Rạn nứt và đình công

Tiếng băng keo dán thùng xé toạc bầu không khí tĩnh mịch của phòng rang khi Khôi vội vã đóng các kiện hàng cuối cùng trước giờ xe giao hàng đến lấy.

Âm thanh rẹt rẹt sắc nhọn vang lên chói tai giữa bốn bức tường xi măng loang lổ, nơi bầu không khí vẫn còn đặc quánh mùi vỏ trấu cháy xém, mùi khói nhiệt chưa kịp thoát hết qua chụp hút và thứ mùi ngai ngái, nồng gắt đặc trưng của hạt cà phê vừa bước ra khỏi lồng rang chưa đầy hai ngày. Chiếc đồng hồ kim loại treo lệch trên vách tường loang lổ vết ố dầu đã nhích qua mười một giờ khuya. Mưa đầu mùa ngoài con hẻm số 65 đường Tú Xương không ngừng quất từng đợt rát rạt vào khung cửa kính thông gió trên cao. Những dòng nước đục ngầu cuộn xoáy trên mặt kính, nhòe nhoẹt phản chiếu ánh sáng trắng nhờ nhờ, lạnh lẽo từ hai bóng đèn tuýp huỳnh quang đang rung lên rè rè theo nhịp điện trồi sụt thất thường.

Khôi thở dốc từng cơn. Hơi thở nóng hổi và đứt quãng phả ra từ lồng ngực đang căng cứng vì kiệt sức. Hai hốc mắt anh trũng sâu, viền mi thâm quầng và đỏ hoe sau chuỗi ngày dài không ngủ đủ giấc. Chiếc áo thun xám bạc màu dính bết vào sống lưng vì mồ hôi muối quyện với bụi trấu, ướt sũng và nặng trịch. Dưới chân anh, sàn xi măng phủ một lớp bụi mịn màu nâu sẫm chưa kịp quét dọn. Ba thùng carton ba lớp dày dặn, cứng cáp, vuông thành sắc cạnh chứa tổng cộng bốn mươi ký cà phê Robusta Cư M'Rao chế biến mật ong Yellow Honey — toàn bộ thành phẩm thuộc lô hàng mang mã số truy xuất nguồn gốc CR-YH-2410-04 — đã được nẹp góc cẩn thận bằng các thanh bìa chữ V, sẵn sàng chờ tài xế xe tải của Artifact Coffee ghé bốc hàng vào lúc năm giờ ba mươi phút sáng mai.

Trên nắp mỗi thùng carton, một tờ giấy A5 màu trắng in biểu mẫu sắc nét được dán ngay ngắn ở vị trí góc phải. Dòng chữ in hoa đậm nét nổi bật: *BIÊN BẢN KIỂM ĐỊNH CHẤT LƯỢNG XUẤT XƯỞNG*. Bên dưới là các ô chỉ số kỹ thuật: độ ẩm nhân xanh, ngày rang, nhiệt độ kết thúc mẻ, độ màu Agtron, và cuối cùng là ô trống dành cho chữ ký của Trưởng bộ phận Đảm bảo Chất lượng.

Khôi miết mạnh dải băng keo trong suốt cuối cùng đè lên mép giấy, rồi đưa tay với lấy cây bút dạ mực đỏ cắm ở khe chiếc bàn thao tác bằng gỗ thông ghép thanh. Những ngón tay thô ráp của anh, đầu ngón còn hằn những vết chai sần vì cào đất và sẹo bỏng do chạm vào van xả mẫu máy rang, khẽ run lên. Anh ghì ngòi bút xuống giấy, toan ký nguệch ngoạc một chữ ký tắt vội vàng vào ô xác nhận để hợp thức hóa thủ tục kiểm định, thì một bàn tay thon gầy, khớp ngón nổi rõ nhưng lạnh ngắt như đá đột ngột chụp chặt lấy cổ tay anh.

Khôi giật nảy mình, tim đập thót một nhịp vào lồng ngực. Ngòi bút đỏ giật mạnh trên mặt giấy, để lại một vệt mực lem nhem, sắc nhọn như một vết rạch rỉ máu.

Anh ngẩng phắt dậy.

Bảo Ngọc đứng sững ở đó tự bao giờ. Cô vẫn mặc nguyên bộ thường phục từ buổi chiều: chiếc quần jeans tối màu đẫm hơi ẩm của mưa và chiếc áo sơ mi linen màu tro sắn tay đến khuỷu. Tóc cô buộc túm gọn gàng phía sau gáy, để lộ gương mặt đanh lại, làn da tái xanh dưới ánh đèn tuýp. Đôi mắt mở to, sâu thẳm thường ngày vốn điềm tĩnh và nghiêm nghị khi đứng trước bàn thử nếm, giờ đây ngập tràn một ngọn lửa phẫn nộ cùng sự thất vọng tột cùng. Cô không chớp mắt, không nói nửa lời, chỉ nhìn chằm chằm vào cây bút dạ đỏ trong tay Khôi, rồi ánh nhìn trượt dần xuống vết mực đỏ vừa cày rách thớ giấy kiểm định còn chưa ráo mực.

*Roẹt!*

Không một giây do dự, không một động tác thừa, đầu ngón tay của Bảo Ngọc bấm sâu vào góc giấy tem nhãn. Cô giật phăng tờ biên bản kiểm định khỏi mặt nắp thùng carton thứ nhất. Lớp giấy bóng dai dẳng rách toạc làm đôi, kéo theo cả một mảng xơ bìa carton xám xịt.

Chưa dừng lại ở đó, Bảo Ngọc bước nhanh một bước sang thùng thứ hai, rồi thùng thứ ba. Những tiếng xé rách sắc ngọt, lạnh lùng liên tiếp vang lên chói tai giữa không gian tĩnh mịch. Cô dứt khoát xé nát toàn bộ các nhãn xuất kho thành từng mảnh vụn li ti, siết chặt chúng lại trong lòng bàn tay gầy guộc cho đến khi các khớp ngón tay trắng bệch ra, rồi ném thẳng toàn bộ mớ giấy vụn xuống chân bệ đỡ máy rang. Những mảnh giấy trắng lốm đốm mực đỏ bay lả tả trong làn không khí quẩn nhiệt rồi rơi lả tả trên nền đất bụi bặm.

"Ngọc! Em làm cái quái gì vậy?"

Khôi gầm lên. Cơn giận dữ bất ngờ như một dòng nham thạch nóng rẫy xộc thẳng từ ngực lên thái dương, khiến hai bên màng nhĩ anh đập lùng bùng. Mắt anh long lên sòng sọc. Anh lao tới, đưa tay chộp lấy cổ tay cô hòng ngăn lại, nhưng Bảo Ngọc đã giằng mạnh ra bằng một lực dứt khoát đến kinh ngạc. Cô lùi lại một bước, đứng thẳng lưng bên mép bàn làm việc, ánh mắt sắc lẹm như một lưỡi dao mổ vừa rút ra khỏi bao.

"Em xé thứ rác rưởi này để cứu lấy chút liêm sỉ cuối cùng của Bản Đỏ!"

Giọng Bảo Ngọc run lên bần bật vì kìm nén, từng âm tiết gằn xuống, rít qua kẽ răng nhưng rõ mồn một như búa gõ vào đe.

"Lô Robusta Cư M'Rao này mới được trút ra khỏi lồng làm nguội đúng bốn mươi tám tiếng đồng hồ. Bốn mươi tám tiếng! Anh có còn là một kỹ sư nông nghiệp hiểu về hạt cà phê nữa không Khôi? Hay là áp lực tiền bạc, nợ nần đã làm anh mù mắt, thiêu rụi hết mọi kiến thức cơ bản nhất trong đầu anh rồi?"

"Đây là đơn hàng bốn mươi ký của Artifact Coffee, sáng mai năm giờ ba mươi họ phải có hạt để chia về toàn bộ hệ thống các chi nhánh!" Khôi thở hổn hển, lồng ngực phập phồng dữ dội dưới lớp áo thun ẩm ướt. Anh chỉ thẳng ngón tay run rẩy vào ba thùng hàng vừa bị xé toạc nhãn. "Họ đã cọc trước ba mươi phần trăm giá trị hợp đồng và cam kết bằng văn bản sẽ chuyển khoản dứt điểm toàn bộ phần còn lại ngay khi tài xế ký nhận biên bản bàn giao! Em có biết chúng ta đang cần từng đồng tiền mặt một cách tuyệt vọng như thế nào không? Tiền thuê nhà Tú Xương này, hạn chót thanh toán là mười hai giờ trưa ngày mai!"

"Thì sao? Vì mấy chục triệu đó mà anh sẵn sàng biến Bản Đỏ thành một phường buôn bán gian lận, lừa dối đối tác à?"

Bảo Ngọc không hề lùi bước. Cô bước thẳng tới trước mặt anh, khoảng cách gần đến mức Khôi có thể cảm nhận được hơi thở dồn dập và mùi tinh dầu cam hương thoang thoảng lẫn trong mùi mồ hôi lạnh của cô. Ngón tay cô đâm thẳng xuống mặt thùng carton loang lổ vết xé.

"Anh nhìn cho kỹ vào đây! Đây là hạt Robusta sẻ thu hái chín một trăm phần trăm ở Cư M'Rao, chế biến theo phương pháp mật ong Yellow Honey! Thể chất tế bào của giống Robusta sẻ này cực kỳ đặc, vách tế bào dày hơn Arabica gấp rưỡi! Trong quá trình rang ép nhiệt độ cao mà anh vừa thực hiện hai hôm trước, toàn bộ phản ứng Maillard và caramel hóa diễn ra dồn dập đã giam giữ một lượng khí CO2 khổng lồ bên trong ma trận cellulose của từng hạt nhân! Nó cần tối thiểu mười hai đến mười bốn ngày, hoặc ít nhất, trong điều kiện cấp bách nhất, cũng phải đủ bảy ngày xả khí liên tục qua van một chiều thì áp suất khí gas nội tại mới hạ xuống mức cân bằng!"

Cô hít một hơi sâu, lồng ngực gầy guộc phập phồng sau lớp áo sơ mi:

"Anh có từng hình dung ra chuyện gì sẽ xảy ra nếu sáng mai các barista của Artifact đổ mẻ hạt này vào phễu xay, nén bột cà phê vào tay pha rồi cài vào họng máy La Marzocco không? Dưới áp suất chiết xuất chín bar của dòng nước sôi chín mươi ba độ C, lượng khí carbon dioxide chưa kịp thoát ra ngoài sẽ bùng nổ như một quả bom bọt khí tí hon! Áp suất khí gas nghẽn lại sẽ đẩy lùi dòng nước, phá vỡ toàn bộ cấu trúc đồng nhất của bánh cà phê, tạo ra những rãnh nứt xuyên tâm! Nước sôi sẽ chảy tuột qua những rãnh nứt đó mà không thể nào hòa tan được một phần trăm đường hay acid thơm nào từ sâu bên trong thớ hạt!"

Giọng cô run rẩy, ánh mắt bốc lên một ngọn lửa cay đắng tột cùng:

"Kết quả chảy ra tách sẽ là cái gì? Một thứ chất lỏng sủi bọt nhớt nhát, lợn cợn bọt khí thô ráp, chua gắt như giấm hỏng, chát nghét mùi kim loại và nồng nặc mùi hăng hắc của khí carbon! Toàn bộ nốt hương hoa quả nhiệt đới, hương mít chín, mật ong rừng và hậu vị sô-cô-la đen đậm đà mà chúng ta cùng chú Tư chắt chiu ròng rã suốt cả một vụ mùa... tất cả sẽ bị lớp khí gas bẩn thỉu đó xóa sạch không còn để lại một dấu vết!"

Bảo Ngọc nuốt nghẹn một cái, hốc mắt cô đỏ hoe, nhưng không có một giọt nước mắt nào rơi xuống.

"Hoàng ở Artifact là ai hả Khôi? Cậu ấy là người đầu tiên chịu ngồi xuống nếm thử mẫu cà phê số 03 của chúng ta khi Bản Đỏ còn chưa có lấy một cái tên trên bản đồ cà phê Sài Gòn! Cậu ấy là người dùng khúc xạ kế quang học đo TDS từng ly espresso một, cân từng phần trăm mililit nước chiết xuất để bảo vệ danh tiếng cho từng mẻ hạt của nông dân Cư M'Rao! Giao cái thứ phế phẩm ngậm khí độc này cho họ, anh nghĩ họ sẽ vô tư pha cho khách uống sao? Họ sẽ nếm ngụm đầu tiên, nhổ toẹt xuống bồn rửa, ném thẳng ba thùng hàng này ra xe rác và ký lệnh cấm vĩnh viễn Bản Đỏ bước chân vào chuỗi cung ứng của họ! Lúc đó, cái danh dự và uy tín mà chúng ta đổ máu gầy dựng sẽ đổi lại được bao nhiêu tiền mặt?"

Từng lời, từng chữ của Bảo Ngọc như những mũi dùi thép nung đỏ đâm thẳng vào màng nhĩ Khôi. Chúng chuẩn xác, lạnh lùng, mang đầy đủ sức nặng của khoa học và đạo đức nghề nghiệp mà chính anh từng tôn sùng. Nhưng chính sự chuẩn xác tàn nhẫn ấy lại như một mồi lửa ném thẳng vào đống rơm khô tích tụ bấy lâu trong tâm trí anh. Sự mệt mỏi cùng cực của những đêm dài canh máy rang, sự nhục nhã khi phải van nài từng chủ nợ, nỗi ám ảnh kinh hoàng về khoản tiền thuê mặt bằng mười tám triệu đồng đến hạn vào ngày mai, tiền viện phí mổ ruột thừa cho mẹ của Thảo My mà anh đã hứa tạm ứng, và bóng ma thất bại ê chề từ lần bị sa thải nhục nhã ở tập đoàn Khang Thịnh hai năm trước... tất cả bùng nổ dữ dội, thiêu rụi toàn bộ lý trí còn sót lại của anh.

Khôi đập mạnh bàn tay xuống mặt nắp thùng gỗ chứa dụng cụ sửa chữa máy móc.

*RẦM!*

Tiếng va đập chát chúa giữa kim loại và gỗ vang dội khắp căn phòng chật chội, làm rung chuyển cả những khay đựng mẫu cupping đặt trên giá.

"Đủ rồi đấy Bảo Ngọc!"

Khôi quát lên, giọng khàn đặc, vằn đỏ những tia máu trong mắt. Anh chồm người về phía trước, hai bờ vai vạm vỡ gồng cứng lên:

"Em bớt đem mấy cái mớ lý thuyết giáo điều trong sách vở specialty ra để lên lớp anh đi! Em nghĩ anh không biết hiện tượng degas là cái gì sao? Anh tốt nghiệp kỹ sư nông nghiệp loại ưu, anh nghiên cứu về cấu trúc tế bào thực vật từ trước khi em biết cầm cái thìa nếm cà phê! Anh hiểu rõ cơ chế giải phóng khí carbon dioxide hơn bất kỳ ai trong cái phòng này! Nhưng thực tế kinh doanh khốc liệt ngoài kia không phải là một cái phòng thí nghiệm vô trùng đạt chuẩn SCA để em ngồi đó ung dung cân đong từng miligram bọt khí!"

Khôi tiến thêm một bước, áp sát đối diện với Bảo Ngọc, hơi thở anh phả ra nồng nặc mùi cà phê khét và sự phẫn uất bị dồn nén đến tận cùng:

"Em có biết nếu sáng mai không có bốn mươi ký hạt này chất lên xe của Artifact, điều gì sẽ xảy ra không? Họ không chỉ nhổ một ngụm cà phê đâu! Họ sẽ kích hoạt điều khoản phạt vi phạm hợp đồng tiến độ giao hàng! Họ sẽ phong tỏa ba mươi phần trăm tiền cọc, hủy đơn hàng bán lẻ tiếp theo trị giá sáu mươi triệu, và lập tức cắt đứt hợp đồng cung ứng nguyên liệu dài hạn — cái hợp đồng duy nhất đang giữ cho Bản Đỏ này thở được qua mùa mưa! Ai sẽ trả tiền thuê mặt bằng căn nhà Tú Xương này vào trưa mai để chủ nhà không khóa xích cánh cửa sắt lại? Ai sẽ trả lương cho Thảo My và nhóm barista ca sáng? Ai sẽ gửi tiền về Buôn Ma Thuột để trả nợ phân bón và thuốc sinh học cho ba mẹ anh nhằm cứu lấy ba héc-ta rẫy sắp bị ngân hàng niêm phong? Là em à? Hay là cái nguyên tắc mười bốn ngày thoát khí thiêng liêng của em?"

Khôi cười gằn một tiếng. Một tiếng cười cay đắng, méo mó và tàn nhẫn đến mức chính anh cũng cảm thấy ghê rợn giọng nói của mình:

"Em sống trên mây quá lâu rồi, Bảo Ngọc. Em đi thi đấu barista quốc tế, em đứng sau những quầy bar bóng loáng lát đá cẩm thạch của những chuỗi cà phê cao cấp, em quen được người ta phục vụ những mẻ hạt hoàn hảo nhất, được người ta tán dương như một nghệ sĩ! Còn anh, anh phải bò dưới bùn đất để lo cho sự sống còn từng ngày của cái dự án này! Khách hàng thông thường ngoài kia họ chỉ cần một ly cà phê đậm đà, thơm nồng để mở mắt làm việc buổi sáng! Họ pha thêm ba mươi mililit sữa đặc có đường, họ đổ đầy một ly đá bi lạnh buốt, họ chẳng rảnh rỗi và thừa tiền đến mức ngồi dùng khúc xạ kế để soi xem ly cà phê đó có được xả đủ bảy ngày khí CO2 hay không đâu! Đừng vì một chút bọt trào vớ vẩn mà biến tất cả mồ hôi, nước mắt và công sức của mọi người thành đống tro tàn nợ nần!"

Không gian trong phòng rang bỗng chốc đông cứng lại như bị rút cạn toàn bộ dưỡng khí.

Tiếng mưa gầm rú trên mái tôn dường như đã lùi xa xăm, chỉ còn lại tiếng rít gió luồn qua khe thông gió và hơi thở dồn dập, đứt quãng của Khôi phả vào khoảng không lạnh lẽo.

Bảo Ngọc đứng chôn chân tại chỗ. Những lời Khôi vừa thốt ra như một gáo nước băng buốt giá dội thẳng vào tim cô, dập tắt hoàn toàn chút tàn lửa hy vọng cuối cùng. Đôi môi cô tái nhợt, khẽ mím lại rồi run rẩy không kiểm soát. Cô trừng mắt nhìn người đàn ông trước mặt mình — người đã từng quỳ gối trên nền đất bazan đỏ quạch ở Cư M'Rao, bốc từng nắm đất lên ngửi để phân tích độ mùn; người từng thức trắng ba đêm ròng cùng cô căng bạt che cho từng giàn phơi khi cơn bão bất chợt quét qua buôn làng; người từng nắm chặt tay cô dưới ánh trăng rẫy, thề rằng sẽ cùng cô chứng minh cho cả thị trường thấy Robusta Việt Nam có thể đứng ngang hàng với những hạt Arabica thượng hạng nhất thế giới nếu được đối xử bằng sự tử tế và chuẩn mực khoa học.

Người đàn ông ấy, giờ đây, đang đứng trước mặt cô, dùng chính những khó khăn cơm áo gạo tiền để ngụy biện cho sự cẩu thả, gian dối và phản bội lại những nguyên tắc cốt lõi nhất của nghề nghiệp.

"Một chút bọt trào vớ vẩn..."

Bảo Ngọc lặp lại từng từ một cách thì thầm. Âm sắc của cô không còn sự phẫn nộ gắt gao ban nãy nữa, mà thay vào đó là một sự trống rỗng, lạnh buốt đến rợn người.

"Hóa ra trong mắt anh, toàn bộ tiêu chuẩn chiết xuất, toàn bộ danh dự của một người làm nghề specialty, toàn bộ những bài học về cấu trúc tế bào, về áp suất thẩm thấu mà em dày công đào tạo cho Thảo My và tụi nhỏ suốt mấy tháng qua... đối với anh chỉ là một thứ bọt trào vớ vẩn."

Cô cúi đầu, ánh mắt trượt xuống ngực mình.

Ở đó, che phủ trước ngực cô, là chiếc tạp dề bằng vải thô canvas màu xanh lá đậm — sắc xanh của lá cà phê Robusta vào độ sung mãn nhất. Trên ngực áo, logo hình nhánh cà phê mang ba quả chín đỏ mọng của Bản Đỏ được thêu tỉ mỉ bằng chỉ bóng. Đó là chiếc tạp dề mà chính tay cô đã lặn lội xuống tận xưởng dệt ở Chợ Lớn để chọn từng mét vải có độ thoáng khí tốt nhất, tự tay kiểm tra từng đường kim mũi chỉ sao cho đường may đôi không bị bung khi cọ xát với mép bàn quầy bar.

Ngày Bản Đỏ nhận bàn giao căn nhà số 65 Tú Xương, chính Khôi đã trân trọng cầm chiếc tạp dề này, choàng qua cổ cô trước sự chứng kiến của Lâm và chú Tư. Anh đã từng nói, bằng giọng nói chắc nịch của một người đàn ông mang đầy khát vọng: *"Ngọc, anh chịu trách nhiệm về đất đai, máy móc và sinh tồn. Còn em, em là linh hồn của Bản Đỏ. Em nắm quyền phủ quyết tuyệt đối về chất lượng sản phẩm. Không một hạt cà phê nào được phép rời khỏi căn nhà này nếu không có cái gật đầu của em. Kể cả anh cũng không có quyền can thiệp."*

Lời hứa phân quyền thiêng liêng ngày ấy, giờ đây, đã bị chính bàn tay anh bóp nghẹt bằng một chữ ký mực đỏ dối trá trên tờ giấy kiểm định.

Bảo Ngọc chậm rãi đưa hai tay ra sau gáy. Đầu ngón tay cô nhẹ nhàng tháo nút thắt dây buộc. Động tác của cô bình thản, dứt khoát và chuẩn xác đến mức khiến Khôi thoáng giật mình, bước chân anh bất giác khựng lại, một nỗi bất an mơ hồ trỗi dậy từ đáy lòng.

Cô luồn hai cánh tay ra khỏi dây đai, cởi chiếc tạp dề canvas dày dặn ra khỏi người. Cô không vò nát nó. Cô trải chiếc tạp dề lên mặt bàn gỗ thông, dùng lòng bàn tay vuốt phẳng phiu từng nếp nhăn của chất vải thô ráp, rồi gấp nó lại cẩn thận làm tư, để lộ biểu tượng nhánh cà phê chín đỏ nằm ngay ngắn ở phía trên.

Xong xuôi, cô ngẩng đầu lên nhìn thẳng vào mắt Khôi.

"Khi anh tự ý nâng nhiệt độ nạp của lồng rang lên hai trăm mười lăm độ C để rút ngắn thời gian mẻ rang từ mười hai phút xuống chín phút rưỡi nhằm tiết kiệm điện và kịp tiến độ, em đã cảnh báo anh về hiện tượng cháy xém bề mặt hạt. Khi anh gây sức ép buộc chú Tư phải cho máy xát vỏ hai tấn cà phê đang phơi trên giàn khi độ ẩm còn ở mức mười ba phẩy năm phần trăm — bất chấp nguy cơ hạt bị nứt phôi và lên men thối do nấm mốc — em đã cắn răng im lặng, thức trắng đêm cùng Thảo My lựa từng hạt lỗi ra để cứu vớt mẻ hàng. Nhưng đêm nay, khi anh dám cầm bút tự ký đè lên ô kiểm định chất lượng của em để tống khứ thứ hạt chưa kịp xả khí này ra thị trường... anh đã chính thức tước bỏ danh dự và quyền làm nghề của em tại Bản Đỏ."

Cô nhấc chiếc tạp dề đã gấp ngay ngắn lên, rồi thả tay ra.

*Bộp.*

Chiếc tạp dề rơi xuống mặt bàn gỗ thông, tạo nên một âm thanh trầm đục, khô khốc giữa không gian sực mùi khét lẹt.

"Kể từ giây phút này, tôi tuyên bố đình công vô thời hạn."

Bảo Ngọc cất tiếng, đổi cách xưng hô một cách lạnh lùng. Ánh mắt cô không còn một tia cảm xúc, không còn giận dữ, không còn oán trách, chỉ còn lại một khoảng trống hoang hoải như một bức tường băng vĩnh cửu.

"Tôi sẽ không bước chân vào quầy bar. Tôi sẽ không chạm tay vào máy rang hay bảng điều khiển nhiệt độ. Tôi sẽ không thực hiện bất kỳ phiên thử nếm, không đo lường bất kỳ chỉ số chất lượng nào cho Bản Đỏ nữa. Mọi quy trình kỹ thuật và cam kết chất lượng của thương hiệu này coi như vô hiệu cho đến khi nào anh hiểu ra được một ly cà phê tử tế được đánh đổi bằng những giá trị gì."

Dứt lời, Bảo Ngọc xoay người bước thẳng về phía cửa phòng rang.

"Ngọc! Đứng lại đã!"

Khôi hoảng hốt kêu lên. Tiếng kêu của anh lạc đi giữa không gian ngột ngạt. Anh vội vã lao theo hai bước, vươn tay định níu lấy vạt áo cô:

"Em không thể vô trách nhiệm bỏ ngang xương như vậy được! Ngày mai quán còn mở cửa đón khách ca sáng! Ai sẽ hiệu chuẩn độ mịn máy xay? Ai sẽ chỉnh profile chiết xuất cho tụi nhỏ?"

Bảo Ngọc không hề khựng lại, dù chỉ là nửa nhịp bước chân. Tiếng đế giày của cô nện dứt khoát trên những bậc thang gỗ dẫn xuống tầng trệt.

*Cạch! Rầm!*

Tiếng then cài cửa sắt va đập thô bạo vào nhau dưới tầng trệt, tiếp theo là tiếng cánh cửa kính cường lực đóng sập lại một cách dứt khoát. Cơn gió lạnh buốt từ ngoài đường thốc vào theo khe hở rồi biến mất, bỏ lại Khôi đứng chơ vơ một mình giữa căn phòng rang nồng nặc mùi hạt cháy.

Bóng hình của Bảo Ngọc đã hoàn toàn tan biến vào màn mưa đêm mù mịt ngoài con hẻm Tú Xương.

Trong phòng rang, chỉ còn lại tiếng máy hút khói đang giảm tốc độ kêu o o ngắt quãng rồi tắt hẳn. Dưới ánh đèn tuýp nhấp nháy, ba thùng hàng carton nằm chỏng chơ với những mép giấy bị xé toạc loang lổ. Mùi vỏ trấu cháy xém quyện với mùi carbon dioxide đặc quánh xộc thẳng vào mũi, khiến Khôi cảm thấy lồng ngực mình tức nghẹn như có một tảng đá đè nặng.

Cơn giận dữ điên cuồng lúc nãy bỗng chốc bốc hơi sạch sẽ, để lại một khoảng trống rỗng to hoác và một cảm giác hoang mang tột độ bắt đầu len lỏi, gặm nhấm từng tế bào thần kinh của anh. Khôi đưa hai bàn tay run rẩy lên ôm chặt lấy đầu, những ngón tay cào mạnh vào mái tóc bết dính bụi bặm.

Không thể nào. Bảo Ngọc chỉ đang giận dỗi nhất thời thôi. Cô ấy là đồng sáng lập, là người gắn bó từ ngày đầu dựng từng chiếc bàn gỗ, làm sao có thể buông tay dễ dàng như vậy được? Ngày mai, khi cơn giận qua đi, khi cô ấy nhìn thấy dòng tiền chảy vào tài khoản để duy trì quán, cô ấy sẽ hiểu. Chắc chắn cô ấy sẽ hiểu cho nỗi khổ tâm của anh.

Phải có người đứng về phía anh trong đêm nay. Phải có người hiểu được gánh nặng khủng khiếp của một kẻ đứng mũi chịu sào, hiểu được cái giá tàn nhẫn của việc giữ cho một doanh nghiệp khởi nghiệp không bị đè bẹp bởi áp lực dòng tiền.

Lâm. Chắc chắn chỉ có Lâm mới hiểu được.

Lâm là dân tài chính, là người trực tiếp đối mặt với những bảng cân đối kế toán nợ nần, là người hiểu rõ từng con số âm trong tài khoản ngân hàng và từng lời đe dọa đòi nợ của các nhà cung cấp phân bón hơn bất kỳ ai.

Nghĩ đến đó, như người chết đuối vớ được cọc, Khôi quay ngoắt người, lao nhanh ra khỏi phòng rang. Anh bước huỳnh huỵch qua hành lang hẹp, bước chân vội vã dẫm mạnh lên từng bậc của chiếc cầu thang sắt dẫn lên căn gác lửng phía trên.

Căn gác lửng của ngôi nhà cổ số 65 Tú Xương có trần nhà rất thấp, lợp bằng tôn xi măng cũ kỹ, nơi vào ban ngày nhiệt độ có thể lên tới bốn mươi độ C và ban đêm thì giữ lại toàn bộ hơi nóng hầm hập. Nơi đây được tận dụng làm văn phòng điều hành tạm bợ của Bản Đỏ.

Khi Khôi đẩy mạnh cánh cửa ván ép xộc xệch bước vào, một luồng không khí ngột ngạt phả thẳng vào mặt anh. Ánh sáng xanh lét, lạnh lẽo hắt ra từ màn hình chiếc laptop Dell cũ kỹ đặt trên chiếc bàn gỗ tạp. Xung quanh chiếc máy tính, giấy tờ, hóa đơn đỏ, bảng kê công nợ và những tờ sao kê ngân hàng bị vò nhàu vứt la liệt khắp nơi.

Trần Quốc Lâm vẫn ngồi bất động trên chiếc ghế xoay gãy một bên tay vịn. Cậu ta mặc một chiếc áo sơ mi cộc tay đã ngả màu cháo lòng, hai bàn tay gầy trơ xương đặt hờ trên bàn phím số, lưng còng rạp xuống như thể đang phải gánh toàn bộ sức nặng của căn nhà này trên vai. Tiếng mưa bên ngoài quất liên hồi vào vách tôn mỏng manh phía sau lưng cậu ta, tạo nên những chuỗi âm thanh đinh tai nhức óc.

Khôi thở dốc, hai tay bám chặt vào khung cửa ván ép, cất giọng gấp gáp:

"Lâm! Mày phải xuống nói chuyện với Bảo Ngọc ngay bây giờ! Con bé vừa làm loạn dưới phòng rang, nó xé nát toàn bộ nhãn kiểm định của lô hàng Artifact rồi ném lại tạp dề tuyên bố đình công! Nó không chịu hiểu tình thế ngàn cân treo sợi tóc của chúng ta! Sáng mai xe tải đến lấy bốn mươi ký hạt đó đi thì chúng ta mới có tiền mặt thanh toán tiền nhà..."

Tiếng gõ lạch cạch rời rạc trên bàn phím máy tính đột ngột ngưng bặt.

Căn phòng gác lửng lập tức rơi vào một sự im lặng chết chóc. Chỉ có tiếng quạt tản nhiệt của chiếc máy tính cũ rít lên từng hồi khản đặc.

Lâm không quay đầu lại. Hai bàn tay cậu ta vẫn giữ nguyên trên phím, nhưng bờ vai gầy guộc khẽ run lên từng nhịp rất nhỏ.

Khôi bước vội lại gần, sốt ruột đặt tay lên vai bạn:

"Mày có nghe tao nói không Lâm? Sáng mai nếu không có hàng giao, Artifact hủy hợp đồng thì toàn bộ phương án dòng tiền mà mày vất vả lập ra cho tháng này sẽ vỡ vụn hoàn toàn! Mày là người nắm tài chính, mày xuống giải thích cho nó hiểu thực tế kinh doanh khốc liệt như thế nào đi..."

"Tao nghe thấy hết rồi."

Giọng Lâm cất lên. Âm thanh ấy trầm đục, khô khốc và nứt nẻ như lớp bùn đáy ao vào mùa hạn hán.

Cậu ta từ từ đẩy chiếc ghế xoay, quay mặt lại đối diện với Khôi.

Dưới ánh sáng xanh xám ma quái từ màn hình máy tính hắt ra, Khôi bất giác giật thót mình, vô thức lùi lại nửa bước. Trước mắt anh không còn là một Trần Quốc Lâm điềm đạm, cẩn trọng và luôn mỉm cười xoa dịu mọi xung đột như mọi ngày. Gương mặt người bạn thân từ thời sinh viên nông lâm hốc hác đến thảm hại, hai gò má nhô cao, da mặt xám xịt như người ốm nặng. Đôi mắt sau cặp kính cận dày cộp phủ đầy những đường gân máu đỏ rực, trũng sâu trong hai hố mắt đen sì vì hàng trăm đêm mất ngủ.

Nhưng điều khiến Khôi lạnh toát sống lưng không phải là vẻ ngoài kiệt quệ thể xác ấy, mà là ánh nhìn của Lâm. Đó là một ánh nhìn chất chứa sự khinh miệt sâu sắc, nỗi uất nghẹn bị dồn nén đến tột cùng và một sự đổ vỡ hoàn toàn về niềm tin.

"Mày bảo Ngọc không chịu hiểu?" Lâm cất tiếng, từng lời nói nhả ra chậm rãi, nặng trĩu sự cay đắng. "Khôi à... người không chịu hiểu, người đang mù quáng và lú lẫn ở cái căn nhà này... chính là mày đấy."

"Mày nói cái quái gì vậy Lâm?" Khôi sững sờ, cảm giác như vừa bị một cú đấm vô hình giáng thẳng vào mặt. "Đến cả mày cũng quay sang trách tao sao? Tao làm tất cả những chuyện này là vì ai? Không phải là vì muốn cứu cái công ty này, muốn bảo vệ chén cơm và tương lai của tất cả chúng ta hay sao?"

"Cứu công ty?"

Lâm khẽ nhếch mép. Một nụ cười mỉa mai, méo mó và đau đớn xuất hiện trên khóe môi nứt nẻ của cậu ta.

"Mày đang cứu công ty, hay mày đang thỏa mãn cái sự độc đoán, ích kỷ và nỗi sợ hãi thất bại hèn hạ của riêng bản thân mày hả Khôi?"

Lâm đứng bật dậy. Động tác đột ngột của cậu ta khiến chiếc ghế xoay cũ kỹ bị đẩy lùi mạnh về phía sau, chân sắt va đập mạnh vào vách ván ép kêu lên một tiếng *rầm* chát chúa. Cậu ta vớ lấy một tập hồ sơ dày cộm trên bàn, vung tay ném mạnh xuống mặt sàn trước chân Khôi. Những tờ giấy in bảng biểu tài chính bay tung tóe, vương vãi khắp mặt sàn bám đầy bụi.

"Mày mở to mắt ra mà nhìn đi! Đây là bảng dự báo dòng tiền ba mươi ngày tới của Bản Đỏ! Mày nghĩ trên đời này chỉ có một mình mày biết đọc số âm à? Mày nghĩ chỉ có một mình mày biết lo lắng cho cái công ty này thôi sao?"

Lâm gằn giọng, hơi thở dồn dập, lồng ngực cậu ta phập phồng sau lớp áo sơ mi sờn cổ:

"Mày có biết tại sao suốt hai tháng qua tao phải ngồi lì trên cái căn gác xép nóng như lò thiêu này đến một, hai giờ sáng không? Mày có biết tại sao tao phải nuốt từng vốc thuốc giảm đau dạ dày để ngồi căng mắt cân đối từng nghìn lẻ một không? Vì tao tôn trọng lời hứa với mày! Vì tao đã dồn toàn bộ một trăm năm mươi triệu đồng tiền tiết kiệm — số tiền mà tao và ba tao ky cóp suốt năm năm trời dự định để sửa lại căn nhà dột nát cho mẹ tao ở quê — để ném vào cái hố không đáy mang tên Bản Đỏ này!"

Khôi lảo đảo lùi lại nửa bước, miệng lắp bắp:

"Lâm... tao biết... tao luôn biết ơn sự hy sinh của mày..."

"Mày chẳng biết cái thá gì cả!"

Lâm cắt ngang lời anh bằng một tiếng quát sắc nhọn. Giọng cậu ta vỡ vụn ra vì chấn động tâm lý quá lớn. Hai mắt Lâm ngấn nước, nhưng ánh nhìn vẫn găm thẳng vào Khôi như những mũi đinh:

"Mày có biết thứ Năm tuần trước, Vũ Thành Đạt của Tập đoàn Đại Nguyên đã hẹn gặp riêng tao ở đâu không?"

Hai mắt Khôi mở to hết cỡ, đồng tử co rút lại: "Cái gì? Đạt... Đạt gặp mày?"

"Đúng! Hắn hẹn gặp tao ở quán trà đạo cao cấp đối diện ngay trụ sở của Đại Nguyên!" Lâm cười khẩy, nước mắt rốt cuộc cũng trào ra, lăn dài trên đôi gò má hốc hác. "Hắn đặt lên bàn trước mặt tao một bản hợp đồng lao động chính thức có đóng dấu đỏ của Tập đoàn. Vị trí: Giám đốc Phân tích Tài chính Chuỗi cung ứng vùng nguyên liệu Tây Nguyên. Mức lương cứng khởi điểm sáu mươi triệu một tháng. Thưởng hiệu quả kinh doanh cuối năm không dưới sáu tháng lương. Và một khoản tiền mặt lót tay chuyển khoản ngay lập tức khi tao đặt bút ký hợp đồng — hai trăm triệu đồng! Số tiền đó đủ để tao trả sạch toàn bộ món nợ ngân hàng mà gia đình tao đang phải gánh ở quê, đủ để mẹ tao từ ngày mai không bao giờ phải thức dậy từ bốn giờ sáng ra chợ ngồi co ro bán từng mớ rau muống nữa!"

Căn gác lửng chìm vào một sự câm lặng tuyệt đối, ngột ngạt đến mức chỉ còn nghe thấy tiếng tim đập thình thịch trong lồng ngực Khôi.

Khôi đứng chết lặng như bị sét đánh ngang tai. Khí lạnh chạy dọc từ sống lưng lên tận đỉnh đầu.

Đại Nguyên. Cái bóng ma khổng lồ đang bóp nghẹt các hợp tác xã nhỏ ở Cư M'Rao, kẻ thù không đội trời chung đã từng dùng đủ mọi thủ đoạn bẩn thỉu để chặn đường xuất khẩu của Bản Đỏ, giờ đây đã thò bàn tay đầy tiền bạc vào tận bên trong nội bộ, nhắm thẳng vào mắt xích trọng yếu nhất của anh.

"Mày... mày đã..." Khôi run rẩy cất tiếng, cổ họng anh khô khốc như ngậm phải tro than, không thể thốt trọn vẹn một câu hỏi.

"Tao đã từ chối!"

Lâm hét lên, hai bàn tay siết chặt thành nắm đấm đến mức các đốt ngón tay kêu răng rắc, trắng bệch ra:

"Tao đã đẩy thẳng bản hợp đồng đó trả lại cho hắn! Tao đã nhìn thẳng vào mặt Vũ Thành Đạt và bảo rằng tao không thể bán đứng bạn bè, không thể phản bội lại mồ hôi nước mắt của những người anh em đã cùng tao ăn mì tôm qua bữa! Tao đã từ chối một cơ hội đổi đời mười mươi, từ chối việc giải thoát mẹ tao khỏi cảnh nghèo khó nhục nhã, chỉ để quay về cái căn gác xép tồi tàn này, ngồi còng lưng gõ từng con số để bảo vệ cái lý tưởng 'cà phê tử tế, chuỗi giá trị công bằng' mà mày luôn miệng rao giảng!"

Lâm đưa mu bàn tay thô ráp quệt mạnh ngang mặt, gạt đi những giọt nước mắt uất ức. Cậu ta bước tới một bước, đối diện sát sạt với Khôi, giọng nói nghẹn ngào nhưng đanh thép như lưỡi cưa cứa vào da thịt:

"Tao ở lại vì tao tin vào con đường của Bản Đỏ! Tao tin mày là một thằng đàn ông có nhân cách, tin rằng chúng ta đang làm một điều gì đó thực sự có ý nghĩa cho những người nông dân như chú Tư và cho chính tương lai của tụi mình! Nhưng mày tự soi gương lại xem, Khôi! Mày nhìn lại bản thân mày trong đêm nay xem mày đã biến chất thành cái giống loài gì rồi?"

Lâm thò tay ra, túm chặt lấy cổ áo thun của Khôi, giật mạnh về phía trước:

"Mày nhìn lại những gì mày đã làm trong hai tuần qua đi! Mày vì muốn có sản lượng nhanh để chào hàng, mày ép chú Tư phải cho máy xát vỏ hai tấn cà phê đang ướt sũng trên giàn phơi ở Cư M'Rao, bất chấp việc chú ấy van xin mày rằng hạt sẽ bị dập phôi, sẽ bị nấm mốc làm thối rữa toàn bộ mồ hôi của cả buôn làng! Mày thay đổi lịch làm việc của quán năm lần trong vòng hai ngày, mày ép Thảo My và mấy đứa sinh viên làm việc mười bốn tiếng một ngày không có một đồng phụ cấp ngoài giờ, mày quát tháo chúng nó như những con vật cày bừa khiến cả ba đứa ca sáng đều đồng loạt nộp đơn xin nghỉ việc chiều nay! Rồi đến đêm nay, mày lén lút rang ép nhiệt, mày tự tay giả mạo chữ ký của Bảo Ngọc để xuất một lô hàng phế phẩm ngậm đầy khí độc đi lừa dối một người đối tác đã tin tưởng chúng ta từ lúc sơ khai!"

Lâm buông tay ra, đẩy mạnh Khôi lùi lại. Khôi loạng choạng ngã ngồi xuống mép chiếc bàn làm việc, toàn thân run rẩy không thể kiểm soát.

Ánh mắt Lâm nhìn anh giờ đây tràn ngập sự ghê tởm xen lẫn xót xa tột cùng:

"Mày có thấy quen không Khôi? Mày có thấy những hành vi bẩn thỉu, tàn nhẫn và vô liêm sỉ mà mày đang làm... nó giống hệt với ai không?"

Lâm chỉ thẳng ngón tay vào mặt Khôi, từng lời nói đanh lại như những nhát búa nện xuống:

"Nó giống hệt cái lũ lãnh đạo ở tập đoàn Khang Thịnh năm xưa đã từng giẫm đạp lên mày đấy!"

Một tiếng sét vô hình nổ tung trong tâm trí Khôi. Toàn bộ cơ thể anh cứng đờ lại, tim như ngừng đập.

"Ở Khang Thịnh, bọn chúng coi con người là công cụ! Bọn chúng coi áp lực chỉ số tài chính ngắn hạn là thượng đế! Bọn chúng sẵn sàng bóp nghẹt phẩm chất hạt cà phê, sẵn sàng chà đạp lên đạo đức nghề nghiệp và sức khỏe của người tiêu dùng chỉ để làm đẹp những con số trong bản báo cáo nộp cho hội đồng quản trị!"

Lâm gằn từng tiếng, giọng cậu ta run lên vì nỗi đau đớn tột cùng của một người chứng kiến thần tượng của mình sụp đổ:

"Năm đó, mày từng căm thù bọn chúng đến mức nào? Mày từng uất ức, căm phẫn rời khỏi cái tập đoàn đó với hai bàn tay trắng, chấp nhận trắng tay ra đi vì không chịu ký vào biên bản nghiệm thu lô hàng cà phê tẩm hương liệu độc hại ra sao? Mày từng thề với tao và Ngọc dưới gốc cây cà phê Cư M'Rao rằng Bản Đỏ sinh ra là để đập tan cái thứ văn hóa kinh doanh rác rưởi, vô nhân đạo đó! Vậy mà bây giờ thì sao hả Khôi? Khi mày vừa nếm trải một chút quyền lực điều hành trong tay, khi mày vừa đối mặt với một chút sóng gió về dòng tiền... mày đã biến thành chính xác cái thứ quái vật mà năm xưa mày từng thề sẽ tiêu diệt!"

Lâm lắc đầu, giọng nói bỗng chùng hẳn xuống, trở nên nhẹ bẫng và xa xăm như một tiếng thở dài từ cõi chết:

"Vì vài chục triệu bạc tiền giao hàng sớm, mày chà đạp lên lòng tự trọng nghề nghiệp của Bảo Ngọc. Vì vài cái chỉ số tăng trưởng chết tiệt, mày bóc lột sức lao động của những đứa em tin tưởng mày. Mày đang tự biến mình thành một phiên bản thu nhỏ đáng tởm của Khang Thịnh ngay giữa lòng Bản Đỏ này."

Khôi há hốc miệng. Anh muốn hét lên. Anh muốn giải thích, muốn phân bua rằng anh không có lựa chọn nào khác, rằng nếu không làm thế thì ngày mai tất cả sẽ ra đường, rằng anh đang phải gánh chịu những nỗi đau mà không ai hiểu được... nhưng cổ họng anh đặc quánh lại như bị nhét đầy bùn đất. Không có một âm thanh nào có thể thoát ra khỏi đôi môi đang run rẩy bần bật của anh.

Những lời của Lâm không phải là sự chỉ trích thông thường. Đó là một tấm gương trần trụi, tàn nhẫn đặt ngay trước mặt anh, phơi bày toàn bộ sự tha hóa, đê tiện và hèn nhát mà anh đã cố tình lấy danh nghĩa "hy sinh vì tập thể" để che đậy suốt thời gian qua.

Lâm không nhìn Khôi nữa. Ánh mắt cậu ta chuyển sang một khoảng không vô định trên vách tôn loang lổ nước mưa.

Cậu ta chậm rãi quay lại bàn làm việc. Động tác của Lâm lúc này bình tĩnh đến mức đáng sợ. Cậu ta đưa tay gập màn hình chiếc laptop Dell lại. Một tiếng *tách* khô khốc vang lên. Cậu ta rút phích cắm sạc, cuộn dây lại gọn gàng, rồi nhét chiếc máy tính vào chiếc cặp da cũ kỹ đã sờn rách bốn góc — di vật duy nhất của người cha làm giáo viên tiểu học để lại cho cậu trước khi qua đời.

"Lâm... mày..." Khôi thảng thốt cất tiếng, giọng anh lạc hẳn đi, run rẩy như một đứa trẻ bị bỏ rơi giữa đêm tối. "Mày định đi đâu?"

"Tao về phòng trọ."

Lâm kéo khóa cặp da, khoác quai đeo lên vai. Gương mặt cậu ta phẳng lặng như mặt hồ đóng băng, không còn một gợn sóng cảm xúc nào:

"Toàn bộ chứng từ, sổ sách thu chi và công nợ của tháng này tao đã khóa xong và lưu trong ổ cứng. Nhưng bắt đầu từ ngày mai, tao sẽ không can thiệp, không ký duyệt và không chịu trách nhiệm cho bất kỳ quyết định chi tiêu hay kinh doanh nào của mày nữa. Nếu mày muốn tiếp tục lèo lái Bản Đỏ bằng sự độc đoán, dối trá và bóc lột này... mày cứ việc tự làm một mình đi."

Lâm ôm chiếc cặp da trước ngực, sải bước đi thẳng ra phía cửa gác lửng.

"Lâm! Mày không thể bỏ đi như thế được!"

Khôi hoảng loạn thực sự. Anh chồm dậy, lao theo níu chặt lấy cánh tay gầy guộc của bạn. Bàn tay anh run lẩy bẩy:

"Tao sai rồi... tao xin lỗi... Mày ở lại đi, chúng ta ngồi xuống cùng nhau bàn bạc lại phương án dòng tiền được không? Tao... tao không thể xoay xở một mình được đâu Lâm ơi..."

Lâm dừng lại ở ngay mép chiếu nghỉ đầu cầu thang sắt. Cậu ta không hề quay đầu lại nhìn Khôi, chỉ chậm rãi, dứt khoát đưa tay gạt từng ngón tay của Khôi ra khỏi cánh tay áo mình.

"Bảo Ngọc đã đình công. Còn tao thì đã hoàn toàn kiệt sức rồi Khôi ạ."

Giọng Lâm nghẹn lại ở cuối câu, đượm một nỗi bi thương vô tận:

"Bản Đỏ này được tạo nên không phải bằng tiền của mày hay của tao, mà nó được dựng lên từ niềm tin tuyệt đối của bốn con người: mày, tao, Ngọc và chú Tư. Nhưng chính bàn tay mày đang cầm búa đập nát niềm tin đó từng ngày, từng giờ. Đêm nay mày hãy ở lại đây một mình mà tự ngẫm nghĩ đi. Nếu một thương hiệu cà phê mất đi sự nghiêm cẩn về chất lượng của Bảo Ngọc, và mất đi sự trung thực với chính bản thân mình... thì cái tên Bản Đỏ này... rốt cuộc còn lại cái gì ngoài một cái vỏ rỗng tuếch?"

Dứt lời, Lâm bước xuống cầu thang.

Từng bước chân nặng nề của cậu nện trên khung sắt rỉ sét, phát ra những âm thanh trầm đục, xa dần, xa dần.

*Két... Rầm.*

Cánh cửa sắt dưới tầng trệt một lần nữa mở ra rồi khép lại. Tiếng khóa cơ kêu lách cách trong màn đêm, rồi sau đó, toàn bộ không gian chìm vào một sự tĩnh lặng tuyệt đối.

Lâm đã đi thật rồi.

Bảo Ngọc đã rời đi. Lâm cũng đã quay lưng bước đi.

Hai người bạn đồng hành thân cận nhất, hai người đồng đội đã từng cùng anh chia nhau từng củ khoai mì lùi tro trên rẫy Cư M'Rao, từng kề vai sát cánh cùng anh vượt qua những đòn thù thâm độc của Phạm Đức Sang và Vũ Thành Đạt... giờ đây đều đã dứt áo bỏ lại anh trong đêm mưa gió này.

Họ rời bỏ anh không phải vì đối thủ quá mạnh, không phải vì thị trường quá tàn khốc. Mà họ bỏ rơi anh vì chính sự nóng vội, độc đoán, hèn nhát và sự phản bội nguyên tắc của chính bản thân anh.

Khôi đứng trơ trọi ở đầu cầu thang sắt, hai đầu gối bỗng chốc run rẩy dữ dội không còn một chút sức lực. Toàn bộ cơ thể anh mềm nhũn ra. Anh từ từ trượt dọc theo lan can sắt, ngồi thụp xuống bậc thang lạnh ngắt, hai tay ôm chặt lấy mặt.

Ngoài trời, tiếng mưa dường như đã ngớt hạt. Những giọt nước mưa còn sót lại trên mái tôn rỉ sét rỏ từng giọt nặng nề xuống nền gạch vỡ ngoài sân: *tách... tách... tách...* Đều đặn, lạnh lùng như tiếng đếm ngược của một bản án tử hình. Căn nhà số 65 ngập trong bóng tối mông lung.

Mùi hạt khét lẹt từ mẻ rang ép nhiệt dưới phòng máy vẫn tiếp tục bốc lên, luồn lách qua các khe ván sàn, chui vào khoang mũi anh, đắng ngắt và ngột ngạt như tro tàn của một giấc mơ vừa bị thiêu rụi.

Khôi không biết mình đã ngồi bất động trên bậc cầu thang sắt đó bao lâu.

Một tiếng? Hai tiếng? Hay cả một thế kỷ? Cái lạnh buốt giá của kim loại rỉ sét ngấm dần qua lớp vải quần ướt sũng, ăn sâu vào da thịt, làm tê dại toàn bộ nửa thân dưới của anh. Khi các khớp ngón tay đã co cứng lại vì gió đêm, Khôi mới gượng gạo chống tay vào lan can, lảo đảo đứng dậy. Cơ thể anh nặng trịch như đeo chì, từng khớp xương kêu răng rắc khi anh lê từng bước chân vô hồn xuống tầng trệt.

Dưới tầng trệt, không gian chìm trong bóng tối dày đặc. Khôi không buồn với tay bật công tắc đèn tuýp. Anh sợ ánh sáng trắng lạnh lẽo kia sẽ một lần nữa phơi bày sự trơ trọi, hoang tàn của căn nhà này. Anh chỉ để mặc ánh sáng vàng vọt, tù mù từ ngọn đèn đường ngoài hẻm Tú Xương hắt qua khung cửa kính, rọi những vệt sáng xiên khoai, ma quái lên mặt quầy bar.

Mặt quầy bar bằng gỗ thông ghép thanh bóng loáng, sạch sẽ không một hạt bụi. Làn phục vụ nhanh nằm im lìm với chiếc máy pha espresso hai họng bóng lộn được phủ một tấm khăn nhung đen tuyền để chống bụi — thói quen cẩn trọng mỗi tối của Bảo Ngọc trước khi ra về.

Phía bên trong, làn trải nghiệm pha thủ công vẫn còn giữ nguyên vẹn sự ngăn nắp, tỉ mỉ của cô: ba chiếc phễu sứ Origami màu trắng muốt xếp thẳng hàng trên giá đỡ bằng đồng; chiếc ấm đun nước cổ ngỗng Brewista sáng loáng không một vết ố nước; chiếc cân điện tử Acaia đen nhánh đặt ngay ngắn bên cạnh hũ thủy tinh đựng hạt mẫu. Từng góc nhỏ ở quầy bar này đều in đậm dấu ấn bàn tay của Bảo Ngọc — người đã dành trọn vẹn tình yêu và sự tôn kính thiêng liêng nhất cho từng giọt cà phê chiết xuất ra.

Khôi bước từng bước chậm chạp, lê đôi chân trần trên sàn xi măng lạnh buốt tiến về phía góc phòng rang.

Trên mặt chiếc bàn gỗ thông đặt cạnh máy rang, chiếc tạp dề bằng vải thô canvas màu xanh lá đậm vẫn nằm im lìm ở đó. Những nếp gấp vuông vức, phẳng phiu của nó dưới ánh sáng lờ mờ trông giống như một tấm bia mộ câm lặng tưởng niệm một niềm tin đã chết.

Dưới sàn nhà, ngay sát chân bàn, ba thùng carton chứa bốn mươi ký cà phê Robusta Cư M'Rao Yellow Honey nằm chỏng chơ với những vết rách nham nhở trên nắp. Những mảnh vụn giấy kiểm định mang vết mực đỏ nguệch ngoạc của anh vương vãi khắp nơi, lấm lem bụi trấu và đất cát.

Khôi từ từ quỳ sụp xuống sàn xi măng.

Đầu gối anh đập mạnh xuống nền đá buốt nhói, nhưng anh không cảm thấy đau. Anh vươn cánh tay run rẩy, ngón tay chạm khẽ vào mép vải thô ráp của chiếc tạp dề. Vải lạnh tanh. Không còn chút hơi ấm nào của con người.

Trong tâm trí Khôi, một ký ức bất chợt ùa về rõ nét đến đau lòng. Đó là buổi chiều tà trên triền đồi Cư M'Rao cách đây bốn tháng. Khi ấy, mẻ mẫu thử nghiệm số 03 — mẻ cà phê Robusta Yellow Honey đầu tiên mà anh và chú Tư kỳ công theo dõi từng độ ẩm trên giàn phơi — đạt số điểm 84.5 trong phiên cupping mù do chính Bảo Ngọc thực hiện. Khi chiếc thìa thử nếm gõ nhẹ vào thành bát sứ, Bảo Ngọc đã ngẩng đầu lên nhìn anh. Đôi mắt cô khi ấy sáng lấp lánh như chứa đựng cả bầu trời sao Tây Nguyên, một nụ cười rạng rỡ nở trên môi cô, tràn đầy sự tự hào và niềm tin tưởng tuyệt đối.

Cô đã nói với anh: *"Khôi, nếu anh giữ được chất lượng hạt tử tế và trung thực như thế này, em sẽ cùng anh đi đến tận cùng trời cuối đất."*

Và anh đã đáp lại niềm tin tuyệt đối ấy bằng cái gì?

Bằng việc tự ý rút ngắn thời gian rang xuống chín phút rưỡi để tiết kiệm chi phí? Bằng việc đẩy nhiệt độ nạp lên hai trăm mười lăm độ C để đốt cháy giai đoạn? Bằng việc ép chú Tư xát vỏ hạt ướt? Bằng việc vắt kiệt sức lao động của những đứa em ngây thơ? Và đỉnh điểm là bằng việc dối trá ký tên thay cô để tống một lô hạt ngậm đầy khí độc ra thị trường chỉ để đổi lấy vài chục triệu tiền mặt?

Khôi vùi mặt vào hai lòng bàn tay thô ráp, nồng nặc mùi trấu khét và mồ hôi chua.

Một cơn rùng mình dữ dội chạy khắp cơ thể anh. Không có tiếng khóc thành lời, chỉ có những tiếng nấc nghẹn ngào, khô khốc bật ra từ lồng ngực đang bị bóp nghẹt. Một sự trống rỗng khổng lồ, đen ngòm như miệng vực sâu thẳm nuốt chửng lấy toàn bộ tâm trí anh.

Suốt nhiều tháng qua, anh luôn tự ru ngủ mình rằng áp lực tài chính là kẻ thù lớn nhất. Anh sợ mất ba héc-ta rẫy của cha mẹ, anh sợ bị vỡ nợ, anh sợ bị xã hội coi là một kẻ thất bại hai lần, anh sợ bóng ma của Khang Thịnh. Nhưng lúc này đây, quỳ một mình giữa bóng tối mông lung của căn phòng rang vắng lặng, anh mới cay đắng nhận ra một sự thật tàn khốc: Có một thứ còn kinh khủng hơn cả sự phá sản, có một thứ còn nhục nhã hơn cả việc trắng tay.

Đó là sự cô đơn cùng cực khi nhận ra mình đã tự tay biến thành thứ quái vật mà mình từng ghê tởm nhất, và tự tay đuổi đi những người duy nhất trên cõi đời này từng tin tưởng, yêu thương và sẵn sàng hy sinh tất cả vì mình.

Nếu sáng mai Artifact hủy đơn hàng, Bản Đỏ có thể mất tiền, có thể mất hợp đồng. Nhưng nếu Bảo Ngọc không bao giờ quay lại chiếc quầy bar này nữa, nếu Lâm vĩnh viễn mang chiếc cặp da cũ kỹ đó rời đi... thì Bản Đỏ đã thực sự chết ngay trong đêm nay rồi.

Nó chết không phải vì thiếu vốn hay bị đối thủ tiêu diệt. Nó chết vì người sáng lập ra nó đã tự tay giết chết linh hồn, nhân tính và sự tử tế của chính mình.

Gió đêm ngoài hẻm Tú Xương thốc mạnh qua khe cửa thông gió, mang theo hơi ẩm lạnh buốt của đất trời Sài Gòn sau cơn mưa lớn quét qua căn phòng.

Khôi vẫn ngồi bất động giữa quán cà phê tối đèn, đôi mắt đờ đẫn nhìn chằm chằm vào chiếc ghế xoay trống rỗng đặt bên bàn thử nếm — nơi Bảo Ngọc vẫn thường ngồi tỉ mỉ ghi chép từng nốt hương cà phê mỗi độ đêm về.