõ lách cách của chiếc bút chì trên tay Hải Sơn dừng lại hẳn.

Là một CFO dày dạn kinh nghiệm chiến trường, Sơn nhìn vào từng con số, từng mốc thời gian và từng cơ chế ràng buộc pháp lý mà Khang vừa vạch ra. Anh thừa hiểu kế hoạch này đòi hỏi một kỷ luật thép, sự phối hợp nhịp nhàng và áp lực thu hồi công nợ nghẹt thở của toàn bộ bộ máy trong suốt sáu mươi ngày tới. Nhưng xét trên phương diện toán học tài chính thuần túy, nó hoàn toàn khả thi và có tính bền vững cao hơn gấp bội so với việc uống thuốc độc giải khát bằng khoản tiền bốn mươi tỷ kèm điều kiện thắt cổ họng.

Và sâu thẳm trong lòng Bùi Hải Sơn—người từng cùng Khang khiêng từng kiện hàng gốm sứ nặng trĩu trong đêm mưa gió ở Gia Lâm ba năm trước—anh chưa từng bao giờ thực sự muốn vứt bỏ những người bạn đường lam lũ ấy.

Một nụ cười hiếm hoi, méo mó nhưng chân thực nở ra trên gương mặt góc cạnh của người giám đốc tài chính. Sơn đứng dậy, vươn tay chộp lấy tập hồ sơ bìa da xanh của Quỹ Bắc Âu, ném thẳng vào chiếc thùng rác inox đặt ở góc phòng họp:

“Mẹ kiếp, được lắm! Từ chối thẳng cổ bọn Bắc Âu đi. Tôi sẽ đích thân dẫn theo hai luật sư của đội pháp chế sang làm việc trực tiếp tại trụ sở Chuỗi K. ngay trong đầu giờ chiều nay. Để xem cái ghế Tổng Giám đốc của bên đó chịu nhiệt được bao nhiêu lâu khi kho hàng hai tỷ của họ bị niêm phong vi bằng. Nhưng cậu nhớ kỹ đấy, Minh Khang: từ ngày mai, bất kể là khách quen hay khách lạ, nếu chậm tiền đối soát quá hạn một ngày, chính tay tôi sẽ bấm nút ngắt luồng đóng gói tự động trên hệ thống WMS!”

Khang bật cười thành tiếng, bước tới siết chặt bàn tay chai sạn của người cộng sự:

“Được duyệt. Cứ đúng luật và đúng quy chế mà làm!”

***

Tối muộn ngày hôm đó, ánh đèn vàng ấm áp hắt ra từ những ô cửa kính mờ hơi nước của Quán Cơm Nhà Bên nằm nép mình trong một con ngõ nhỏ yên tĩnh.

Sau giờ cao điểm ồn ào của dân công sở, quán đã vắng bớt khách. Không gian chỉ còn lại tiếng xèo xèo vui tai của chảo hành phi mỡ hành từ gian bếp mở phía sau và tiếng một chiếc đài cassette nhỏ đặt trên kệ gỗ đang phát khe khẽ một khúc tình ca tiền chiến êm dịu. Ở chiếc bàn gỗ mộc quen thuộc kê cạnh chậu trầu bà lá xanh mướt, An Nhiên và Minh Khang ngồi đối diện nhau.

Giữa hai người không còn những tập tài liệu dày cộp, không có laptop hay những biểu đồ nợ nần căng thẳng. Bữa cơm tối muộn diễn ra giản dị với một niêu cá lóc kho tộ sánh đậm màu cánh gián, một bát canh chua nấu dứa thơm lừng rắc ngò gai và một đĩa rau lang luộc xanh ngắt còn bốc khói.

An Nhiên gắp một miếng thịt cá lóc săn chắc, đượm vị tiêu đen đặt vào bát cơm trắng của Khang, ánh mắt cong lên thành một nụ cười kín đáo:

“Nghe đồn chiều nay anh Giám đốc Tài chính Bùi Hải Sơn đích thân dẫn theo Thừa phát lại vác công văn niêm phong kho sang tận tòa nhà của Chuỗi K., làm ban giám đốc bên đó nháo nhào hủy ba cuộc họp nội bộ để gom tiền giải ngân ngay lập tức?”

Khang vừa và một miếng cơm nóng, vừa bật cười lắc đầu thán phục:

“Mạng lưới tình báo thị trường của CEO Mộc Miên hoạt động hiệu quả thật đấy. Đúng vậy. Sơn ra đòn cực kỳ chuẩn xác và quyết liệt. Chuỗi K. đã phải làm thủ tục ủy nhiệm chi khẩn cấp, chuyển khoản đợt một bảy trăm triệu đồng ngay lúc bốn giờ chiều nay. Số tiền còn lại họ cam kết bằng văn bản có bảo lãnh ngân hàng sẽ thanh toán dứt điểm trước ngày hai mươi lăm tháng Mười Hai để kịp giải phóng toàn bộ số hàng Tết. Bản term sheet của Quỹ Bắc Âu cũng đã được bộ phận thư ký gửi trả lại qua đường bưu điện kèm một thư từ chối trang trọng, lịch sự nhưng dứt khoát.”

“Chúc mừng Điểm Nối,” An Nhiên nâng chén trà mạn ấm nóng lên, hai mắt lấp lánh niềm vui chân thành. “Giữ được cái tâm và định hướng ban đầu giữa lúc túi tiền cạn kiệt luôn là bài kiểm tra tàn nhẫn nhất đối với bất kỳ người sáng lập nào.”

Khang đặt đũa xuống, ánh mắt anh nhìn cô chan chứa một sự hàm ơn sâu sắc không cần che giấu:

“Anh phải cảm ơn em, An Nhiên. Cảm ơn vì sáng nay em đã dứt khoát từ chối chìa tay ra cứu anh. Nếu sáng nay em mềm lòng, nếu em đề xuất trả trước tiền thuê kho hay mang dòng tiền dự phòng của Mộc Miên sang để đỡ đòn cho Điểm Nối, có lẽ anh và Sơn đã không có đủ sự dồn nén và quyết tâm thép để đối diện sòng phẳng với bài toán sống còn của mình. Chính sự từ chối đúng lúc của em đã buộc Điểm Nối phải tự đứng vững bằng xương sống của chính mình.”

Anh hơi nghiêng người về phía trước, giọng nói trầm xuống, ánh mắt trở nên sắc sảo và mang đầy tính toán chiến lược:

“Và em có biết không, việc Điểm Nối kiên quyết giữ vững vị thế độc lập tuyệt đối này có ý nghĩa sống còn như thế nào đối với Mộc Miên không?”

An Nhiên khẽ chớp mắt, chăm chú chờ đợi.

“Bởi vì Điểm Nối là một đơn vị logistics hoàn toàn độc lập, không hề có sự sở hữu chéo, không chịu bất kỳ sự chi phối tài chính hay ràng buộc vốn nào từ Mộc Miên hay một quỹ đầu tư trung gian nào khác,” Khang gằn từng tiếng đầy thuyết phục, “cho nên toàn bộ hệ thống chứng từ xuất nhập kho, các biên bản giao nhận thực tế từng kiện hàng mây tre, thảo mộc, và toàn bộ tệp dữ liệu lưu trữ trên hệ thống WMS của bọn anh trong suốt hai năm qua sẽ mang đầy đủ giá trị pháp lý khách quan, trung lập tuyệt đối trước Hội đồng Trọng tài.”

Anh mỉm cười, một nụ cười sắc lạnh của một người đã chuẩn bị sẵn sàng cho trận đánh lớn:

“Khi Tập đoàn Thiên Lộc bước vào phiên điều trần, giở trò ngụy tạo các chứng từ vận tải khống về những chuyến hàng ma trị giá ba tỷ đồng nhằm bẫy Mộc Miên vào tội vi phạm hợp đồng cung ứng độc quyền, thì lời khai nhân chứng và kho dữ liệu vận hành độc lập của Điểm Nối sẽ là nhát búa đanh thép nhất, đập tan mọi luận điệu gian lận và dối trá của bọn họ. Sự độc lập của anh hôm nay chính là tấm khiên vững chắc nhất cho em vào ngày mai.”

An Nhiên lặng đi một nhịp dài. Trái tim cô dâng lên một cảm giác ấm áp và bình yên kỳ lạ.

Cô nhìn người đàn ông trước mặt, thấu hiểu sâu sắc vẻ đẹp của một mối quan hệ lành mạnh giữa hai con người trưởng thành. Họ yêu nhau bằng sự tự nguyện, chia sẻ với nhau từng gánh nặng tinh thần, nhưng luôn tôn trọng ranh giới nghề nghiệp và kiêu hãnh đứng vững trên đôi chân của chính mình. Doanh nghiệp của anh không phải là một tuyến phụ trợ trong câu chuyện của cô, và hành trình cô đi cũng không cần anh phải đóng vai một vị cứu tinh hào hiệp. Họ là hai thực thể độc lập, hai thân cây đứng cạnh nhau giữa giông bão cuộc đời, rễ bám sâu vào lòng đất, tán lá đan vào nhau che chở cho nhau một cách sòng phẳng và kiêu hãnh.

Bữa cơm tối muộn kết thúc trong tiếng cười giòn tan, thanh thản, xua tan đi tất cả những mỏi mệt của một ngày dài căng như dây đàn.

***

Tám giờ ba mươi phút sáng hôm sau, Lâm An Nhiên bước vào văn phòng làm việc của Mộc Miên tại căn nhà số 48 phố An Bình. Ánh nắng sớm rọi qua khung cửa sổ kính lớn, hắt lên mặt bàn làm việc gỗ sồi thơm mùi tinh dầu sả chanh.

Trên bàn, tập báo cáo tài chính tuần đã được Giám đốc Vận hành Đỗ Ngọc Mai đối soát chuẩn chỉ đến từng con số thập phân. Bút phê mực xanh của Mai xác nhận toàn bộ ngân sách dự phòng chi trả lương tháng mười hai, quỹ thưởng Tết tháng mười ba cho ba mươi tám nhân sự, cùng khoản tiền cọc tố tụng đã được phong tỏa an toàn trong tài khoản ngân hàng được chỉ định. Mọi mắt xích nội bộ đều vận hành trơn tru, vững vàng như một cỗ máy đã qua thử lửa.

Đúng lúc An Nhiên vừa ngồi xuống ghế và mở cuốn sổ tay công việc, cánh cửa kính thủy lực của văn phòng bỗng bật mở một cách dứt khoát.

Luật sư Lê Phương Thảo bước vào. Chiếc áo măng tô dáng dài màu ghi sẫm của cô còn vương hơi lạnh buốt của những đợt gió đông đầu mùa. Bước chân của Thảo nhanh, gọn và dứt khoát như thường lệ. Trên tay cô là một xấp hồ sơ tài liệu dày cộp, mép bìa dán dải băng niêm phong màu đỏ chót mang con dấu nổi của Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC).

Không cần ngồi xuống chiếc ghế bọc da đối diện, Thảo đặt thẳng tập hồ sơ tài liệu nặng trịch xuống mặt bàn làm việc của An Nhiên, tạo nên một tiếng trầm đục đầy quyền lực. Khóe môi người nữ luật sư nhếch lên một nụ cười sắc sảo, tự tin quen thuộc:

“An Nhiên, thông báo hỏa tốc từ Ban Thư ký Hội đồng Trọng tài vừa tống đạt chính thức đến văn phòng luật của chị lúc tám giờ sáng nay. Ngày mở phiên điều trần trọng tài VIAC đã ấn định: thứ Hai tuần sau.”