Mưa bão đầu thu

Bầu trời An Hải vần vũ mây đen xám xịt từ rạng sáng, những dải mây chì thấp tè sà sát ngọn phi lao, cuộn xoáy như một tấm bạt rách khổng lồ bị kéo lê trên mặt biển. Tiếng còi báo bão cơ học gắn trên nóc trạm hải đăng cũ rú vang từng chập dọc theo triền đê cát, âm thanh the thé bị gió quất tạt đi, đứt quãng rồi lại trỗi dậy dồn dập khi từng đợt triều cường bắt đầu dâng cao, liếm láp qua mép bờ kè và tràn qua mép cát mịn. Gió biển mang theo mùi tanh nồng của rong rêu rữa nát, vị mặn chát của bọt muối đục ngầu và hơi ẩm ẩm mục của đầm lầy, quất từng luồng lạnh buốt vào rặng phi lao đang oằn mình rạp sát mặt đất. Cát thạch anh mịn bị bốc lên không trung, bay ràn rạt thành từng luồng mờ mịt như sương muối, táp rát mặt người và len lỏi vào từng kẽ then cài, mái ngói. Trên các trục đường liên thôn ngoằn ngoèo của xóm Cát, không khí hối hả, căng thẳng và ngột ngạt bao trùm khi cơn bão số 4 chính thức tăng tốc, di chuyển chếch theo hướng tây tây bắc và chực chờ áp sát bờ trong vòng chưa đầy tám tiếng đồng hồ.

Trong khoang ngực bằng hợp kim nhôm đúc đầm bến cá mà ông Bảy Phước từng dày công tiện gọt, mài giũa từng mép gờ để chống xâm thực hơi mặn, cảm biến áp suất khí quyển áp điện của Gió liên tục ghi nhận những bước sụt giảm đột biến. Các mạch dao động thạch anh bên trong vỏ bọc đồng thau phát ra những xung tín hiệu dồn dập, chuyển đổi độ biến dạng của màng ngăn silic thành từng dòng dữ liệu số chạy dọc theo bus truyền thông:

`BAROMETRIC_PRESSURE: 978.4 hPa -> DROPPING (-3.2 hPa/h)` `WIND_SPEED_EST: 28.5 m/s (GUSTS UP TO 32.1 m/s - LEVEL 11)` `PRECIPITATION_INDEX: EXTREME_WARNING`

Khung sắt cũ kỹ của mẫu robot nông nghiệp G-7 khẽ rung lên bần bật theo từng cơn giật cục của luồng khí xoáy khi nó bước những bước vững chãi trên nền cát ướt sũng bên ngoài ranh giới vườn rau Bãi Sau. Những chiếc móng bám bằng thép rèn cắm phập xuống lớp đất pha cát đang bắt đầu nhão ra vì nước ngấm, tạo nên những vết lõm sâu hoắm nhưng vững chãi. Phía sau nó, Minh khoác chiếc áo mưa cánh dơi màu xanh bộ đội đã rách một vạt bên hông, tay xách lỉnh kỉnh bọc dây thừng bện gai dừa cùng chiếc máy đo tham số cầm tay kết nối qua sóng tầm ngắn với Gió. Nhờ bản thỏa thuận nghiên cứu thử nghiệm vừa được ký kết với đại diện công ty Tân Mạch và sự chứng thực chuyên môn kỹ thuật của kỹ sư Duy, khối điều khiển công nghiệp 32-bit mới toanh đã được tạm ghép song song vào cụm chip Khôi-Nguyên 7X thông qua một bo mạch đệm quang cách ly. Dù chưa trải qua buổi sát hạch thực địa chính thức kéo dài bốn giờ đồng hồ như quy chuẩn nghiêm ngặt của hãng kiểm định, hệ thống lai ghép dã chiến này vẫn đang vận hành đáng kinh ngạc, trích xuất dữ liệu cảm biến khí tượng cục bộ với tần số quét một trăm hertz mà không hề làm quá tải bus truyền thông hay gây xung đột ngắt nội bộ.

— Bác Tám ơi! — Gió dừng chân trước cánh cổng tre rung bần bật của nhà bà Trần Thị Tám, loa ngoài bằng hợp kim kẽm phát ra âm lượng được thuật toán tự động bù trừ âm thanh đẩy lên thêm sáu mươi decibel để xuyên thấu qua tiếng gầm rít điên loạn của gió biển. — Áp suất khí quyển giảm nhanh thêm ba phẩy hai hectopascal trong sáu mươi phút qua. Vận tốc gió giật ngoài bãi cát đã chạm ngưỡng ba mươi hai mét trên giây, tương đương cấp mười một trên thang bão Beaufort. Khuyến cáo chằng néo thêm ba đường dây thép góc bốn mươi lăm độ ở phía đông bắc mái tôn chuồng lợn! Mái hiên trước nhà có nguy cơ bung đinh vít trong vòng chín mươi phút tới do hiện tượng cộng hưởng áp suất âm!

Ông Tám từ trong gian nhà cấp bốn lật đật chạy vụt ra, đầu đội chiếc nón mê rách mép được quấn chặt bằng chiếc khăn rằn sờn chỉ, hai bàn tay gân guốc lăm lăm chiếc búa đinh cùng cuộn dây kẽm một ly rưỡi đã gỉ sét:

— Nhờ thằng Gió... ngó giùm tao cái góc chái! Hồi nãy tao mới leo lên thang buộc tạm mấy tao rui mà gió nó giật kênh cả xà gồ thép hộp lên rồi! Gió thế này thì bay luôn cả mái mất thôi!

— Để cháu giữ thang cho, bác Tám cứ đứng dưới để cháu với Gió lo! — Minh hét lớn qua màn mưa bụi mịt mù rát buốt, lao tới dùng hai tay ghìm chặt lấy đầu thang gỗ đã ngấm nước trơn nhẫy đặt sát vách tường gạch chưa trát vữa.

Trong khi đó, cánh tay cơ khí với cụm ngàm gắp bằng hợp kim thép tôi của Gió từ từ vươn cao lên không trung một cách chuẩn xác lạ thường. Các khớp cầu phát ra tiếng ro ro nhè nhẹ của động cơ servo bước. Ngàm kẹp bọc cao su chịu mặn bám chặt lấy thanh giằng xà gồ thép hộp ở mép mái tôn, ghìm xuống một lực kéo nén ba trăm năm mươi newton để giữ cố định tấm tôn mạ kẽm đang đập phành phạch dữ dội như một cánh buồm căng gió chướng. Cặp mắt quang học tròn trịa của nó nhấp nháy ánh xanh lục trầm tĩnh, các ống kính vi sai liên tục quét qua quét lại nhằm phân tích các điểm liên kết cấu trúc và biến dạng vi mô của mối hàn:

— Tải trọng gió đang dồn áp lực cắt cực đại vào đinh vít số bốn ở góc đón gió. Bác Tám, đóng đinh gia cố ở vị trí cách mép trái mười hai xentimét, nơi dầm gỗ còn nguyên thớ đặc. Cháu sẽ giữ nguyên mô-men xoắn chịu lực ba trăm năm mươi newton cho đến khi bác hoàn thành việc néo dây chì cố định.

Ông Tám run rẩy leo lên ba bậc thang gỗ, đặt từng chiếc đinh thép dài mười phân vào đúng vị trí Gió vừa chỉ điểm. Nhát búa nện chan chát xuống dầm gỗ, át đi từng cơn gầm gừ của gió rít. Cánh tay robot vẫn đứng sững như một cột thép đúc cắm chặt vào không gian, không hề suy suyển dù gió giật từng chập khiến cả mái nhà rung lên bần bật. Khi sợi dây chì cuối cùng được ông lão xoắn chặt bằng kìm mỏ nhọn vào thanh giằng tường chịu lực, tạo thành một hệ giằng néo hình chân kiềng góc bốn mươi lăm độ vững chãi, Gió mới từ từ giải phóng áp suất ngàm kẹp, thu hồi cánh tay về tư thế cân bằng trọng tâm.

— Chắc rồi đó bác Tám! Bác vào nhà đóng chặt then cửa, lấy bao cát dằn thêm chân cửa liếp nghe bác! — Minh gạt dòng nước mưa cay xè đang chảy dài trên trán, cất tiếng dặn với vào gian nhà.

Rời khỏi nhà ông Tám sau khi mái hiên đã được khóa chặt vào các cọc neo cắm sâu xuống tầng đất sét ven mương, Gió và Minh tiếp tục rảo bước nhanh sang khu vực vườn rau cộng đồng Bãi Sau. Tại đây, quang cảnh còn khẩn trương và ngổn ngang hơn gấp bội. Bà Hồ Thị Sương cùng hơn chục cụ già trong Chi hội Người cao tuổi xóm Cát đang mặc áo tơi, đội nón cời, tất tả lom khom thu hoạch vét những luống cải mầm chịu mặn, đậu triều và những giàn mướp hương cuối vụ đang đung đưa kịch liệt. Những tấm lưới đen chuyên dụng che nắng nông nghiệp đã bị gió lốc xé toạc phân nửa, bay phần phật, giật đứt từng mối rút nhựa và kêu lên những tiếng phần phật như những cánh buồm rách tả tơi giữa biển giông bão.

— Bà Sương, hạ toàn bộ các cột chống nhà lưới xuống mặt luống ngay lập tức! — Gió vừa sải những bước dài tiến vào cổng vườn vừa điều chỉnh góc nhìn cảm biến, quét nhanh tải trọng cơ học trên toàn bộ hệ thống giàn che. — Gió bão cấp mười một sẽ tạo lực nâng khí động học vượt quá sức chịu đựng của chốt neo chân cột bằng thép ống phi hai mốt. Cần tháo bạt che nắng, để gió luồn qua khoảng không sát rãnh thoát phèn, giảm tiết diện cản gió xuống mức tối thiểu. Hãy ưu tiên thu hoạch các luống rau ăn lá đến kỳ xuất bán trong vòng bốn mươi phút tới. Cháu sẽ kéo xe rùa chuyển rau vào kho đê bảo quản!

— May quá, thằng Gió với thằng Minh đây rồi! — Bà Sương vừa quệt dòng nước mưa lẫn mồ hôi chảy ròng ròng trên gò má nhăn nheo, vừa thở hổn hển nhưng ánh mắt ánh lên niềm hy vọng rạng rỡ. — Thu vội mấy luống cải mầm này chứ triều cường mà tràn qua đê là nước mặn ngâm hỏng hết rễ, uổng bao nhiêu công sức cả tháng trời của mấy đứa nhỏ trường Hải Bình gieo ươm!

Minh không chần chừ một giây, cúi rạp người xuống rãnh luống, đôi bàn tay thoăn thoắt nhổ từng bó cải mầm non mướt, rũ nhẹ lớp đất cát bám ở rễ rồi xếp gọn ghẽ vào từng sọt tre đan. Trong khi đó, Gió sử dụng chiếc gầu xúc phụ trợ đã được gia cố thêm khung giằng thép góc, nhẹ nhàng xúc từng sọt rau đầy ắp, vận chuyển nhịp nhàng và đặt êm ái lên thùng xe ba gác có lót sẵn bạt dứa chống nước. Từng cử động của cỗ máy diễn ra với độ chính xác đến từng milimét, không một động tác thừa, không một cú xóc nảy làm dập nát lá rau mềm, mọi quỹ đạo di chuyển đều được tối ưu hóa để tiết kiệm từng mili-ampe dòng pin dự trữ quý giá. Các cụ già vừa thoăn thoắt thu hoạch vừa nhìn cỗ máy kim loại với ánh mắt đầy tin cậy; tiếng động cơ điện ro ro hòa vào nhịp lao động gấp gáp của con người như một phần thân thuộc tự bao đời.

Khi luống rau cuối cùng được chất đầy lên xe và chuyển an toàn vào gian nhà kho kiên cố của xưởng ông Bảy Phước nằm nép dưới chân đê biển, bầu trời đã sụp tối hẳn dù đồng hồ cơ trên tay Minh mới chỉ điểm hơn ba giờ chiều. Một bức tường mây đen kịt như mực tàu từ phía biển đông cuồn cuộn tràn vào đất liền, dâng cao ngùn ngụt, nuốt chửng dải phi lao phòng hộ ngoài mép sóng. Gió bắt đầu rít lên những âm thanh ma quái qua các rãnh tôn rỉ sét.

— Về thôi Minh! Gió ơi, mau về chằng néo nhà bà Lành mau lên! — Ông Bảy Phước từ trong xưởng cơ khí bước ra, khoác chiếc áo mưa bạt dày cộp cáu bẩn dầu mỡ, hai tay vác theo hai đoạn xích sắt lớn chuyên dùng kéo tàu thuyền, hét vang qua tiếng sấm ì ầm đang dội lại từ phía chân trời. — Tâm bão chuẩn bị áp sát rồi đó! Đê biển bắt đầu có những lượn sóng tràn qua mặt kè đá rồi! Liệu mà giữ cái chân máy cho thằng Gió, đừng để cát mịn nó nêm chết ổ bi gối trụ nghe chưa con!

— Cháu biết rồi chú Phước! Chú đóng chặt cửa cuốn nhà xưởng, dằn thêm xích giùm cháu! — Minh vẫy mạnh cánh tay đáp lại, rồi vội vã quay sang nhìn bảng hiển thị phụ gắn bên hông sườn Gió. — Gió, kiểm tra dung lượng pin danh định còn bao nhiêu? Báo cáo thông số hệ thống ngay!

Màn hình huỳnh quang hiển thị dòng chữ số màu vàng cam sắc nét:

`BATTERY_SOC: 68.2%` `VOLTAGE: 48.6 V` `SYS_CORE_TEMP: 38.2°C` `E-STOP_CIRCUIT: ARMED (NORMAL)`

— Nguồn pin còn sáu mươi tám phẩy hai phần trăm, — Gió cất tiếng báo cáo rành rọt qua bộ đàm nội bộ. — Áp suất khí quyển tiếp tục tụt xuống chín trăm sáu mươi lăm hectopascal. Mưa lớn diện rộng với cường độ cực đoan sẽ trút xuống trong vòng mười lăm phút nữa. Mực nước ngập dự kiến tại khu vực trũng thấp quanh vườn nhà bà Tạ Thị Lành có thể vượt ngưỡng bốn mươi xentimét do nước từ kênh thoát lũ thượng nguồn đổ dồn về bãi cát không kịp tiêu thoát ra cửa biển.

— Chạy mau thôi! — Minh giục giã trong hơi thở dốc, hai bàn chân xỏ trong đôi ủng cao su bấm chặt vào mặt đường đất đang rã ra thành bùn trơn trượt, vừa chạy vừa ôm chặt bọc dây thép và chiếc cảo tăng đơ cơ học bên hông.

***

Khi Minh và Gió chạy về đến đầu ngõ xóm Cát, một trận mưa trắng trời bất thần đổ ụp xuống như thể một con đập trên đỉnh trời vừa vỡ tung. Không gian chìm trong một màu xám đục mịt mùng, tầm nhìn giảm xuống chưa đầy năm mét. Tiếng mưa rơi lộp độp điên cuồng trên những mái tôn xi-măng cũ kỹ, tiếng gió gầm rít xé toang không khí khi luồn qua những khe tường nứt nẻ và hàng rào dâm bụt, tạo nên một chuỗi âm thanh ghê rợn, chát chúa đến nhức óc. Nước mưa từ rãnh thoát nước sau chân đê không kịp tiêu thoát, bắt đầu cuộn xoáy đỏ ngầu phù sa và bọt bẩn, dâng lên ngập mấp mé bờ gạch hiên nhà bà Lành. Bụi cây thuốc nam Ba Tơ quý giá ở góc rào — giống cây mà bà cụ tỉ mẩn chăm sóc từ ngày Minh còn thơ bé — đã được Minh chằng néo cẩn thận từ trưa bằng bạt dứa và cọc tre, lúc này đang run rẩy oằn mình dữ dội dưới những luồng gió giật hung hãn như muốn bứt tung từng gốc rễ.

Cánh cửa chính bằng gỗ kiền kiền của ngôi nhà ba gian khép hờ, then cài bên trong đã bị bật tung, đập chan chát vào khung bao theo từng cơn gió giật.

— Nội ơi! Nội có trong nhà không! — Minh lao thẳng qua khoảng sân đã ngập nước xấp xỉ mắt cá chân, hốt hoảng đẩy mạnh cánh cửa bước vào gian nhà chính tối om.

Gian nhà vắng tanh vắng ngắt, chỉ có tiếng gió lùa qua khe liếp rít lên từng hồi thê lương. Chiếc nón lá rách thường treo trên cột cái đã biến mất. Trên chiếc chõng tre kê sát vách đất, khay thuốc trợ tim cùng ly nước lọc uống dở vẫn còn đặt nguyên vẹn, bên cạnh là chiếc khăn rằn quen thuộc mà bà Lành vẫn thường dùng quấn cổ để giữ ấm mỗi khi trời trở lạnh hay có gió chướng tràn về.

Đôi mắt quang học của Gió lập tức chuyển từ chế độ quét ánh sáng khả kiến sang quét tầm nhiệt hồng ngoại cục bộ. Ống kính tinh thể gecmani xoay nhẹ, các dòng dữ liệu ma trận phân bố nhiệt độ nhảy múa liên hồi trên màn hình điều khiển nội bộ, quét xuyên qua màn mưa dày đặc đang giăng kín khoảng sân sau:

`THERMAL_TARGET_ACQUIRED: 36.8°C` `DISTANCE: 22.4 METERS` `LOCATION: NORTH-WEST SECTOR - OLD STARFRUIT TREE` `HEART_RATE_EST: 112 BPM (HIGH STRESS)`

— Minh! Bà Lành đang ở ngoài vườn sau, ngay sát gốc cây khế cổ thụ! — Gió phát tín hiệu cảnh báo khẩn cấp, âm thanh loa ngoài lập tức chuyển sang chế độ ưu tiên cứu hộ với âm sắc đanh thép, rung chuyển cả gian nhà.

— Trời đất ơi, bão giật cấp mười một thế này mà nội ra vườn làm gì không biết! — Minh hét lên thất thanh, ruột gan quặn thắt lại. Anh quăng vội chiếc ba lô đồ nghề ướt sũng xuống phản gỗ rồi lao vụt ra màn mưa mù mịt phía sau hè.

Phía góc vườn sau, nơi tiếp giáp giữa ranh đất nhà bà Lành và con mương thoát nước chảy thẳng ra bãi cát biển, cây khế cổ thụ bốn mươi năm tuổi đang bị những luồng cuồng phong quăng quật nghiêng ngả một cách thảm khốc. Đây là gốc khế do chính tay ông Tư trồng từ những ngày đầu hai vợ chồng dắt díu nhau về dải đất cát cằn cỗi An Hải lập nghiệp sau chiến tranh khốc liệt. Tán cây ấy từng xòe rộng bóng mát che chở cho ba thế hệ lớn lên, rễ cây ăn sâu cắm chặt vào lòng cát mặn mòi như một phần máu thịt, một chứng nhân trầm mặc của khu vườn qua bao thăng trầm dâu bể. Lúc này, từng đợt gió xoáy dữ dội đang vặn vẹo thân cây gồ ghề rêu phong, làm bật tung từng mảng đất cát quanh gốc rễ. Những cành lớn trĩu chịt những chùm quả non xanh biếc bị gió bẻ gãy răng rắc, quất liên hồi vào không trung như những ngọn roi gỗ điên dại.

Giữa tâm điểm của cơn cuồng phong hung tợn, bà Lành đang mặc chiếc áo tơi lá đã rách tả tơi, hai bàn tay nhăn nheo, gầy guộc ướt sũng đang cố bám chặt lấy một thân cành to bằng bắp đùi người lớn. Bà cụ đang cố quấn một sợi dây thừng gai cũ mục nát quanh thân khế, cố tìm cách néo chặt nó vào một chiếc cọc rào bằng gỗ đã lung lay tận gốc. Nước mưa xối xả tạt thẳng vào khuôn mặt già nua khiến bà không tài nào mở nổi mắt, đôi chân trần ngập sâu trong lớp bùn nhão trơn trượt của rãnh mương đang dâng ngập phù sa.

— Cây ơi... ráng đứng vững nghe con... bão sắp qua rồi... — Bà Lành gào lên giữa tiếng gió thét rầm rĩ, giọng nói nghẹn ngào, run rẩy chìm nghỉm trong tiếng mưa gào rú. — Ông Tư ơi... giữ cái cây giùm tôi... đừng để nó trốc gốc mà tội nghiệp...

— Nội! Vào nhà mau lên! Nguy hiểm chết người đó nội ơi! — Minh lao tới như một mũi tên, hai chân trượt ngã dúi dụi xuống bùn lầy rồi vội vã vùng dậy, chộp lấy cánh tay khẳng khiu, lạnh ngắt của bà Lành định dùng sức kéo bà về phía mái hiên.

— Buông bà ra Minh! Cây khế của ông nội mày đó con ơi! — Bà Lành vùng vẫy trong cơn hoảng loạn tột cùng, hai mắt đỏ hoe mở to nhìn chằm chằm vào vết nứt đang toác rộng dần nơi cổ rễ cây khế, nơi từng thớ gỗ cổ thụ đang phát ra tiếng kêu răng rắc rợn người. — Gió giật thêm mấy chặp nữa là trốc gốc trôi xuống mương mất thôi! Cây này là ngày xưa ông mày tự tay ươm hạt trồng ngày sinh ba mày... Không bỏ được đâu con ơi, mất cây là mất hết kỷ niệm của ông mày...

Một tiếng răng rắc kinh hoàng đột ngột vang lên đanh gọn từ trên đỉnh đầu hai bà cháu. Một cành khế cổ thụ đường kính gần hai mươi xentimét, trĩu nặng cành lá ngậm no nước mưa và những mảng mục rỗng bên trong, bị một luồng gió xoáy cực mạnh giật gãy toạc khỏi thân chính, đổ ập thẳng xuống với gia tốc chết người nhắm ngay vị trí bà Lành và Minh đang giằng co trong bùn lầy.

— NỘI! COI CHỪNG! — Minh thét lên kinh hãi, không kịp suy nghĩ, anh chỉ kịp nhoài cả thân mình phủ lên lưng bà nội để che chắn.

`HAZARD_DETECTED: FALLING_BIOMASS_IMPACT` `TRAJECTORY_INTERCEPT_TIME: 0.42 SECONDS` `TARGET_VULNERABILITY: EXTREME_LETHAL` `ACTUATOR_OVERDRIVE: ENGAGED`

Một khối bóng thép màu xám bạc lao vụt qua màn mưa trắng xóa với tốc độ phản xạ vượt ngoài giới hạn cơ học thông thường. Khối khung máy nặng gần hai tạ của Gió trượt dài trên nền bùn nhão, lách thẳng vào khoảng không gian hẹp giữa thân cây khế và hai con người mỏng manh đang ngã quỵ.

*RẦM!*

Một âm thanh kim loại va đập dữ dội, chát chúa vang lên đanh thép giữa tiếng sấm chớp rền vang. Cánh tay cơ khí bên phải của Gió, với lớp vỏ bọc bằng thép tôi dày dặn và các khớp nối bằng đồng phốt-pho, giơ thẳng lên trời, đón trọn cú giáng ngàn cân của cành khế cổ thụ nặng trịch. Lực va đập cực mạnh đè nghiến cánh tay máy xuống một góc bốn mươi lăm độ, khiến các xi-lanh thủy lực bên trong rít lên những tiếng ken két khô khốc vì quá tải áp suất tức thời.

`HYDRAULIC_PRESSURE: 24.5 MPa (LIMIT: 25.0 MPa)` `STRUCTURAL_STRESS_WARNING: JOINT_L03_OVERLOAD` `WARNING: SILICA_CONTAMINATION IN LOWER_PIVOT`

Minh ngước nhìn lên qua kẽ tay, toàn thân run rẩy vì khiếp đảm. Ngay trên đỉnh đầu anh và bà Lành chưa đầy ba mươi xentimét, cành cây to tướng gãy lìa đang bị cánh tay thép của Gió gồng mình chặn đứng giữa không trung. Những dòng nước mưa xối xả chảy tràn qua những rãnh thoát cát trên thân cỗ máy, tạo thành những vệt nước xám đục ngầu bùn đất bãi bồi.

Thế nhưng ở phía dưới chân, bi kịch cơ học đã xảy ra. Chân trái của Gió — nơi đặt cụm khớp trục thép hợp kim Crôm-Molipđen mà ông Bảy Phước từng miệt mài tiện gọt, phục chế thủ công suốt bao ngày đêm — đang lún sâu ngập quá mắt cá xuống hố bùn ngập ngụa nước bão. Cát thạch anh mịn ven biển kết hợp với dòng nước mưa dâng cao đã tràn qua khe hở của vành đệm cao su lưu hóa bị rách mép, nêm chặt cứng vào các rãnh răng của bộ truyền động bánh răng hành tinh. Một tiếng *khục* khô khốc, sắc lẹm vang lên từ ổ trục gối, kèm theo dòng cảnh báo đỏ rực nhấp nháy điên cuồng trên màn hình chẩn đoán:

`SERVO_ERROR: JOINT_L03_LOCKED` `TORQUE_SPIKE_EXCEEDED: DRIVE_MOTOR_DISENGAGED` `MOBILITY_INDEX: 12% (CRITICAL_FAILURE)`

Khớp gối trái của cỗ máy đã bị kẹt cứng hoàn toàn do dị vật cát thạch anh chèn gãy then chốt truyền động. Để bảo vệ các cuộn cảm của động cơ bước không bị thiêu rụi bởi dòng điện quá tải, hệ thống điều khiển trung tâm buộc phải ngắt ly hợp truyền động khẩn cấp, biến toàn bộ phần chân dưới bên trái của Gió thành một khối thép bất động, cắm sâu như một chiếc cọc sắt xuống bùn lầy. Dẫu vậy, thân trên của cỗ máy vẫn không hề lay chuyển dù chỉ một milimét. Cánh tay cơ khí của nó vẫn gồng cứng ngắc, các ngón kẹp hợp kim bám chặt vào thớ gỗ xơ xác của cành khế gãy, kiên quyết làm chiếc khiên vững chãi che chở cho người làm vườn già nua và người cháu đang nép run rẩy dưới gầm máy.

— Gió! Chân cậu bị kẹt cứng rồi! — Minh gào lên trong mưa gió, nước mắt trào ra hòa lẫn nước mưa buốt giá, hai bàn tay run rẩy sờ vào cụm khớp gối ngập ngụa bùn cát đang rỉ ra những giọt dầu bôi trơn màu đen sẫm. — Thả cành cây ra, hạ trọng tâm lùi lại mau! Cậu sẽ gãy trục chịu lực mất!

— Dữ liệu cơ học cho thấy nếu tôi thu hồi cánh tay chịu lực lúc này, khối lượng ba mươi tám kilôgam của cành gỗ ngậm no nước sẽ rơi tự do từ độ cao một mét tám mươi, — giọng nói tổng hợp của Gió phát ra từ loa ngực, đều đặn, trầm tĩnh và kiên định một cách kỳ lạ giữa sự thịnh nộ gầm rú của đất trời. — Với mật độ xương suy giảm theo tuổi tác và thể trạng suy kiệt hiện tại của bà Tạ Thị Lành, xác suất chấn thương sọ não kín và gãy đốt sống cổ là chín mươi tư phẩy hai phần trăm. Tôi từ chối lệnh rút lui an toàn.

Bà Lành lúc này dường như bừng tỉnh khỏi cơn hoảng loạn cuồng loạn. Nhìn cánh tay thép đang run bần bật từng chặp dưới sức nặng ngàn cân của cành cây để che chắn cho mình, nhìn những giọt dầu thủy lực li ti rỉ ra từ gioăng cao su bị ép quá tải đang hòa tan vào dòng nước mưa xám xịt dưới chân, bà lão òa khóc nức nở, tiếng khóc nghẹn ngào xé lòng:

— Gió ơi... buông ra đi con ơi... Trốc gãy cái cây già này thì thôi... chứ để mày gãy tay gãy chân rồi người ta bắt tiêu hủy mày thì bà sống sao nổi hả con... Bà xin mày, buông ra đi con...

Hai bàn tay gầy gò, nhăn nheo của bà cụ ôm ghì lấy cẳng chân kim loại lạnh buốt, ướt sũng của con robot. Giữa tiếng gầm rít điên cuồng của gió bão cấp mười một, giữa mùi muối biển nồng nặc và cát bay rát rạt vào da thịt, cỗ máy nông nghiệp từ từ hạ thấp đầu đọc quang học xuống, hai ống kính màu xanh biếc nhìn thẳng vào đôi mắt mờ đục đẫm lệ của bà Lành.

Một chuỗi thuật toán kiểm tra an toàn nhảy múa dồn dập trên chip Khôi-Nguyên 7X, tự động đối chiếu với các mô hình hành vi thích nghi mà cỗ máy đã âm thầm tích lũy qua suốt những ngày tháng sống cùng con người nơi xóm nghèo ven biển này:

`SUB-ROUTINE: DEFINE_CARE_BEHAVIOR` `QUERY: FORCEFUL_EVACUATION_VS_PROTECTION` `OUTPUT: CARE IS NOT COERCION. CARE IS PRESERVING WHAT THEY VALUE WHILE SECURING SAFETY.`

— Thưa bà, — Gió cất tiếng, âm sắc trầm ấm vang lên rõ ràng, ấm áp lạ lùng qua màng loa đã được che chắn kỹ càng. — Khi mới về khu vườn này, hệ thống của tôi định nghĩa việc chăm sóc là hoàn thành nhiệm vụ tối ưu hóa sản lượng, nhổ sạch cỏ dại và cưỡng bức tưới nước theo quy chuẩn canh tác công nghiệp. Sau đó, tôi nghĩ chăm sóc là dùng sức mạnh cơ học để ép con người tránh xa mọi nguy hiểm vật lý, giống như việc tôi từng muốn thô bạo ngăn cản bà ra vườn lúc trời trưa nắng gắt. Nhưng cô giáo Vân đã dạy tôi rằng con người không phải là những cỗ máy chịu tải đơn thuần. Và bà đã dạy tôi rằng có những thứ cây cối không mang lại sản lượng kinh tế, nhưng lại mang theo ký ức và sinh mệnh tinh thần của cả một đời người.

Cánh tay cơ khí bên trái còn lại của Gió nhẹ nhàng vươn ra, ngón tay bọc cao su mềm mại khẽ chạm vào bờ vai đang run rẩy vì ướt lạnh của bà cụ:

— Chăm sóc không phải là sự ngăn cấm hay áp đặt bằng vũ lực để biến con người thành những kẻ an toàn nhưng mất đi điều quý giá nhất trong lòng họ. Chăm sóc là đảm bảo con người được an toàn trong lúc họ bảo vệ điều họ trân quý. Cây khế này là ký ức của ông Tư, là cội rễ của gia đình bà. Tôi hiểu vì sao bà không thể rời bỏ nó trong cơn bão này.

Bà Lành sững sờ, những giọt nước mắt tuôn rơi trên gò má nhăn nheo bị dòng nước mưa cuốn trôi tức khắc. Minh đứng sững bên cạnh, lồng ngực thắt nghẹn lại vì một sự chấn động sâu sắc chưa từng có trong đời. Người kỹ sư trẻ từng chỉ tin vào các thuật toán tối ưu hóa lạnh lùng, từng toan tính bán rẻ cỗ máy này để lấy tiền trả món nợ nần ngập đầu ở thành phố, lúc này chợt nhận ra rằng một con robot phế liệu lại có thể thấu hiểu ý nghĩa của sự trân trọng và tình yêu thương con người sâu sắc hơn bất kỳ dòng mã nguồn khô khan nào anh từng viết.

— Minh! — Gió đột ngột chuyển hướng giao tiếp về phía người thanh niên. — Túi đồ nghề của cậu có hai sợi cáp thép chịu tải bốn tấn và tăng đơ siết lực cơ học. Phía sau thân khế năm mét là cọc bê tông móng của bể nước mưa cũ. Hãy luồn cáp qua nạng ba của thân chính, néo chặt vào móng bê tông. Sau khi dây cáp chịu lực thay thế cho cánh tay của tôi, bà Lành sẽ an tâm trở vào hiên nhà an toàn!

— Được! Tôi hiểu rồi! Để đó cho tôi! — Minh gạt mạnh nước mưa trên mặt, bừng tỉnh khỏi cơn bàng hoàng.

Anh lập tức lao tới chiếc túi bạt chống nước, lôi phăng cuộn cáp thép bện dày bằng ngón tay cái cùng chiếc cảo tăng đơ cơ học nặng trịch. Dưới sự chỉ dẫn tọa độ góc néo chuẩn xác của Gió qua tia laser định vị chiếu thẳng vào thân cây, Minh lao mình qua dòng nước ngập ngang đầu gối, bất chấp bùn lầy trơn trượt. Anh trèo lên nạng ba của cây khế cổ thụ, quấn ba vòng cáp thép quanh thân gỗ xù xì, rồi kéo đầu cáp còn lại luồn qua mắt xích cọc móng bê tông đúc sâu dưới lòng đất cát. Bằng đôi bàn tay rướm máu vì cọ xát với vỏ cây thô ráp, Minh dùng chiếc cờ-lê siết chặt từng vòng ren của then cài tăng đơ.

— Nội ơi! Con chằng dây cáp xong rồi! Cáp này chịu được sức kéo bốn tấn, bão cấp mười hai cũng không giật đổ được cây khế của ông nội đâu! — Minh vừa siết chặt then cài vừa hét lớn qua tiếng gió rít điên cuồng. — Nội nhìn xem, cây đứng vững như bàn thạch rồi! Nội theo con vào hiên nhà nép mau, để con với Gió ở ngoài này giữ vườn!

Bà Lành ngước nhìn thân khế cổ thụ. Ba sợi cáp thép căng như dây đàn, tạo thành một thế giằng tam giác vững chãi cắm chặt vào khối bê tông móng, giữ cho thân cây không còn bị vặn vẹo, nghiêng ngả trước những cơn gió giật hung hãn nữa.

— Bà Lành, xin hãy lùi về bậc cửa hiên nhà, — Gió nhắc lại, giọng nói đầy sự chân thành và nhẫn nại. — Mắt đọc quang học của tôi sẽ liên tục hướng về phía bà. Khu vườn và cây khế sẽ được giữ gìn nguyên vẹn. Nhưng tôi chỉ có thể hoàn thành trọn vẹn nhiệm vụ nếu bà được an toàn sau cánh cửa nhà.

Nhìn ánh mắt quang học xanh biếc của Gió, nhìn đứa cháu nội ướt sũng bùn lầy đang kiên quyết giang tay che chắn cho mình, bà Lành khẽ gật đầu, đôi môi tím tái vì lạnh run rẩy mấp máy:

— Ờ... ờ... bà nghe lời hai đứa... Bà vô hiên... Minh ơi, con nhớ giữ lấy thằng Gió nghe con... Đừng để nó hỏng...

Minh ôm chặt lấy lưng bà nội, dìu từng bước chân run rẩy của bà vượt qua khoảng sân ngập nước, đưa bà lên bậc hiên cao ráo, khô ráo của gian nhà chính. Anh cẩn thận cài chặt then cửa phụ, quấn quanh người bà tấm chăn len khô ráo và đặt cốc nước ấm vào đôi bàn tay lạnh ngắt của bà:

— Nội ngồi yên ở đây, hé cánh cửa liếp ngó tụi con. Con ra ngoài sân với Gió liền đây nội!

***

Trời sập tối hẳn, một màn đêm đen đặc như mực bao trùm lấy toàn bộ dải đất ven biển An Hải. Đêm bão số 4 chính thức đổ bộ như một trận cuồng nộ dữ dội nhất của thiên nhiên trong vòng một thập kỷ qua. Tiếng gió rít qua những rặng phi lao gầm rú như bầy thú dữ bị thương, từng đợt sóng biển dâng cao tràn qua mặt đê biển tạo thành những tiếng ầm ầm rung chuyển mặt đất cát. Hệ thống điện lưới của toàn thị trấn đã bị cắt hoàn toàn từ lúc chập tối để phòng ngừa sự cố chập cháy, khiến cả xóm Cát chìm trong bóng tối hoang tàn, chỉ thỉnh thoảng lóe lên những vệt chớp ngoằn ngoèo xé rách bầu trời kèm theo tiếng sấm nổ vang trời long đất lở.

Ngoài sân sau nhà bà Lành, nước lũ từ các mương thoát tràn ngập trắng xóa, dâng cao hơn bốn mươi xentimét, ngập quá nửa cẳng chân kim loại của Gió.

Khớp gối trái bị kẹt cứng do bùn cát thạch anh nêm chặt khiến cỗ máy hoàn toàn mất đi khả năng di chuyển. Nhưng nó không hề có ý định rút lui hay phát tín hiệu đầu hàng. Sau khi cành khế gãy được Minh dùng cưa tay cắt rời từng đoạn để giải phóng áp lực tải trọng đè nặng lên cánh tay máy, thân máy của Gió đã được tận dụng thành một trụ néo phụ trợ sống còn. Một đoạn dây cáp tời phụ từ tời kéo ngực của Gió được Minh móc thẳng vào vòng đai giữ thân khế, biến cỗ máy thành điểm tựa giảm chấn động lực học thứ hai, cùng san sẻ lực giằng xé dữ dội mà những cơn gió giật cấp mười một đang liên tục trút xuống bộ rễ già nua của cây khế.

Mỗi khi một luồng gió xoáy hung hãn quét qua, thân cây khế lại giật mạnh về phía tây, kéo căng sợi cáp tời nối thẳng vào lồng ngực Gió. Toàn bộ khung máy bằng thép và hợp kim nhôm của robot rên lên những tiếng ken két rợn người. Động cơ bước giữ trục ngực phải hoạt động hết công suất tối đa để duy trì lực kéo đối trọng, liên tục điều chỉnh xung lực nhằm triệt tiêu các dao động cộng hưởng có thể bẻ gãy thân cây bất cứ lúc nào.

Minh ngồi nép bên bậu cửa hiên nhà, khoác tấm bạt nhựa che chắn cho chiếc máy tính xách tay đang kết nối với Gió qua sợi cáp tín hiệu bọc dù dài mười mét cắm thẳng vào cổng chẩn đoán sau lưng cỗ máy. Màn hình máy tính là điểm sáng duy nhất le lói giữa không gian mịt mù bão tố, chiếu rọi những dòng thông số kỹ thuật đang nhảy múa điên cuồng theo từng cơn gió giật:

`CORE_TEMP: 49.5°C -> 54.1°C` `CURRENT_DRAW: 18.2 A (MAX_LOAD)` `BATTERY_SOC: 24.3%` `CELL_VOLTAGE_MIN: 2.85 V (WARNING: DEEP_DISCHARGE)` `WATER_INGRESS: IP67 HOUSING COMPROMISED (SEEPAGE AT REAR PORT: 3.2%)`

— Gió! Dòng tải của mô-tơ tời đang vọt lên mười tám ampe rồi! — Minh hét lớn vào micro của bộ đàm cầm tay. — Pin đang sụt áp nhanh khủng khiếp! Khối cell số ba bị rò điện giải hôm trước lại bắt đầu tăng nhiệt độ quá ngưỡng an toàn rồi! Cậu phải giảm lực hãm tời xuống một nửa ngay lập tức, nếu không cell pin sẽ phát nổ hoặc cháy mạch biến tần!

— Không thể giảm lực hãm, Minh, — tiếng Gió truyền về qua loa máy tính, lẫn trong những tiếng rè rè của nhiễu điện từ do sấm chớp trên cao. — Dữ liệu đo gia tốc từ thân khế cho thấy nếu lực căng giảm quá bốn mươi phần trăm, mô-men uốn của gió giật sẽ xé toạc tầng rễ cọc phía đông bắc của cây. Đất cát xung quanh gốc đã bão hòa nước và mất hoàn toàn lực ma sát kết dính. Tôi buộc phải duy trì lực kéo tối thiểu một ngàn hai trăm newton để giữ thân cây thẳng đứng.

— Nhưng pin của cậu sẽ cạn sạch trước khi tâm bão đi qua! Cậu sẽ sập nguồn hoàn toàn giữa dòng nước ngập! Nước mặn đang ngấm dần vào cổng cáp phía sau lưng kìa! — Giọng Minh run lên bần bật, hai mắt anh cay xè vì gió tạt và vì nỗi lo âu thắt ruột gan.

— Dung lượng pin được chế tạo ra là để tiêu hao vào các nhiệm vụ cần thiết, — Gió đáp lại, từng từ rành rọt phát ra giữa tiếng mưa quất rát mặt. — Bảo vệ sự sống của khu vườn và sự bình an của bà Lành là nhiệm vụ có mức ưu tiên cao nhất được ghi trong phân vùng nhớ vĩnh cửu. Nếu pin cạn kiệt, hệ thống sẽ ngắt an toàn và có thể nạp lại khi có điện. Nhưng nếu cây khế bị đổ đêm nay, ký ức của bà Lành sẽ vĩnh viễn không thể khôi phục được bằng bất kỳ bản sao lưu nào.

Minh cắn chặt môi đến ứa máu, những ngón tay siết chặt lấy mép vỏ nhựa của chiếc máy tính xách tay. Anh nhìn đăm đăm ra giữa khoảng sân ngập nước trắng xóa. Trong màn đêm đen kịt mịt mùng, cỗ máy nông nghiệp đời cũ — một đống sắt vụn từng bị xã hội thải loại, từng bị chính anh toan tính bán rẻ lấy mấy chục triệu đồng bạc — lúc này đang sừng sững đứng đó như một tượng đài thép kiên cường, bất khuất. Nước mưa cuồn cuộn chảy qua thân nó, gió bão giật lắc tấm lưng gồ ghề đầy vết chắp vá của nó, nhưng hai mắt quang học màu xanh biếc của Gió vẫn rực sáng, chiếu thẳng vào thân khế già nua, không một giây chớp tắt hay nao núng.

Một giờ sáng. Tâm bão số 4 chính thức càn quét qua dải bờ biển An Hải. Gió rít lên từng hồi kinh thiên động địa, mái tôn của những ngôi nhà lân cận bị giật tung bay rào rào trong không trung. Một đợt sóng triều dâng cực mạnh đẩy nước mặn tràn qua con mương thoát nước, khiến mực nước trong sân dâng thêm mười xentimét nữa, ngập mấp mé cổng kết nối phụ phía sau hông Gió.

Màn hình laptop của Minh chuyển sang màu đỏ báo động chớp nháy liên hồi:

`CRITICAL_WARNING: BATTERY_SOC: 4.8%` `VOLTAGE: 36.2 V (CUT-OFF THRESHOLD: 35.5 V)` `EMERGENCY_SHUTDOWN_IN: 180 SECONDS` `COMMUNICATION_LINK: DEGRADED`

— Gió! Ngắt tời điện cơ học đi! Chuyển sang phanh hãm thụ động ngay! Cậu sắp cạn sạch pin rồi! — Minh lao ra mép hiên, nước mưa xối ướt đẫm nửa thân người anh.

Từ giữa sân ngập nước, Gió vẫn đứng bất động như một tảng đá. Cánh tay cơ khí của nó từ từ ghim chặt chốt hãm cáp vào thân máy, khóa cứng cơ cấu bánh cóc cơ học bằng chốt an toàn cuối cùng. Bằng cách cài then cơ khí này, ngay cả khi toàn bộ nguồn điện điều khiển bị cắt đứt hoàn toàn, lực căng của sợi cáp vẫn sẽ được giữ nguyên nhờ kết cấu khóa hãm vật lý, tiếp tục giằng giữ thân khế đứng vững qua cơn bão dữ mà không cần tiêu tốn thêm một mili-ampe điện năng nào nữa.

— Đã kích hoạt chốt khóa cơ học thụ động... — Giọng nói của Gió qua loa ngoài yếu dần, âm thanh chậm lại và chìm dần trong tiếng rào rào của mưa đêm. — Cáp néo... sẽ không bị nhả... Cây khế... sẽ an toàn...

`POWER_MANAGEMENT: SYSTEM_SHUTDOWN_INITIATED` `ISOLATING_HYBRID_CORE... OK` `SAVING_MEMORY_STATE_TO_NVRAM... COMPLETE` `BACKUP_CAPACITOR: 15 SECONDS ACTIVE`

Bà Lành từ trong nhà khập khiễng bước ra mép cửa liếp, nép sát vào người Minh. Đôi mắt kèm nhèm đẫm lệ của bà cụ nhìn đăm đăm vào bóng dáng cỗ máy mờ ảo giữa màn mưa bão trắng xóa.

— Gió ơi... — Bà khẽ gọi, giọng run run nghẹn ngào như sợ làm kinh động đến sự yên nghỉ thiêng liêng của một sinh mệnh sống.

Đèn cảm biến trên ngực Gió khẽ nhấp nháy một nhịp yếu ớt cuối cùng. Trong mười lăm giây ngắn ngủi trước khi tụ điện siêu dung lượng dự phòng giải phóng hết những giọt năng lượng sạch cuối cùng, hệ thống thị giác của cỗ máy gom góp những dòng điện tử tàn dư để quét một vòng quanh bậc hiên nhà.

Nó nhận diện bóng lưng còng của bà lão bảy mươi tám tuổi, bàn tay gầy gò đang bám chặt vào bờ vai rắn rỏi của người cháu nội. Cảm biến sinh học tầm xa thu nhận những dao động vi mô từ lồng ngực bà Lành xuyên qua lớp áo len ướt sũng:

`BIOMETRIC_TELEMETRY: TA_THI_LANH` `HEART_RATE: 72 BPM (STABLE)` `RESPIRATION_RATE: 18 RPM (CALM)` `STRESS_INDEX: LOW` `STATUS: SECURE_AND_WARM`

Một dòng thông điệp nội tại cuối cùng được ghi vào nhật ký hệ thống trước khi các cổng logic khép lại hoàn toàn:

`CARE_GOAL_ACHIEVED: THE GARDEN STANDS. THE HUMAN IS SAFE.`

Mắt đọc của Gió chớp tắt trong bóng tối của đêm bão, nhưng tín hiệu nhịp tim của bà Lành bên cạnh vẫn hiển thị ổn định.